Trường Trung học phổ thơng Thủ Khoa Nghĩa – Châu Đốc – An GiangTUẦN 10 VÀ NGÔN NGỮ VIẾT Ngày:02/10/2009 I-MỤC TIÊU BÀI HỌC: Giúp HS -Phân biệt đặc điểm của ngôn ngữ nói và ngôn ng
Trang 1Trường Trung học phổ thơng Thủ Khoa Nghĩa – Châu Đốc – An Giang
TUẦN 10
VÀ NGÔN NGỮ VIẾT
Ngày:02/10/2009
I-MỤC TIÊU BÀI HỌC: Giúp HS
-Phân biệt đặc điểm của ngôn ngữ nói và ngôn ngữ viết
-Có kỹ năng trình bày miệng hoặc viết văn bản phù hợp với đặc điểm của ngôn ngữ nói và ngôn ngữ viết
II-PHƯƠNG TIỆN THỰC HIỆN
-SGK, SGV
-Thiết kế bài học
III-CÁCH THỨC TIẾN HÀNH
Tổ chức dạy học theo cách kết hợp các hình thức trao đổi, thảo luận, thực hành
IV-TIẾN HÀNH DẠY HỌC
1-Ổn định lớp:
2-Kiểm tra bài cũ:
-Phân tích giá trị nội dung và nghệ thuật của bài ca dao số 1 và 2
-Phân tích giá trị nội dung và nghệ thuật của bài ca dao số 3 và 4
-Phân tích giá trị nội dung và nghệ thuật của bài ca dao số 5 và 6
3-Giới thiệu bài mới:
TÔ THỊ VÂN ANH
Trang 2Trường Trung học phổ thơng Thủ Khoa Nghĩa – Châu Đốc – An Giang
TÔ THỊ VÂN ANH
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH NỘI DUNG
*Hoạt động 1: Hướng dẫn HS tìm hiểu khái
niệm.
Ngôn ngữ nói là gì?
Ngôn ngữ viết là gì?
Dựa vào SGK trả lời
*Hoạt động 2: Hướng dẫn HS tìm hiểu đặc
điểm của ngôn ngữ nói và ngôn ngữ viết.
Chia lớp thành 4 nhóm
+ nhóm 1, 2: tìm đặc điểm của ngôn ngữ nói
+ nhóm 3, 4: tìm đặc điểm của ngôn ngữ viết
Thảo luận xong ghi kết quả vào bảng phụ
Nhận xét
*Hoạt động 2: Hướng dẫn HS làm bài tập
Chia lớp thành 4 nhóm
+Nhóm 1, 2: bài tập 2 trang 88
+Nhóm 3, 4: bài tập 1 trang 88
Thảo luận xong ghi kết quả vào bảng phụ
Nhận xét
*Bài tập 3:
a/ Bỏ các từ thì, đã; thay hết ý bằng từ khác chỉ
mức độ như rất
b/ Thay vống lên bằng quá mức thực tế, thay
đến mức vô tội vạ bằng một cách tùy tiện và bỏ
từ như
c/ Câu văn tối nghĩa: cần bỏ các từ khẩu ngữ
như sất và viết lại câu
I-Khái niệm:
-Ngôn ngữ nói là ngôn ngữ âm thanh, là lời nói trong giao tiếp hàng ngày, ở đó người nói và người nghe tiếp xúc trực tiếp với nhau có thể luân phiên nhau trong vai nói và vai nghe
-Ngôn ngữ viết là thứ ngôn ngữ thể hiện bằng chữ viết trong văn bản va được tiếp nhận bằng thị giác
II-Đặc điểm:
1-Ngôn ngữ nói:
-Đa dạng về ngữ điệu -Có sự kết hợp giữa âm thanh và giọng điệu và các yêu tố phi ngôn ngữ
-Từ ngữ trong ngôn ngữ nói: được sử dụng khá đa dạng: khẩu ngữ, từ ngữ địa phương, tiếng bóng, biệt ngữ, trợ từ, thán từ
-Về câu: hình thức tỉnh lược nhiều câu nói lại rườm rà, có những yếu tố dư thừa, trùng lập
2-Ngôn ngữ viết:
-Được sự hỗ trợ của hệ thống dấu câu, kí hiệu văn tự, các hình ảnh minh họa, bảng biểu, sơ đồ -Từ ngữ: được chọn kỹ lưỡng và phù hợp với từng loại văn bản
-Về câu: ngôn ngữ thường có câu dài, câu nhiều thành phần những chặt chẽ nhờ các quan hệ từ và sự sắp xếp các thành phần sao cho phù hợp và ngăn nắp
III-Luyện tập:
*Bài tập 1:
Phân tích đặc điểm của ngôn ngữ viết trong đoạn trích:
-Thuật ngữ của các ngành khoa học: vốn chữ, từ
vựng, ngữ pháp, bản sắc, phong cách, thể văn, văn nghệ, chính trị, khoa học…
-Việc tách dòng sau mỗi câu để trình bày rõ từng luận điểm
-Các từ chỉ thứ tự trình bày (một là, hai là, ba là…) để đánh dấu các luận điểm
-Việc dùng dấu câu: dấu phẩy, dấu chấm, dấu ngoặc kép
*Bài tập 2:
Phân tích đặc điểm của ngôn ngữ nói trong đoạn trích:
-Các từ hô gọi trong lời nhân vật: kìa; Này,… ơi;
…nhỉ,…
-Các từ hình thái trong lời nhân vật: Có khối…
đấy, đấy, Thật thấy,…
-Các kết cấu câu trong ngôn ngữ nói: Có… thì…,
Đã… thì
-Các từ ngữ thường dùng trong ngôn ngữ nói: mấy
Trang 3Trường Trung học phổ thơng Thủ Khoa Nghĩa – Châu Đốc – An Giang
* Dặn dò:
Soạn bài ca dao hài hước
+Đọc kĩ văn bản trả lời các câu hỏi 1, 2, 3 trong phần hướng dẫn học bài trang 91
TÔ THỊ VÂN ANH