Kỹ thuật chất xếp, bảo quản và vận chuyển hàng thông dụng trong kho và trên phương tiện vận chuyển...11 1.. - Pallet giúp hạn chế việc hàng hóa tiếp xúc với mặt đất có thểgây ra ẩm mốc,
Hàng thông dụng
Định nghĩa
Hàng thông dụng là những loại hàng hóa được vận chuyển và bảo quản trong bao riêng lẻ hoặc theo nhóm Tùy thuộc vào tính chất lý hóa, hàng hóa có thể được đóng gói hoặc không đóng gói.
Hình 1.1 Hàng không đóng gói
H ình 1.2 Hàng được đóng gói
Phân loại
*Vận chuyển hàng thông dụng được chia làm 2 hình thức:
- Hình thức vận chuyển và cơ giới hoá xếp dỡ
- Điều kiện bảo quản và vận chuyển a) Hình thức vận chuyển và cơ giới hoá xếp dỡ:
- Hàng hòm, thùng, bao, kiện… (như bao gạo, khẩu trang, sữa,
- Hàng đơn chiếc không bao gói (như xe, máy móc, thiết bị…)
- Hàng dài (như sắt, thép, )
- Hàng vận chuyển trên pallet
- Hàng tự di chuyển (như ô tô, máy kéo, xe máy,…)
- Hàng container (xi măng, bột,…)
Hình 1.3: Hàng đựng trong bao
Hình 1.4: Hàng trong container b Điều kiện bảo quản và vận chuyển:
- Hàng được vận chuyển và bảo quản lộ thiên (như gạch, đá, sỏi….)
- Hàng sợ ẩm, sợ nhiệt: vận chuyển và bảo quản trong phương tiện và kho kín (như ngũ cốc, hạt giống….)
- Hàng vận chuyển và bảo quản nhiệt độ thích hợp (hàng mau hỏng) (như trái cây, rau củ… )
Ngoài ra người ta còn phân ra hàng nguy hiểm và hàng dễ cháy được vận chuyển và bảo quản theo nguyên tắc riêng (xăng, dầu)
Hình 1.5: Xe vận chuyển đá
Hình 1.6: Xe chở xăng dầu
Hiện nay hàng thông dụng có xu hướng vận chuyển trong các xe Container (General Container) và vận chuyển trên các tàu Container (General Ship)
Hình 1.7: Tàu Container Hình 1.8: Xe container
- Kích thước, hình dáng, khối lượng riêng, cách đóng gói rất khác nhau
- Tính hoàn chỉnh và đồng bộ
Các vật liệu có tính chất hóa lý khác nhau yêu cầu phương pháp bảo quản và vận chuyển khác nhau Một số loại, như gạch và gang thỏi, có thể được bảo quản ngoài trời và vận chuyển bằng tàu lộ thiên Ngược lại, các thiết bị máy móc, lương thực và thực phẩm cần được bảo quản và vận chuyển trong các kho và phương tiện kín để đảm bảo chất lượng và an toàn.
Một số hàng hoá thông dụng:
- Hàng giấy: thường được làm giấy carton (thường được sử dụng rộng rãi trong ngành bao bì, đóng gói và vận chuyển hàng hóa Có 3 loại: 3 lớp, 5 lớp, 7 lớp
Một số hàng hoá thông dụng
- Hàng gia dụng, tiêu dùng trong gia đình.
Hình 1.12: Mì tôm Hình 1.13: Rau củ quả
Giới thiệu Pallet
Pallet là gì?
- Là vật dụng quan trọng trong lưu thông hàng hóa
- Là tấm nâng hàng có bề mặt để nâng số lượng hàng hóa theo đơn vị nhằm bốc dỡ, vận chuyển, bảo quản hàng hóa.
- Nó gồm cả tấm nâng có phần trên
- Pallet vận chuyển thống nhất: Pallet được sử dụng để chất hàng vận chuyển thẳng từ cửa đến cửa
- Pallet sử dụng nhiều lần
(reusable pallet): Pallet được chế tạo nhằm mục đích sử dụng nhiều lần
- Pallet sử dụng 1 lần (one -way pallet): Pallet được chế tạo nhằm mục đích sử dụng 1 lần
- Pallet cố định (captive pallet): Pallet sử dụng trong phạm vi hạn chế,thường sử dụng trong các trung tâm phân phối, nhà máy
- Pallet thay đổi (exchange pallet): Pallet thống nhất theo thỏa thuận giữa các bên sử dụng, sử dụng chủ yếu ở châu Âu
Pallet dùng chung trong các ngành sản xuất có phạm vi rộng và các cơ quan vận tải Thường là pallet cho thuê (rental pallet).
Vai trò của Pallet
Để đảm bảo an toàn trong quá trình nâng hạ hàng hóa bằng xe nâng, việc cố định hàng hóa chắc chắn là rất quan trọng Điều này giúp tránh va chạm và ngăn chặn hàng hóa bị xê dịch, từ đó nâng cao hiệu quả khi xếp hàng lên kệ, pallet hoặc container.
Pallet giúp bảo vệ hàng hóa khỏi việc tiếp xúc trực tiếp với mặt đất, giảm thiểu nguy cơ ẩm mốc và hư hỏng, đặc biệt là đối với các mặt hàng nhạy cảm như lương thực thực phẩm, dược phẩm và vải cuộn.
Việc xếp hàng hóa lên pallet và đóng gói cùng nhau thay vì vận chuyển riêng lẻ giúp tạo thành một tải hàng đồng nhất, từ đó nâng cao hiệu quả trong quá trình vận chuyển.
- Một số pallet có thể xếp chồng lên nhiều tầng thành một dấy kệ chứa hàng hóa, tiết kiệm được nhiều chi phí
- Đơn giản hóa công tác quản lý kho
Slip sheet là gì? Và Pallet và slip sheet có điểm gì giống và khác nhau?
Slip sheet là tấm đỡ hàng mỏng được chế tạo từ giấy kraft-liner hoặc nhựa PP và HDPE, đóng vai trò quan trọng trong ngành vận chuyển và logistics Sản phẩm này giúp việc di chuyển và bốc xếp hàng hóa trở nên dễ dàng và hiệu quả hơn.
SO SÁNH GIỮA PALLET VÀ SLIP SHEET
- Giống nhau: Pallet và Slip sheet đều là những thiết bị hỗ trợ hậu cần mang đến nhiều lợi ích cho doanh nghiệp sử dụng
YẾU TỐ PALLET SLIP SHEET
Chi phí Giá thành cao Giá thành rẻ
Cần bảo trì, sửa chữa.
Cần chi phí phục hồi, sửa chữa và tiêu hủy.
Không cần bảo trì, dễ thay thế.
Dễ dàng đưa vào thị trường giấy thải để tái chế thành các sản phẩm mới.
Nguyên liệu cần dùng để tạo ra sản phẩm
Cần dùng nhiều nguyên liệu để tạo thành Sử dụng ít nguyên liệu hơn.
Có độ sâu, là nơi trú ẩn nhiều sâu bệnh, cần được khử khuẩn.
Nguy cơ lây nhiễm chéo. Ảnh hưởng đến chất liệu hàng hóa.
Không có độ sâu như Pallet.
Loại bỏ nguy cơ lây nhiễm mầm bệnh
Không cần các phụ kiện đặc biệt.
Cần có các phụ kiện đặc biệt trên các thiết bị vận chuyển như: xe nâng để xếp hàng, nâng hàng,…
Tốn nhiều không gian, chiếm diện tích lớn.
Xếp được ít hàng hóa hơn
Chiếm ít diện tích Xếp được nhiều hàng hóa hơn.
Khả năng bảo vệ môi trường
Khi không còn sử dụng, pallet nhựa và pallet gỗ gặp khó khăn trong việc xử lý Việc tiêu hủy chúng có thể thải ra khí độc hại, gây ảnh hưởng xấu đến môi trường.
Sản phẩm này dễ dàng phân hủy và rất thân thiện với môi trường, giúp giảm thiểu tình trạng rác thải Chúng có khả năng tái chế và tái sử dụng hiệu quả, góp phần hạn chế ô nhiễm môi trường và bảo vệ hệ sinh thái.
Kỹ thuật chất xếp, bảo quản và vận chuyển hàng thông dụng trong kho và trên phương tiện vận chuyển
Kỹ thuật chất xếp
- Xác định loại hàng hóa: Phân loại hàng hóa theo loại để có kế hoạch chất xếp hợp lý.
- Sử dụng pallets và containers: Sử dụng pallets và containers để chất xếp hàng hóa một cách dễ dàng và hiệu quả hơn.
Chất xếp hàng theo nguyên tắc FIFO (đầu vào trước - đầu ra trước) và LIFO (đầu vào sau - đầu ra trước) giúp quản lý hàng hóa hiệu quả Nguyên tắc FIFO đảm bảo rằng hàng hóa được sử dụng theo thứ tự nhập kho, trong khi LIFO cho phép sử dụng hàng hóa mới nhất trước Việc áp dụng các nguyên tắc này giúp tối ưu hóa quy trình lưu kho và giảm thiểu lãng phí.
Để đảm bảo việc chất xếp hàng hóa diễn ra an toàn và hiệu quả, việc sử dụng các thiết bị hỗ trợ như xe nâng và cần cẩu là rất cần thiết Những thiết bị này không chỉ giúp tiết kiệm thời gian mà còn giảm thiểu rủi ro trong quá trình vận chuyển hàng hóa.
Bảo quản
- Đóng gói chặt chẽ: Đảm bảo hàng hóa được đóng gói chắc chắn và phù hợp để tránh hỏng hóc trong quá trình lưu trữ.
- Sắp xếp khoa học: Sắp xếp hàng hóa một cách hợp lý để dễ dàng tiếp cận và lấy hàng khi cần.
- Kiểm soát môi trường: Điều chỉnh nhiệt độ, độ ẩm trong kho để bảo quản hàng hóa nhạy cảm.
Vận chuyển hàng hóa
- Đóng gói an toàn: Sử dụng vật liệu đóng gói chất lượng cao để bảo vệ hàng hóa trong quá trình vận chuyển.
Kiểm tra phương tiện vận chuyển là bước quan trọng để đảm bảo rằng phương tiện đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn và có khả năng chứa hàng hóa một cách an toàn.
Gắn nhãn rõ ràng cho hàng hóa và cung cấp tài liệu liên quan là rất quan trọng để đảm bảo việc vận chuyển diễn ra dễ dàng và chính xác.
Kỹ thuật chất xếp, bảo quản và vận chuyển hàng hóa đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an toàn cho hàng hóa, đồng thời tối ưu hóa quy trình lưu trữ và vận chuyển, giúp tiết kiệm thời gian và chi phí hiệu quả.
An toàn lao động khi chất xếp và vận chuyển hàng thông dụng
Các yếu tố nguy hiểm khi bốc xếp hàng hóa
Việc bốc xếp hàng hóa không đúng kỹ thuật, như xếp hàng quá cao hoặc quá tải, có thể dẫn đến tình trạng hàng hóa dễ bị đổ và thiệt hại Đây là một trong những yếu tố nguy hiểm cần lưu ý khi bốc xếp hàng hóa, vì sự cố này có thể xảy ra bất ngờ và khó lường trước.
Hình 4.1: Hàng bị đổ b/ Sạt đổ hàng hóa:
Việc không cân đối khối lượng khi bốc xếp hàng hóa có thể gây ra tình trạng sạt đổ, đặc biệt khi xếp thùng hàng nhẹ ở dưới và thùng nặng ở trên Điều này dễ dẫn đến việc hàng hóa ở dưới cùng bị hư hại nghiêm trọng và không thể lường trước được.
Hình 4.2: Hàng hóa bị đỗ, ngã c/ Bị ngã, tai nạn nghề nghiệp trong quá trình xếp dỡ
Ngã hoặc gặp tai nạn nghề nghiệp trong quá trình xếp dỡ hàng hóa là điều không ai mong muốn Chỉ cần một phút lơ đễnh, bạn có thể bị ngã từ những kiện hàng cao, dẫn đến chấn thương như gãy tay, gãy chân, và trong trường hợp nghiêm trọng, có thể đe dọa đến tính mạng.
Hình 4.3: Tai nạn nghề nhiệp
Các quy tắc an toàn khi chất xếp và vận chuyển hàng thông dụng
Trước khi bốc xếp hàng hóa, người lao động cần kiểm tra sức khỏe để đảm bảo đủ điều kiện làm việc Nếu không đủ sức khỏe, bạn sẽ không được phép tham gia Đồng thời, việc trang bị đầy đủ thiết bị bảo hộ lao động cá nhân là rất quan trọng để đảm bảo an toàn trong quá trình làm việc.
- Xác định trọng tải cho phép để xếp dỡ hàng hóa Tuyệt đối không được xếp hàng hóa quá tải vì gây ra những ảnh hưởng không tốt
Việc sắp xếp những lô hàng có cùng tính chất lại với nhau không chỉ giúp dễ dàng trong việc thống kê và quản lý, mà còn nâng cao hiệu quả trong công tác bảo quản hàng hóa.
Để tối ưu hóa quy trình giao hàng, hãy sắp xếp hàng hóa theo thứ tự giao nhận, với những mặt hàng cần giao ngay được đặt ở đầu Những lô hàng giao cuối nên được để ở phía trong cùng của thùng xe Việc sắp xếp khoa học này sẽ giúp bạn thuận tiện hơn trong việc trả hàng.
Để đảm bảo an toàn trong quá trình vận chuyển, hãy đặt những hàng hóa nặng ở phía trước và gần nhau Cần có biện pháp cố định hàng hóa để tránh xê dịch, ngăn ngừa hư hỏng trong suốt chuyến đi.
Khi xếp hàng hóa, hãy đặt các mặt hàng nhẹ ở vị trí cuối cùng và trên cùng để tránh bị các hàng nặng đè lên, gây hư hỏng Đối với các mặt hàng dễ vỡ như đồ thủy tinh và thủ công mỹ nghệ, cần xếp cẩn thận hoặc để riêng trong các container khác nhau Ngoài ra, hãy cố định các sản phẩm này để hạn chế tối đa sự xê dịch trong quá trình vận chuyển.
- Phân bố tải trọng của lô hàng đều trên xe, tránh trường hợp bị lệch hay vượt quá tải trọng sẽ gây ra ảnh hưởng không tốt
Khi sử dụng xà lan, tàu thuyền để vận chuyển hàng hóa, cần thống nhất phương án xếp dỡ với người phụ trách Đồng thời, kiểm tra môi trường bên trong xà lan để đảm bảo thông thoáng, đặc biệt khi vận chuyển hàng có hơi hoặc khí độc.
Khi bốc dỡ hàng hóa, cần thực hiện theo thứ tự từ trên xuống dưới để tránh tình trạng rút sàn hàng hóa gây ra sự sụt đổ và hỏng hóc Điều này giúp giữ cho hàng hóa ổn định và duy trì hình khối nhất định, đảm bảo an toàn và hiệu quả trong quá trình vận chuyển.
Di chuyển chậm rãi và cẩn thận khi vận chuyển bình khí hóa lỏng hoặc khí nén để hạn chế va chạm mạnh Đồng thời, cần chuẩn bị các phương án xử lý kịp thời cho những trường hợp rơi vỡ không mong muốn xảy ra.
Phương tiện vận chuyển, phương tiện xếp dỡ và công cụ xếp dỡ hàng hóa, các vật liệu chèn lót trong vận tải
Phương tiện và công cụ xếp dỡ
Trong ngành logistics nói riêng và xuất nhập khẩu nói chung, quá trình xếp dỡ hàng hóa container tại cảng là một việc làm rất quan trọng
Cẩu giàn (Container gantry crane)
Cẩu lớn thường được lắp đặt tại các cảng container hoặc cầu tàu để thực hiện việc xếp dỡ container lên xuống tàu Phương thức hoạt động của loại cẩu này là nâng container qua lan can tàu theo cách gọi là Lo/Lo (Lift-on/Lift-off).
Khung thiết kế chắc chắn, được đặt vuông góc với cầu tàu và vươn qua chiều ngang của thân tàu trong quá trình làm hàng Hệ thống này sử dụng giá làm hàng tự động gọi là “spreader”, có khả năng di chuyển lên xuống để chụp vào bốn góc trên của container thông qua cơ cấu “twistlock”.
Cẩu chân đế (Multifunction crane)
Cổng trục chân đế, hay còn gọi là cẩu bờ hoặc cẩu cò, là thiết bị cẩu hàng hóa phổ biến tại các cảng biển, cảng sông và bến bãi bốc xếp container Với phần chân đế linh hoạt, cổng trục này có khả năng xoay trở dễ dàng, giúp nâng hạ hàng hóa hiệu quả.
Cẩu tháp có nhiều ưu điểm nổi bật như tầm với và chiều cao nâng lớn, cho phép hoạt động trong phạm vi rộng Loại cẩu này linh hoạt trong việc chọn vị trí nhấc và đặt container mà không cần di chuyển Tuy nhiên, năng suất của cẩu tháp thường thấp hơn và không chuyên dụng bằng cẩu giàn.
Cẩu sắp xếp container (Container stacking crane)
Cẩu sắp xếp là loại cẩu di động chuyên dụng dùng để cẩu nâng hạ, sắp xếp các kiện công, container trong bãi container của cảng
Cẩu xắp xếp bao gồm một khung với chân đế kết nối với bánh lăn ray hoặc bánh lăn cao su, cùng với một xe điện con (trolley) di chuyển dọc theo khung dầm.
Xe nâng là thiết bị chủ yếu dùng để di chuyển và nâng hạ hàng hóa nặng, cồng kềnh một cách dễ dàng Với cấu trúc dạng ô tô bánh lốp, xe nâng được trang bị động cơ Diesel và động cơ thủy lực, cho phép nâng hạ container qua cơ cấu càng (xe nâng thông thường) hoặc khớp giữ (xe nâng chụp, nâng cạnh).
- Giá cẩu là thiết bị hỗ trợ công việc xếp dỡ container được lắp đặt vào nóc trên của container để cẩu bằng cách gắn khớp giữ
Giá cẩu thô sơ: Gồm 1 khung thép chữ nhật kích thước cố định tương ứng với chiều dài và chiều rộng của container 20′ và 40′.
Giá cẩu tự động có chiều dài điều chỉnh linh hoạt, phù hợp với nhiều loại container khác nhau, đồng thời sở hữu cấu trúc phức tạp hơn so với các loại giá cẩu thô sơ.
Hình 5.5: Giá cẩu thô sơ
Các dây đai bằng thép, xích, móc:
Hình 5.8: Dây đai thép Hình 5.9: Dây xích
Vật liệu chèn lót trong vận tải
Để đảm bảo tránh sự va chạm ảnh hưởng đến hàng hóa cũng như container, trong vận tải có một số vật liệu chèn lót như sau:
