Về kiến thức : - Sinh viên cần nắm được khái niệm ngôn ngữ, các dạng hoạt động của ngôn ngữ, và vai trò của ngôn ngữ đối với hoạt động nhận thức... Về thái độ : - Sinh viên có ý thức tự
Trang 1GIÁO ÁN TÂM LÝ HỌC ĐẠI CƯƠNG
Môn : Tâm Lý học địa cương
Bài: Hoạt động nhận thức
Phần: Ngôn Ngữ và hoạt động nhật thức
Lớp dạy: Tâm lí học giảng dạy 01 – học viện quản lí giáo dục Thời lượng : 50’
Thời gian: Thứ hai ngày 14 tháng 11 năm 2016
Người dạy: Nguyễn Văn A
I MỤC TIÊU:
1 Về kiến thức :
- Sinh viên cần nắm được khái niệm ngôn ngữ, các dạng hoạt động của ngôn ngữ, và vai trò của ngôn ngữ đối với hoạt động nhận thức
Trang 22 Về Kỹ Năng:
- Sinh viên có kĩ năng phân tính được khái niệm ngôn ngữ và các loại ngôn ngữ
- Có kĩ năng vận dụng kiến thức đã học vào công tác giáo dục học sinh sau này
3 Về thái độ :
- Sinh viên có ý thức tự rèn luyện để phát huy hết vai trò của ngôn ngữ và hoạt động nhận thức và cuộc sống của chính mình để phát triển nhân cách của bản thân
II/ NỘI DUNG BÀI GIẢNG
Khái niệm ngôn ngữ
Các chức năng cơ bản của ngôn ngữ
Các dạng hoạt động ngôn ngữ
III/ PHƯƠNG PHÁP
Thuyết trình, vấn đáp, thảo luận, nêu ví dụ, luyện tập, trò chơi…
IV/ PHƯƠNG TIỆN
Giáo trình, sách tham khảo, máy tính, máy chiếu…
V/ TIẾN TRÌNH THỰC HIỆN TIẾT DẠY
Hoạt động của GV và HS Nội dung
Trang 31.1, Ôn định lớp: trò chơi : bài thể dục
não
-GV: Kiểm tra sĩ số, cho lớp ổn định…
1.2, Kiểm tra bài cũ: Tưởng tượng:
-GV: bài học buổi trước cô đã dặn các
bạn về học khái niệm tưởng tượng và
các cách sáng tạo mới trong tưởng tượng
(vì đây là phần quan trọng , các bạn đã
chuẩn bị chưa, cô sẽ gọi 1 số bạn lên trả
lời bài cũ cho cô thông qua các câu hỏi
hình ảnh (nhìn ảnh đoán các cách sáng
tạo)
-HS: trả lời…
I, Tổ chức lớp ( 5’)
-Khái niệm: Tưởng tượng là 1 quá trình nhận thức phản ánh những cái chưa từng có trong kinh nghiệm của
cá nhân bằng cách xây dựng những hình ảnh trên cơ sở những biểu tượng đã có
- các cách sáng tạo hình ảnh mới trong tưởng tượng:
Thay đổi kích thước, số lượng hay các thành phần
Nhấn mạng các chi tiết, thành phần, thuộc tính
Chắp ghép
Liên hợp
Điển hình hóa
Loại suy
Trang 4-GV: cho HS xem clip (2’)
+ Hỏi HS cảm nhận gì khi xem clip trên,
tại sao em hiểu được nội dung video …
-HS trả lời…
-Gv nhận xét dẫn vào bài học ( 1’)
-GV: nêu khái niệm,
Giải thích khái niệm
Khái niệm kí tự từ ngữ
Nhờ ngôn ngữ mà con người thoát
II, Giơí thiệu bài mới ( 3’)
III Nội dung : ( 35’)
1: khái niệm chung về ngôn ngữ
1.1: Khái niệm của ngôn ngữ
Ngôn ngữ là một
hệ thống kí hiệu từ ngữ đặc biệt dùng làm phương tiện giao tiếp và làm công cụ tư duy -Kí hiệu từ ngữ: là
hế thống các kí
tự ,trong đó mỗi kí
tự chỉ có1 ý nghĩa
và thực hiện chức năng nhất định ở trong hệ thống của
Trang 5khỏi thế giới động vật… mình
Ngôn ngữ gồm ba bộ phận:
Ngữ âm, từ vựng
và ngữ pháp
GV: cho từ “ con mèo, , lao động ,
hoa , trường học ” yêu cầu học sinh
phân tính để làm rõ những từ ngữ
trên, làm thế nào để cho các bạn
hiểu
VD: từ “ con mèo” chỉ 1 con vật có tiếng
kêu “meo meo”; 4 chân, có đuôi dài…
- “ cái bút” chỉ 1 vật dùng để viết,
vẽ…
GV: yêu câu học sinh lấy thêm và phân
tích ví dụ đó?
-HS lấy ví dụ và làm rõ ví dụ
I.2: Chức năng cơ bản của ngôn ngữ
Trang 6 Từ đó giáo viên dẵn dắt vào
chức năng thứ 1 của ngôn ngữ:
Ngôn ngữ có 3 chức năng cơ bản:
chức năng thứ 1 là chức năng chỉ
nghĩa, nó giúp chúng ta hiểu được
nghĩa của những từ , những câu ở
trên
GV: lấy thêm ví dụ : “ vở, sách …”
GV: yêu cầu 2 học sinh nên thực
hiện 1 tình huống : “ 1 đôi tình nhân
nói lời chia tay” yêu cầu HS nêu ra
các thông tin mà cuộc đối thoại của
tình huống đã chuyền đạt cho bạn
là gì, ng kia phản hồi như thế nào ?
-HS: trả lời…
-GV: chốt lại nội dung chính rồi đưa ra
nội dung bài học
chức năng chỉ nghĩa:
-Là quá trình dùng 1 từ,
1 câu để chỉ 1 nghĩa nào đó Tức là quá trình gắn từ đó với câu đó với 1 sự vật, hiện tượng
Trang 7-GV: trong giao tiếp mục đích nhận và
phát thông tin cho mình và người khác
+ kể câu chuyện : nội dung về lời dăn
dậy của mẹ
+ Yêu cầu HS trả lời câu hỏi: khi nhận
được thông tin của mẹ, cô bé đã có
những thay đổi gì không ?
- Học sinh trả lời :
- GV dẫn vào bài bằng những tình tiết của câu chuyện, rồi đưa ra nội dung kiến thức
-Hoạt động: trò chơi “đoán ý”
+ GV cho 6từ khóa(chữ viết,độc thoại,
Chức năng thông báo
-Mỗi quá trình ngôn ngữ đều chứa đựng 1 nội dung thông tin, sự biểu cảm dùng để truyền đạt từ người này tới người kia Hay tự nói với bản thân mình bằng ngôn ngữ thầm
Chức năng điều khiển, điều chỉnh
-Ngôn ngữ có chức năng giúp con người điều chỉnh hành vi,
Trang 8lời nói, đối thoại, giao tiếp, người khác),
mời 1 bạn lên diễn tả 5 từ khóa trên ( lời
nóivà hành động) nhưng không được nói
thẳng vào những từ trên
+ GV phổ biến luật và treo giải thưởng
Chia lớp thành 2 đội để đoán ý và lên
viết đáp án lên bảng
=>Từ trò chơi, từ khóa dẫn dắt vào bài
học
- GV: các bạn hiểu ngôn ngữ ngoài là như
thế nào ?
- HS trả lời…
=> GV nhận xét, chốt lại đáp án, dẫn vào
bài
Ngôn ngữ ngoài gồm: ngôn ngữ nói
và ngôn ngữ viết
hoạt động của mình cho phù hợp với nội dung thông tin mình nhận được và hoạt động của bản thân
-Ngôn ngữ giúp thiết lập và giải quyết các nhiệm vụ của hoạt động
2: Các dạng hoạt động của ngôn ngữ
A.Ngôn ngữ ngoài
Khái niệm: là loại
Trang 9+ ngôn ngữ nói mang lại thuận lợi gì
trong giao tiếp Vì sao ?
Có những khó khăn gì trong ngôn
ngữ nói và cách khắc phục như thế
nào ?
- HS trảlời…
- GV: giải đáp và đưa ra các cách khắc
phục
- GV: các em hiểu như thế nào về giao
tiếp độc thoại và giao tiếp đối thoại cho
ví dụ mình họa
HS: Trả lời
GV: Qua đó em thấy được sự khác
biệt của độc thoại và đối thoại như
thế nào ?
- HS trảlời…GV nhậnxét , dẫn vào bài
ngôn ngữ chủ yếu hướng vào người khác, nhằm mục đích giaotiếp
Ngôn ngữ nói: có sớm nhất, biểu hiện bằng âm thanh và được tiếp nhận bằng
cơ quan thính giác
Trang 10Cho học sinh xem hình ảnh về ngôn ngư
kí tự, chữ viết, tín hiệu :
Ngôn ngữ đối thoại: diễn ra
giữa hai hay một nhóm người
Ngôn ngữ liên quan đến hoàn cảnh của cuộc trao đôi…
Ít có tính chủ động và thường
bị động
- Ngôn ngữ độc thoại: trong giao
tiếp một người nói liên tục và những người khác nghe
+ yêucầu:
Trang 11-GV: cho học sinh củng cố kiến thức
bằng những câu hỏi trắc nghiệm
yêu cầu 2 học sinh lên vẽ sơ đồ hóa
nội dung
-HS: 2 bạn lên bảng vẽ, và cả lớp vẽ ra
giấy…
- GV: tóm tắt lại nội dung chính
-GV: cho đề bài tập
-HS: ghi lại bài tập về nhà
GV:+ nhận xét về buổi học:
+ nhận xét về thái độ chuẩn bị, tham
gia xây dựng bài của HS: hôm này cả lớp
tham gia bài học rất tích tiêu biểu như 1
số bạn …… Tuy nhiên vẫn còn 1 số bạn
người nói chuẩn bị kỹ chu đáo về nội dung lời nói, dễ hiểu, truyền cảm…
Ngôn ngữ viết: ra đời muộn hơn so với ngôn ngữ nói
và biến dạng từ ngôn ngữ độc thoại
- Biểu hiện: kí tự, chữ viết, tín hiệu…
- Để lưu trữ, truyền đạt kinh nghiệm
…
IV: Củng cố bài học
Trang 12ngủ trong giờ và làm việc riêng như ……
cô rất mong buổi học ngày hôm nay đã
giúp các em hiểu về ngôn ngữ là gì và áp
dụng được chúng trong cuộc sống của
chúng ta 1 cách hiệu quả nhất
GV và HS cùng rút kinh nghiệm để
có những buổi học thành công nhất
-GV dặn dò : các em về chuẩn bị tiếp
phần còn lại của bài học “ ngôn ngữ và
hoạt động của nhận thức “ gồm :
Ngôn ngữ trong
Vai trò của ngôn ngữ đối với hoạt
động nhận thức Để chúng ta tiếp
tục bài học này ở buổi sau
Cô chào cả lớp, chúng cả lớp 1
ngày đầu tuần làm việc hiệu quả.
(5’)
1, Khái niệm chung về ngôn ngữ
V : Bài tập về nhà (1’)
Câu 1: Ngôn ngữ có ảnh hưởng như thế nào đến nhận thức của con người ?
Câu 2:Tìm ca dao tục ngữ thể hiện ngôn ngữ góp phần trong hoạt động nhận thức ?
VI: Nhận xét, đánh giá,dặn dò (1’)