Chuyển giao nhiệm vụ học tập - GV cho học sinh quan sát hình 4.1 Nghệ nhân ưu tú Võ Việt Hưng Vũng Liêm đang dạy đờn cho các học trò tại địa phương... GV Chuyển giao nhiệm vụ học tập:
Trang 1CHỦ ĐỀ 4: NHẠC CỤ ĐỜN CA TÀI TỬ
TIÊT 1: GIỚI THIỆU KHÁI QUÁT VỀ LOẠI HÌNH NGHỆ THUẬT
ĐỜN CA TÀI TỬ.
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức:
- Biết đờn ca tài tử Nam bộ là dòng nhạc dân tộc của Việt Nam
- Biết lối diễn lối diễn xướng của đờn ca tài tử Nam Bộ
2 Về năng lực:
- Cảm nhận nét đẹp của đờn ca tài tử.
- Biết cách diễn đờn ca tài tử Nam Bộ gắng liền đời sống của người dân
- Biết sử dụng ngôn ngữ kết hợp để trình bày ý tưởng và thảo luận
về nhiệm vụ học tập, hiểu rõ nhiệm vụ của nhóm
- Biết giải quyết vấn và sáng tạo thông qua nhiệm vụ học tập
được giao
3 Phẩm chất
- Có ý thức giữ gìn và phát huy di sản văn hóa của nhân loại
- Có ý thức hoàn thành nhiệm cá nhân, ý thức được trách nhiệm
của bản thân với cộng đồng Hợp tác hoạt động nhóm
II.THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1 Giáo viên:
- Tivi
- Chuẩn bị một số video để giới thiệu về đờn ca tài tử
- Phiếu học tập và phiếu giao nhiệm vụ
2 Học sinh:
- Đọc trước tài liệu trong chủ đề 4
III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
Hoạt động 1: Xác định vấn đề /nhiệm vụ học tập
a Mục tiêu: Học sinh có cái nhìn khái quát về đờn ca tài tử
b Nội dung hoạt động: Quan sát hình ảnh trong đoạn video vè
đờn ca tài tử
c Sản phẩm học tập: Câu trả lời HS
d Tổ chức thực hiện: Tổ chức trò chơi, giáo viên đặt câu hỏi
học sinh trả lời
HĐ CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG VÀ SẢN PHẨM
Trang 2tập
- GV yêu cầu học sinh nghe
quan sát đoạn video
- Video đề câp loại hình nghệ
thuật nào?
Thực hiện nhiệm vụ học tập
- Quan sát video
- Tìm kiếm thông tin trong
video
Báo cáo kết quả hoạt động
- HS trả lời các câu hỏi
Đánh giá kết quả
- Học sinh nhận xét.
- Giáo viên nhận xét, đánh giá
giới thiệu vào bài mới
- Đờn ca tài tử là gì? Đờn ca tài
tử Nam bộ là dòng nhạc dân gian,
cổ xưa của Việt Nam được UNESCO ghi danh là di sản văn hóa phi vật thể và là
một danh hiệu UNESCO ở Việt Nam có vùng ảnh hưởng lớn Hiện
nó tác động tới 21 tỉnh thành phía Nam đồng bằng sông cửu Long của nước ta
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới
a Mục tiêu: HS biết loại hình nghệ thuât đờn ca tài tử là gì?.
b Nội dung hoạt động: : GV giới thiệu đôi nét về nghệ thuật đờn
ca tài tử
c Sản phẩm học tập: Hiểu rõ đờn ca tài tử là của Nam Bộ.
d Tổ chức thực hiện: GV hướng dẫn học sinh nghe hiểu về đờn
ca tài tử
Chuyển giao nhiệm vụ học
tập
- GV cho học sinh quan sát
hình 4.1 Nghệ nhân ưu tú Võ
Việt Hưng (Vũng Liêm) đang
dạy đờn cho các học trò tại địa
phương
Trang 3- GV Giới thiệu:
Đờn ca tài tử hình thành và
phát triển từ cuối thế kỷ 19,
bắt nguồn từ nhạc lễ, Nhã nhạc
cung đình Huế và văn học dân
gian Đờn ca tài tử là gì? Nó là
loại hình nghệ thuật dân gian
đặc trưng của vùng đồng bằng
Nam Bộ Nó thường được
những người nam thanh nữ tú
sau những giờ làm việc mệt
mỏi thể hiện những bài hát bên
nhau để giao lưu và tăng giá trị
ý nghĩa của cuộc sống
HS Thực hiện nhiệm vụ học
tập
- Quan sát và lắng nghe GV
giới thiệu
Báo cáo kết quả:
Đánh giá kết quả
- Học sinh có hiểu biết về đờn
ca tài tử
Luyện tập:
a Mục tiêu: Học sinh biết cách thể hiện của đờn ca tài tử.
b Nội dung hoạt động: Xem nghe và cảm nhận nghệ thuật đờn
ca tài tử Nam Bộ trong 1 số video
c Sản phẩm học tập: Hiểu đặc điểm của nhạc cụ đờn ca tài tử
của Vĩnh Long V
d Tổ chức thực hiện:
GV Chuyển giao nhiệm vụ
Trang 4từ Hành trình Văn Hóa Việt tập
31: Đờn ca tài tử - Hồn người
Nam Bộ
- Video đề cập đến loại hình
nghệ thuật nào?
HS Thực hiện nhiệm vụ học
tập
- HS quan sát và nghe nhìn
HS Báo cáo kết quả:
- Hs trả lời câu hỏi
Đánh giá kết quả
- Học sinh nhận xét.
- Giáo viên nhận xét, đánh giá,
dẫn dắt sang phần luyện tập
Hồn người Nam Bộ
Hoạt động 4: Vận dụng 10’
a Mục tiêu: Nhận biết dược dờn ca tài tử.
b Nội dung hoạt động: Xem video các loại hình nghề thuật hát
chèo, hát tuồng, đờn ca tài tử
c Sản phẩm học tập: Câu trả lời của học sinh.
d Tổ chức thực hiện: GV hướng dẫn học sinh tự làm việc và giao
nhiệm vụ
GV Chuyển giao nhiệm vụ
học tập:
GV chia 2 nhóm: Yêu cầu mỗi
nhóm quan sát 3 clip và tìm nội
dung trong clip nào thể hiện
loại hình nghề thuật đờn ca tài
tử? Với hình thức trắc nghiệm
Cho HS trải nghiệm chơi nhạc
cụ song loan cho đoạn clip
HS Thực hiện nhiệm vụ học
tập
- Nhóm cùng thảo luận
HS Báo cáo kết quả:
- Đại diện nhóm báo cáo
Đánh giá kết quả
- HS nhận xét
- Giáo viên nhận xét
Clip 1: Nghệ thuất hát chèo Bắc Bộ
Clip 2: Nhã nhạc cung đình Huế Clip 3: Đờn ca tài tử
Trang 5Dặn dò, chuẩn bị bài mới
- Xem lại kiến thức đã học
- Chuẩn bị tiết học sau: Giao phiếu học tập về nhà: Tìm hiểu các đặc điểm của từng nhạc cụ đờn ca tài tử
TIẾT 2 DẶC ĐIỂM NHẠC CỤ ĐỜN CA TÀI TỬ TỈNH VĨNH LONG
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Kiến thức:
- Biết đàn kìm, đàn tranh, tì bà, cò, tam, ghi ta phím lỡm, song loan là nhạc cụ đờn ca tài tử
- Biết đặc điểm từng loại nhạc cụ đờn ca tài tử của tỉnh Vĩnh Long
2 Về năng lực: Nghe phân biệt và cảm nhận âm sắc từng loại
nhạc cụ đờn ca tài tử
3 Phẩm chất: Giáo dục HS ý thức giữ gìn và phát huy các loại
nhạc cụ đờn ca tài tử ở tỉnh ta
II THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1 Giáo viên:
- Tivi
- Tranh ảnh nhạc cụ
- Clip
2 Học sinh:
- SGK GDĐP 7
III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
Hoạt động 1: Xác định vấn đề /nhiệm vụ học tập
a Mục tiêu: Ôn lại kiến thức đã học.
b Nội dung hoạt động: Cho HS xem clip của đờn ca tài tử.
c Sản phẩm học tập: Nhận biết loại hình nghề thuật đờn ca tài
tử
d Tổ chức thực hiện: GV hướng dẫn học sinh tự làm việc và giao
nhiệm vụ
GV Chuyển giao nhiệm vụ
học tập:
GV cho HS xem clip
- Đoạn clip thể hiện loại hình
nghề thuật nào?
- Trong clip có sử dụng những
nhạc cụ nào mà em biết?
Nghe clip Đờn ca tài tử từ Youtube
Trang 6- H/s: thực hiện quan sát clip.
HS Báo cáo kết quả:
- Làm theo yêu cầu của GV và
trả lời câu hỏi
GV Đánh giá kết quả
- HS nhận xét
- Giáo viên nhận xét, liên hệ vào
bài mới
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới
a Mục tiêu:
- Nhận biết nhạc cụ đờn ca tài tử là dụng cụ âm nhạc.
- Nhận biết đặc điểm các loại nhạc cụ đờn ca tài tử của tỉnh Vĩnh
Long
b Nội dung hoạt động: Thảo luận nhóm, cá nhân.
c Sản phẩm học tập: Phiếu học tập
d Tổ chức thực hiện: GV hướng dẫn học sinh tự làm việc và giao
nhiệm vụ
Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- Gv giới thiệu:
Nhạc cụ đờn ca tài tử là dụng cụ âm
nhạc sử dụng trong đờn ca tài tử Bộ
nhạc cụ thường sử dụng gồm 4 hoặc 5
nhạc cụ chính ( Tứ tuyệt hoặc ngũ
tuyệt) Tại Vĩnh Long bộ nhạc cụ đờn
ca tài tử thường có 5 loại chính gồm:
đàn kìm, đần tranh, đàn tì bà, đần tì
bà, đàn cò, đàn tam (ngũ tuyệt)
- GV chia 4 nhóm: Thời gian thảo luận
5 phút
Mỗi nhóm thực hiện 2 nhạc cụ sau khi
hoàn thành cử 1 đại diện trình bày
- Câu hỏi thảo luận cho mỗi nhóm
+ Nhóm 1: Đàn Kìm và đàn Tranh
+ Nhóm 2: Đàn Tỳ bà và đàn Cò
+ Nhóm 3: Đàn Tam và Ghi ta phím
lỡm
+ Nhóm 4: Đàn Kìm và Song lang
Thực hiện nhiệm vụ học tập
Nhạc cụ đờn ca tài tử:
Nhạc cụ đờn ca tài tử là dụng cụ âm nhạc sử dụng trong đờn ca tài tử
Tại Vĩnh Long bộ nhạc cụ đờn ca tài tử thường có 5 loại chính gồm: đàn kìm, đần tranh, đàn tì bà, đần
tì bà, đàn cò, đàn tam (ngũ tuyệt)
Nhóm: Phiếu học tập Tên nhạc
Trang 7
- Cả nhóm thảo luận thống nhất nội
dung
Báo cáo kết quả hoạt động
- Đại điện nhóm trình bày
Đánh giá kết quả
- Nhóm nhận xét.
- GV bổ sung phần nhận xét, đánh giá,
kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
của học sinh Thu phiếu học tập GV
Giới thiệu thêm đặc trưng của từng
loại nhạc cụ đờn ca tài tử
Hoạt động 3: Luyện tập
a Mục tiêu: Nghe nhận biết âm sắc nhạc cụ.
b Nội dung hoạt động: xem clip.
c Sản phẩm học tập: Nhận biết âm sắc từng nhạc cụ đờn ca tài
tử
d Tổ chức thực hiện: GV hướng dẫn học sinh tự làm việc và giao
nhiệm vụ
Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- Gv cho học sinh nghe phân âm sắc
từng nhạc cụ
Thực hiện nhiệm vụ học tập
- Nghe âm sắc từng nhạc cụ
Báo cáo kết quả hoạt động
- Phân biệt từng âm sắc
Hoạt động 4:Vận Dụng
a Mục tiêu: Nghe nhận biết âm sắc của các nhạc cụ đờn ca tài
tử của Vĩnh Long
b Nội dung hoạt động: Hs nghe nhạc
c Sản phẩm học tập: HS nêu được trong đoạn nhạc có những
nhạc cụ nào
d Tổ chức thực hiện: GV hướng dẫn học sinh chơi trò chơi nhge
đáp nhanh
Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- Trò chơi: Nghe đáp nhanh
GV cho học sinh nghe 1 đoạn nhạc có
sử dụng 1 trong những loại nhạc cụ
của đờn ca tài tử Sau đó ai biết trả lời
nhanh (Khi học sinh trả lời GV cho
tạm dừng nhạc)
Thực hiện nhiệm vụ học tập
Trang 8- HS trả lời.
Đánh giá kết quả
- Học sinh nhận xét
- Giáo viên nhận xét, đánh giá
Dặn dò, chuẩn bị bài mới
- Xem lại các đặc điểm từng nhạc cụ
- Xem trước nội dung Bảo tồn và phát huy nhạc cụ đờn ca tài tử cho tiết tới
Tiết 3 BẢO TỒN VÀ PHÁT HUY NHẠC CỤ ĐỜN CA TÀI TỬ
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức: Nắm vai trò của đờn ca tài tử trong đời sống của
người dân Nam Bộ
2 Về năng lực:
- Đờn ca tài tử là là loại hình gắn liền với nhu cầu giải trí của người
dân địa phương
- Biết giải quyết vấn và sáng tạo thông qua nhiệm vụ học tập
được giao
3 Phẩm chất
- Có ý thức giữ gìn và phát huy di sản văn hóa của nhân loại
- Có ý thức hoàn thành nhiệm cá nhân, ý thức được trách nhiệm
của bản thân với cộng đồng Hợp tác hoạt động nhóm
II.THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1 Giáo viên:
- Tivi
- Chuẩn bị một số hình ảnh hoạt động bảo tồn đờn ca tài tử của tỉnh
2 Học sinh:
- Đọc trước tài liệu trong chủ đề 4
III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
Hoạt động 1: Xác định vấn đề /nhiệm vụ học tập
a Mục tiêu: Ôn lại kiến thức đã học ở tiết trước.
b Nội dung hoạt động: Xem hình ảnh.
c Sản phẩm học tập: Câu trả lời HS
d Tổ chức thực hiện: Giáo viên đặt câu hỏi học sinh trả lời.
HĐ CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG VÀ SẢN PHẨM
Trang 9Chuyển giao nhiệm vụ học
tập
- GV yêu cầu học sinh nghe quan
sát hình ảnh các nhạc cụ đờn ca
tài tử
- Cho biết hình ảnh trên là nhạc
cụ gì?
Thực hiện nhiệm vụ học tập
- Quan sát hình ảnh
Báo cáo kết quả hoạt động
- HS trả lời các câu hỏi
Đánh giá kết quả
- Học sinh nhận xét.
- Giáo viên nhận xét, đánh giá
giới thiệu vào bài mới
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới
a Mục tiêu: Học sinh biết cách gìn giữ và phát huy đờn ca tài tử.
b Nội dung hoạt động: Xem hình ảnh, clip.
c Sản phẩm học tập: Câu trả lời HS
d Tổ chức thực hiện: Giáo viên đặt câu hỏi học sinh trả lời.
Chuyển giao nhiệm vụ học
tập
- GV cho học sinh quan sát hình
và clip
- Theo em đờn ca tài tử có vai trò
như thế nào trong dời sông văn
hóa của người dân?
- Tại sao cần bảo tồn nhạc cụ
đờn ca tài tử?
HS Thực hiện nhiệm vụ học
tập
- Quan sát SGK
Báo cáo kết quả:
- HS trả lơi
Đánh giá kết quả
- GV nhận xét liên hệ giáo dục
1 Vai trò của nhạc cụ đờn ca tài tử:
Đờn ca tài tử là loại hình nghệ thuật có vai trò quan trọng trong đời sống tinh thần mang đậm nét văn hóa của người dân Vĩnh Long
2 Bảo tồn nhạc cụ đờn ca tài tử:
Tham giá các lớp học đàn Sinh hoạt các câu lạc bộ Tham quan tìm hiểu các loại nhạc cụ đờn ca tài tử là góp phần bảo tồn và phát huy gìn giữ nét văn hóa của người dân Nam Bộ
Hoạt động 3,4: Luyện tập và vận dụng
Trang 10b Nội dung hoạt động: Xem nghe trong 1 số hình ảnh hoặc clip
c Sản phẩm học tập: Các hoạt động lễ hội chơi nhạc cụ đờn ca tài
tử V
d Tổ chức thực hiện:
GV Chuyển giao nhiệm vụ
học tập
- GV cho HS xem hình ảnh liên
quan
- Nhạc cụ đờn ca tài tử được sử
dụng vào dịp nào?
HS Thực hiện nhiệm vụ học
tập
- HS quan sát và nghe nhìn
HS Báo cáo kết quả:
- Các câu lạc bộ đờn ca tài tử hát
với nhau, đám cưới, du lịch miệt
vườn
Đánh giá kết quả
- Học sinh nhận xét.
- Giáo viên nhận xét Liên hệ
thực tế mang tính giáo dục
Dặn dò, chuẩn bị bài mới
- Xem lại kiến thức đã học
- Chuẩn bị tiết học sau ôn tập chủ đề 4