1/ Kiến thức: - HS nắm được cấu trúc đơn phân của prôtêin – axit amin.. - HS nêu được các yếu tố ảnh hưởng đến cấu trúc, chức năng của prôtêin.. - Prôtêin là hợp chất hữu cơ có chứa các
Trang 11/ Kiến thức:
- HS nắm được cấu trúc đơn phân của prôtêin – axit amin
- HS phân biệt được các loạicấu trúc prôtêin: cấu trúc bậc 1, cấu trúc bậc 2, bậc 3 & bậc 4 Chức năng của một số loại prôtêin đối với tb, cơ thể.Lấy VD minh họa từng chức năng
- HS nêu được các yếu tố ảnh hưởng đến cấu trúc, chức năng của prôtêin
- HS giải thích được ảnh hưởng của những yếu tố này đến chức năng của prôtêin
2/ Kĩ năng:
- Rèn luyện kĩ năng phân tích, tổng hợp, so sánh vấn đề
- Phát triển tư duy cho HS
- Vận dụng vào thực tế giải thích các hiện tượng sinh học trong đời sống
BÀI 9:
PRÔTIN
I.M C TIÊU:
Trang 23/ Thái đo:
- Hình thành quan điểm đúng đắn cho HS về sự sống
- Có ý thức bảo vệ sức khoẻ bản thân
1/ GV:
a/ Phương pháp: diễn giảng, hỏi đáp, thảo luận nhóm
b/ Phương tiện: - SGK, SGV, tài liệu tham khảo
- Tranh ảnh có liên quan
2/ HS : Đọc bài ở nhà Trả lời các câu hỏi : Prôtêin là gì ? Cấu trúc & chức
năng của prôtêin
1/ Ổn định lớp – Kiểm diện (1’)
2 / Kiểm tra bài cũ (4’) : Cacbohidrat là gì ? Kể tên các loại đường đơn, đường
đôi, đường đa Chức năng
Lipit là gì ? Kể tên các loại lipit Chức năng
3/ Tiến trình bài mới :
HĐ 1 : TÌM HIỂU CÁC BẬC
CẤU TRÚC PRÔTÊIN (12 ‘)
I CẤU TRÚC CỦA PRÔTÊIN
1 KN:
* GV cho HS quan sát hình vẽ 9.1 các a a, các bậc cấu
Prôtêin là hợp chất hữu cơ
có chứa các loại
I I CHU N
B :
III N I DUNG &TI N TRÌNH BÀI D Y:
Trang 3- Prôtêin là hợp chất hữu cơ có
chứa các loại nguyên tố hoá học C, H, O,
N, S & cấu trúc theo nguyên tắc đa phân
(đơn phân là acid amin)
2 Axit amin – Đơn phân của
prôtêin
Cấu tạo gồm : Gốc R, nhóm
cacboxyl, nhóm amin Các a.a khác nhau
bởi gốc R Có 20 loại axit amin
2 Cấu trúc của prôtêin
Có 4 bậc cấu trúc :
a) Cấu trúc bậc 1:
- Các a.a liên kết với nhau bằng liên kết peptit tạo nên 1
chuỗi gồm nhiều a.a gọi là chuỗi
polipeptit
- Cấu trúc bậc 1 là trình
tự SX các a.a trong chuỗi
polipeptit
b) Cấu trúc bậc 2:
Chuỗi polipeptit co xoắn lại
như lò xo hoặc gấp nếp nhờ hình
thành lk hidrô giữa các a.a với nhau
trúc của prôtêin & đọc nội dung I SGK/
trang 33 – 34 để trả lời các câu hỏi:
Prô có cấu tạo bởi những nguyên tố hoá học nào? Cấu tạo theo nguyên tắc nào?
Đơn phân của prô là gì?Cấu tạo của axit amin
Prô có những bậc cấu trúc nào?
Thế nào là cấu trúc bậc 1? Yếu tố nào quyết định sự đa dạng của phân tử prôtêin ?
Thế nào là cấu trúc bậc 2 ? Loại lk hoá học tạo nên cấu trúc bậc 2 ?
nguyên tố hoá học
C, H, O, N, S Cấu trúc theo nguyên tắc đa phân
Đơn phân
là acid amin
Có 4 bậc cấu trúc
Cấu trúc bậc 1 là 1 chuỗi gồm nhiều a.a ( polipeptit)
Cấu trúc bậc 2 co xoắn có dạng như lò xo
Trang 4trong chuỗi polipeptit
c) Cấu trúc bậc 3:
Chuỗi polipeptit cấu trúc
bậc 2 co xoắn lại tạo thành khối cầu
protêin, đó là cấu trúc bậc 3
d) Cấu trúc bậc 4:
Cấu trúc bậc 4 là bậc cấu
trúc có được do 2 hay nhiều chuỗi
polipeptit cùng loại hoặc khác loại lk
với nhau tạo thành (dạng sợi bó)
3 Các yếu tố như : nhiệt độ, độ
pH,… thay đổi thì cấu trúc bậc 3 bị mất
đi, prôtêin bị biến tính => Prô mất chức
năng sinh học
- Prôtêin vừa có tính đa dạng vừa
có tính đặc thù
HĐ 2 : TÌM HIỂU CHỨC
Thế nào là cấu trúc bậc 3?
Thế nào là cấu trúc bậc 4?
Khi ăn thịt bò tái, tại sao người ta phải vắt nước cốt chanh vào? HS rút ra được KL
* Mở rộng: Tại sao 1 số VSV ở suối nước nóng có t0 cao
mà chúng vẫn tồn tại?
hoặc gấp nếp Lk hidrô
Cấu trúc bậc 3 là cấu trúc bậc 2 co xoắn lại tạo thành khối cầu protêin
Cấu trúc bậc 4 là do 2 hay nhiều chuỗi polipeptit cùng loại hoặc khác loại lk với nhau tạo thành (dạng sợi bó)
Nước cốt chanh là acid nên làm thay đổi pH prô bị biến tính
=> ăn tái được
HS nêu KL
Trang 5NĂNG CỦA PRÔTÊIN (20’)
PRÔTÊIN
- Prôtêin cấu tạo tế bào
và cơ thể – prôtêin cấu tạo VD :
Colagen tham gia cấu tạo mô liên
kết.Kêratin cấu tạo nên lông, tóc,
móng
- Nguồn dự trữ các axit amin trong tb, cơ thể VD : Cazêin
là prôtêin có trong sữa ĐV
- Vận chuyển các chất
VD : Hemoglobin vận chuyển Oxi
& CO2
- Bảo vệ cơ thể VD:
Protein kháng thể
- Thu nhận thông tin
VD: Prôtêin thụ thể ở tb
GV cho HS đọc nội dung II SGK/
trang 25 để thảo luận nhóm về các chức năng của prôtêin Cho
VD về từng chức năng dựa vào kiến thức đã học ở cấp dưới
* Mở rộng: Tại sao 1 số nguời ăn nấm, tôm, cua,… dễ bị
dị ứng?
Tại sao chúng ta cần phải ăn prôtêin của nhiều loại thực phẩm khác nhau?
Prô của các VSV đó có cấu trúc đặc biệt, không bị biến tính
ở t0 cao
HS dựa vào SGK & kiến thức
cũ để trả lời
Prôtêin lạ, không có enzim phân hủy Nếu lọt vào trong máu bị
cơ thể đào thải gây ra dị ứng
Có hơn 20 loại a.a khác
Trang 64/ Củng cố: ( 7’) Bằng ô chữ
sau:
- Xúc tác các phản ứng
sinh hóa VD: Enzim
- Điều hoà quá trình
TĐC VD: Insulin điều hoà nồng
độ đường glucôzơ trong máu
- Vận động VD: Actin
& miôzin trong cơ
nhau, nhưng cơ thể không tự tổng hợp được Do đó, cần ăn nhiều loại prôtêin từ nhiều nguồn thực phẩm khác nhau để có được đầy đủ các loại a.a cần thiết cho cơ thể
Ô
Trang 71 Prôtêin cấu trúc theo nguyên tắc nào?
2 Loại liên kết hoá học hình thành nên cấu trúc bậc 2 của prôtêin?
3 Các a a liên kết lại với nhau gọi là chuỗi …………
4 Loại prôtêin tham gia bảo vệ cơ thể chống bệnh tật?
5 Loại prôtêin có trong sữa ĐV?
6 Đơn phân của prôtêin là gì?
7 Chất xúc tác sinh học trong cơ thể là …………
Từ khoá: Loại vật chất cấu tạo mọi cơ thể SV?
5/ Dặn do (1’): Về nhà học bài Trả lời các câu hỏi cuối bài
Chuẩn bị bài mới: Axit nuclêic là gì? Có mấy loại? Cấu trúc, chức năng