Lịch sử ngành dâu tằm Trung Quốc là nước có nghề trồng dâu nuôi tằm sớm nhất trên thế giới, sau đó dâu tằm mới được phát triển và lan rộng đến các vùng khác trên thế giới.. Cách đây 4-5
Trang 1Dâu tằm tơ (phần I )
Dâu tằm tơ là một ngành nghiên cứu về cây dâu, con tằm và tơ kén Lịch sử ngành dâu tằm
Trung Quốc là nước có nghề trồng dâu nuôi tằm sớm nhất trên thế giới, sau đó dâu tằm mới được phát triển và lan rộng đến các vùng khác trên thế giới Cách đây 4-5 nghìn năm người Trung Quốc đã biết nuôi tằm và thuần hoá giống tằm, cuốn
Biên niên sử[cần dẫn nguồn] đã
đề cập tới dâu tằm vào triều
vua Châu Vương (2200
trước Công
nguyên)[cần dẫn nguồn] Tơ lụa
thời đó được dành riêng
cho vua chúa và hàng quí
tộc, nó thể hiện sự thuần
phục của dân đối với vua
Bí mật của ngành dâu tằm
tơ được người Trung Quốc
giữ kín rất lâu, phải gần
1000 năm sau ngành nghề này mới được để lộ và lan truyền sang các nước lân cận bằng Con đường tơ lụa[cần dẫn nguồn]
Theo một số tài liệu khác cho rằng nghề dâu tằm được lan truyền sang Triều Tiên vào khoảng năm 1200 trước Công nguyên, sau đó là Nhật Bản
thế kỷ thứ 3 trước Công nguyên, Ấn Độ giữa thế kỷ 2 trước Công nguyên.[cần dẫn nguồn] Theo các nhà lịch sử phương Tây[cần dẫn nguồn], cây dâu được trồng phát triển ở Ấn Độ thông qua Tây Tạng vào khoảng năm
1400 trước Công nguyên và nghề trồng dâu, nuôi tằm bắt đầu ở vùng châu thổ sông Hằng Theo các nhà lịch sử Ấn Độ, nơi nuôi tằm đầu tiên ở đây là thuộc vùng núi Hymalaya Khi người Anh đến Ấn Độ, do buôn
Trang 2bán tơ lụa mà nghề dâu tằm được phát triển và lan rộng sang vùng khác như Mysore, Jamu,
Kashmir
Ả Rập do nhập trứng tằm và
hạt dâu từ Ấn Độ nên cũng
là một trong những nơi sớm
có nghề dâu tằm
Vào thế kỷ 4, nghề dâu tằm
được thiết lập ở Ấn Độ như
là trung tâm của châu Á và
tơ lụa được xuất khẩu tới
Roma (Ý), nhưng đến thế kỷ
6 người Roma đã học được
kỹ nghệ sản xuất tơ và tơ đã
được sản xuất ở châu Âu, người Roma đã hoàn toàn chiếm lĩnh trong lĩnh vực sản xuất này Từ Ý, dâu tằm được phát triển tới Hy Lạp, Áo và Pháp
Ở Áo, dâu tằm được phát triển mạnh vào thế kỷ 9-11, ở Pháp trồng dâu nuôi tằm được bắt đầu từ năm 1340 Ngành dâu tằm của Pháp được thành lập vào cuối thế kỷ 17 và phát triển tới
giữa thế kỷ 18 Trong thế kỷ 19, dâu
tằm Pháp bị dịch tằm gai (Nosema) và
bệnh đã lan truyền sang châu Âu và
Trung Đông Do đó ngành dâu tằm đã
bị khủng hoảng do bệnh dịch này Năm
1870 Louis Pasteur đã phát hiện ra bào
tử gai là nguyên nhân gây bệnh và ông
đã đưa ra cách loại trừ bệnh dịch này,
do vậy mà ngành dâu tằm đã thoát khỏi
khủng hoảng và nay được tiếp tục được
mở rộng phát triển Vì lợi ích kinh tế
đem lại nên ngành dâu tằm tơ được nhiều nước quan tâm
Các loại tằm
Có 4 loại tơ tằm tự nhiên, loại sản xuất nhiều chiếm 95% sản lượng trên thế giới đó là tơ của tằm dâu và mục tiêu chính của tơ là tơ tằm dâu Ngoài ra còn có loại khác đó là tơ tằm thầu dầu lá sắn, tơ tằm tạc, tơ tằm sồi
Trang 3Tằm dâu được con người khai thác trên 4.000 năm, tất cả các giống được nuôi hiện nay thuộc loài Bombyx mori L, nó được phân ra từ gốc tằm Mandarina có tên khoa học Bombyx mandarina (Moore)
Tằm dâu sau này được phân chia và xác định giống có nguồn gốc: Nhật Bản, Trung Quốc, châu Âu,
Ấn Độ trên cơ sở phân bố
địa lý hoặc gọi theo tính hệ
như: độc hệ, lưỡng hệ, đa hệ
hoặc gọi giống thuần chủng,
giống lai (lai đơn, lai kép)
Tằm thầu dầu lá sắn có 2
loài Philosamia niconi
(Hutt) hoặc Philosamia
cynthia (Drury) thuộc loại
tằm nhỏ ăn lá thầu dầu và lá
sắn Nó tạo ra tơ thô, kén
không thích hợp cho ươm tơ,
do đó nó thường được dùng để nấu và kéo sợi
Tằm tạc thuộc loại tằm dại có nhiều giống:[cần dẫn nguồn]
Tằm tạc Trung Quốc: Antheraea pernyi có sản lượng lớn trên thế
giới
Tằm tạc Tasa: Antheraea
mylitta (Dury)
Tằm tạc Nhật Bản:
Antheraea yamamai
(Querin) cho tơ xanh
Tằm tạc Ấn Độ:
Antheraea assamensis, ăn
lá cây tạc (Terminalia) và
một số cây tạc khác,
giống tằm độc hệ hoặc
lưỡng hệ kén có thể ươm
tơ giống như tằm dâu Có
tầm quan trọng thứ 2 thế giới
Tằm dâu (Bombyx mori-Linnaeus) là loài côn trùng biến thái hoàn toàn, vòng đời trải qua 4 giai đoạn phát dục khác nhau: trứng, tằm, nhộng, ngài Mỗi giai đoạn phát dục đều có một vai trò quan trọng trong đời sống con tằm
Trang 4 Giai đoạn tằm: là giai đoạn ăn lá dâu để tích luỹ dinh dưỡng, cơ thể tằm trong giai đoạn
này lớn lên rất nhanh,
tằm sắp chín (đủ dinh
dưỡng) lớn gấp
8.000-10.000 lần so
với tằm mới nở
Giai đoạn ngài: là
giai đoạn trưởng
thành con đực và con
cái tìm nhau để giao
phối và ngài cái đẻ
trứng
Giai đoạn trứng: đối
với trứng tằm đa hệ
thì sau khi con cái đẻ trứng 8-10 ngày, ở 25 °C trứng sẽ nở thành tằm con Đối với trứng tằm lưỡng hệ và độc hệ thì sau khi đẻ trứng
đi vào trạng thái ngủ nghỉ và bắt buộc trứng phải qua lạnh Vì đây
là đặc tính
di truyền của tằm lưỡng hệ và độc hệ được hình thành trong điều kiện giá lạnh của vùng ôn đới, sau 4-5 tháng lạnh của mùa đông thì trạng thái ngủ nghỉ (hay còn được gọi là hưu miên) bị phá vỡ và trứng được nở ra tằm con Người ta đã lợi dụng đặc tính này của trứng tằm để bảo trứng lâu dài Đi với nó là các phương pháp đánh thức ngủ nghỉ bằng các biện pháp nhân tạo
Đặc điểm trứng tằm: hình bầu dục, nhỏ, dẹt, bên ngoài có vỏ cứng, tuỳ theo giống mà trứng có hình dạng khác nhau, trứng tằm độc hệ lớn nhất,
Trang 5sau đến là trứng lưỡng hệ, trứng tằm đa hệ là bé nhất, trứng có màu trắng sữa hoặc hơi vàng, trên mặt trứng có nhiều lỗ khí