Khái niệm chung Là chi tiết ”mềm” liên kết bộ phận mang tải và tang hoặc các ròng rọc Trong CCN sử dụng 2 loại dây chính: • Cáp thép bện – bện từ các sợi thép có giới hạn bền cao qua
Trang 1Chương 3
DÂY TRONG CCN
Trang 2Khái niệm chung
Là chi tiết ”mềm” liên kết bộ phận mang tải và tang hoặc các ròng rọc
Trong CCN sử dụng 2 loại dây chính:
• Cáp thép bện – bện từ các sợi thép có giới hạn
bền cao qua 2 thao tác bện.
• Xích – thường chỉ sử dụng 2 loại: xích hàn tinh mắt
ngắn và xích tấm.
Trang 33.1 Cáp thép bện
Cấu tạo
Các sợi thép có độ bền cao
σb = 1400 – 2000 MPa (do thao tác tuốt sợi) bện với nhau thành tao
Các tạo bện với nhau quanh lõi thành cáp
Các sợi con có thể cùng hoặc khác đường kính
Lõi cáp có thể là đay, thép hoặc sợi tổng hợp
Một số loại cáp khác
Trang 4Phân loại và ký hiệu cáp
Cáp bện xuôi và cáp bện chéo (cáp chống xoắn)
Theo dạng tiếp xúc giữa các sợi con:
tiếp xúc đường hoặc tiếp xúc điểm
Ký hiệu cáp thường có dạng như sau: ЛK-P, 6x19 với ý nghĩa:
ЛK-P - loại cáp tiếp xúc đường
6x19 - 6 tao, mỗi tao 19 sợi con
Cáp bện xuôi
Cáp bện chéo
Trang 5Tính toán chọn cáp
Nhằm đảm bảo độ bền lâu cho cáp Độ bền lâu của
cáp phụ thuộc 2 yếu tố: Smax và tỷ số dc / Do
Tính theo phương pháp thực dụng, quy định bởi tiêu
chuẩn Cáp được chọn cần đảm bảo hệ số an toàn:
Zp = Sđ / Smax Zp,min
Zp,min – tra bảng theo CĐLV M1 -M8
xem TCVN 5864-1995
Lưu ý: * Với thiết bị chở người Zp,min = 9
* Với thang máy chở người Zp,min = 16 hoặc 12 tuỳ
số dây độc lập treo cabin là 2 hay lớn hơn 2
Trang 6Cố định đầu cáp
Cần tạo khuyên ở đầu cáp, sau đó khuyên này sẽ được liên kết với trục cố định.
Để tránh cáp chà sát với trục
cố định, cáp được đặt trong lót cáp.
Phương pháp khác…
Vòng lót cáp
1
>5d c 2 3
a) Cố định bằng khóa cáp
1 - Vòng lót cáp 2 - Cáp
3 - Khoá cáp (số lượng tối thiểu 3)
>20.d c
b) Cố định bằng cách bện cáp
1 – Vòng lót cáp 2 – Cáp
3 – Dây chống rối
Trục cố định
Trang 7Cố định đầu cáp…
Chi tiết ống côn hoặc ống chêm bằng thép đúc, một đầu gia công sẵn lỗ để liên kết với trục cố định cáp.
c) Cố định bằng
khóa chêm
1 - Cáp
2 - Ống chêm
3 - Chêm
1 2 3
d) Cố định bằng ống côn
1 Cáp 2 Ống côn
3 Kim loại nóng chảy (đổ đầy)
3
Trang 8Các chú ý khi sử dụng cáp
Cáp phải có chứng chỉ
Dây cáp phải là một đoạn nguyên
Bôi trơn cáp thường xuyên từ ngoài bằng mỡ chuyên dùng
Theo dõi cáp và thay cáp mới khi cáp mòn giảm
đường kính 10%, đứt 1 tao hoặc số sợi đứt trên một bước bện lớn hơn giá trị cho phép (TCVN 5744-1993) Tránh cáp chà sát với nhau và với các bộ phận khác
Trang 93.2 Xích hàn và xích tấm
Cấu tạo
Xích hàn: sử dụng loại xích mắt ngắn: t≈2,6d; B≈3,5d Loại thô dùng cuốn vào tang trơn, còn loại tinh ăn khớp với đĩa xích
Xích tấm: có cấu tạo gần như xích truyền động nhưng các má xích lắp trực tiếp lên chốt, không qua bản lề
t
d
t
t
Tấm có dạng
t
hoặc dạng
Trang 10Tính toán chọn xích
Tương tự cáp thép, xích được tính theo phương pháp
thực dụng, quy định bởi tiêu chuẩn Xích được chọn
cần đảm bảo hệ số an toàn:
Zp = Sđ / Smax Zp,min
Zp,min – tra bảng tùy theo cách dẫn động CCN
xem TCVN 5864-1995
Trang 113.3 So sánh cáp và xích
Nhẹ
Mềm
Êm => vận tốc bất kỳ
Độ bền lâu tương đối lớn
Làm việc an toàn (phá hủy
được báo trước qua số sợi
đứt => không đứt đột ngột)
Yêu cầu đường kính tang
hoặc ròng rọc lớn
Phạm vi sử dụng: Đa số các
trường hợp
Nặng
Mềm
Va đập, ồn => vận tốc thấp
Độ bền lâu tương đối lớn
Kém an toàn (mức phá hủy không được báo trước => nguy cơ đứt đột ngột)
Không yêu cầu đường kính tang và ròng rọc lớn
Phạm vi sử dụng: Khi vận tốc thấp, yêu cầu nhỏ gọn hoặc môi trường nhiệt độ cao
Trang 123.4 Các bước tính chọn
cáp và xích
Chọn loại cáp và cấp độ bền thích hợp hoặc xích
Tính lực căng dây lớn nhất Smax
Từ CĐLV đã cho, tra bảng (tiêu chuẩn) được Zp,min
Tính lực kéo đứt yêu cầu:
Sđ,yc = Smax Zp,min
Tra bảng chọn cáp (hoặc xích) có đường kính (hoặc
bước) thích hợp sao cho:
Sđ,bảng Sđ,yc
Trang 13Tóm tắt
Cấu tạo chung, phân loại cáp thép bện
Sợi thép, tao, lõi… Cáp bện xuôi và cáp bện chéo
Các yếu tố ảnh hưởng đến độ bền lâu của cáp
Các chú ý khi sử dụng cáp thép bện
Phương pháp tính chọn cáp và xích
Mục đích và phương pháp tính
Ý nghĩa của hệ số an toàn
So sánh cáp và xích
next…
Trang 14Giá trị tối thiểu của Zp đối với cáp và xích tải
(TCVN 5864-1995)
Nhóm CĐLV của
GHI CHÚ:
1 Trong điều kiện sử dụng nguy hiểm (ví dụ kim loại nóng chảy) thì CĐLV không lấy dưới M5 và khi từ M5 trở lên, Zp,min lấy tăng thêm 25%.
2 Với thiết bị chở người Zp,min lấy bằng 9, còn với thang máy chở người
(TCVN 6395:1998) Zp,min = 16 hoặc 12 tuỳ theo số cáp độc lập treo cabin là
2 hay lớn hơn Lưu ý, không cho phép treo cabin trên 1 dây cáp duy nhất
3 Với xích dẫn động bằng động cơ:
+ xích hàn cuốn lên tang trơn: Zp,min = 6
+ xích hàn chính xác ăn khớp với đĩa xích: Zp,min = 8
+ xích tấm: Zp,min = 5
Khi dẫn động bằng tay: Zp,min = 3 với tất cả các loại xích
Back
Trang 15Số sợi đứt cho phép trên 1 bước bện
TCVN 5744-1993
Hệ số an toàn
ban đầu
của cáp
Cấu tạo cáp, số sợi
Back
Trang 16Lift Rope 8x19+1 (KONE)
cấp độ bền 1600(inner)/1300(outer) MPa
End More…
Trang 17Cáp thép ЛК-Р, 6x19+1 (GOST 2688-80)
Sđ, N
KL, kg/m
End More…
Trang 18Cáp thép ЛК-O, 6x19+1 (GOST 3077-80)
Sđ, N
KL, kg/m
End More…
Trang 19Cáp thép ЛК-3, 6x25+1 (GOST 7665-80)
Sđ, N
KL, kg/m
End
Trang 20Xích hàn – xích chính xác (GOST 2319-70)
Đkính
dây
Bước t (mm)
Chiều rộng
B (mm)
Sđ (kN)
KL (kg / m)
End