Khái niệm về quy phạm pháp luật Quy phạm pháp luật là quy tắc xử xự mang tính bắt buộc chung do Nhà nước ban hành hoặc thừa nhận để điều chỉnh quan hệ xã hội theo những định hướng và nhằm đạt được nhữ.
Trang 1- Khái niệm về quy phạm pháp luật:
Quy phạm pháp luật là quy tắc xử xự mang tính bắt buộc chung do Nhà nước ban hành hoặc thừa nhận để điều chỉnh quan hệ xã hội theo những định hướng và nhằm đạt được những mục đích nhất định
- Cấu trúc của quy phạm pháp luật:
Phần giả
định
là phần mô tả tình huống thực tế, những hoàn cảnh cụ thể chịu sự tác động điều chỉnh của quy phạm pháp luật
Thường trả lời cho câu hỏi ai? Khi nào? Hoàn cảnh nào?
Phần quy
định
Nêu lên cách xử sự mà các chủ thể
có thể hoặc buộc phải thực hiện gắn với những hoàn cảnh đã nêu ở phần giả định
Trả lời cho câu hỏi: -Phải/được/không được làm gì?
-Làm như thế nào? Phần chế
tài
Nêu lên những biện pháp tác động
mà nhà nước dự kiến sẽ áp dụng đối với những chủ thể không thực hiện mệnh lệnh của Nhà nước đã nêu ở phần quy định
Thường trả lời cho câu hỏi bị xử lý như thế nào?
- Ví dụ về quy phạm pháp luật:
+ Ví dụ 1: Tại khoản 1 điều 141 bộ luật hình sự có quy định như sau " Người nào dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực hoặc lợi dụng tình trạng không thể tự vệ được của nạn nhân hoặc thủ đoạn khác giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác trái với ý muốn của nạn nhân thì bị phạt tù từ 02 năm
Trang 2đến 07 năm tù" , vậy thì bộ phậm giải định của câu trên đó là " người nào dùng vũ vực, đe dọa dùng vũ lực hoặc lợi dụng tình trạng không thể tự vệ được của nạn nhân hoặc thủ đoạn khác giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác trái với
ý muốn của nạn nhân
+ Ví dụ 2: Trong Bộ luật hình sự quy định:
Điều 161 Tội làm sai lệch kết quả bầu cử, kết quả trưng cầu ý dân
1 Người nào có trách nhiệm trong việc tổ chức, giám sát việc bầu cử, tổ chức trưng cầu ý dân mà giả mạo giấy tờ, gian lận phiếu hoặc dùng thủ đoạn khác để làm sai lệch kết quả bầu
cử, kết quả trưng cầu ý dân, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm
Quy phạm pháp luật này có cấu thành bao gồm giả định và chế tài Giả định là "Người nào có trách nhiệm trong việc tổ chức, giám sát việc bầu cử, tổ chức trưng cầu ý dân mà giả mạo giấy tờ, gian lận phiếu hoặc dùng thủ đoạn khác để làm sai lệch kết quả bầu cử, kết quả trưng cầu ý dân"
Chế tài là "thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm."
+Ví dụ 3: Bộ luật dân sự quy định:
Điều 239 Từ bỏ quyền sở hữu
Trang 3Chủ sở hữu có thể tự chấm dứt quyền sở hữu đối với tài sản của mình bằng cách tuyên bố công khai hoặc thực hiện hành
vi chứng tỏ việc mình từ bỏ quyền chiếm hữu, sử dụng và định đoạt tài sản đó
Đối với tài sản mà việc từ bỏ tài sản đó có thể gây hại đến trật
tự, an toàn xã hội, ô nhiễm môi trường thì việc từ bỏ quyền sở hữu phải tuân theo quy định của pháp luật
Trong quy định này có hai ý chính và được cấu tạo từ giả định
và quy định