CHỊ EM THÚY KIỀUTrích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du CHỊ EM THÚY KIỀUTrích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du Trích trong phần mở đầu của “Truyện Kiều” có tên là: “Gặp gỡ và đính ước” từ câu 15 đến
Trang 2Tiết 21, 22: TRUYỆN KIỀU CỦA NGUYỄN DU
CHỊ EM THÚY KIỀU
Trang 3
CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
Trích trong phần mở đầu của “Truyện Kiều” có tên là: “Gặp gỡ và đính ước” (từ câu
15 đến câu 38) trong tổng số 3254 câu thơ của truyện
I Tìm hiểu chung:
1 Vị trí, nội dung:
2 Đọc, chú thích:
3 Bố cục:
Trang 4Đầu lòng hai ả tố nga,Thúy Kiều là chị em là Thúy Vân
Mai cốt cách tuyết tinh thần,
Mỗi người một vẻ mười phân vẹn mười
Vẻ đẹp chung của chị em Thuý Kiều
Vân xem trang trọng khác vời,
Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang
Hoa cười ngọc thốt đoan trang,
Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da
Vẻ đẹp của Thuý Vân
Kiều càng sắc sảo mặn mà,
So bề tài sắc lại là phần hơn:
Làn thu thủy, nét xuân sơn Hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh Một hai nghiêng nước nghiêng thành, Sắc đành đòi một tài đành họa hai.
Thông minh vốn sẵn tính trời, Pha nghề thi họa đủ mùi ca ngâm.
Cung thương lầu bậc ngũ âm, Nghề riêng ăn đứt hồ cầm một trương.
Khúc nhà tay lựa nên chương, Một thiên Bạc mệnh lại càng não nhân.
Vẻ đẹp, tài năng của Thúy Kiều
Phong lưu rất mực hồng quần,Xuân xanh xấp xỉ tới tuần cập kê
Êm đềm trướng rủ màn che,Tường đông ong bướm đi về mặc ai
Cuộc sống của hai chị em
CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
Trang 5CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
Trích trong phần mở đầu của “Truyện Kiều” có tên là: “Gặp gỡ và đính ước” (từ câu
15 đến câu 38) trong tổng số 3254 câu thơ của truyện
I Tìm hiểu chung:
1 Vị trí, nội dung:
2 Đọc, chú thích:
3 Bố cục: 4 phần
- 4 câu đầu: Giới thiệu khái quát hai chị em Thúy Kiều.
- 4 câu kế: Gợi tả vẻ đẹp Thuý Vân
- 12 câu tiếp: Gợi tả vẻ đẹp, tài năng của Thuý Kiều
- 4 câu cuối: Cuộc sống của hai chị em
Trang 6CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
I Tìm hiểu chung:
II Tìm hiểu chi tiết:
1 Vẻ đẹp chung của chị em Thúy Kiều:
Trang 7Đầu lòng hai ả tố nga, Thuý Kiều là chị em là Thuý Vân.
Mai cốt cách tuyết tinh thần, Mỗi người một vẻ mười phân vẹn mười
Từ HánViệt
và Thúy Vân
Thành ngữ
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
I Tìm hiểu chung:
II Tìm hiểu chi tiết:
1 Vẻ đẹp chung của chị em Thúy Kiều:
Trang 8Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
I Tìm hiểu chung:
II Tìm hiểu chi tiết:
1 Vẻ đẹp chung của chị em Thúy Kiều:
-Với bút pháp ước lệ tượng trưng, tiểu đối, thành ngữ.
-> Vẻ đẹp thanh tao, trong trắng, vẹn toàn nhưng cũng rất khác biệt của Thúy
Kiều và Thúy Vân.
Trang 9Vân xem trang trọng khác vời,Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang Hoa cười ngọc thốt đoan trang
Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da
-Khuôn trăng:
- Nét ngài:
- Hoa cười:
- Ngọc thốt:
-Mây thua nước tóc:
-Tuyết nhường màu da:
Gương mặt như mặt trăng tròn Đường lông mày sắc nét, hơi đậm Miệng cười tươi thắm như đóa hoa Giọng nói trong như ngọc
Mái tóc bồng bềnh óng ả hơn mây
Làn da trắng mịn màng hơn tuyết
Hình ảnh ước lệ tượng trưng
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
I Tìm hiểu chung:
II Tìm hiểu chi tiết:
1 Vẻ đẹp chung của chị em Thúy Kiều:
2 Vẻ đẹp của Thuý Vân:
Trang 10Câu hỏi : Theo em, tại sao khi giới thiệu gia cảnh Thuý Kiều,
tác giả lần lượt giới thiệu từ chị đến em nhưng khi miêu tả vẻ
đẹp của hai nàng, tác giả lại tả Vân trước, Kiều sau? Phải chăng là
vì Vân đẹp hơn Kiều ?
• Trả lời : Tác giả muốn lấy Vân làm nền để nêu bật lên vẻ đẹp và tài năng
của Kiều : Vân đã đẹp hoàn mỹ như vậy nhưng Kiều còn xuất sắc hơn.
Thảo luận (2 phút)
Nghệ thuật đòn bẩy
Trang 11Kiều càng sắc sảo mặn mà,
So bề tài sắc lại là phần hơn:
Làn thu thủy nét xuân sơn Hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh Một hai nghiêng nước nghiêng thành, Sắc đành đòi một tài đành họa hai.
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
I Tìm hiểu chung:
II Tìm hiểu chi tiết:
1 Vẻ đẹp chung của chị em Thúy Kiều:
2 Vẻ đẹp của Thuý Vân:
3 Vẻ đẹp của Thuý Kiều:
Trang 12- Bởi kém thắm tươi, rực rỡ như nàng
- Bởi thấy mình không tràn trề sức sống tươi trẻ như nàng
Tuyệt thế giai nhân
Ẩn dụ
Nhân hóa
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
I Tìm hiểu chung:
II Tìm hiểu chi tiết:
1 Vẻ đẹp chung của chị em Thúy Kiều:
2 Vẻ đẹp của Thuý Vân:
3 Vẻ đẹp của Thuý Kiều:
a Sắc:
Kiều càng sắc sảo mặn mà,
So bề tài sắc lại là phần hơn: Làn thu thủy nét xuân sơnHoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh Một hai nghiêng nước nghiêng thành,Sắc đành đòi một tài đành họa hai
Trang 13Kiều càng sắc sảo mặn mà,
So bề tài sắc lại là phần hơn:
Làn thu thủy nét xuân sơn Hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh Một hai nghiêng nước nghiêng thành, Sắc đành đòi một tài đành họa hai.
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
I Tìm hiểu chung:
II Tìm hiểu chi tiết:
1 Vẻ đẹp chung của chị em Thúy Kiều:
2 Vẻ đẹp của Thuý Vân:
3 Vẻ đẹp của Thuý Kiều:
Trang 14Kiều càng sắc sảo mặn mà,
So bề tài sắc lại là phần hơn:
Làn thu thủy nét xuân sơn Hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh Một hai nghiêng nước nghiêng thành, Sắc đành đòi một tài đành họa hai.
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
I Tìm hiểu chung:
II Tìm hiểu chi tiết:
1 Vẻ đẹp chung của chị em Thúy Kiều:
2 Vẻ đẹp của Thuý Vân:
3 Vẻ đẹp của Thuý Kiều:
Vẻ đẹp ấy khiến thiên nhiên có
thái độ như thế nào?
Trang 15a Sắc:
b Tài:
Đa tài
- thi họa pha nghề
- ca ngâm đủ mùi
- ngũ âm làu
- hồ cầm ăn đứt
Liệt kê: Tài năng tuyệt đỉnh,
nổi bật là tài đàn
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
I Tìm hiểu chung:
II Tìm hiểu chi tiết:
1 Vẻ đẹp chung của chị em Thúy Kiều:
2 Vẻ đẹp của Thuý Vân:
3 Vẻ đẹp của Thuý Kiều:
Em có nhận xét gì về tài
năng của Kiều ?
Thông minh vốn sẵn tính trời,Pha nghề thi họa đủ mùi ca ngâm.Cung thương làu bậc ngũ âm,Nghề riêng ăn đứt hồ cầm một trương
Khúc nhà tay lựa nên chương,Một thiên Bạc mệnh lại càng não nhân
- Thông minh trời phú
- Đa tài: làm thơ, vẽ tranh, ca hát,
đánh đàn, sáng tác nhạc
c Tình:
Qua tài năng đàn của Kiều, em thấy nàng là người có tâm hồn như
thế nào?
- Bạc mệnh, não nhân Đa cảm
Vẻ đẹp của Kiều là sự kết hợp của những yếu tố nào?
Và tác giả dự báo về cuộc
Trang 16THẢO LUẬN
? Trong hai bức chân dung Thúy Vân
và Thúy Kiều, em thấy bức chân dung
nào nổi bật hơn, vì sao?
( Gợi ý: - So sánh số câu thơ tả Thúy
Vân với số câu thơ tả Thúy Kiều
- Những vẻ đẹp nào có ở
Thúy Kiều mà không có ở Thúy
Vân?)
là vẻ đẹp tài năng của Thúy Kiều
và bức chân dung của Kiều nổi bật hơn.
- Số câu thơ tả Thúy Vân chỉ có 4 trong khi số câu thơ tả Thúy Kiều đến 16
- Khi tả Thúy Vân, tác giả chỉ miêu tả nhan sắc, đến Thúy Kiều nàng không chỉ đẹp bởi nhan sắc, tâm hồn mà còn đẹp bởi tài năng.
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
Trang 17Phong lưu rất mực hồng quần,Xuân xanh xấp xỉ tới tuần cập kê.
Êm đềm trướng rủ màn che,Tường đơng ong bướm đi về mặc ai
1 Vẻ đẹp chung của chị em Thúy Kiều:
2 Vẻ đẹp của Thuý Vân:
3 Vẻ đẹp của Thuý Kiều:
4 Cuộc sống của hai chị em.
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
I Tìm hiểu chung:
II Tìm hiểu chi tiết:
Tiết 21, 22: CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
I Tìm hiểu chung:
II Tìm hiểu chi tiết:
Em có nhận xét gì về cuộc sống của hai chị em Ki u ều ?
Trang 181 Vẻ đẹp chung của chị em Thúy Kiều:
2 Vẻ đẹp của Thuý Vân:
3 Vẻ đẹp của Thuý Kiều:
4 Cuộc sống của hai chị em.
III Tổng kết:
Tiết 21, 22: : CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
I.Tìm hiểu chung:
II Tìm hiểu chi tiết:
Tiết 21, 22: : CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
I.Tìm hiểu chung:
II Tìm hiểu chi tiết:
của đoạn trích?
Học xong đoạn trích trên, em cảm nhận thêm được điều gì về hai chị em Thúy Kiều
và tác giả Nguyễn Du?
- Thuý Vân, Thuý Kiều là một vẻ đẹp chuẩn mực, lý tưởng của người phụ nữ phong kiến
- Bộc lộ tư tưởng nhân đạo, quan điểm thẩm mĩ tiến bộ, triết lí vì con người của Nguyễn Du (Trân trọng, yêu thương, quan tâm, lo lắng, tin yêu những giá trị cao đẹp của con người)
Trang 193.Ý nghĩa văn bản:
Đoạn trích “Chị em Thuý Kiều” th hi n ể hiện ện tài năng nghệ thuật và cảm hứng nhân văn ngợi ca vẻ đẹp và tài năng con người của tác giả Nguyễn Du
Trang 20Đoạn trích nằm ở phần thứ nhất của truyện Kiều, gồm cĩ 24 câu
Ca ngợi tài sắc chị em Thúy Kiều và ngầm dự báo số phận hai người
Nội dung
1, Giới thiệu khái quát hai chị em Kiều
Cả hai đều xinh đẹp, vẻ đẹp duyên dáng, thanh cao, trong trắng hồn hảo “ mười phân vẹn mười “
Trong vẻ đẹp chung ấy cĩ vẻ đẹp riêng của mỗi người
2, Vẻ đẹp của Thúy Vân
Tươi trẻ,đầy sức sống, đoan trang, phúc hậu, quí phái
Vẻ đẹp khiến thiên nhiên phải thua, nhường.
Dự báo cuộc đời bình lặng, suơn sẻ, hạnh phúc
3, Vẻ đẹp của Thúy Kiều
Đơi mắt trong như nước mùa thu, lơng mày thanh tú như nét núi mùa xuân, vẻ đẹp làm say đắm lịng người
Thơng minh, tài hoa ( cầm – kỳ - thi – họa ), tâm hồn đa sầu đa cảm.
Vẻ đẹp kết hợp cả sắc – tài – tình => Dự báo số phận
éo le, sĩng giĩ, bất hạnh
4, Nhận xét chung về cuộc sống của hai chị em Kiều:
Cuộc sống phong lưu, êm đềm, gia phong, nề nếp và hạnh phúc.
Nghệ thuật
Tả ngoại hình mà bộc lộ tính cách, dự
báo số phận.
Ngơn ngữ gợi tả, sử dụng hình ảnh ước
lệ, tượng trưng, biện pháp ẩn dụ, so
sánh, nhân hố, dùng điển cố.
Vị trí và đại ý đoạn trích
Khắc họa rõ nét chân dung hai chị em Thúy
Kiều, sử dụng nghệ thuật địn bẩy.
Ý nghĩa văn bản
Đoạn trích “Chị em Thuý Kiều” th hi n ể hiện ện tài năng nghệ
thuật tả người và cảm hứng nhân văn ngợi ca vẻ đẹp và
tài năng con người của tác giả Nguyễn Du.
Trang 21Tiết 21, 22: : CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
I.Tìm hiểu chung:
II.Tìm hiểu chi tiết:
III Tổng kết
IV.Luyện tập
Tiết 21, 22: : CHỊ EM THÚY KIỀU(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)
I.Tìm hiểu chung:
II.Tìm hiểu chi tiết:
III Tổng kết
IV.Luyện tập
Trang 22Trong đoạn trích "Chị Em Thúy Kiều" của Nguyễn Du, Kiều hiện lên là một người con gái tài sắc vẹn toàn Vẻ đẹp của Kiều được tác giả sử dụng những hình tượng nghệ thuật ước lệ "thu thủy", "xuân sơn", "hoa", "liễu" để miêu tả mộ tuyệt thế giai nhân Vẻ đẹp ấy được đặc tả qua đôi mắt, bởi đôi mắt là sự thể hiện phần tinh anh của tâm hồn và trí tuệ Đó là một đôi mắt biết nói và có sức rung cảm lòng người Hình ảnh ước lệ "làn thu thủy" là làn nước mùa thu gợi lên thật sống động vẻ đẹp của đôi mắt trong sáng, long lanh và linh hoạt Còn "nét xuân sơn" có nghĩa là nét núi mùa xuân, tôn lên đôi lông mày thanh tú trên khuôn mặt trẻ trung Vẻ đẹp của Kiều không chỉ dừng lại ở đó, câu thơ "hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh" cũng là hình ảnh làm nổi bật vẻ đẹp mĩ lệ của Kiều, vẻ đẹp hoàn mĩ và sắc sảo ấy có sức quyến rũ lạ lùng, khiến cho thiên nhiên không thể dễ dàng chịu thua, chịu nhường mà phải nảy sinh lòng ghen ghét, đố
kị Đồng thời, qua chi tiết này, Nguyễn Du cũng ngầm báo hiệu số phận của Kiều sẽ gặp nhiều sóng gió, trắc trở Không chỉ mang một vẻ đẹp nghiêng nước nghiêng thành, Kiều còn là một cô gái thông minh và rất mực tài hoa Cái tài của Kiều đạt tới mức lí tưởng theo quan niệm thẩm mĩ phong kiến, gồm đủ cả cầm, kì, thi họa Đặc biệt nhất, tài đàn của nàng đã trở thành sở trường, năng khiếu vượt lên trên mọi người Ở đây, tác giả đã đặc tả cái tài của Kiều để gợi ca cái tâm đặc biệt của nàng Cung đàn "bạc mệnh" mà Kiều tự sáng tác nghe thật da diết, buồn thương, nói lên tiếng lòng của một trái tim đa sầu đa cảm Như vậy, chỉ bằng mấy câu thơ trong đoạn trích, Nguyễn Du đã không chỉ miêu tả được vẻ đẹp hoàn mĩ và cái tài của Kiều mà còn dự báo trước được tương lai của nhân vật
Trang 23Hướng dẫn về nhà
- Hồn thiện đoạn văn.
- Học thuộc lòng đoạn trích“Chị em Thúy Kiều” Phân tích vẻ đẹp hai nhân vật Thúy Kiều, Thuý Vân
- Sưu tầm những câu thơ miêu tả đặc sắc v nhân vật ề nhân vật Thúy Kiều trong “Truyện Kiều”.
- Soạn bài “Kiều ở lầu Ngưng Bích”.
Trang 24BÀI HỌC ĐẾN ĐÂY KẾT THÚC CHÀO TẠM BIỆT CÁC EM !