Chính sách của thực dân Pháp trong thế kỷ 20 là nới rộng một số quyền lực chính trị cho tầng lớp trên, tạo ra mảnh đất tốt cho chung “Pháp-Việt đề huề”, tạo sự ổn định chính trị để thu h
Trang 1Bài thảo luận :
Đường lối cách mạng của Đảng cộng sản Việt Nam
SVTH: Nguyễn Thị Huê
Lớp :ĐHQT3A1HN
Trang 2Câu hỏi :
Những chính sách khai thác thuộc đia của thực dân Pháp ở Việt Nam và những tác động của nó?
Trang 3I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA CỦA THỰC DÂN PHÁP
1 Tổ chức bộ máy nhà nước
* Mục đích
Thực dân Pháp tiến hành khai thác thuộc địa Việt Nam nhằm mục đích
- Để vơ vét sức người sức của
- Để chiếm lâu dài và biến Việt Nam thành một tỉnh của Pháp
Trang 4m sứ)
KÌ
(Thố
ng đốc)
PUC HIA ( Khâ
m sứ)
(Khâ
m sứ)
I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA CỦA THỰC DÂN PHÁP
* Cuộc khai thác thuộc địa lần thứ 1 (1897-1914)
Trang 5- Biến Đông dương thành một tỉnh của Pháp.
* Mục đích:
I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA CỦA THỰC DÂN PHÁP
Cuộc khai thác lần thứ 1:
Trang 6• Năm 1897, Pháp thành lập Liên bang
+ Nam Kì: Xứ thuộc địa.
• Mỗi xứ gồm nhiều tỉnh, đứng đầu là
viên quan người Pháp.
• Dưới tỉnh là phủ, huyện, châu.
• Đơn vị hành chính cơ sở là làng xã:
do người Việt cai quản.
ĐẤT NỬA BẢO HỘ
ĐẤT BẢO HỘ
ĐẤT THUỘC PHÁP
1 Tổ chức bộ máy nhà nước
I CUỘC KHAI THÁC THUỘC CỦA THỰC DÂN PHÁP
Trang 7TOÀN QUYỀN ĐÔNG DƯƠNG
(PHÁP)
BẮC KÌ
(Thống sứ Pháp) (Khâm sứ Pháp)TRUNG KÌ (Thống đNAM KÌố c Pháp)
TỈNH (PHÁP) PHỦ, HUYỆN, CHÂU (PHÁP+BẢN XỨ)
LÀNG XÃ (BẢN XỨ)
SƠ ĐỒ BỘ MÁY NHÀ NƯỚC VIỆT NAM.
Trang 8+ Đối với Pháp: Cai trị từ trên xuống chặt chẽ.
+ Đối với Việt Nam: Xoá tên Việt Nam, Lào, Căm-pu-chia, biến Đông
Dương thành một đơn vị hành chính của Pháp Chia rẽ nhân dân Đông
Dương Biến quan lại phong kiến Nam triều thành tay sai cho Pháp
? Tác dụng của bộ máy này
đối với Pháp và tác động đối
với Việt Nam như thế nào?
I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA CỦA THỰC DÂN PHÁP
Trang 9Nhận xét về tổ chức bộ máy cai trị của thực dân Pháp?
=> Bộ máy chính quyền từ
trung ương đến cơ sở đều do
thực dân Pháp chi phối
- Chặt chẽ, với tay xuống tận
vùng nông thôn
- Kết hợp giữa nhà nước thực
dân và quan lại phong kiến
Phủ toàn quyền Đông Dương tại Hà Nội
I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA CỦA THỰC DÂN PHÁP
1 Tổ chức bộ máy nhà nước
Trang 10Tòa án của Pháp tại Sài Gòn, nay là
Tòa án nhân dân TP.HCM
Trang 11Để hỗ trợ đắc lực cho chương trình khai thác thuộc địa lần thứ hai
này, Pháp đã tiến hành một số cải cách về chính trị và mục tiêu khác cuộc cải cách nhỏ giọt
Chính sách của thực dân Pháp trong thế kỷ 20 là nới rộng một số quyền lực chính trị cho tầng lớp trên, tạo ra mảnh đất tốt cho chung “Pháp-Việt
đề huề”, tạo sự ổn định chính trị để thu hút vốn đầu tư vào Đông Dương nhằm thực hiện hiệu quả chương trình khai thác thuộc địa lần thứ hai
* Cuộc khai thác thuộc địa lần thức hai ( 1919-1929
Trang 122 Chính sách kinh tế
Pháp đã áp dụng những chính sách đối với nơng nghiệp Việt Nam:
- Nông nghiệp:
- Pháp ép triều đình Nguyễn
“nhượng” quyền “khai khẩn đất hoang” cho chúng
+ Ở Bắc kì, 1902 Pháp chiếm 182 nghìn hecta
+Ở Nam kì: Giáo hội Pháp chiếm
¼ ruộng đất.
- Bọn chủ đất mới bóc lột theo kiểu phát canh thu tô như ở Việt Nam
Cướp đoạt ruộng đất->
theo kiểu phát canh thu tơ
I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA CỦA THỰC DÂN PHÁP
Với cuộc khai thác lần thứ 1
Trang 13Số liệu ruộng đất bị Pháp chiếm
Trang 14Đồn điền cao su của Pháp tại miền Nam
Trang 15• Với công cuộc khai thác thuộc địa lần thứ hai, nông nghiệp là lĩnh vực được Pháp chú trọng đầu tư nhiều nhất, chúng tăng cường chiếm đoạt ruộng đất, vơ vét nông phẩm xuất khẩu và lập ra những đồn điền lớn nhỏ để kinh doanh nông nghiệp.
• Thực dân Pháp tập trung đầu tư vốn vào nông nghiệp nhiều hơn đã làm gia tăng đáng kể chế độ sở hữu lớn về ruộng đất, bước đầu thúc đẩy sự chuyển dịch của cơ cấu nông nghiệp Một số vùng chuyên canh sản xuất nông phẩm, hàng hóa phục vụ cho nhu cầu xuất khẩu cũng dần được hình thành
• Nhưng nhìn chung, tính chất sản xuất nhỏ, độc canh, lạc hậu của nền nông nghiệp Việt Nam vẫn rất nặng nề, việc mở mang những đồn điền trồng lúa hoặc cây công nghiêp càng nói lên chính sách vơ vét,
ăn bám của thực dân Pháp.
Trang 16I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA CỦA THỰC DÂN PHÁP
2 Chính sách kinh tế
- Nông nghiệp: Cướp đoạt ruộng đất
- Công nghiệp: khai thác mỏ để xuất khẩu,
đầu tư công nghiệp nhẹ
- Cuộc khai thác thuộc địa
lần thứ 1
- Năm 1911 khai thác hàng vạn tấn quặng kẽm, hàng trăm tấn thiếc, đồng, hàng trăm kilôgam vàng và bạc…
- Sau công nghiệp khai thác, các nghành xi măng, gạch ngói, điện, nước, giấy, diêm, rượu…cũng đem lại cho chúng nguồn lợi lớn…
Trang 17I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA CỦA THỰC DÂN PHÁP
2 Chính sách kinh tế
- Nông nghiệp: Cướp đoạt
ruộng đất
- Công nghiệp: khai thác mỏ
để xuất khẩu, đầu tư công
nghiệp nhẹ
Cuộc khai thác thuộc địa lần thứ 1
Ngồi ra, những cơ sở cơng nghiệp hàng tiêu dùng cũng bắt đầu được hình thành, số lượng các
xí nghiệp ngày càng tăng
Như vậy, Sản xuất cơng nghiệp trong giai đoạn này chỉ giới hạn trong việc cung cấp nguyên liệu, nhiên liệu cho chính quốc Chúng chỉ phát triển những ngành cơng nghiệp khơng cĩ hại mà lại bổ sung cho cơng nghiêp chính quốc mà bên cạnh
đĩ, chúng cịn tận dụng nguồn nhân cơng rẻ mạt,
sử dụng đến mức tối đa lao động thủ cơng sao cho chi phí giảm xuống mức thấp nhất để thu lợi nhuận Vì thế tài nguyên Việt Nam bị bĩc lột cùng kiệt, ngành cơng nghiệp phát triển nhỏ giọt
và thiếu hẳn ngành cơng nghiệp nặng
Trang 18Tổng sản lượng khai thác than
285.915 tấn 415.000 tấn 500.000 tấn
Tấn
Năm
Trang 19NHÀ MÁY XI MĂNG HẢI PHÒNG
Trang 20Click to edit Master title style
Khai thác và chế biến gỗ
Trang 21Nhà máy rượu – Hà Nội
Trang 22• So với cuộc khai thác lần thứ nhất, ngành công nghiệp trong cuộc khai thác lần thứ hai có bước phát triển.
• Công nghiệp nặng được mở rộng về quy mô, về cường độ các xí nghiệp, nhà máy đã có từ trước và xây dựng thêm những xí nghiệp, công ty mới
• Công nghiệp nhẹ không chỉ tăng số lượng các nhà máy chế biến nông sản tại chỗ, mà còn được nâng cấp, mở rộng quy mô sản xuất
• Tuy nhiên ngành công nghiệp bị mất cân đối nghiêm trọng về cơ cấu ngành nghề, ngành khai mỏ chiếm phần lớn công việc kinh doanh, các ngành sản xuất công nghiệp khác như hóa chất, luyện kim, cơ khí….thì hầu như không phát triển, chủ yếu là sản xuất các hàng tiêu dùng và cung cấp nguyên liệu cho công nghiệp chính quốc, cho nên công nghiệp Việt Nam vẫn chịu sự lệ thuộc nặng nề vào công nghiệp chính quốc
Trang 23I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA CỦA THỰC DÂN PHÁP
2 Chính sách kinh tế
- Nông nghiệp: Cướp đoạt ruộng đất
- Công nghiệp: khai thác mỏ để xuất khẩu,
đầu tư công nghiệp nhẹ
- Giao thông vận tải: xây dựng hệ thống
giao thông vận tải : Đường sắt, đường
bộ, đường thuỷ
thông vận tải nhằm mục đích :
- Để tăng cường bóc lột kinh tế, và
đàn áp nhân dân đấu tranh
Về GTVT Pháp thực hiện chính sách :
Cuộc khai thác thuộc địa lần thứ 1
Trang 24• Tuy nhiên, ở cuộc khai thác lần hai, thực dân Pháp cho đầu tư thêm vốn để phát triển giao thông vận tải.
• Trong thời gian này Pháp đã xây dựng 1 số đoạn đường sắt xuyên Đông Dương
Trang 25GIAO THÔNG VẬN TẢI
Trang 26Cầu Long Biên
Bến cảng Nhà Rồng
Trang 27Tuyến đường sắt xuyên Việt được xây
dựng từ 1902
Trang 28Ga Huế đầu thế kỷ XIX
Trang 29I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA LẦN THỨ NHẤT CỦA THỰC DÂN
PHÁP (1897-1914)
2 Chính sách kinh tế
- Nông nghiệp: Cướp đoạt ruộng đất
- Công nghiệp: khai thác mỏ để xuất
khẩu, đầu tư công nghiệp nhẹ
- Giao thông vận tải: xây dựng hệ thống
giao thông vận tải : Đường sắt, đường bộ,
đường thuỷ
- Thương nghiệp:
Độc chiếm thị trườngViệt Nam
Trong thương nghiệp Pháp thực hiện chính sách:
Trong cuộc khai thác lần một chúng biến Viêt Nam thành thị trường để chúng ra sức khai thác Pháp bảo vệ thương mại của chúng bằng chính sách thuế quan.hàng hĩa của Pháp được tự do tràn vào Việt Nam, cịn hàng hĩa của các nước khác thì phải đĩng thuế
Trang 30I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA LẦN THỨ NHẤT CỦA THỰC DÂN
PHÁP (1897-1914)
2 Chính sách kinh tế
- Nông nghiệp: Cướp đoạt ruộng đất
- Công nghiệp: khai thác mỏ để xuất
khẩu, đầu tư công nghiệp nhẹ
- Giao thông vận tải: xây dựng
hệ thống giao thông vận tải :
Đường sắt, đường bộ, đường
thuỷ
- Thương nghiệp:
Độc chiếm thị trườngViệt Nam
Trong thương nghiệp Pháp thực hiện chính sách:
Trong cuộc khai thác lần một Hàng hĩa của Việt Nam mà Pháp cần đều phải dành cho Pháp, khơng được xuất ra nước khác Những hàng hĩa mà Pháp dư thừa, kém phẩm chất thì Việt Nam phải mua vào
Với chính sách độc quyền thương mại, thực dân Pháp đã thực hiện dã tâm chia rẽ dân tộc ta về kinh tế để phá hoại tinh thần thống nhất về mặt chính trị,bần cùng hĩa nhân dân lao động và bĩp chết các ngành thủ cơng nghiệp của Việt Nam
Trang 31I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA LẦN THỨ NHẤT CỦA THỰC DÂN
PHÁP (1897-1914)
2 Chính sách kinh tế
- Nông nghiệp: Cướp đoạt ruộng đất
- Công nghiệp: khai thác mỏ để xuất
khẩu, đầu tư công nghiệp nhẹ
- Giao thông vận tải: xây dựng
hệ thống giao thông vận tải :
Đường sắt, đường bộ, đường
thuỷ
- Thương nghiệp:
Độc chiếm thị trườngViệt Nam
Vậy trong thương nghiệp Pháp thực hiện chính sách?
Trong cuộc khai thác lần thứ hai, thương nghiệp cĩ bước phát triển, các chợ lớn như chợ Bến Thành (Sài Gịn), chợ Đơng Ba (Huế), chợ Đồng Xuân (Hà Nội)…
Do việc tăng cường đầu tư phát triển kinh tế, ngành thương nghiệp mà trước hết là ngoại thương vào thời kỳ này cĩ bước tiến bộ rõ rệt so với trước.Việt Nam tăng cường mở rộng quan hệ buơn bán với nhiều nước khác như Anh, Đức, Mĩ Italia và một số nước trong khu vực Đơng Nam
Á và Đơng Á như Thái Lan, Trung Quốc, Xingapo, Hồng Cơng Tuy nhiên bạn hàng chính của nước ta vẫn là Pháp.
Trang 32Chợ Đồng Xuân – Hà Nội đầu thế kỉ XIX
Trang 33I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA LẦN THỨ NHẤT CỦA THỰC DÂN
PHÁP (1897-1914)
2 Chính sách kinh tế
- Nông nghiệp: Cướp đoạt ruộng đất
- Công nghiệp: khai thác mỏ để xuất
khẩu, đầu tư công nghiệp nhẹ
- Giao thông vận tải: xây dựng
hệ thống giao thông vận tải :
Đường sắt, đường bộ, đường
thuỷ
- Thương nghiệp:
Độc chiếm thị trườngViệt Nam
Vậy trong thương nghiệp Pháp thực hiện chính sách?
Trong cuộc khai thác lần thứ hai Đi liền với hoạt động ngoại thương, việc buơn bán trên thị trường nội địa cũng được tăng cường so với trước, quan hệ giao lưu kinh tế, mua bán hàng hĩa giữa các tỉnh, các miền trong nước cũng được đẩy mạnh
Ngồi ra thực dân Pháp cịn độc quyền mua bán muối, thuốc phiện và ấn định mức tiêu dùng đối với nhân dân ta
Trang 34I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA LẦN THỨ NHẤT CỦA THỰC DÂN
PHÁP (1897-1914)
2 Chính sách kinh tế
- Nông nghiệp: Cướp đoạt ruộng đất
- Công nghiệp: khai thác mỏ để xuất
khẩu, đầu tư công nghiệp nhẹ
- Giao thông vận tải: xây dựng
hệ thống giao thông vận tải :
Đường sắt, đường bộ, đường
thuỷ
- Thương nghiệp:
Độc chiếm thị trườngViệt Nam
Vậy trong thương nghiệp Pháp thực hiện chính sách?
Trong cuộc khai thác lần thứ hai Tuy nhiên thực dân Pháp vẫn ra sức độc chiếm thị trường Đơng Dương
Về xuất khẩu, Pháp độc quyền xuất khẩu các mặt hàng thiết yếu như cao su, gạo, than.
Về nhập khẩu, chỉ cho nhập những hàng hĩa tiêu dùng cần thiết, ngồi ra pháp cịn dùng hàng rào thuể quan đánh nặng vào hàng hĩa của Nhật và Trung Quốc nhằm bảo hộ hàng hĩa của Pháp Thực dân Pháp vẫn tiếp tục giữ độc quyền mua bán các loại rượu, muối và thuốc phiện.
Trang 35Cảnh hút thuốc phiện
Trang 36I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA CỦA THỰC DÂN PHÁP
2 Chính sách kinh tế
- Nông nghiệp: Cướp đoạt ruộng đất
- Công nghiệp: khai thác mỏ để xuất
khẩu, đầu tư công nghiệp nhẹ
- Giao thông vận tải: xây dựng hệ thống
giao thông vận tải : Đường sắt, đường bộ,
đường thuỷ
- Thương nghiệp: Độc chiếm thị trường
- Việt Nam
- Tài chính: Đánh thuế nặng, đặt thêm
thuế mới để tăng ngân sách
Trong lĩnh vực tài chính thì Pháp thực hiện chính sách:
Trong cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất Đi đơi với chính sách khai thác bĩc lột
và kinh tế là chính sách vơ vét về tài chính nguồn thu của ngân sách này chủ yếu
do nguồn lợi của các loại thuế
Trang 37I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA CỦA THỰC DÂN PHÁP
2 Chính sách kinh tế
- Nông nghiệp: Cướp đoạt ruộng đất
- Công nghiệp: khai thác mỏ để xuất
khẩu, đầu tư công nghiệp nhẹ
- Giao thông vận tải: xây dựng hệ thống
giao thông vận tải : Đường sắt, đường bộ,
đường thuỷ
- Thương nghiệp: Độc chiếm thị trường
- Việt Nam
- Tài chính: Đánh thuế nặng, đặt thêm
thuế mới để tăng ngân sách
Trong lĩnh vực tài chính thì Pháp thực hiện chính sách?
Trong cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất Với chính sách thâm độc này thì thực dân Pháp đã bịn rút đến tận xương tủy nhân dân ta
Ngồi ra ở Đơng Dương bọn
tư bản tài chính Pháp cũng thực hiện chính sách cho vay nặng lãi là một trong những biểu hiện của tính chất ăn bám
và hút máu tàn bạo của chế độ thuộc địa Pháp ở Đơng Dương
Trang 38I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA CỦA THỰC DÂN PHÁP
2 Chính sách kinh tế
- Nông nghiệp: Cướp đoạt ruộng đất
- Công nghiệp: khai thác mỏ để xuất
khẩu, đầu tư công nghiệp nhẹ
- Giao thông vận tải: xây dựng hệ thống
giao thông vận tải : Đường sắt, đường bộ,
đường thuỷ
- Thương nghiệp: Độc chiếm thị trường
- Việt Nam
- Tài chính: Đánh thuế nặng, đặt thêm
thuế mới để tăng ngân sách
Trong lĩnh vực tài chính thì Pháp thực hiện chính sách?
ở cuộc khai thác thuộc địa lần thứ hai , cơng cụ quan
trọng bậc nhất của tư bản Pháp vẫn là ngân hàng Đơng Dương
Ngồi việc chỉ huy tín dụng đối với tất các nghành nơng, cơng, thương nghiệp, giao thơng vận tải, ngân hàng Đơng Dương cịn nắm độc quyền phát hành giấy bạc và cho vay
Trang 39I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA CỦA THỰC DÂN PHÁP
2 Chính sách kinh tế
- Nông nghiệp: Cướp đoạt ruộng đất
- Công nghiệp: khai thác mỏ để xuất
khẩu, đầu tư công nghiệp nhẹ
- Giao thông vận tải: xây dựng hệ thống
giao thông vận tải : Đường sắt, đường bộ,
đường thuỷ
- Thương nghiệp: Độc chiếm thị trường
- Việt Nam
- Tài chính: Đánh thuế nặng, đặt thêm
thuế mới để tăng ngân sách
Trong lĩnh vực tài chính thì Pháp thực hiện chính sách?
ở cuộc khai thác thuộc địa lần thứ hai , Bên cạnh nguồn
thu từ lãi xuất ngân hàng và các cơng ty tư bản, ngân sách của chính quyền thực dân vẫn như trước kia, chủ yếu dựa vào các thứ thuế trực thu và gián thu
Trang 40I CUỘC KHAI THÁC THUỘC ĐỊA LẦN THỨ NHẤT CỦA THỰC DÂN
PHÁP (1897-1914)
2 Chính sách kinh tế
- Nông nghiệp: Cướp đoạt ruộng đất
- Công nghiệp: khai thác mỏ để xuất
khẩu, đầu tư công nghiệp nhẹ
- Giao thông vận tải: xây dựng hệ thống
giao thông vận tải : Đường sắt, đường bộ,
đường thuỷ
- Thương nghiệp: Độc chiếm thị trường
- Việt Nam
- Tài chính: Đánh thuế nặng, đặt thêm
thuế mới để tăng ngân sách
Việc thực hiện các chính sách KT của Pháp nhằm mục đích :
-> Mục đích: Vơ vét sức người, sức của ở
Việt Nam, đáp ứng nhu cầu của chính quốc
Trang 41Đồn điền café
Rượu, giấy, diêm
Bơng, vải , sợi, rựơu Gỗ,
diêm
Đđiền chè, café
Đđiền caosu
Đđiền
bia, xay xát, sử chữa tàu
Xuất cảng
Thiếc, chì,kẽm
Than đá
Sợi, ximăng, sửa chữa tàu
Xuất cảng
Các nguồn lợi
của Pháp ở Việt
Nam
? Nội dung của các chính sách kinh tế có những yếu tố tích cực, tiêu cực nào ?