HEN PHẾ QUẢN

Nhận định vai trò của người điều dưỡng trong chăm sóc bệnh nhân viêm phổi 3.. Triệu chứngCơn hen phế quản điển hình: + Tiền triệu: ho khan, chảy nước mắt, mũi + Cơn khó thở: ngồi chồm ra

HEN PHẾ QUẢN

GV: ThS.BS Phạm Thị Phương Thanh

Mục tiêu

1 Trình bày các triệu chứng bệnh hen phế

quản

2 Nhận định vai trò của người điều dưỡng

trong chăm sóc bệnh nhân viêm phổi

3 Lập kế hoạch chăm sóc

4 Thực hiện chăm sóc

5 Đánh giá hiệu quả chăm sóc điều dưỡng

Đại cương

Hen phế quản là bệnh lý viêm mạn tính phế quản gây ra sự tắc nghẽn đường thở thay đổi rất nhanh chóng một cách tự phát hay

do điều trị

Nguyên nhân

+ Dị nguyên hô hấp: bụi nhà, các loại bọ nhà, lông chó, mèo, phấn hoa…

+ Dị nguyên thực phẩm: tôm, cua, cá,

trứng…

+ Dị nguyên thuốc: aspirin, NSAIDs, KS… + VK, VR, Vi nấm…

+ Tiền sử gia đình, gắng sức, không khí lạnh…

Triệu chứng

Cơn hen phế quản điển hình:

+ Tiền triệu: ho khan, chảy nước mắt, mũi

+ Cơn khó thở: ngồi chồm ra trước, khó thở tăng dần, tiếng thở ồn ào

+ Da niêm nhợt nhạt, vã mồ hôi

+ Khám: gõ vang, rung thanh bt hay giảm, ran rít ngáy khắp 2 phế trường

Triệu chứng (tt)

Cơn hen phế quản ác tính:

+ Thường xảy ra bệnh nhân nhiễm trùng hô hấp trước như M.pneumoniae,

Chlamydia.pneumoniae

+ Khó thở, vã mồ hôi, khó khạc đàm, đàm đặc

+ Thở nhanh > 30 lần/ phút, co kéo cơ hô hấp phụ

+ Xanh tím

Cơn hen phế quản ác tính (tt):

+ Giai đoạn nặng lồng ngực ít di động, thở bụng ngực đảo ngược

+ Ran rít, ran ngáy rõ về sau tiếng ran giảm dầnngưng thở

+ Sinh hiệu: M, HA tăng về sau giảm

+ Thần kinh: tỉnh táobứt rứt, kích thíchlơ

mơ, hôn mê

Cận lâm sàng

1 X Quang ngực: tìm nguyên nhân thúc

đẩy cơn hen như viêm phổi, lao phổi,

TDMP…

2 CTM: bạch cầu có thể tăng nhẹ do stress

hay nhiễm trùng…

3 XN đàm

4 Khí máu động mạch: PaCO2 ↓

5 Đo CNHH chỉ thực hiện ngoài cơn hen

PQ…

Lập kế hoạch chăm sóc

1 Nhận định tình trạng bệnh nhân

Tiền sử dị ứng bản thân và của gia đình Điều kiện sống và làm việc

Hỏi tình trạng bệnh hiện tại: sốt, khó thở,

ho khan hay đàm, tính chất đàm…

2 Quan sát và thăm khám

Dấu hiệu sinh tồn

Tri giác

Dấu hiệu khó thở, đàm và tính chất đàm,

mồ hôi, lượng nước tiểu…

3 Lập kế hoạch chăm sóc

+ Nghỉ ngơi

+ Trấn an bệnh nhân

+ Nằm đầu cao

+ Chế độ ăn nhiều dinh dưỡng, nhiều nước

+ Thực hiện y lệnh

+ Giáo dục bệnh nhân: triệu chứng, nguyên nhân, biến chứng…

THỰC HIỆN KẾ HOẠCH CHĂM SÓC

1 Chăm sóc cơ bản

Cho BN nằm tư thế thoải mái, đầu cao

Động viên BN

Giải thích cho BN hiểu về bệnh

Áp dụng những động tác giúp BN dễ ngủ Giảm stress

Uống nhiều nước, hạ sốt

+ Vỗ rung

+ Dẫn lưu theo tư thế

+ Tập thở

+ Hút đàm dãi

+ Nằm tư thế dễ thở

+ Tăng cường lượng nước vào cơ thể giúp loãng đàm

2 Thực hiện y lệnh

+ Thuốc

+ Truyền dịch, chích + Thở oxy

3 Theo dõi BN

+ Dấu hiệu sinh tồn

+ Bảng theo dõi nước xuất nhập + Tình trạng hô hấp, tri giác, đàm + Cận lâm sàng…

GIÁO DỤC SỨC KHỎE

+ Tránh tiếp xúc các yếu tố khởi phát bệnh + Giảm stress

+ Tăng cường thể lực: tập luyện, ăn uống

đủ chất…

+ Tập thở, tập ho đúng cách

+ Không hút thuốc, không sử dụng thuốc bừa bãi

+ Khám ngay khi có triệu chứng bệnh