Contents Câu 68 Phân tích mối quan hệ giữa Quốc hội với Chủ tịch nước theo pháp luật hiện hành 2 Câu 69 Phân tích mối quan hệ giữa Quốc hội với Chính phủ theo pháp luật hiện hành 3 Câu 3 Phân tích quy.
Trang 1Contents
Trang 2Câu 68: Phân tích mối quan hệ giữa Quốc hội với Chủ tịch nước theo pháp luật hiện hành.
Mối quan hệ giữa Quốc hội và Chủ tịch nước được thể hiện ở những nội dungsau:
• Chủ tịch nước do Quốc hội bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm trong số các đại biểuQuốc hội theo đề nghị của Ủy ban thường vụ Quốc hội
• Nhiệm kỳ của Chủ tịch nước theo nhiệm kỳ của Quốc hội
• Chủ tịch nước phải chịu trách nhiệm và báo cáo công tác trước Quốc hội
• Quốc hội có quyền chất vấn Chủ tịch nước và Chủ tịch nước phải trả lời chất
• Chủ tịch nước đề nghị Quốc hội bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm Phó Chủ tịchnước, Thủ tướng Chính phủ; căn cứ vào nghị quyết của Quốc hội, bổ nhiệm,miễn nhiệm, cách chức Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng và thành viên khác
• Chủ tịch nước đề nghị Quốc hội bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm Chánh án Toà ánnhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao; căn cứ vào nghịquyết của Quốc hội, bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức Thẩm phán Tòa án nhân
• Chủ tịch nước có quyền đề nghị Quốc hội phê chuẩn danh sách thành viên Hội
• Chủ tịch nước có quyền trình các dự án luật và các dự án khác trước Quốc hội
và Quốc hội có quyền thảo luận, thông qua hoặc bác bỏ các dự án đó của Chủ
• Chủ tịch nước Công bố Hiến pháp, luật của Quốc hội, pháp lệnh của Ủy banthường vụ Quốc hội; đề nghị Uỷ ban thường vụ Quốc hội xem xét lại pháp lệnhtrong thời hạn mười ngày, kể từ ngày pháp lệnh được thông qua, nếu pháp lệnh
đó vẫn được Uỷ ban thường vụ Quốc hội biểu quyết tán thành mà Chủ tịch nướcvẫn không nhất trí thì Chủ tịch nước trình Quốc hội quyết định tại kỳ họp gầnnhất;
Trang 3• Trên cơ sở nghị quyết của Quốc hội, Chủ tịch nước công bố quyết định tuyên
bố tình trạng chiến tranh khi nước nhà bị xâm lược, công bố quyết định đại xá
• căn cứ vào nghị quyết của Quốc hội hoặc của Uỷ ban thường vụ Quốc hội,công bố, bãi bỏ quyết định tuyên bố tình trạng chiến tranh; căn cứ vào nghịquyết của Uỷ ban thường vụ Quốc hội, ra lệnh tổng động viên hoặc động viêncục bộ, công bố, bãi bỏ tình trạng khẩn cấp; trong trường hợp Uỷ ban thường vụQuốc hội không thể họp được, công bố, bãi bỏ tình trạng khẩn cấp trong cả nước
• Chủ tịch nước có quyền đề nghị Quốc hội họp bất thường hoặc họp kín
• Quốc hội có quyền bỏ phiếu tín nhiệm Chủ tịch nước
• Mọi hoạt động của Chủ tịch nước đặt dưới sự giám sát của Quốc hội
• Quốc hội có quyền bãi bỏ các văn bản của Chủ tịch nước nếu các văn bản nàytrái với Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội
Câu 69: Phân tích mối quan hệ giữa Quốc hội với Chính phủ theo pháp luật
Mối quan hệ giữa Quốc hội với Chính phủ được thể hiện ở các nội dung sau:
• Quốc hội thành lập ra Chính phủ bằng cách bầu Thủ tướng Chính phủ theo sựgiới thiệu của Chủ tịch nuớc; phê chuẩn đề nghị của Thủ tướng về việc bổ nhiệmcác Phó Thủ tướng, Bộ trưởng và các thành viên khác của Chính phủ; thành lập,sáp nhập các bộ, cơ quan ngang bộ của Chính phủ
• Quốc hội có quyền miễn nhiệm, bãi nhiệm Thủ tướng Chính phủ theo đề nghịcủa Chủ tịch nước; phê chuẩn đề nghị của Thủ tướng về việc miễn nhiệm, cáchchức các Phó Thủ tướng, bộ trưởng và các thành viên khác của Chính phủ; cóquyền bãi bỏ các bộ, cơ quan ngang bộ của Chính phủ
• Nhiệm kì của Chính phủ theo nhiệm kì của Quốc hội
• Chính phủ phải chịu trách nhiệm và báo cáo công tác trước Quốc hội
• Các thành viên Chính phủ phải trả lời chất vấn của các đại biểu Quốc hội
• Chính phủ phải tổ chức thực hiện các nghị quyết của Quốc hội
Trang 4• Chính phủ phải có trách nhiệm cụ thể hoá các luật của Quốc hội và bảo đảmcho Hiến pháp và luật của Quốc hội được thực thi trên thực tế.
• Chính phủ có quyền trình các dự án luật và các dự án khác trước Quốc hội vàQuốc hội có quyền thảo luận, thông qua hoặc bác bỏ các dự án đó của Chínhphủ
• Mọi hoạt động của Chính phủ đều đặt dưới sự giám sát của Quốc hội
• Quốc hội có quyền bãi bỏ các văn bản của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủnếu các văn bản đó trái với Hiến pháp, luật và nghị quyết của Quốc hội
• Người đứng đầu Chính phủ là Thủ tướng có quyền đề nghị họp bất thường
Về quyền tự do kinh doanh của mọi người
Sở dĩ Hiến pháp 2013 quy định: “mọi người có quyền tự do kinh doanh trongnhững ngành nghề mà pháp luật không cấm” (điều 33) bởi vì:+ Cơ sở lý luận: Xuất phát từ chủ trương phát triển kinh tế hàng hóa nhiều thànhphần được đề ra trong nghị quyết đại hội lần thứ VI, thứ VII và Đại hội lần thứ
+ Cơ sở pháp lý: Phù hợp với quy định của khoản 3 điều 51 Hiến pháp 2013:Nhà nước khuyến khích, tạo điều kiện để doanh nhân, doanh nghiệp và cá nhân,
tổ chức khác đầu tư, sản xuất, kinh doanh; phát triển bền vững các ngành kinh
tế, góp phần xây dựng đất nước Tài sản hợp pháp của cá nhân, tổ chức đầu tư,sản xuất, kinh doanh được pháp luật bảo hộ và không bị quốc hữu hóa.+ Cơ sở thực tiễn: - Phát huy được tiềm năng của nhân dân về vốn, khả năng tổ
• Góp phần làm cho dân giàu nước mạnh, khuyến khích người dân làm giàu
Trang 5đúng pháp luật.
• Đáp ứng yêu cầu của sản xuất, tiêu dùng, nhu cầu xã hội
• Góp phần giải quyết việc làm của người lao động,
• Góp phần giải phóng lực lượng sản xuất.+ Mọi người có quyền tự do kinh doanh trong những ngành nghề mà pháp luậtkhông cấm nhằm thiết lập kỷ cương trong hoạt động sản xuất kinh doanh.+ Mọi người có quyền tự do kinh doanh có nghĩa là:
• Có quyền lựa chọn lĩnh vực sản xuất, kinh doanh
• Có quyền lựa chọn hình thức tổ chức sản xuất, kinh doanh
• Có quyền thành lập doanh nghiệp không bị hạn chế về quy mô và phạm vi hoạtđộng
• Mọi người có quyền kinh doanh những gì pháp luật không cấm
• Tài sản hợp pháp của các tổ chức, cá nhân được pháp luật bảo vệ và không bịquốc hữu hóa; khi cần thiết Nhà nước có thể trưng mua, trưng dụng nhưng phải
• Nhà nước phải có cơ chế pháp luật và các cơ chế xuất nhập khẩu, vay vốn tạođiều kiện cho mọi người đăng ký sản xuất kinh doanh
• Mọi người phải đăng ký hoặc xin giấy phép để sản xuất, kinh doanh Phải kinhdoanh đúng như đã đăng ký hoặc được cấp phép, không kinh doanh hàng cấm
• Trong quá trình kinh doanh phải tôn trọng pháp luật, không vi phạm môitrường
• Người kinh doanh phải đóng thuế đúng quy định của pháp luật
Câu : Phân tích ý nghĩa của việc ghi nhận vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam đối với Nhà nước và xã hội trong Điều 4 Hiến pháp 2013.
Ý nghĩa của việc ghi nhận vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam trong
• Nhằm thừa nhận công lao to lớn của Đảng đối với sự nghiệp cách mạng của
Trang 6dân tộc của nhân dân.
• Thể hiện tình cảm trân trọng và lòng biết ơn của nhân dân ta đối với Đảng
• Nhằm nâng cao uy tín của Đảng ở trong nước cũng như trên trường quốc tế
• Phản ánh đúng quy luật khách quan của cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa
• Thừa nhận một thực tế lịch sử khách quan và pháp luật hóa thực tế đó
• Việc quy định như vậy đã trở thành một quy phạm pháp luật, một nguyên tắcHiến pháp Vì vậy việc bảo vệ Đảng, xây dựng Đảng, thực hiện những chủtrương, đường lối và nghị quyết của Đảng không chỉ là trách nhiệm của tổ chứcĐảng và các đảng viên mà còn là nghĩa vụ pháp lý đối với tất cả các quan nhànước, tổ chức kinh tế, tổ chức xã hội, đơn vị vũ trang nhân dân và mọi công dân
• Đòi hỏi các cơ quan nhà nước có thẩm quyền phải kịp thời thể chế hóa cácnghị quyết của Đảng thành pháp luật của nhà nước
• Tất cả các cơ quan nhà nước từ trung ương đến địa phương phải luôn luôn tuânthủ nguyên tắc Đảng lãnh đạo trong tổ chức và hoạt động của mình
• Các tổ chức của Đảng và các đảng viên phải gương mẫu thực hiện nghị quyếtcủa Đảng và pháp luật của Nhà nước; tích cực tuyên truyền, vận động quầnchúng nhân dân tự giác thực hiện nghị quyết của Đảng và pháp luật của Nhànước
• Mọi tổ chức của Đảng và đảng viên phải hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp
- Quốc hội bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm Chánh ản Tòa án nhân dân tối cao
- Nhiệm kỳ của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao theo nhiệm kỳ của Quốc hội
- Chánh án Tòa án nhân dân tối cao phải chịu trách nhiệm và báo cáo công tác
Trang 7trước Quốc hội, trả lời chất vấn của đại biểu Quốc hội.
- Chánh án Tòa án nhân dân tối cao có quyền trình dự án luật ra trước Quốc hội;trình Quốc hội phê chuẩn việc bổ nhiệm, miễn nhiệm cách chức thẩm phán Tòa
- Quốc hội giám sát hoạt động của Tòa án nhân dân tối cao
- Quốc hội có quyền xét báo cáo hoạt động của Tòa án nhân dân tối cao
- Quốc hội có quyền thảo luận thẩm tra và thông qua hoặc bác bỏ các dự án luật
- Quốc hội có quyền chất vấn Chánh án Tòa án nhân dân tối cao
- Quốc hội có quyền phê chuẩn việc bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức Thẩm
- Quốc hội có quyền bãi bỏ các văn bản của Tòa án nhân dân tối cao nếu trái với
- Quốc hội có quyền bỏ phiếu tín nhiệm đối với Chánh án Tòa án nhân dân tốicao
+ Mối quan hệ giữa Quốc hội với Viện kiểm sát nhân dân tối cao:
- Quốc hội bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tốicao
- Nhiệm kỳ của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao theo nhiệm kỳ của
- Quốc hội giám sát hoạt động của Viện kiểm sát nhân dân tối cao
- Quốc hội có quyền xét báo cáo hoạt động của Viện kiểm sát nhân dân tối cao
- Quốc hội có quyền thảo luận, thẩm tra và thông qua hoặc bác bỏ các dự án luật
do Viện kiểm sát nhân dân tối cao trình
- Quốc hội có quyền chất vấn Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao
- Quốc hội có quyền bãi bỏ các văn bản của Viện kiểm sát nhân dân tối cao nếu
Trang 8trái với Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội.
- Quốc hội có quyền bỏ phiếu tín nhiệm đối với Viện trưởng Viện kiểm sát nhân
Câu 6: Phân tích vị trí, tính chất của Quốc hội theo Hiến pháp 2013 và pháp luật hiện hành.
+ Quốc hội là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân
- Quốc hội là cơ quan duy nhất do nhân dân cả nước (cử tri) bầu và bãi nhiệm
- Quốc hội đại biểu cho ý chí và nguyện vọng của nhân dân cả nước
- Quốc hội được cấu thành từ những đại biểu ưu tú đại diện cho công nhân, nôngdân, trí thức, những người lao động khác, các dân tộc, tôn giáo, thành phẩn xã
- Quốc hội tồn tại và hoạt động là vì lợi ích của nhân dân cả nước
- Mọi quyết định của Quốc hội phải xuất phát từ lợi ích của nhân dân cả nước
- Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội phải thể hiện ý chí và bảo vệ lợi ích
- Quốc hội phải chịu trách nhiệm trước nhân dân cả nước về các quyết định củamình
- Mọi hoạt động của Quốc hội phải chịu sự giám sát của nhân dân cả nước.+ Quốc hội là cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước CHXHCN ViệtNam:
- Quốc hội là cơ quan duy nhất trong bộ máy nhà nước nhận quyền lực trực tiếp
từ nhân dân và biến quyền lực của nhân dân thành quyền lực nhả nước
- Quốc hội quyết định những vấn đề quan trọng nhất của đất nước và của nhândân có ý nghĩa toàn quốc trên tất cả các lĩnh vực hoạt động nhà nước và đời
- Quốc hội quyết định những chính sách cơ bản vể đối nội và đối ngoại, nhiệm
vụ kinh tế-xã hội, quốc phòng an ninh, đối ngoại của đất nước, những nguyên
Trang 9tắc chủ yếu về tổ chức và hoạt động của bộ máy nhà nước, về quan hệ xã hội và
- Quốc hội ban hành Hiến pháp, luật để điều chỉnh các quan hệ xã hội cơ bản,
- Quốc hội quy định tổ chức và hoạt động của các cơ quan nhà nước từ trung
- Quốc hội bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm các chức vụ cao cấp nhất của bộ máynhà nước như Chủ tịch nước, Phó Chủ tịch nước, Chủ tịch Quốc hội, các PhóChủ tịch và Ủy viên thường vụ Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ, Chánh án Tòa
án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Tổng kiểmtoán nhà nước, Chủ tịch Hội đồng bầu cử quốc gia
- Quốc hội giám sát tối cao hoạt động của các cơ quan nhà nước
- Quốc hội có quyền xem xét đánh giá báo cáo hoạt động của các cơ quan nhànước Trung ương như Chủ tịch nước, Chính phủ, Tòa án nhân dân tối cao, Việnkiểm sát nhân dân tối cao, Kiểm toán nhà nước, Hội đồng bầu cử quốc gia
- Quốc hội có quyền chất vấn Chủ tịch nước, Thủ tướng và các thành viên kháccủa Chính phủ, Chánh án Tòa ấn nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sátnhân dân tôi cao, Tổng kiểm toán nhà nước
- Quốc hội có quyền bãi bỏ các văn bản của Chủ tịch nước, Chính phủ, Thủtướng Chính phủ, Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao tráivới Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội
- Trong bộ máy nhà nước Việt Nam không có cơ quan nào cao hơn Quốc hội, cóquyền giám sát và bãi bỏ các văn bản của Quốc hội Quốc hội không phải chịutrách nhiệm trước bất cứ cơ quan nhà nước nào
Câu 7: Phân tích các chức năng của Quốc hội theo Hiến pháp 2013 và pháp luật hiện hành.
Chức năng của Quốc hội: Có ba chức năng:
- Quốc hội thực hiện quyền lập hiến, quyền lập pháp
Trang 10- Quốc hội quyết định những vấn đề quan trọng nhất của đất nước và của nhândân có ý nghĩa toàn quốc trên tất cả các lĩnh vực hoạt động nhà nước và đờisống xã hội Quốc hội quyết định những chính sách cơ bản vể đối nội và đốingoại, nhiệm vụ kinh tế-xã hội, quốc phòng an ninh, đối ngoại của đất nước,những nguyên tắc chủ yếu về tổ chức và hoạt động của bộ máy nhà nước, vềquan hệ xã hội và hoạt động của công dân.
- Quốc hội thực hiện quyền giám sát tối cao đối với toàn bộ hoạt động của Nhànước nhằm đảm bảo cho những quy định của Hiến pháp và pháp luật được thihành triệt để và thống nhất, bộ máy nhà nước hoạt động đồng bộ, có hiệu lực và
Chính phủ thống nhất quản lý việc thực hiện các nhiệm vụ chính trị, kinh tế
-xã hội, quốc phòng, an ninh và đối ngoại của Nhà nước; bảo đảm hiệu lực của
bộ máy nhà nước từ trung ương đến cơ sở; bảo đảm việc tôn trọng và chấp hànhHiến pháp và pháp luật; phát huy quyền làm chủ của nhân dân trong sự nghiệpxây dựng và bảo vệ Tổ quốc, bảo đảm ổn định và nâng cao đời sống vật chất và
- Chính phủ thống nhất quản lý nền hành chính quốc gia; thực hiện quản lý vềcán bộ, công chức, viên chức và công vụ trong các cơ quan nhà nước; tổ chứccông tác thanh tra, kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo, phòng, chống quanliêu, tham nhũng trong bộ máy nhà nước; lãnh đạo công tác của các bộ, cơ quanngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân các cấp; hướng dẫn, kiểmtra Hội đồng nhân dân trong việc thực hiện văn bản của cơ quan nhà nước cấptrên; tạo điều kiện để Hội đồng nhân dân thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn do luật
Trang 11định;
- Chính phủ thống nhất quản lý về kinh tế, văn hóa, xã hội, giáo dục, y tế, khoahọc, công nghệ, môi trường, thông tin, truyền thông, đối ngoại, quốc phòng, anninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội; thi hành lệnh tổng động viên hoặc độngviên cục bộ, lệnh ban bố tình trạng khẩn cấp và các biện pháp cần thiết khác đểbảo vệ Tổ quốc, bảo đảm tính mạng, tài sản của Nhân dân
- Chính phủ bảo vệ quyền và lợi ích của Nhà nước và xã hội, quyền con người,quyền công dân; bảo đảm trật tự, an toàn xã hội
- Về mặt hành chính nhà nước quyết định của Chính phủ là quyết định cao nhất,
- Chính phủ đứng đầu hệ thống cơ quan hành chính nhà nước, lãnh đạo ủy ban
+ Chính phủ là cơ quan chấp hành của Quốc hội:
- Chính phủ là do Quốc hội thành lập và có thể bị Quốc hội bãi bỏ Quốc hội bầu
ra người đứng đầu Chính phủ là Thủ tướng trong số các đại biểu Quốc hội theo
đề nghị của Chủ tịch nước Theo đề nghị của Thủ tướng Chính phủ, Quốc hộiphê chuẩn việc bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức các Phó Thủ tướng, Bộ trưởng
- Quốc hội thành lập, sáp nhập, chia tách, bãi bỏ các bộ, cơ quan ngang bộ của
- Nhiệm kỳ của Chính phủ theo nhiệm kỳ của Quốc hội
- Chính phủ phải chịu trách nhiệm và báo cáo công tác trước Quốc hội, Quốc hội
có quyền xem xét đánh giá báo cáo hoạt động của Chính phủ
- Chính phủ phải tổ chức thực hiện các nghị quyết của Quốc hội
- Chính phủ tổ chức thi hành Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội, pháplệnh, nghị quyết của Ủy ban thường vụ Quốc hội
- Chính phủ phải cụ thể hóa luật của Quốc hội bằng các nghị định
- Mọi hoạt động của Chính phủ đều đặt dưới sự giám sát của Quốc hội
- Thủ tướng và các thành viên khác của Chính phủ phải trả lời chất vấn của các
Trang 12- Các văn bản của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ có thể bị Quốc hội bãi bổnếu trái với Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội.
- Quốc hội có quyền bỏ phiếu tín nhiệm Thủ tướng và các thành viên khác của
Câu 9: Phân tích những điểm mới của Quốc hội theo Hiến pháp 2013 so với Quốc hội theo Hiến pháp 1992.
Những điểm mới của Quốc hội theo Hiến pháp 2013:
- Hiến pháp năm 2013 vẫn xác định Quốc hội là cơ quan đại biểu cao nhất củanhân dân và là cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước CHXHCN ViệtNam có ba chức năng như Hiến pháp 1992 Tuy nhiên, đã nói rõ hơn chức nănglập hiến và lập pháp của Quốc hội bằng việc lần đầu tiên Hiến pháp quy địnhQuốc hội thực hiện quyền lập hiến, quyền lập pháp mà không quy định Quốc hội
là cơ quan duy nhất có quyền lập hiến và lập pháp như Hiến pháp 1992
- Về nhiệm vụ và quyền hạn của Quốc hội cũng được Hiến pháp 2013 bổ sungthêm Chẳng hạn như về hoạt động giám sát, Quốc hội không chỉ xét báo cáocông tác của của Chủ tịch nước, Ủy ban thường vụ Quốc hội, Chính phủ, Tòa ánnhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao như Hiến pháp 1992 mà cònxét báo cáo công tác của Hội đồng bầu cử quốc gia, Kiểm toán nhà nước và các
cơ quan khác do Quốc hội thành lập Việc Quốc hội quyết định kế hoạch pháttriển kinh tế - xã hội của đất nước dược quy định trong Hiến pháp 1992 nayđược Hiến pháp 2013 thay bằng quy định Quốc hội quyết định mục tiêu, chỉtiêu, chính sách, nhiệm vụ cơ bản phát triển kinh tế - xã hội của đất nước Ngoàinhững quyền hạn và nhiệm vụ đã được Hiến pháp 1992 quy định cho Quốc hộithì Hiến pháp 2013 còn quy định bổ sung những nhiệm vụ và quyền hạn mớinhư có quyền quyết định phân chia các khoản thu và nhiệm vụ chi giữa ngânsách trung ương và ngân sách địa phương, quyết định mức giới hạn an toàn nợ
- Quốc hội còn quy định tổ chức và hoạt động của Hội đồng bầu cử Quốc gia,
Trang 13Kiểm toán nhà nước và các cơ quan khác do Quốc hội thành lập Quốc hội cóquyền bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm Chủ tịch Hội đồng bầu cử quốc gia, Tổngkiểm toán nhà nước, người đứng đầu cơ quan khác do Quốc hội thành lập, phêchuẩn việc bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức thẩm phán Tòa án nhân dân tốicao, phê chuẩn danh sách thành viên Hội đồng bầu cử quốc gia
- Hiến pháp 2013 còn quy định sau khi được bầu, Chủ tịch nước, Chủ tịch Quốchội, Thủ tướng Chính phủ, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao phải tuyên thệtrung thành với Tổ quốc, Nhân dân và Hiến pháp Quốc hội có quyền thành lập,bãi bỏ cơ quan khác theo quy định của Hiến pháp và luật Mặt khác Hiến pháp
2013 không quy định Quốc hội quyết định chương trình xây dựng luật, pháplệnh như Hiến pháp 2013 Về cơ cấu tổ chức của Quốc hội cơ bản giống Hiếnpháp 1992 Tuy nhiên, theo Luật tổ chức Quốc hội năm 2014 Quốc có chức danhTổng thư ký Quốc hội kiêm nhiệm chức danh Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội
- Theo Hiến pháp 1992 quy định tất cá các thành viên của Hội đồng dân tộc vàcác ủy ban thường trực của Quốc hội đều do Quốc hội bầu và bãi nhiễm Còntheo Hiến pháp 2013 và pháp luật hiện hành quy định Quốc hội chỉ bầu, miễnnhiệm, bãi nhiệm Chủ tịch Hội đồng dân tộc và chủ nhiệm các ủy ban thườngtrực của Quốc hội, còn các phó chủ tịch và các ủy viên Hội đồng dân tộc, cácphó chủ nhiệm và ủy viên của các ủy ban thường trực của Quốc hội do Ủy banthường vụ Quốc hội phê chuẩn Theo Hiến pháp 1992 chỉ các thành viên của các
ủy ban thường trực của Quốc hội mới bắt buộc phải là đại biểu Quốc hội cònthành viên của các ủy ban lâm thời không bắt buộc tất cả đều phải là đại biểunhưng theo pháp luật hiện hành quy định thành viên của các ủy ban thường trực
và ủy ban lâm thời đều là đại biểu Quốc hội Theo Hiến pháp 1992 số đại biểuQuốc hội chuyên trách ít nhất là 25% còn theo Hiến pháp 2013 và :Luật tổ chứcQuốc hội 2014 quy định số đại biểu Quốc hội chuyên trách ít nhất là 35%.Câu 10: Phân tích những điểm mới của Chủ tịch nước theo Hiến pháp 2013 so
Những điểm mới của Chủ tịch nước theo Hiến pháp 2013:
- Về chế định Chủ tịch nước, cơ bản giống Hiến pháp 1992 Tuy nhiên về nhiệm
Trang 14vụ và quyền hạn thì được bổ sung thêm như có thẩm quyền bổ nhiệm, miễnnhiệm, cách chức tất cả các thẩm phán (theo Hiến pháp 1992 đã sửa đổi bổ sungnăm 2001 thì chỉ bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức Thẩm phán Tòa án nhân dân
- Hiến pháp 1992 quy định Chủ tịch nước có quyền phong hàm, cấp sĩ quan cấpcao trong các lực lượng vũ trang nhân dân nhưng lại không quy định cụ thể làcấp nào nên Luật sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam và Luật công an nhândân lại quy định Chủ tịch nước chỉ phong hàm cấp Thượng tướng và Đại tướng,còn việc phong cấp hàm thiếu tướng và trung tướng được giao cho Thủ tướngthực hiện Theo Hiến pháp 2013 quy định việc phong hàm cấp tướng chỉ giaocho Chủ tịch nước thực hiện Chủ tịch nước có quyền quyết định phong, thăng,giáng, tước quân hàm cấp tướng, chuẩn đô đốc, phó đô đốc, đô đốc hải quân; bổnhiệm, miễn nhiệm, cách chức Tổng tham mưu trưởng, Chủ nhiệm Tổng cục
Hiến pháp 2013 còn bổ sung thêm quy định mới nhằm đề cao vai trò của ngườiđứng đầu nhà nước đó là Chủ tịch nước có quyền yêu cầu Chính phủ họp bàn vềvấn đề mà Chủ tịch nước xét thấy cần thiết để thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn
Câu 50: Phân tích những điêm mới của Chính phủ theo Hiến pháp 2013 so với Chính phủ theo Hiến pháp 1992.
Những điểm mới của Chính phủ theo Hiến pháp 2013:
- Về Chính phủ theo Hiến pháp 2013 thì đã đặt vị trí tính chất là cơ quan hànhchính Nhà nước cao nhất của nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam lêntrước vị trí tính chất là cơ quan chấp hành của Quốc hội và lần đầu tiên Hiếnpháp xác định Chính phủ thực hiện quyền hành pháp
- Về cơ cấu tổ chức của Chính phủ cơ bản giống Hiến pháp 1992, thành phầngồm có Thủ tướng, các Bộ trưởng và Thủ trưởng cơ quan ngang bộ; cơ cấu, sốlượng thành viên Chính phủ do Quốc hội quy định Tuy nhiên, Hiến pháp đã xác
Trang 15định rõ hơn trách nhiệm cá nhân của Thủ tướng trước Quốc hội về hoạt độngcủa Chính phủ và những nhiệm vụ được giao Phó Thủ tướng Chính phủ phảichịu trách nhiệm trước Thủ tướng Chính phủ về nhiệm vụ được phân công Còncác Bộ trưởng và Thủ trưởng cơ quan ngang bộ thì phải chịu trách nhiệm cánhân trước Thủ tướng Chính phủ, Chính phủ và Quốc hội về ngành, lĩnh vựcđược phân công phụ trách; cùng các thành viên khác của Chính phủ chịu tráchnhiệm tập thể về hoạt động của Chính phủ
- Về nhiệm vụ và quyền hạn của Chính phủ theo Hiến pháp 2013 nói chung vẫn
kế thừa những quy định của Hiến pháp 1992 và có bổ sung thêm một số nhiệm
vụ và quyền hạn mới như đề xuất, xây dựng chính sách trình Quốc hội, Ủy banthường vụ Quốc hội Chính phủ trình Quốc hội quyết định thành lập, bãi bỏ bộ,
cơ quan ngang bộ; thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới hành chínhtỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, đơn vị hành chính – kinh tế đặc biệt; trình
Ủy ban thường vụ Quốc hội quyết định thành lập, giải thể, nhập, chia, điềuchỉnh địa giới đơn vị hành chính dưới tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương.Chính phủ thống nhất quản lý nền hành chính quốc gia; thực hiện quản lý về cán
bộ, công chức, viên chức và công vụ trong các cơ quan nhà nước Chính phủ bảo
vệ quyền và lợi ích của Nhà nước và xã hội, quyền con người, quyền công dân;bảo đảm trật tự, an toàn xã hội; bảo vệ lợi ích của Nhà nước, lợi ích chính đángcủa tổ chức và công dân Việt Nam ở nước ngoài
Câu 63: Phân tích những điểm mới về tổ chức và hoạt động của Tòa án nhân dân theo Hiến pháp 2013 và pháp luật hiện hành so với Hiến pháp 1992.
Theo quy định của Hiến pháp mới, nhiều nội dung quan trọng về vị trí, vai trò,chức năng, nhiệm vụ, tổ chức và hoạt động của TAND, về Thẩm phán TAND đãđược bổ sung, sửa đổi Do đó, Luật Tổ chức TAND (sửa đổi) đã thể chế hóa cácchủ trương, đường lối, quan điểm của Đảng về cải cách tư pháp; bảo đảm cụ thểhóa tinh thần cũng như các quy định của Hiến pháp về Tòa án TAND được tổ
Trang 16chức độc lập theo thẩm quyền xét xử Quyết định giám đốc thẩm, tái thẩm củaHội đồng Thẩm phán TANDTC là quyết định cao nhất, không bị kháng nghị.
- Hiến pháp năm 2013 đề cao nhiệm vụ bảo vệ công lý của Tòa án nhân dân
- TAND được tổ chức gồm 4 cấp theo thẩm quyền xét xử, không phụ thuộc vào
Điều 3 của Luật quy định về tổ chức TAND bao gồm: TANDTC; TAND cấpcao; TAND tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; TAND huyện, quận, thị xã,thành phố thuộc tỉnh (và tương đương) và Tòa án quân sự Như vậy, Tòa ánđược tổ chức trong một hệ thống thống nhất là hệ thống TAND, gồm các TAND
và các Tòa án quân sự Trong đó, các TAND được tổ chức gồm 4 cấp theo thẩmquyền xét xử, không phụ thuộc vào đơn vị hành chính theo định hướng đã đượcxác định trong Nghị quyết số 49-NQ/TW và Kết luận số 79-KL/TW của BộChính trị Việc tổ chức các TAND theo hướng này là phù hợp với các nguyên tắc
về tổ chức và hoạt động của cơ quan thực hiện quyền tư pháp, đó là tổ chức theothẩm quyền xét xử, bảo đảm độc lập xét xử , góp phần khắc phục những hạnchế, bất cập trong tổ chức và hoạt động của Tòa án hiện nay Đây cũng làphương thức để nâng cao vị trí, vai trò của Tòa án trong Nhà nước pháp quyềnXHCN Như vậy trong hệ thống tổ chức tòa án có thêm Tòa án cấp cao đượcthành lập ở Hà Nội, Đà Nẵng và thành phố Hồ Chí Minh
- Tòa án có thể tự kiểm tra, xác minh, thu thập, bổ sung chứng cứ:Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của TAND tại Điều 2 của Luật có nhiều điểmmới, quan trọng như: Khi thực hiện nhiệm vụ xét xử vụ án hình sự, Tòa án cóquyền: a) Xem xét, kết luận về tính hợp pháp của các hành vi, quyết định tố tụngcủa Điều tra viên, Kiểm sát viên, Luật sư trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử;xem xét việc áp dụng, thay đổi hoặc hủy bỏ biện pháp ngăn chặn; đình chỉ, tạmđình chỉ vụ án; b) Xem xét, kết luận về tính hợp pháp của các chứng cứ, tài liệu
do Cơ quan điều tra, Điều tra viên, Viện kiểm sát, Kiểm sát viên thu thập; doLuật sư, bị can, bị cáo và những người tham gia tố tụng khác cung cấp; c) Khixét thấy cần thiết, trả hồ sơ yêu cầu Viện kiểm sát điều tra bổ sung; yêu cầu Việnkiểm sát bổ sung tài liệu, chứng cứ hoặc Tòa án kiểm tra, xác minh, thu thập, bổ