Đề cương - phòng cháy ( full đáp án )

MỤC LỤC

Câu 1: Khái niệm, nguyên nhân phát sinh ngắn mạch, quá tải và các biện pháp

đề phòng 3 Câu 2: Khái niệm về phòng cháy, các biện pháp ngăn chặn sự xuất hiện cháy 5 Câu 3: Các biện pháp ngăn ngừa sự hình thành môi trường nguy hiểm cháy, nổ

và ngăn ngừa sự hình thành nguồn nhiệt gây cháy 6 Câu 4: Trình bày các biện pháp nhằm hạn chế đám cháy lan truyền và đảm bảo thoát nạn an toàn 7 Câu 5: Khái niệm và điều kiện an toàn về giới hạn chịu lửa của cấu kiện xây dựng, các biện pháp tăng giới hạn chịu lửa cho cấu kiện thép 8 Câu 6: Khái niệm nguồn nhiệt gây cháy, điều kiện để nguồn nhiệt thành nguồn gây cháy 9 Câu 7: Đặc điểm nguy hiểm cháy chợ, các biện pháp phòng cháy đối với chợ 9 Câu 8: Đặc điểm nguy hiểm cháy khu dân cư, các biện pháp phòng cháy đối với khu dân cư 11 Câu 9: Đặc điểm nguy hiểm cháy rạp hát, chiếu phim; các biện pháp phòng cháy đối với rạp hát, chiếu phim 13

1

Câu 1: Khái niệm, nguyên nhân phát sinh ngắn mạch, quá tải và các biện pháp

đề phòng.

*Ngắn mạch:

 Khái niệm: ngắn mạch là trạng thái sự cố trong hệ thống điện, xảy ra khi các dây dẫn pha chạm nhau( đối với mạng có trung tính cách ly) hoặc các pha chạm nhau

và chạm đất ( đối với mạng trung tính trực tiếp nối đất)

 Nguyên nhân:

 nguyên nhân chung và chủ yếu của ngắn mạch là do cách điện bị hỏng

 Do sét đánh gây phóng điện

 Do thao tác nhầm

 Biện pháp đề phòng

 Trong thiết kế phải tuân thủ các yêu cầu về tiêu chuẩn quy phạm

 Thường xuyên kiểm tra nhằm phát hiện kịp thời các nơi bị hỏng cách điện

 Thiết bị điện và mạng điện phải được bảo vệ thiết bị bảo vệ: rơ le, bộ ngắt tự động nhanh, aptomat, cầu chì hoặc sử dụng các bộ kháng điện để hạn chế dòng điện ngắn mạch

 Sử dụng các giải pháp đối với hệ thống đường dây truyền tải như dung các thanh nẹp, sử dụng các thiết bị điện đã quâ kiểm định có chất lượng đảm bảo

*Quá tải

Khái niệm: quá tải là trạng thái sự cố trong hệ thống điện, xảy ra khi trong các

thiết bị điện xuất hiện dòng điện làm việc lớn hơn dòng điện cho phép lâu dài theo tiêu chuẩn

Nguyên nhân:

- Nguyên nhân xuất hiện quá tải có thể do thiết kế tính toán lựa chọn các phần tử của lưới điện không đúng

- Trong thiết kế không lường trước được sự tang của phụ tải

- Trong sử dụng: lắp đặt them các thiết bị không có trong thiết kế, sử dụng thiết bị điện trôi nổi, chưa qua kiểm định, vô ý , sơ xuất trong quá trình sử đụng điện

- Quá tải có thể xuất hiện do mắc thêm các thiết bị tiêu thụ điện, các thiết bị này không được tính toán khi lựa chọn dây dẫn của mạng điện trong thiết kế

- Trong các động cơ điện, sự quá tải xuất hiện khi tăng momen trên trục, khi đứt 1 pha động cơ làm việc 2 pha, giảm điện áp cảu mạng cung cấp… khi điện áp trên mạng cung cấp giảm dòng điện trong các cuộn stato sẽ tăng

Biện pháp:

- Khi thiết kế phải chọn đúng dây dẫn, dây cáp điện có tiết diện dây dẫn đảm bảo của mạng theo dòng điện cho phép; Các động cơ điện có công suất phù hợp với mạng điện, có dự phong cho sự tang của phụ tải trong tương lai

- Trong quá trình vận hành các mạng điện, không mắc thêm thiết bị tiêu thụ điện nếu như không được tính toán trong mạng

- Sử dụng các thiết bị điện có chất lượng đảm bảo

- Thường xuyên kiểm tra nhằm phát hiện sự cố quá tải

- Nên sử dụng bộ ngắt tự động, rơ le nhiệt của bộ khởi động từ và cầu chì

4

Câu 2: Khái niệm về phòng cháy, các biện pháp ngăn chặn sự xuất hiện cháy.

 Phòng cháy là hệ thống các biện pháp về tổ chức, giải pháp về kĩ thuật nhằm ngăn chặn sự xuất hiện và lan truyền cháy, đảm bảo thoát nạn an toàn và tạo điều kiện cho việc dâp tắt đám cháy có hiệu quả

 Các biện pháp ngăn chặn sự xuất hiện đám cháy

 Xây dựng hệ thống quy chuẩn, tiêu chuẩn an toàn cháy phù hợp với từng loại

cơ sở, công trình

 Phổ biến các tiêu chuẩn, quy chuẩn kĩ thuật an toàn cháy, nổ và các chỉ dẫn cần thiết cho mọi người khi làm việc với các chất và vật liệu nguy hiểm cháy nổ

 Sử dụng các phương tiện thông tin tuyên truyền để phổ cập kiến thức pccc

 Định kỳ tổ chức kiểm tra việc thực hiện các qui định về pccc

 Sử dụng tới mức cao nhất các chất và vật liệu không cháy và khó cháy thay cho các chất và vật liệu dễ cháy

 Hạn chế số lượng chất dễ cháy và xếp đặt hợp lý các chất đó

 Ngăn ngừa sự hình thành môi trường nguy hiểm cháy

 Ngăn chặn sự hình thành các nguồn gây cháy trong môi trường nguy hiểm cháy Có thể thực hành bằng cách:

 Chống sét, nối đất cho nhà, công trình và thiết bị

 Quy định năng lượng lớn nhất cho phép khi đốt nóng các chất, vật liệu và kết cấu đẻ cháy

 Loại trừ những khả năng có thể dẫn đến tự cháy do nhiệt, phản ứng hóa học hoặc sinh học từ các chất, vật liệu, sp và kết cấu công trình

 Nghiêm cấm sử dụng ngọn lửa trần trong môi trường nguy hiểm cháy

 Sd những kết cấu công trình có giới hạn chịu lửa phù hợp vs cấp nguy hiểm cháy nổ ở công trình

 Lưa chọn các dây truyền công nghệ sản xuất ít hoặc không nhuy hiểm cháy nổ

 Bố trí thích hợp các thiết bị công nghệ, sd các thiết bị tự động điều chỉnh as, nhiệt đọ… để quá trình công nghệ đảm bảo an toàn khi hđ

 Các giải pháp đảm bảo an toàn cho quá trình vận hành, bảo dưỡng, sửa chữa các máy móc, thiết bị công nghệ sản xuất

Câu 3: Các biện pháp ngăn ngừa sự hình thành môi trường nguy hiểm cháy, nổ

và ngăn ngừa sự hình thành nguồn nhiệt gây cháy.

Ngăn ngừa sự hình thành môi trường nguy hiểm cháy Thực hiện bằng cách phải tuân theo các quy định về:

 Nồng độ cho phép của các chất dễ cháy ở thể hơi, khí hoặc các chất ở thể bụi bay lơ lửng

 Nồng độ cần thiết của chất kìm hãm cháy trong các chất dễ cháy ở thể hơi, khí hoặc lỏng

 Nồng độ cho phép oxy hoặc các chất oxh khác trong chất khí hoặc hỗn hợp chất dễ cháy

 Ngăn chặn sự hình thành các nguồn gây cháy trong môi trường nguy hiểm cháy Có thể thực hành bằng cách:

 Sử dụng nhiều thiết bị điện phù hơpk vs cấp nguy hiểm cháy nổ của gian phòng những thiết bị đặt ngoài và phù hợp vs nhóm loại hỗn hợp nguy hiểm nguy hiểm chay nổ

 Sd quá trình công nghệ và thiết bị thỏa mãn các yêu cầu an toàn về tia lửa tính điện

 Chống sét, nối đất cho nhà, công trình và thiết bị

 Quy trình nhiệt độ lớn nhất cho phép của bề mặt thiết bị, sản phẩm và vật liệu khi tiếp xúc vs môi trường nguy hiểm cháy

 Quy định năng lượng lớn nhất cho phép khi đốt nóng các chất, vật liệu và kết cấu đẻ cháy

 Loại trừ những khả năng có thể dẫn đến tự cháy do nhiệt, phản ứng hóa học hoặc sinh học từ các chất, vật liệu, sp và kết cấu công trình

 Nghiêm cấm sử dụng ngọn lửa trần trong môi trường nguy hiểm cháy

6

Câu 4: Trình bày các biện pháp nhằm hạn chế đám cháy lan truyền và đảm bảo thoát nạn an toàn.

 Biện pháp nhằm hạn chế đám cháy lan truyền

 Sử dụng các bộ phần ngăn cháy (tường, vùng màn chắn, vành đai bảo vệ)

 Sử dụng các cơ cấu đống ngắt tự động trên các thiết bị và đường ống khi có sự cố

 Sử dụng các phương tiện ngăn ngừa sự tràn và chảy loang cửa các chất lỏng khi cháy

 Để hạn chế sự phát triển của đám cháy, giới hạn chịu lửa của kết cấu công trình phải được xây dựng căn cứ vào tính nguy hiểm cháy của quá trình sản xuất, bậc chịu lửa của nhà và công trình

 Đảm bảo sự thoát nạn

 Kết cấu công trình phải có giới hạn chịu lửa thích hợp bảo đảm duy trì được khả năng chịu lửa và che đỡ lien tục trong khoảng thời gian đủ cho mọi người

ra ngoài hoặc đến nơi ẩn nấp an toàn Giới hạn chịu lửa đó phải được xây dựng

ở điều kiện không tính đến công tác động của các phương tiện chửa cháy lên được khi đang phát triển

 Lối đi và cửa thoát nạn phải đảm bảo kích thước và số lượng, đồng thời đảm bảo cho nọi người trong phòng, ngôi nhà thoát ra an toàn, khong bị khói, bụi che phủ, trong thời gian cần thiết để sơ tán khi xẩy ra cháy

 Lối thoát nạn phải đảm bảo đi lại thuật tiện cho mọi người

Câu 5: Khái niệm và điều kiện an toàn về giới hạn chịu lửa của cấu kiện xây dựng, các biện pháp tăng giới hạn chịu lửa cho cấu kiện thép.

- Giới hạn chịu lửa của cấu kiện XD được xác định bằng khoảng thời gian ( tính bằng phút ) kể từ khi bắt đầu thử chịu lửa theo chế độ nhiệt tiêu chuẩn cho đến khi xuất hiện một hoặc một số dấu hiệu nối tiếp nhau của các trạng thái giới hạn.Được quy định đối với cấu kiện đã cho như sau:

+ Mất khả năng chịu lực : (kí hiệu:R)

+ Mất tính toàn vẹn (kí hiệu :E)

+ Mất khả năng cách nhiệt ( kí hiệu :I )

- Giới hạn chịu lửa của cấu kiện XD được xác định bằng thử nghiệm chịu lửa theo các tiêu chuẩn TXDVN 342:2005 hoặc các tiêu chuẩn tương đương Giới hạn chịu lửa của cấu kiện XD có thể xác định bằng tính toán theo tiêu chuẩn thiết kế chịu lửa được áp dụng

 Đk an toàn về giới hạn chịu lửa của cấu kiện xây dựng

Gtt ≥Gct

Gtt: giới hạn chịu lửa thực tế ( g/hạn chịu lửa của cấu kiện XD theo thiết kế)

Gct: giới hạn chịu lửa cần thiết (g/hạn chịu lửa của cấu kiện XD được xác định theo tiêu chuẩn )

*Các biện pháp tăng giới hạn chịu lửa cho cấu kiện thép.

- Xây ốp gạch bên ngoài cấu kiện thép Để tránh sự phá hủy lớp bảo vệ do giãn

nở nhiệt không đều giữa cột thép và lớp gạch bảo vệ, khi thi công cần đặt một khe hở nhỏ và giữa chúng đặt neo giữ bằng kim loại được hàn chặt với gỗ

- Tạo một lớp bê tông có cốt là lưới thep bao bọc bên ngoài cột thép

- Ốp bên ngoài cấu kiện thép bằng các tấm vật liệu cách nhiệt có hệ số dẫn nhiệt thấp như tấm cách nhiệt có thành phần peclit, tấm amiang,

- Tạo lớp vữa bên ngoài bảo vệ cấu kiện thép

- Dùng sơn chống cháy phun phủ lên bề mặt cấu kiện thép

- Để bảo vệ chống cháy cho cấu kiện chịu lực của mái hoặc sàn ngăn, có thể tạo trần theo bằng vật liệu không cháy

- Làm mát trực tiếp bên ngoài hoặc bên trong cấu kiện thép

8

Câu 6: Khái niệm nguồn nhiệt gây cháy, điều kiện để nguồn nhiệt thành nguồn gây cháy.

 Khái niệm:

- Là nguồn cung cấp năng lượng để sự cháy xảy ra đó là một yếu tố cần thiết 0 thể thiếu để sự cháy phát sinh và tồn tại

 Điều kiện nguồn nhiệt trở thành nguồn gây cháy

- Nhiệt độ của nguồn nhiệt vật mang nhiệt phải ≥ nhiệt độ tự bốc cháy môi trường cháy t/xúc với nó

t n = t tbc

- Năng lượng toả ra nguồn nhiệt từ nhiệt độ ban đầu đến nhiệt độ tự bốc cháy của môi trường cháy phải đủ để nung nóng chất cháy đến bốc cháy Có nghĩa năng lượng nguồn nhiệt ≥ NL tối thiểu chất cháy bốc cháy

W n = W min

- Thời gian tác động của nguồn nhiệt phải ≥ thời gian cảm ứng của môi trường cháy

t td >= t cảm ứng

Câu 7: Đặc điểm nguy hiểm cháy chợ, các biện pháp phòng cháy đối với chợ.

 Đặc điểm nguy hiểm cháy nổ chợ

- Chất cháy:Chợ là nơi tập trung đa dạng các loại hang hóa có nguy hiểm cháy

nổ được bố trí và sắp xếp trên một diện tích rộng.Điển hình như vải vóc ,quần áo,đồ điện tử,nhựa,đồ dung văn phòng,…các khu vực ăn uống tồn tại các chấy cháy là khí ga hóa lỏng,than,

- Khả năng phát sinh nguồn nhiệt gây cháy:

+ Do ngọn lửa trần:đun nấu ở các khu vực ăn uống,hút thuốc,thắp hương thờ cúng,…

+ Do nặng lượng điện:quá tải,ngắn mạch,điện trở chuyển tiếp,…

+Do cháy lan từ khu vực này sang khu vực khác,do đốt phá hoại

- Khả năng cháy lan và phát triển của đám cháy:khi xảy ra cháy ngọn lửa có thể cháy lan từ khu vực này sang khu vực khác ,từ dãy này sang dãy khác,từ tầng này sang tầng khác và cháy ra toàn bộ chợ.Bên chạnh đó nó có thể cháy âm ỉ ở khu vực có tải trọng chất cháy lớn.Khi cháy chợ ngọn lửa sẽ bức xạ sang các khu vực xung quanh.Nếu các khu vực xung quanh có chứa chất dễ cháy có nhiệt độ bắt cháy thấp thì nó sẽ trở thành các điểm xuất phát cháy mới gây khó khăn cho việc cứu chữa

 Các biện pháp phòng cháy đối với chợ:

Quản lí và kiểm tra sử dụng điện các hộ kinh doanh theo đúng các quy định an toàn quy định trong TCVN 9211-2012 và TCVN 6161-1996

- Cấm câu mắc điện từ bên ngoài vào chợ

- Trong quá trình sử dụng các thiết bị đốt nóng như bếp điện,bàn là,.phải có biện pháp quản lí chặt chẽ

- Không mắc thêm thiết bị điện vào mạng điện vượt quá công suất cho phép để tránh gây ra hiện tượng quá tải

- Hết giờ làm viêc phải đôn đốc nhắc nhở các hộ tiểu thương kinh doanh trong chợ đóng ngắt các cầu giao điện ,thường trực bảo vệ chợ,phỉa đóng ngắt cầu giao tổng khi hết giờ làm việc

- Có biện pháp quản lí chặt chẽ việc sử dụng ngọn lửa trần:Phải có biện pháp quản lí chặt chẽ việc thắp hương thờ cúng ,đốt vàng mã, khoanh vùng an toàn đối với khu vực dễ sảy ra cháy nổ,thường xuyên kiểm tra đôn đốc ,nghiêm cấm các tiểu thương ,bà con kinh doanh bán hang mã,vải vóc,thắp hương ,thờ cúng, ở các nơi có nguy hiểm cháy nổ

- Có biện pháp làm giảm tải trọng của chất cháy trong chợ:quy định khu vực buôn bán các chất hang dễ cháy với các khu vực khác(phân khu).Đối với khu vực kinh doanh,buôn bán chất dễ cháy nổ phải sắp xếp,bố trí gọn gàng,k gây cản trở lối đi.Các khu vực này nên để các mặt hang mẫu và có thiết kế riêng với các mặt hàng dễ cháy này.Các khu vực kho chứa này phải đảm bảo các biện pháp an toàn PCCC

- Phải có giải pháp chống cháy lan:Khoanh vùng,chia khu vực,xây tường năn cháy,tạo màng ngăn cháy.Bố trí xen kẽ hang hóa dễ cháy với hang hóa khó cháy.Nếu chợ nhiều tầng thì tuyệt đối không để các đường ống thong tầng là vật liệu dễ cháy hoặc treo hang hóa ở dưới Trần nhà không được làm bằng các vật liệu dễ cháy nếu không phải tạp khoảng cách chống cháy lan

- Phải có lực lượng PCCC tại chỗ,phải được bố trí,trang bị các phương tiện PCCC phù hợp,biên chế lực lượng PCCC,tập huần huấn luyện nghiệp vụ PCCC,cách sử dụng trang thiết bị PCCC trang bị tại chợ

- Thành lập ban quản lý Ban quản lí có trách nhiệm đôn đốc,nhắc nhở,kiểm tra

bà con tiểu thương các hộ kinh doanh thực hiện các biện pháp đảm bảo an toàn PCCC

- Đề xuất cơ quan có thẩm quyền trang bị phương tiện ,dụng cụ chữa cháy phù hợp với quy mô,tổ chức,…

- Phải có nội quy, quy định về PCCC, PACC theo mẫu.Hằng năm lập bổ sung

PA và tổ chức diễn tập PACC theo quy định

- Phải có giải pháp thoát nạn : không để hang hóa chiếm lấn lối đi, có hệ thống chỉ dẫn lối thoát nạn,

10

Câu 8: Đặc điểm nguy hiểm cháy khu dân cư, các biện pháp phòng cháy đối với khu dân cư.

* Đặc điểm nguy hiểm cháy nổ khu dân cư

- Về chất cháy:

+ Trong các khu dân cư luôn tồn tại 1 số lượng lớn các chất cháy ở nhiều dạng khác nhau Có thể gồm có:

 Các cấu kiện nhà cửa làm bằng vật liệu cháy và dễ cháy như gỗ, cót ép…

 Đồ dung vật dụng gia đình làm bằng gỗ, nhựa, chất dẻo, vải vóc…

 Ngoài ra trong các khu dân cư còn tồn tại xăng dầu phục vụ phương tiện

đi lại, dung trong đun nấu, các loại khí ga, than, củi…

- Khả năng tồn tại và phát sinh nguồn nhiệt gây cháy:

+ Trong khu dân cư luôn tồn tại và phát sinh nguồn nhiệt gây cháy như ngọn lửa trần

do đun nấu, hút thuốc, thờ cúng, trẻ em nghịch lửa

+ Nguồn nhiệt có thể hình thành do năng lượng điện có thể do quá tải, chập mạch của các thiết bị điện trong quá trình sử dụng điện trong khu dân cư

+ Nguồn nhiệt hình thành do sét đánh thẳng

+ Do đốt phá hoại

- Khả năng cháy lan và phát triển của đám cháy:

+ Khi cháy xảy ra ở các khu dân cư đám cháy có thể lan truyền theo hướng lên trên hoặc xuống dưới (khu dân cư cao tầng), cháy từ căn nhà này sang căn nhà khác ở khu đông dân cư

+ Ngoài ra khi cháy xảy ra cháy ở các khu dân cư làm bằng các vật liệu dễ cháy thì

có thể xuất hiện đám cháy nhảy cóc (vật liệu bằng tre, nứa…)

+ Ngoài ran guy cơ đám cháy nhảy cóc có thể xuất hiện ở những ngôi nhà , dãy nhà gần nơi đang cháy do hiện tượng bức xạ nhiệt từ vùng cháy tác động đến

 Các biện pháp phòng cháy:

a.Khi thiết kế và xây dựng

Việc thiết kế,quy hoạch khu dân cư phải được thẩm duyệt thiết kế để PCCC,quy hoạch khu dân cư phải được đảm bảo phù hợp với việc bố trí mạng lưới các đơn vị