Chương xii

TÁC ĐỘNG CỦA CHÍNH SÁCH TIỀN TỆ VÀ CHÍNH SÁCH TÀI KHÓA LÊN TỔNG CẦU... Độ dốc của đường tổng cầu. Mức giá tăng lên mức cầu về tiền tăng, trong khi cung tiền cố định lãi suất cân bằng s

CHƯƠNG XII TÁC ĐỘNG CỦA CHÍNH SÁCH TIỀN TỆ VÀ CHÍNH SÁCH TÀI

KHÓA LÊN TỔNG CẦU

I TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TIỀN

TỆ LÊN TỔNG CẦU.

 Đường AD dốc xuống:

– Do ba tác động đồng thời:

• Hiệu ứng của cải

• Hiệu ứng lãi suất

• Hiệu ứng tỷ giá hối đoái – Khi mức giá giảm - lượng cầu HH&DV tăng – Khi mức giá tăng - lượng cầu HH&DV giảm

 1 Lý thuyết sở thích thanh khoản.

 Là lý thuyết của Keynes cho rằng lãi suất sẽ điều chỉnh

để cân bằng cung cầu tiền.

 Lãi suất danh nghĩa : lãi suất thường báo cáo

 Lãi suất thực : lãi suất đã được điều chỉnh do tác động

 Cả 2 loại lãi suất này sẽ được sử dụng để giải thích lý thuyết sở thích thanh khoản

 Giả sử trong ngắn hạn lạm phát kỳ vọng không thay đổi do đó lãi suất danh nghĩa và lãi suất thực chênh lệch với nhau một hằng số và thay đổi cùng chiều.

I TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TIỀN

TỆ LÊN TỔNG CẦU.

 a Cung tiền

 Ngân hàng trung ương có thể làm thay đổi

lượng cung tiền, thông qua các công cụ

- Nghiệp vụ thị trường mở: mua bán trái phiếu của chính phủ

- Lãi suất chiết khấu.

- Tỷ lệ dự trữ bắt buộc

I TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TIỀN

TỆ LÊN TỔNG CẦU.

 Vì lượng cung tiền phụ thuộc chính sách tiền tệ của

ngân hàng trung ương do đó nó không phụ thuộc vàolãi suất

 Trên đồ thị cung tiền là đường thẳng đứng

 b Cầu tiền

 Tiền có tính thanh khoản cao, đã giải thích cầu

tiền: người dân chọn cách giữ tiền thay vì giữ các tài sản khác có suất sinh lợi cao hơn vì tiền có thể được sử dụng để mua hàng hóa ,dịch vụ.

 Lãi suất là chi phí cơ hội của việc giữ tiền, lãi

suất càng cao càng làm tăng chi phí giữ tiền, do

đó làm giảm lượng cầu tiền hoặc ngược lại

I TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TIỀN

TỆ LÊN TỔNG CẦU.

 c Cân bằng trên thị trường tiền tệ

– Lãi suất sẽ điều chỉnh để cân bằng cung và cầu tiền

– Lượng cầu tiền bằng với lượng cung tiền

 Ở mức lãi suất cao hơn mức cân bằng, lượng

tiền người dân nắm giữ ít hơn mức cung tiền Lượng tiền dôi dư này công chúng sẽ đầu tư

vào trái phiếu hoặc gởi tiết kiệm để sinh lời.

I TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TIỀN

TỆ LÊN TỔNG CẦU.

Hình 1 Cân bằng trên thị trường tiền tệ

r2

M d 2

MS

M

r

 Lúc này lãi suất ngân hàng và trái phiếu sẽ

giảm, công chúng sẽ chuyển qua giữ tiền

cầu tiền tăng cho đến khi bằng với lượng cung tiền của ngân hàng trung ương, quay trở về

 2 Độ dốc của đường tổng cầu.

 Mức giá tăng lên mức cầu về tiền tăng,

trong khi cung tiền cố định lãi suất cân

bằng sẽ tăng tiêu dùng của các hộ gia đình

và đầu tư của doanh nghiệp sẽ giảm

 Như vậy mức giá cao hơn làm tăng cầu tiền,

lãi suất tăng, lượng cầu về hàng hóa và dịch vụ giảm

I TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TIỀN

TỆ LÊN TỔNG CẦU.

Hình 2 Thị trường tiền tệ và độ dốc của đường AD

 3 Sự thay đổi cung tiền

 Gỉa sử ngân hàng trung ương tăng cung tiền cho nềnkinh tế bằng cách mua trái phiếu chính phủ thông qua nghiệp vụ thị trường mở

 Vì cầu tiền không thay đổi nên lãi suất cân bằng trênthị trường tiền tệ sẽ giảm

 Lãi suất thấp hơn sẽ làm giảm chi phí đi vay và lãi

suất tiết kiệm các hộ gia đình sẽ tiêu dùng nhiềuhơn vá các doanh nghiệp sẽ gia tăng đầu tư tổngcầu sẽ gia tăng

I TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TIỀN

TỆ LÊN TỔNG CẦU.

Hình 3 Tác động của bơm tiền

 NHTƯ giảm cung tiền

– Đường cung tiền dịch trái

– Lãi suất tăng

– Tại bất kỳ mức giá cho trước nào

• Giảm lượng cầu HH&DV – Đường AD dịch trái

I TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TIỀN

TỆ LÊN TỔNG CẦU.

 4 Mục tiêu lãi suất trong chính sách của

NHTƯ.

 Những khó khăn trong việc kiểm soát cung tiền:

- Khó đo lường chính xác cung tiền

- Cầu tiền thường xuyên biến đổi theo thời gian, với lượng cung tiền nhất định cầu tiền thay đổi sẽ dẫn đến lãi suất thay đổi và làm thay đổi tổng cầu

 NHTƯ coi công cụ lãi suất thay cho cung tiền

trong khi quyết định chính sách tiền tệ.

I TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TIỀN

TỆ LÊN TỔNG CẦU.

 Cụ thể là NHTƯ ấn định lãi suất liên ngân hàng: là

mức lãi suất mà các ngân hàng tính lẫn nhau đối vớicác khoản cho vay ngắn hạn

 Do đó khi NHTƯ đưa ra mức lãi suất liên ngân hàng

có nghĩa là họ đã thích nghi với những thay đổi của

mức cầu tiền bằng cách điều chỉnh cung tiền

 Khi NHTƯ muốn nâng lãi suất liên ngân hàng thì

NHTƯ sẽ tiến hành bán trái phiếu chính phủ, ngượclại muốn giảm lãi suất liên ngân hàng thì tiến hành

mua trái phiếu chính phủ

I TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TIỀN

TỆ LÊN TỔNG CẦU.

 Chính sách tiền tệ

– Nhằm mục tiêu mở rộng tổng cầu

• Gia tăng cung tiền

• Làm giảm lãi suất

– Nhằm mục tiêu thu hẹp tổng cầu

• Giảm cung tiền

• Làm tăng lãi suất

I TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TIỀN

TỆ LÊN TỔNG CẦU.

Click the Quiz button to edit this object

II TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TÀI

KHÓA LÊN TỔNG CẦU

 1 Tác động số nhân.

 Khi chính phủ gia tăng chi tiêu hàng hóa kích

thích các XN gia tăng sản lượng gia tăng việc làm

và lợi nhuận của doanh nghiệp gia tăng tiêu dùngcác doanh nghiệp sản xuất hàng tiêu dùng gia tăng

sản lượng

 Ngoài ra nhu cầu về máy móc thiết bị cũng sẽ gia

tăng thúc đẩy các ngành sản xuất tư liệu sản xuấtgia tăng sản lượng

 Tác động lan truyền này gọi là tác động số nhân lên

tổng cầu

II TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TÀI

KHÓA LÊN TỔNG CẦU

 2 Công thức số nhân chi tiêu.

 Khuynh hướng tiêu dùng biên (Marginal

propensity to consume) là tỷ số phản ánh tiêu dùng

tăng thêm của các hộ gia đình khi thu nhập tăng thêmmột đơn vị

 Gỉa sử chính phủ tăng chi tiêu 20 tỷ, có nghĩa là thunhập quốc dân tăng 20 tỷ, khoản thu nhập tăng này

làm chi tiêu tiêu dùng tăng một lượng MPC x 20 tỷ, sau đó làm tăng thu nhâp cho người lao động và chủdoanh nghiệp, đợt tăng thu nhập này lại tiếp tục tăngtiêu dùng = MPC x (MPC x 20 tỷ) Tác động này cứtiếp tục diễn ra

II TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TÀI

KHÓA LÊN TỔNG CẦU

II TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TÀI

KHÓA LÊN TỔNG CẦU

Số nhân chi tiêu = 1/(1 – MPC)

 Qui mô số nhân

 3 Ứng dụng khác của tác động số nhân.

– 1 đồng chi tiêu của chính phủ

• Có thể tạo ra > 1 đồng của tổng cầu – 1 đồng tiêu dùng, đầu tư, hay xuất khẩu ròng

• Có thể tạo ra > 1 đồng của tổng cầu

 Một sự thay đổi nhỏ ban đầu về tiêu dùng, đầu

tư, chi tiêu của chính phủ, xuất khẩu ròng có

thể kết thúc với hiệu ứng lớn lên của tổng cầu

và theo đó là sản lượng hàng hóa và dịch vụ

của nền kinh tế

II TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TÀI

KHÓA LÊN TỔNG CẦU

 4 Tác động lấn át.

 Sự gia tăng chi tiêu của chính phủ làm gia tăng

sản lượng, thị trường tiền tệ cầu tiền sẽ gia tăng trong khu cung tiền không thay đổi - lãi suất cân bằng sẽ gia tăng.

 Lãi suất gia tăng - giảm cầu tiêu dùng của các hộ gia đình và giảm cầu cho đầu tư của doanh

nghiệp.

 Tác động lấn át đầu tư này phần nào bù trừ cho

chi tiêu của chính phủ trong tổng cầu

II TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TÀI

KHÓA LÊN TỔNG CẦU

 5 Thay đổi thuế

 Khi chính phủ giảm thuế thu nhập cá nhân thu nhập khả dụng của các hộ gia đình tăng họ sẽ tăng tiết kiệm và tăng tiêu dùng tổng cầu tăng đường tổng cầu dịch chuyển sang phải.

 Mặt khác khi tiêu dùng tăng do giảm thuế sẽ làm tăng sản lượng.Trên thị trường tiền tệ cầu tiền tăng dẫn đến lãi suất tăng đầu tư giảm Đây là tác

động lấn át.

II TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TÀI

KHÓA LÊN TỔNG CẦU

 Sự dịch chuyển tổng cầu do thay đổi thuế còn tùy thuộc thuế thay đổi vĩnh viễn hay tạm thời

- Nếu thuế giảm lâu dài sẽ tác động lớn đến

Click the Quiz button to edit this object

III SỬ DỤNG CHÍNH SÁCH ĐỂ

BÌNH ỔN NỀN KINH TẾ

Quan điểm Keynes

– AD giữ vai trò chính trong việc giải thích những biến động kinh tế ngắn hạn

– Chính phủ nên can thiệp một cách chủ

động vào tổng cầu khi AD suy giảm để duy trì sản xuất ở mức toàn dụng nhân công

III SỬ DỤNG CHÍNH SÁCH ĐỂ

BÌNH ỔN NỀN KINH TẾ

 2 Trường hợp không ủng hộ chính sách

bình ổn chủ động.

 Các nhà kinh tế cho rằng các chính sách tài

khóa và chính sách tiền tệ nên được sử dụng

để đạt được các mục tiêu trong dài hạn như

tăng trưởng kinh tế nhanh và lạm phát thấp.

 Trong ngắn hạn không nên sử dụng các

CSTK, CSTT mà nên để cho nền kinh tế tự

điều chỉnh đối với những biến động trong ngắn hạn,vì các lý do sau:

III SỬ DỤNG CHÍNH SÁCH ĐỂ

BÌNH ỔN NỀN KINH TẾ

 Chính sách tiền tệ có độ trễ, phải mất ít nhất 6 tháng

để chính sách tiền tệ phát huy tác dụng lên sản lượng

và việc làm

 Họ cho rằng ngân hàng trung ương phản ứng quá

chậm trước những điều kiện kinh tế thay đổi và kết

quả là trở thành nguyên nhân chứ không phải là giảipháp khắc phục biến động kinh tế

 Chính sách tài khóa cũng có độ trễ nhưng đó là

quy trình chính trị gây ra

 Chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ có thể mất

tác dụng nếu dự báo kinh tế không chính xác và kịp thời

III SỬ DỤNG CHÍNH SÁCH ĐỂ

BÌNH ỔN NỀN KINH TẾ

 3 Các nhân tố tự ổn định.

 Các nhân tố tự động ổn định (Automatic stabilizers)

là những thay đổi của chính sách tài khóa để kích

thích AD khi nền kinh tế rơi vào suy thoái mà các nhàhoạch định chính sách không có bất kỳ một hành

động chủ đích nào

 Nhân tố tự động ổn định quan trọng nhất là thuế:

khi nền kinh tế suy thoái, lượng thuế thu được của

chính phủ tự động giảm vì hầu hết các loại thuế đềugắn liền với hoạt động kinh tế (thuế thu nhập cá nhân, thuế lương, thuế thu nhập doanh nghiệp) do đó sẽ

kích thích tổng cầu phục hồi

III SỬ DỤNG CHÍNH SÁCH ĐỂ

BÌNH ỔN NỀN KINH TẾ

 Một nhân tố tự động ổn định là các khoản chi

chuyển nhượng như: bảo hiểm thất nghiệp, chi phúc

lợi và các khoản chi trợ cấp khác

 Khi nền kinh tế suy thoái , thất nghiệp gia tăng, thunhập của công chúng giảm, sự gia tăng các khoản chi trợ cấp này sẽ kích thích tổng cầu gia tăng

III SỬ DỤNG CHÍNH SÁCH ĐỂ

BÌNH ỔN NỀN KINH TẾ

 Các nhân tố bình ổn tự động

– Không đủ mạnh để ngăn chặn suy thoái hoàn toàn– Không có chúng sản lượng và việc làm có lẽ cònbiến động nhiều hơn

 Suy thoái: thuế giảm, chi tiêu chính phủ tăng

• Ngân sách chính phủ rơi vào thâm hụt

 Nếu thực hiện mục tiêu cân bằng ngân sách thì

chính phủ phải tăng thuế và cắt giảm chi tiêu, điều đó

sẽ loại bỏ các nhân tố tự động ổn định

III SỬ DỤNG CHÍNH SÁCH ĐỂ

BÌNH ỔN NỀN KINH TẾ

Click the Quiz button to edit this object