Các dòng tế bào bình thường máu

Các dòng tế bào bình thường trong máu và đặc điểm. Nguồn: tuyenlab và bài giảng mình học Cần cho sinh viên Y3 tóm tắt xem lại bài học, các sinh viên xét nghiệm. Không dùng được cho bài thuyết trình hoặc nghiên cứu khoa học đâu, vì đây là mình viết lại từ lời giảng và theo cách mình hiểu. Chúc các bạn qua môn với điểm số như ý. Tài liệu này là công sức mình học trầy trật mới qua môn, mong các bạn đừng đem đi bán nhé, mình phát hiện mình sẽ gỡ tài liệu ạ.

bình thường

độ đậm of Neu => xác định gđ trưởng thành

DÒNG LYMPHO

Nguyên bào lympho (lymphoblast): nhân tròn, giữa TB, lưới nhiễm sắc chất màu mịn, có 1 – 2 hạt nhân Nguyên sinh chất màu xanh thẫm không đặc hiệu Nhân tròn không phải là điều kiện bắt buộc Nhân không tròn, khó xác định, nên trong các bệnh lý có xuất hiện => trả lời là TB blast/TB non Có những phương pháp đặc hiệu hơn để xác định: nhuộm hóa TB pedoxidase? hoặc PAS, Soudan blood?

Tiền lymphocyte (prolympho): nhân cuộn lại, có hình tròn, lưới nhiễm sắc chất có màu thô, không có hạt nhân Nguyên sinh chất ưa kiềm nhẹ Thực tế, khó phân biệt được tiền lymphocyte cũng như TB lympho, do

đó trong một số trường hợp không hoàn toàn thấy rõ ràng => 2 phương pháp:

- Trả lời là lympho không điển hình

- Quá nhiều => xác định đưa vào lympho trưởng thành hay đưa vào tế bào còn non

Lymphocyte:

 Lympho nhỏ: Nhân tròn, lưới màu đậm, không có hạt nhân Nguyên sinh chất màu xanh da trời, có thể có hạt azua

 Lympho lớn: nhân tròn, bắt màu tím xanh, nhiễm sắc chất thô vành sáng quanh nhân không rõ, không có hạt nhân Nguyên sinh chất màu xanh da trời có viền xanh thẫm ngoại vi

 Lympho lớn chỉ xuất hiện trong các TH kích thích miễn dịch, còn lại hầu như là lympho nhỏ

DÒNG MONO

Nguyên bào mono: Nhân to hình hạt đậu hoặc cuộc não chiếm gần hết tế bào, nhiễm sắc chất mịn, bắt màu hồng tím, thường có một hạt nhân Nguyên sinh chất màu xanh xám, một số có không bào Phân biệt:

- Phân biệt TB non đầu dòng: nguyên bào mono có nhiễm sắc chất mịn, bắt màu hồng tím nhạt, và có hạt nhân

- Phân biệt dòng mono so với các dòng khác: dựa vào hình dạng nhân, nguyên bào mono có nhân hình hạt đậu hoặc cuộn não, một số có không bào

Tiền mono: Nhân cuộn, không có hạt nhân (bắt đầu trưởng thành => nhân tiêu biến) Nguyên sinh chất ưa kiềm nhẹ, có ít hạt azua Có thể còn một ít không bào

- Phân biệt với các tế bào tiền thân, với các tế bào đầu dòng, cần phải xác định: TB tiền thân đã bắt đầu trưởng thành nên thường đa số không có hạt nhân, hoặc chỉ còn dấu tích của hạt nhân, đa số nhân bắt

đầu thô (bắt màu đậm hơn) Trong một số TH cần phải xác định đây là TB tiền thân hay TB đầu dòng, nếu là TB đầu dòng => khả năng bệnh lý BC cấp

Monocyte: nhân hình hạt đậu hoặc cuộn não (nhân xếp chồng lên nhau tạo thành những nếp gấp => đặc điểm phân biệt monocyte & lympho), nhiễm sắc chất thô, không có hạt nhân Nguyên sinh chất ưa kiềm nhẹ, có hạt azurophil Phân biệt lympho & mono:

- Mono cuộn theo nhiều hướng => có hình nếp cuộn ở nhiều vị trí khác nhau

- Lympho: nhân biến dạng về hình dạng nhân, chỉ thấy biến dạng ở một phía, vd như nhân sẽ bị hõm vào một chút, không thấy được nếp gấp của phần nhân chồng lên nhau

DÒNG TƯƠNG BÀO: không có trong máu ngoại vi nhưng dễ gây nhầm lẫn

Nguyên bào plasmo: chỉ xuất hiện trong tủy xương, trong một số bệnh lý, có thể xuất hiện trong máu ngoại

vi, vd như BC cấp dòng tương bào Nhân nằm giữa hay lệch sang một bên, thường có một hạt nhân, nguyên sinh chất rộng, bắt màu lục So với lympho, nhân có khả năng tròn hơn, nguyên sinh chất màu đặc trưng hơn

so với nguyên bào lympho

Tiền plasmo: thấy các đặc điểm rõ ràng hơn, TB nhỏ Nhân tròn giống dòng HC, lệch về một bên, nhiễm sắc chất thô, không có hạt nhân Nguyên sinh chất bắt màu lam đặc trưng

Tương bào (plasmocyte): có nguồn gốc từ TB lympho => vẫn có đặc điểm của các TB lympho Đặc điểm riêng biệt: nhân của plasmo đa số sẽ tròn hẳn, leehcj về một bên, sẽ có xu hướng giống với HC nhân (nhân muốn chui ra ngoài), nhiễm sắc chất thô, hình nan hoa (hay còn gọi hình ngọn lửa) Nguyên sinh chất kiềm đến đậm, chiếm 2/3 TB Phân biệt plasmo với HC nhân: dựa vào nền

- Nền của BC => tương bào

- Nền HC => HC nhân

Các tế bào bình thường trong máu ngoại vi:

Dòng bạch cầu: BC đoạn chiếm <5%

Nhận định các dòng TB máu:

Nguyên tắc: hình dạng, kích thước, cấu trúc nhân, cách bắt màu của nhân, tế bào chất, các loại hạt