ổng quan Dò bàng quang – âm đạo là sự hiện diện lỗ thông giữa bàng quang và âm đạo.Tổng quan Nguyên nhân: • Bẩm sinh • Xảy ra sau cuộc sinh khó kéo dài, hoặc sanh giúp • Tai biến phẫu thuật: mổ lấy thai, cắt tử cung • Ung thư cổ tử cung, ung thư âm đạo, ung thư bàng quang, ung thư trực tràng (tại chỗ hoặc di căn) • Sau xạ trị ung thư vùng chậu hông. • Bệnh nhiễm trùng: lao âm đạo, bệnh sán máng…
Trang 1Case report:
Dò bàng quang – âm đạo
Bs Nguyễn Thị Xuân Hoa Phòng khám Phụ Khoa
Trang 2Tổng quan
Dò bàng quang – âm đạo là sự hiện diện
lỗ thông giữa bàng quang và âm đạo
Trang 3Tổng quan
Nguyên nhân:
• Bẩm sinh
• Xảy ra sau cuộc sinh khó kéo dài, hoặc sanh giúp
• Tai biến phẫu thuật: mổ lấy thai, cắt tử cung
• Ung thư cổ tử cung, ung thư âm đạo,
ung thư bàng quang, ung thư trực tràng
(tại chỗ hoặc di căn)
• Sau xạ trị ung thư vùng chậu hông.
• Bệnh nhiễm trùng: lao âm đạo,
bệnh sán máng…
Trang 4Tổng quan
Triệu chứng: tùy thuộc vào vị trí và kích thước đường dò
• Triệu chứng có thể xuất hiện sau phẫu thuật hoặc sau sanh 2 – 14 ngày, lượng nước tiểu chảy nhiều hay ít tùy thuộc vào vị trí và kích thước lỗ dò.
• Thường xuyên chảy dịch đường âm đạo làm ẩm ướt quần của bệnh nhân, dịch chảy cả ban ngày và ban đêm, không tự chủ được
• Có thể nhầm lẫn với són tiểu (chảy nước tiểu ở lỗ tiểu khi vận động mạnh, ho, hắt hơi…)
• Dò bàng quang – âm đạo: chảy dịch âm đạo nhiều, trong, ngay cả khi nghỉ
ngơi.
Trang 5Tổng quan
Triệu chứng:
• Đối với những lỗ dò lớn, bn có thể ra dịch rất nhiều và không có nhu cầu đi tiểu hoặc đi tiểu ít Với những lỗ dò nhỏ thì vẫn có ra dịch âm đạo nhưng có thể không thay đổi thói quen đi tiểu.
Trang 6Tổng quan
Chẩn đoán:
• Dựa vào triệu chứng lâm sàng và tiền sử bệnh.
• Đôi khi khám lâm sàng ngã âm đạo có thể thấy
được bong bóng khí hay có dịch trong âm đạo
nhiều hơn khi bn ho.
• Nghiệm pháp màu: bs bơm dung dịch xanh
methylene vào trong âm đạo qua thông niệu đạo
và đặt 3 tampon vào trong âm đạo Khi bàng
quang được bơm đầy dung dịch xanh methylene
và tampon trong âm đạo cũng có màu xanh thì xác định có lỗ dò bàng quang –
âm đạo.
Trang 7Tổng quan
Chẩn đoán:
• Nội soi bàng quang: đánh giá số lượng, vị trí, kích thước lỗ dò và mức độ viêm nhiễm của bàng quang.
• Chụp hệ niệu có cản quang: phát hiện dò niệu quản âm đạo có thể đi kèm dò bàng quang âm đạo sau phẫu thuật vùng đáy chậu.
Trang 8Tổng quan
Điều trị:
• Đối với lỗ dò nhỏ: đốt điện lỗ dò kết hợp dẫn lưu bàng quang
• Phẫu thuật: trong hầu hết các trường hợp.
Trang 9Bệnh án
Hành chính:
Tên: Trần Thị L 41 tuổi PARA 1001
Địa chỉ: X Bình An, H Châu Thành, T Kiên Giang
Lý do đến khám: chảy dịch âm đạo nhiều hôi (30/12/2022)
Bệnh sử: KC 18/12/2022
Sau sanh 12 tháng, con không bú mẹ Lý do mổ sanh: ngôi ngang – mẹ nhiễm Covid (mổ sanh ở bv Covid) Từ sau mổ sanh đến nay, bn
thường xuyên chảy dịch âm đạo trong, hôi, không dám đi làm và ngủ, thường xuyên phải thay quần Bn đã khám phụ khoa ở bv phụ sản vài lần nhưng không đỡ Medic
Trang 10Bệnh án
Khám lâm sàng:
HA 127/84mmHg, M 116 lần/phút, T 370C, CC 155cm, CN 47kg Tổng trạng trung bình, da niêm hồng
Khám phụ khoa: âm đạo khí hư đục, ctc viêm tái tạo, mép trước ctc không quan sát được, ctc dính sát vào cùng đồ trước
Trang 11Bệnh án
Chẩn đoán: viêm ctc/ TD dò bàng quang – âm đạo
Xử trí: Khám ck Niệu
Trang 12Bệnh án
Trang 15Diễn tiến của BN
Sau khi có chẩn đoán rò bàng quang – âm đạo ở pk Niệu, bn được giới thiệu qua bv Bình Dân để phẫu thuật
Xử trí: điều trị nội trước và đánh giá lại rồi mới quyết định phẫu thuật Hiện triệu chứng của bn đã cải thiện rất nhiều, vẫn còn ra dịch âm đạo nhưng không nhiều và hôi như trước kia, cải thiện # 80% (bn ước
chừng) Mong muốn của bn được phẫu thuật để giải quyết dứt điểm bệnh để đi làm việc và chăm sóc con nhỏ
Trang 16Ngày 21/03/2023
Bn đang chờ ngày tái khám để đánh giá lại lỗ dò vào tháng
05/2023 ở bv Bình Dân.
Trang 17Kết luận
Dò bàng quang – âm đạo sau mổ sanh là một tai biến phẫu thuật, có thể không nguy hiểm đến tính mạng nhưng ảnh hưởng rất nhiều đến chất lượng cuộc sống của người phụ nữ bởi mùi hôi và sự ẩm ướt, làm cho chồng và cộng đồng xa lánh, dễ dẫn đến trầm cảm sau sanh
Triệu chứng lâm sàng và tiền căn mổ sanh là có thể gợi ý đến chẩn
đoán, tuy nhiên cần phải có sự kết hợp của khám phụ khoa và khám niệu, và có bằng chứng của nội soi bàng quang để giúp xác định chẩn đoán và định hướng điều trị
Medic hiện có nhiều phương tiện chẩn đoán và được sử dụng hữu ích, giúp bn nhanh chóng phát hiện bệnh để điều trị, giúp cải thiện chất
lượng cuộc sống của bn rất nhiều
Trang 18Tài liệu tham khảo
https://www.vinmec.com/vi/tin-tuc/thong-tin-suc-khoe/san-phu-khoa-va-ho-tro-sinh-san/ro-bang-quang-am-dao-benh-kho-noi/
https://www.medindia.net/patientinfo/vesicovaginal-fistula.htm#how-do-you-diagnose-vesicovaginal-fistula
https://slideplayer.com/slide/7662248/
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6792412/