Khi người dùng mở nhiều ứng dụng, các biểu tượng hình thu nhỏ thumbnail của ứng dụng cũng đồng thời xuất hiện trên thanh Hình 1: Virtual Desktop Manager của Microsoft bổ sung không gian
Trang 120 tính năng Windows không thể thiếu
Thứ năm, 04/09/2008, 04:25 GMT+7
Bạn mong muốn có thể truy xuất tập tin, sao lưu
dữ liệu hay sắp xếp công việc dễ dàng hơn? Hệ điều hành Linux và OS X thường cung cấp nhiều tính năng hấp dẫn mà Windows không bao giờ có được Đừng quá lo lắng, chúng tôi sẽ hướng dẫn bạn làm thế nào để bổ sung những tính năng này vào Windows một cách đơn giản nhất
KHÔNG GIAN LÀM VIỆC ẢO
Hiện có trên: Linux, Mac, Unix
Trang 2Người dùng Linux từ lâu
đã tận hưởng được sự
thoải mái khi hệ điều hành
mã nguồn mở này cung
cấp khả năng kiểm soát
không gian làm việc ảo
(virtual workspace) Trong một phiên bản Linux cài đặt thông thường, 4 không gian làm việc sẽ
tự động xuất hiện ở thời điểm khởi động, được báo hiệu bằng một bản đồ nhỏ nằm ở góc dưới màn hình Khi người dùng mở nhiều ứng dụng, các biểu tượng hình thu nhỏ (thumbnail) của ứng dụng cũng đồng thời xuất hiện trên thanh
Hình 1: Virtual
Desktop Manager của Microsoft bổ sung không gian làm việc vào Windows
XP
Trang 3chuyển đổi không gian làm việc, cho biết cửa sổ ứng dụng đang chạy trong mỗi không gian làm việc Để thay đổi không gian làm việc, người
dùng chỉ đơn giản thực hiện thao tác nhấn chuột vào vùng thích hợp trên thanh chuyển đổi hay kích hoạt một tổ hợp phím tắt chẳng hạn như - < mũi tên phải> để di chuyển qua lại giữa các
không gian làm việc
Người dùng có thể sắp xếp các không gian làm việc trên màn hình nền Linux theo tác vụ, loại ứng dụng, mức độ ưu tiên hay bất kỳ tiêu chí nào để phân loại không gian làm việc của mình Tính năng này thuận tiện để người dùng có thể tạm thời rời mắt khỏi vài ứng dụng nhưng không nhất thiết phải tắt hẳn chúng Trong khi đó,
Apple bổ sung mô hình không gian làm việc ảo vào hệ điều hành OS X kể từ phiên bản Leopard được trình làng hồi tháng 11/2007, tuy nhiên
Trang 4tính năng Space của Leopard lại thiếu các hình thu nhỏ dạng động trong biểu tượng Dock Để
có được tính năng không gian làm việc trong Windows, người dùng phải tải về các tiện ích bổ sung Người dùng XP có một giải pháp dễ dàng
là sử dụng tiện ích miễn phí Microsoft Virtual Desktop Manager (find.pcworld.com/60937)
Trong khi đó, người dùng Vista phải chuyển
sang sử dụng tiện ích của các hãng thứ 3,
chẳng hạn như tiện ích miễn phí Dexpot
(find.pcworld.com/60932) với ưu điểm cung cấp nhiều tùy chọn cấu hình
ĐƠN GIẢN TRUY CẬP TỪ XA
Hiện có trên: Mac
Sẽ thật bực mình khi bạn làm việc tại văn phòng nhưng phiên bản mới nhất của tài liệu cần xử lý lại nằm trên máy tính ở nhà Trên một máy Mac chạy hệ điều hành Leopard, bạn có thể sử dụng
Trang 5công cụ Back to My Mac (cùng dịch vụ
MobileMe của Apple) để khởi tạo kết nối đến máy tính ở xa và duyệt như thể bạn đang ngồi trước màn hình máy tính đó Vài phiên bản của Windows XP và Vista đi kèm ứng dụng mang tên Remote Desktop, tuy nhiên người dùng
Vista phiên bản Starter, Home Basic và Home Premium không thể sử dụng tính năng này Nếu bạn sử dụng một trong những phiên bản
Windows kể trên, hãy dùng thử dịch vụ
GoToMyPC (gotomypc.com) Với lệ phí
180USD/năm, dịch vụ này không rẻ nhưng lại cung cấp cho bạn khả năng truy xuất toàn diện đến máy tính chạy Windows của mình từ bất kỳ trình duyệt web nào Ngoài ra, người dùng thích mày mò cũng có thể đạt được đầy đủ khả năng điều khiển từ xa một máy tính thông qua tiện ích miễn phí UltraVNC (find.pcworld.com/60979)
Trang 6GHI VÀ BIÊN TẬP ÂM THANH
Hiện có trên: Linux, Mac, Unix
Một tính năng của Mac OS X, phần mềm
Garage Band của hãng Apple có ở các máy
Mac mới cho phép bạn soạn nhạc trên bàn phím máy tính hay kết nối thiết bị gắn ngoài để thiết lập một phòng thu âm ngay tại nhà Điều này
giúp cho việc đưa âm thanh lên mạng (podcast)
dễ dàng hơn bởi vì bạn có thể ghi lại và chỉnh sửa các bài diễn thuyết và nhạc để mọi thứ
trông bóng bẩy và chuyên nghiệp hơn Trong khi
đó, Linux cung cấp cho người dùng nhiều công
cụ ghi âm mã nguồn mở để lựa chọn
Ngược lại, Windows Sound Recorder không hề mang đến sự hấp dẫn nào ngoại trừ khả năng thu thập những gì mà bạn nói vào chiếc
microphone máy tính Thật may, bạn có thể bổ sung những công cụ âm thanh thông minh vào
Trang 7Windows với Audacity
(find.pcworld.com/60132) Tiện ích miễn phí này cho phép bạn ghi âm, chỉnh sửa và nối ghép các đoạn ghi âm vào một bản tin podcast, cũng như tinh chỉnh các thông số âm thanh Khi đã hoàn tất khâu sáng tác với Audacity, bạn có thể sử dụng công cụ Easypodcast
(find.pcworld.com/60935) để bổ sung các siêu
dữ liệu mà qua đó giúp tác phẩm của bạn dễ
dàng được công chúng tìm thấy hơn
NHẮC NHỞ GHI NHỚ
Hiện có trên: Linux, Mac, Unix
Trang 8Có nhiều ứng dụng được thiết kế với nhiệm vụ giúp bạn sắp xếp toàn bộ danh sách việc cần làm Tuy nhiên khi ứng dụng này hoàn toàn bị vô hiệu hóa thì không thứ gì qua mặt được giải pháp dùng giấy ghi chú truyền thống Từ lâu, máy Mac cung cấp một ứng dụng mang tên Stickies, bổ sung tính năng cho phép người dùng "dán" các chú thích
ở bất cứ đâu trên một mẫu giấy ảo được mã
màu cũng như cho phép người dùng tự chọn kiểu chữ Trong khi đó, nhiều nhà cung cấp
Linux bổ sung tiện ích TomBoy Notes, mang ý tưởng của Stickies lên một tầm cao mới khi tích hợp các tính năng siêu liên kết cho các thông tin ghi chú
Trang 9Windows Vista hiện cung cấp một tính năng
tương tự mang tên Notes trên thanh Windows Sidebar Tuy nhiên, ứng dụng này không thể sánh với những gì có ở Mac và Linux Để có được một ứng dụng tạo ghi chú thực sự "bốc", hãy thử Stickies for Windows
(find.pcworld.com/60934) Tiện ích mã nguồn
mở này đơn giản, cho phép bạn tùy biến các chú thích của mình và rồi sau đó dán chúng lên bất kỳ đâu trên màn hình Windows
CHIA SẺ MÀN HÌNH
Hiện có trên: Mac
Hình 3: Microsoft
Trang 10Khi xuất hiện trên các
kệ hàng hồi năm ngoái,
phiên bản Leopard của
Leopard Bạn cũng có thể yêu cầu đối tác bên kia chia sẻ màn hình của họ Mọi thứ đều miễn phí Bạn sẽ có được chính xác tất cả những gì
mà họ thấy, kèm theo đó là khả năng kiểm soát chuột và bàn phím của họ (nếu muốn) Đây có thể xem là một biện pháp xuất sắc để sửa chữa một máy tính từ xa
ShareView bổ sung tính năng chia sẻ màn hình vào Windows
Trang 11Meeting Space của Vista cũng cung cấp một
tính năng tương tự, nhưng chỉ hỗ trợ cho mạng nội bộ, việc chia sẻ màn hình với một máy tính
từ xa hoàn toàn không thể Trong khi đó, Live Messenger cho phép bạn chia sẻ thư mục
nhưng không cho phép kiểm soát màn hình của đầu bên kia
Microsoft hiện đang thử nghiệm (giai đoạn beta) một ứng dụng mới có tên ShareView
(find.pcworld.com/60980), cho phép bạn khởi tạo một phiên chia sẻ màn hình với bất kỳ ai (dĩ nhiên người dùng này cũng phải cài
ShareView) Bạn khởi chạy ứng dụng, nhấn
Start a new session, chép đoạn văn bản thư mời được cung cấp và dán nội dung này vào một
email gửi đến người dùng mà bạn muốn chia sẻ màn hình Sau đó, người dùng này sẽ tham gia vào buổi chia sẻ màn hình của bạn bằng cách
Trang 12nhấn chuột vào đường link trong email hay khởi chạy ứng dụng ShareView trên máy tính cá
nhân của họ, tiếp đến nhập vào tên phiên làm việc và mật khẩu
KHO LƯU TRỮ PHẦN MỀM
Hiện có trên: Linux, Unix
Trong một thế giới hoàn hảo, bạn có lẽ không bao giờ phải rời khỏi chiếc bàn làm việc để tìm
ra những phần mềm xuất sắc cho máy tính của mình Bạn chỉ cần kích hoạt một phần mềm "ma thuật" và thực hiện vài tùy chọn, rồi sau đó bất
Trang 13Ví dụ, trong Ubuntu, một tiện ích mang tên Synaptic Package Manager cho phép bạn duyệt qua các thư viện phần mềm trực tuyến lớn để xác định và cài đặt các phần mềm theo yêu cầu Chọn và đánh dấu phần mềm cần cài đặt, ngay lập tức phần mềm đó sẽ được tự động tải về và cài đặt khi bạn nhấn Apply Thậm chí, tiện ích sẽ tự
động thu thập những tập tin liên quan khác mà vào mà không đòi hỏi bạn thực hiện bất kỳ công việc bổ sung nào
Trang 14Các nhà phân phối Linux có thể thực hiện điều này bởi vì gần như tất cả phần mềm mà họ
cung cấp đều miễn phí và là dạng mã nguồn
mở, do đó người dùng không phải lo âu về vấn
đề phí bản quyền Tuy nhiên, với Windows, mọi thứ dường như phức tạp hơn Một hỗn hợp các loại bản quyền, từ phần mềm miễn phí
(freeware) đến phần mềm chia sẻ (shareware), dùng thử (trial) và thậm chí vài loại mã nguồn
mở, cũng sẽ gây khó khăn cho bất kỳ người
dùng nào có ý định xây dựng một thư viện phần mềm đáng tin cậy với tính năng "nhấn và nhận"
mà người dùng Linux đã được cung cấp từ
trước đến giờ Cho đến khi có ai đó xây dựng được một thư viện khổng lồ các phần mềm
Windows có khả năng tự động cài đặt thì người dùng Windows hiện nay sẽ phải tiếp tục phụ
thuộc vào các website tải về như
Trang 15Download.com, Tucows và dĩ nhiên có cả trang Downloads của PC World
Compiz Desktop Effects
Với sự ra đời của phiên
Trang 16vậy giờ đây bất kỳ người dùng Ubuntu nào sở hữu card đồ họa đủ mạnh đều có thể xoay các hình khối, làm lắc lư các cửa sổ hay bất kỳ hiệu ứng đẹp mắt khác
Trong khi đó, để đáp ứng sự mong mỏi của
người dùng Windows, hãng Otaku Software đã trình làng phần mềm Desktop Space
(find.pcworld.com/60937), cho phép bạn biến màn hình nền Windows thành một hình khối với
4 không gian làm việc như trong Linux Bạn có thể điều chỉnh độ trong suốt, tốc độ xoay và hiệu ứng phản chiếu, thậm chí có thể kéo-thả các
cửa sổ ứng dụng từ một mặt của hình khối sang một mặt khác để nhanh chóng sắp xếp lại không gian làm việc Tuy nhiên, không giống như tính năng mà các nhà phân phối Linux cung cấp,
DeskSpace chỉ cho phép bạn dùng thử trong vài
Trang 1714 ngày, nếu muốn dùng tiếp bạn phải trả phí 20USD
SAO LƯU TỰ ĐỘNG
Hiện có trên: Mac
Tiện ích sao lưu Time Machine của Apple là một trong những tính năng hấp dẫn nhất của hệ điều hành OS
X Leopard Với sự trợ giúp của tiện ích này, sao lưu toàn bộ tập tin của bạn vào một ổ đĩa gắn ngoài trở nên
dễ dàng Hơn thế, tiện ích cho phép bạn nhanh chóng khôi phục một phiên bản cũ của bất kỳ tập tin sao lưu nào, vì thế bạn có thể khắc phục hậu quả do những sai lầm của mình
Hình 6: Tính năng Time
Machine của OS X giúp
dễ dàng khôi phục phiên
bản cũ của các tập tin
Trang 18Windows XP và vài phiên bản của Vista không cung cấp tính năng tương tự Nhưng Windows
có một tiện ích sao lưu tích hợp tuy nhiên không
dễ sử dụng như Time Machine Tiện ích này
không thực hiện bất cứ điều gì để giúp bạn lấy lại phiên bản đã mất của các tập tin quan trọng Tuy nhiên, Vista phiên bản Ultimate, Business
và Enterprise đi kèm tiện ích Shadow Copy, cho phép bạn khôi phục phiên bản cũ của các tập tin bằng cách nhấn phải chuột lên tập tin và chọn
"Restore previous versions" từ trình đơn ngữ cảnh Những phiên bản rẻ tiền hơn của Vista (bao gồm Home Basic và Home Premium) cũng
có khả năng thu thập dữ liệu cho Shadow Copy tuy nhiên bạn không thể truy cập được những
dữ liệu này Rất may, một tiện ích miễn phí
mang tên ShadowExplorer
(find.pcworld.com/60933) có thể khai thác miễn phí những dữ liệu này, cho phép bạn tìm lại
Trang 19phiên bản cũ của bất kỳ tập tin nào trên đĩa
cứng mà không yêu cầu nâng cấp lên một phiên bản hệ điều hành đắt tiền hơn
KHAY ỨNG DỤNG
Hiện có trên: AmigaOS, Linux, Mac, Unix
Trung tâm của mỗi máy tính Mac là một ứng
dụng nhỏ mang tên Dock Ứng dụng đóng vai trò như một khay khởi chạy các ứng dụng
thường được sử dụng và bạn có thể tùy biến khay này để có thể chứa nhiều ứng dụng hơn Không giống Start Menu và Taskbar của
Windows, Dock là một không gian mỏng và
thoáng đãng, nơi bạn có thể truy xuất nhanh các ứng dụng chỉ với một thao tác nhấn chuột
Bạn có thể bổ sung một khay ứng dụng đơn
giản vào Windows với phần mềm ObjectDock (find.pcworld.com/60938) ObjectDock xuất hiện
ở trên thanh TaskBar của Windows và hoạt
Trang 20động hệt như tính năng của Dock, kèm theo đó
là hiệu ứng phóng to các biểu tượng mỗi khi bạn
rê chuột qua Phần mềm cũng có thể làm ẩn
thanh Taskbar, làm cho màn hình Windows của bạn có giao diện trông như một máy Mac Phiên bản chuẩn miễn phí; phiên bản Plus (20USD) bổ sung các hiệu ứng chuyển động, khay ứng dụng dạng thẻ, khả năng hiển thị nhiều khay ứng
dụng trên màn hình và nhiều tuỳ chọn hữu ích khác
TỰ ĐỘNG CHỤP MÀN HÌNH
Hiện có trên: Mac
Hình 7: FastStone
Trang 21Chụp lại giao diện màn
hình trong Windows chưa
bao giờ dễ dàng đến thế
Bạn chỉ đơn giản ấn vào
phím và giao diện màn hình hiện tại ngay lập tức được chép vào bộ nhớ (Clipboard) Tuy
nhiên, do Clipboard này chỉ lưu được một ảnh chụp màn hình nên bạn phải mở tiện ích Paint hay tiện ích chỉnh sửa ảnh nào khác để dán nội dung từ Clipboard vào trước khi có thể chụp một giao diện khác Công cụ Snipping Tool của Vista
có thể khắc phục nhược điểm này Tuy nhiên, ngay khi đã thiết lập một biểu tượng
QuickLaunch cho tiện ích này, bạn vẫn không được cung cấp tùy chọn để tạo ra một tổ hợp phím tắt đơn giản để kích hoạt lệnh chụp màn hình
cho phép bạn tùy chỉnh tác vụ chụp màn hình Window
Trang 22Mọi thứ dễ dàng hơn trên máy Mac Khi bạn
ấn 3, một ảnh của toàn bộ vùng màn hình hiển thị ngay lập tức được lưu vào màn hình nền Bạn ấn 4, và con trỏ chuột sẽ đổi thành hình dấu + để bạn có thể kéo qua vùng màn hình mà bạn muốn chụp
Bạn có thể cải thiện tính năng này của Windows bằng một tiện ích miễn phí có tên FastStone
Capture (find.pcworld.com/60981) Tiện ích này cho phép bạn gán bất kỳ phím tắt nào để chụp toàn bộ màn hình, hay một vùng màn hình nhất định hay thậm chí các màn hình dạng cuộn
Ngoài ra, FastStone Capture còn cung cấp
nhiều tùy chọn chỉnh sửa ảnh hữu ích khác
XEM NHANH TẬP TIN
Hiện có trên: Mac
Mỗi người dùng có cách thức xử lý thông tin
khác nhau, vài người dùng thực hiện tốt hơn sự
Trang 23kiểm soát với thông tin dạng đồ họa thay vì văn bản Đó chính là sự hấp dẫn từ tính năng Cover Flow của Apple, cho phép người dùng Mac OS
X lật qua qua các thư mục, tập tin, nhạc và
những dữ liệu một cách trực quan - và thậm chí
có được một cái nhìn sơ bộ về nội dung của mỗi tập tin - thay vì phải nhìn mọi thứ trong một
nhóm lộn xộn các biểu tượng
Vista đã cải thiện giao diện tiện ích Windows
Explorer, tuy nhiên Windows vẫn chưa tích hợp mọi thứ như Cover Flow Dù vậy, với tiện ích miễn phí Harmony (find.pcworld.com/60939), bạn có thể bổ sung khả năng duyệt dữ liệu
tương tự như Cover Flow vào tiện ích Windows Media Player Harmony chỉ làm việc với tập bìa album được tạo bởi iTunes, và không được tích hợp vào Windows Explorer Nhưng dù sao đi nữa, tiện ích này miễn phí và đơn giản để người
Trang 24dùng có thể thêm chút hương vị cho Windows Media Player
GHI ẢNH ĐĨA
Hiện có trên: Linux, Mac, Unix
Mac OS và Linux có thể thực hiện công việc này Ngoài ra, hệ điều hành nguồn mở PC-BSD và những hệ điều hành hiện đại cũng có thể Tuy
nhiên vì vài lý do, Windows không thể ghi các tập tin ảnh đĩa (.iso) lên CD mà không cần đến
sự trợ giúp của phần mềm hãng thứ 3
Nếu thỉnh thoảng bạn muốn ghi một ảnh đĩa CD nhưng không muốn
Hình 8: Windows
không thể tự ghi các
tập tin ảnh đĩa, tuy
nhiên ISO Recorder
cung cấp tính năng
này hoàn toàn miễn
phí
Trang 25mua một phần mềm ghi đĩa đắt tiền, hãy dùng thử tiện ích miễn phí ISO Recorder
(find.pcworld.com/60794) Hỗ trợ Windows XP
và Vista, ISO Recorder bổ sung tính năng ghi ảnh đĩa vào trình đơn ngữ cảnh bất cứ khi nào bạn nhấn phải chuột lên một tập tin iso ISO
Recorder hiện có phiên bản 32-bit và 64-bit cho Windows Vitsa, ngoài ra phiên bản dành cho
Vista còn hỗ trợ ghi đĩa DVD