PHÁC ĐỒ ĐIỀU TRỊ SUY GIÁP TRẠNG BẨM SINH pptx

PHÁC ĐỒ ĐIỀU TRỊ SUY GIÁP TRẠNG BẨM SINH Bệnh suy giáp trạng bẩm sinh SGTBS là bệnh nội tiết thường gặp do tuyến giáp sản xuất hocmon không dầy đủ để đáp ứng nhu cầu chuyển hoá và quá tr

PHÁC ĐỒ ĐIỀU TRỊ SUY GIÁP TRẠNG BẨM SINH

Bệnh suy giáp trạng bẩm sinh (SGTBS) là bệnh nội tiết thường gặp do tuyến giáp sản xuất hocmon không dầy đủ để đáp ứng nhu cầu chuyển hoá và quá trình sinh trưởng của cơ thể

Tỷ lệ mắc SGTBS trên thế giới vào khoảng 1/3500 trẻ sơ sinh sống sau đẻ

1 Chẩn đoán :

1.1 Lâm sàng :

Trẻ bú mẹ : Tiêu chuẩn chẩn đoán sớm trên lâm sàng.

Biểu hiện lâm sàng và yếu tố nguy cơ

Điểm

1 Phù niêm và có bộ mặt đặc biệt

2

3 Thoát vị rốn 1

6 Chậm phát triển tinh thần,

vận động

1

8 Vàng da sinh lý kéo dài > 30

ngày

1

Nghi ngờ SGTBS khi > 4

Trẻ lớn :

- Lùn không cân đối

- Biểu hiện phù niêm : Bộ mặt đặc biệt (2 má phị, mi mắt nặng, lưỡi dầy, mũi tẹt), tiếng khóc hoặc nói bị khàn

- Chậm phát triển tinh thần và vận động

- Các triệu chứng khác : Da vàng sáp và lạnh Tóc khô, thưa và dễ gẫy, giảm trương lực cơ, táo bón kéo dài, có thể giả phì đại cơ bắp …

Lưu ý :

Triệu chứng táo bón kéo dài dễ chẩn đoán nhầm với phình đại tràng bẩm sinh

1.2 Xét nghiệm :

- TSH ³ 20 mu/l (bình thường : 0 – 5mu/l)

- T4 < 50nmol/l (bình thường : 50 – 150nmol/l)

- Ghi hình tuyến giáp bằng TC99m : Không tìm thấy tuyến giáp, tuyến giáp thiểu sản hoặc tuyến giáp lạc chỗ ở dưới lưỡi hoặc vùng trung thất

- Trẻ nhỏ : chụp khớp gối không thấy điểm cốt hoá ở đầu dưới xương đùi

và đầu trên xương chày

- Trẻ lớn : chậm các điểm cốt hoá ở cổ tay ( so với bảng Greulich & Pyle)

2 Điều trị

2.1 Nguyên tắc điều trị :

Cần đạt nhanh tình trạng bình giáp càng sớm càng tốt

2.2 Thuốc điều trị :

Thay thế hocmon giáp suốt đời bằng hocmon giáp tổng hợp như Thyroxin (L – thyroxin, Levothyrox, Eltroxin – Belthyrox)

2.3 Cách dùng thuốc :

Bằng đường uống Levothyrox được uống 1 lần trong ngày vào buổi sáng trước bữa ăn 1 giờ

2.4 Liều lượng thuốc :

tháng

người lớn

2.5 Theo dõi điều trị ngoại trú

Theo dõi trong năm đầu :

- Khám lâm sàng (toàn trạng, cân, cao, DQ, IQ…) và xét nghiệm TSH – T4 : 3 tháng/1 lần

- Đo tuổi xương : 6 tháng 1 lần

Từ năm thứ hai :

Khám định kỳ lâm sàng và xétnghiệm TSH – T4 và tuổi xương 1 năm/1 lần vì liều thyroxin trong suốt giai đoạn thiếu niên thay đổi rất ít

Theo dõi điều trị ngoại trú :

- Điều trị thích hợp : các dấu hiệu của SGT giảm dần, và biến mất trẻ phát triển bình thường Xét nghiệm TSH trở về bình thường T4 cao hơn một chút

so với tuổi từ 150 – 170nmol/l

- Quá liều : Gây ngộ độc thuốc, biểu hiện ưu năng giáp như nhịp tim nhanh, kích thích thần kinh, khó ngủ, ra nhiều mô hôi, ỉa chảy, nôn và T4 trong huyết thanh cao > 180nmol/l Liều cao kéo dài dẫn đến xương sọ đóng kính, tuổi xương phát triển nhanh so với tuổi thực và có hiện tượng loãng xương

- Chưa đủ liều điều trị : thấy TSH tăng cao không thường xuyên, T4 bình thường ở bệnh nhân như vậy có thể quá trình uống T4 không đủ hoặc không thường xuyên để ức chế TSH trở về bình thường

3 Tiên lượng :

- Tốt : Nếu phát hiện và điều trị SGTBS ngay trong giai đoạn sơ sinh Trẻ phát triển hoàn toàn bình thường về thể lực và tinh thần kinh

- Tương đối tốt : Nếu điều trị SGTBS trong năm đầu cuộc sống

- Dè dặt : Nếu trẻ được phát hiện và điều trị ngoài 1 năm tuổi Thể lực trẻ phát triển gần bằng trẻ cùng tuổi nhưng bị chậm phát triển tinh thần

- Không được phát hiện và điều trị SGTBS : trr bị tàn phế về thể lực và vĩnh viễn thiểu năng trí tuệ