Nhận định về việt bắc

Export HTML To Doc Nhận định về Việt Bắc Bạn đang gặp khó khi làm bài văn Nhận định về Việt Bắc? Đừng lo! Hãy tham khảo những bài văn mẫu đã được tuyển chọn và biên soạn với nội dung hay nhất của Top[.]

Đề số 2: “Bài thơ Việt Bắc của Tố Hữu là khúc tình ca và cũng là khúc hùng ca về cuộc kháng chiến và con người

kháng chiến” Hãy bình luận ý kiến trên.

Đề số 3: Cùng tác hiện vẻ đẹp của những đoàn quân ra trận mỗi nhà thơ lại có cách khám phá và thể hiện riêng.

Đề số 3: Bàn về thơ Tố Hữu, có ý kiến cho rằng: Nghệ thuật trong thơ Thơ Tố Hữu thể hiện tính dân tộc rất đậm đà Lại

có ý kiến cho rằng: Thơ Tố Hữu mang màu sắc trữ tình – chính trị Hãy phân tích đoạn thơ dưới đây làm sáng tỏ hai ý kiến trên.

Đề số 1: "Việt Bắc là một trong những bài thơ thể hiện rất đậm đà tính dân tộc được thể hiện trong nghệ thuật thơ Tố Hữu" Hãy làm rõ điều đó.

"Từ cuộc sống hiện đại, thơ anh ngày càng bắt nguồn trở lại vào hồn thơ cổ điển của dân tộc"

- Nguyễn Đình Thi đã nhận xét như thế về thơ Tố Hữu Đọc thơ Tố Hữu, ta thấy nhận xét của Nguyễn Đình Thi thật đúng và cảm nhận được tính dân tộc đậm đà, thấy phảng phất trong "hồn thơ" của một thời quá khứ Việt Bắc là một trong số rất nhiều bài thơ mang nét “cổ điển” như thế Đọc Việt Bắc ta cảm nhận được sức mạnh của bản sắc dân tộc ấy

Tính dân tộc được hiểu là một đặc tính nhưng đồng thời cũng là thước đo giá trị của một tác phẩm văn học Những tác phẩm văn chương lớn từ trước cho đến nay Mà những tác phẩm vừa mang tính nhân loại, vừa mang tính dân tộc sâu sắc

Trong văn học, tính dân tộc được thể hiện ở cả nội dung lẫn hình thức nghệ thuật Về nội dung, một tác phẩm mang tính dân tộc phải thể hiện được những vấn đề nóng bỏng liên quan đến vận mệnh dân tộc, thể hiện được khát vọng, tình cảm và ý chí của một dân tộc Về hình thức, tác phẩm đó tiếp thu một cách sáng tạo tinh hoa văn hóa của dân tộc Nếu hiểu như thế thì thơ Tố Hữu mang phong cách nghệ thuật “đậm đà bản sắc dân tộc”

Tính dân tộc trong thơ Tố Hữu, trước tiên thể hiện ở hình thức Có lẽ Việt Bắc là bài thơ lục bát hay nhất của Tố Hữu, trong đó âm điệu lục bát đã nhuần nhuyễn, tinh diệu, đến mức mẫu mực:

Mình về rừng núi nhớ ai

Mình về rừng núi nhớ ai Trám bùi để rụng, măng mai để già Mình đi có nhớ những nhà Hắt hiu lau xám đậm đà lòng son

Nhớ sao tiếng mõ rừng chiều Chày đêm nện cối đều đều suối xa

Nhớ gì như nhớ người yêu Trăng lên đầu núi nắng chiều lưng nương

Những câu thơ lục bát ấy có thể xếp bên cạnh những câu ca dao dân gian, những câu lục bát

cổ điển hay nhất của ta Tiếng Việt trong những câu ấy thật bình dị mà đằm thắm, thật trong trẻo

mà sâu lắng Lời thơ quyện thật chặt với những tiết tấu co duỗi mềm mại, cất lên như những nét nhạc, những giai điệu bằng ngôn từ

Nhưng nói đến Việt Bắc có lẽ cái gây ấn tượng đậm nhất trong người đọc là cái cấu trúc độc đáo của nó Tố Hữu đã tái hiện một bức tranh hoành tráng trải ra trong một thời gian dài tới mười lăm năm (Nhớ khi kháng Nhật thuở còn Việt Minh) bao quát một không gian rộng, bao quát toàn

bộ Việt Bắc (từ "Mái đình Hồng Thái, cây đa Tân Trào" đến "Nhớ từ Cao Lạng nhớ sang Nhị Hà") Bài thơ muốn có xu hướng trở thành diễn ca lịch sử (kiểu như "Ba mươi năm đời ta có Đảng sau này!) Nhưng sở dĩ nó không là diễn ca hẳn, bởi vì thi sĩ đã tìm đến một kết cấu truyền thống của lối Hát giao duyên Cả bài thơ dài như một cuộc hát đối đáp nam nữ Tựa như những khúc trữ tình trong Giã bạn hay Tiễn dặn người yêu Cả bài thơ dài chủ yếu là lời của hai nhân vật Người ở lại rừng núi chiến khu là cô gái Việt Bắc, người về xuôi là anh cán bộ cách mạng Tựa như "liền chị - liền anh" trong hát Quan họ Cuộc chia tay lớn của cán bộ Đảng và Chính phủ kháng chiến với Việt Bắc được thu vào cuộc chia tay của một đôi trai gái Nói khác hơn, tác giả đã chọn tình yêu của đôi trai gái làm một góc nhìn để bao quát toàn cảnh Việt Bắc, với

"Mười lăm năm ấy thiết tha mặn nồng" Chuyện chung đã hoá thành chuyện riêng, chuyện cách mạng của dân nước trở thành chuyện tình yêu của lứa đôi

Một sự kiện chính trị đã chuyển hoá thành thơ ca theo cách tâm tình hoá chính là một đặc trưng của lối thơ trữ tình - chính trị của Tố Hữu Việc "dời đô" (Việt Bắc là thủ đô kháng chiến -

Tố Hữu gọi là "Thủ đô gió ngàn") đã thành câu chuyện ân tình chung thủy của người cách mạng với rừng núi chiến khu, với đồng bào, với quá khứ, với chính mình.Đôi trai gái xưng hô theo lối rất dân gian: Ta - mình Nỗi băn khoăn lớn nhất của ta và mình trong cuộc chia tay giã bạn là ân tình - chung thuỷ:

Mình về thành thị xa xôi Nhà cao còn nhớ núi đồi nữa chăng?

Phố cao còn nhớ bản làng Sáng đèn còn nhớ mảnh trăng giữa rừng

"Mình về mình có nhớ ta" đã là chuyện chung thuỷ! Nhưng "mình đi mình có nhớ mình" thì

ân tình chung thuỷ đã được đẩy tới một mức thật sâu Mình đi khỏi Việt Bắc là đi khỏi thời gian khổ, nơi gian khổ, có thể mình quên ta phụ ta Nhưng mình có nhớ chính mình chăng, có phụ chính mình được chăng? Bởi quên Ta cũng chính là quên Mình đó Những câu hỏi thâm thúy ân tình như vậy đã giúp Tố Hữu dân gian hoá, truyền thống hoá một vấn đề của cách mạng, vấn đề của hôm nay Người con trai cũng trả lời, cũng ghi lòng tạc dạ với một tinh thần như thế

-Ta về mình có nhớ ta

Ta về ta nhớ những hoa cùng người -Nhà cao chẳng khuất non xanh Phố đông càng giục chân nhanh bước đường

-Mình đi mình lại nhớ mình Nguồn bao nhiêu nước nghĩa tình bấy nhiêu

Kết câu đối đáp hài hoà với lối thơ lục bát giàu chất dân gian như thế đã làm cho bài Việt Bắc của Tố Hữu có cái dáng dấp của một bài hát giao duyên được viết theo lối dân gian Nó làm cho bài thơ gần gũi với tâm hồn quần chúng và dễ dàng gia nhập vào mạch văn hoá dân gian, trở thành những lời hát ru Thậm chí có thể trình bày bài thơ theo lối diễn xướng dân gian rất thích hợp

Có lẽ cũng cần phải nói thêm về phong vị cổ điển của nó Đây là một nét truyền thống khác của thơ Tố Hữu Trong bài "Kính gửi cụ Nguyễn Du", chúng ta thấy không khí lục bát thật trang trọng

Thi sĩ đã dùng những thi liệu của“Truyện Kiều" để tâm tình với tác giả "Truyện Kiều", ông cũng dùng hình thức lấy Kiều, tập Kiều để làm cho bài thơ có phong vị cổ điển Còn ở đây không riêng chúng ta đã thấy kết cấu trữ tình của bài thơ, giọng điệu tứ bình của bài có phần nghiêng hẳn về cổ điển Câu lục bát ở những chỗ ấy thường chặt chứ không lỏng, chữ "đúc" nhiều, chữ "nước" ít Hình thức tiểu đối được sử dụng dầy và biến hoá nhịp nhàng Nhưng có lẽ đáng nói hơn vẫn là lối vẽ thiên nhiên trong các câu thơ lục bát ấy Nói riêng đoạn "Hoa cùng người”, có thể thấy ngay, thi sĩ tạo hình theo lối xây dựng bộ tranh trữ tình - một hình thức rất phổ biến của nghệ thuật cổ điển Hoa và người soi chiếu nhau, tôn vinh lẫn nhau Còn bức tranh dường như đã tái hiện trọn vẹn đầy đủ nhịp vận hành luân chuyển của thiên nhiên và con người Việt Bắc:

Ta về mình có nhớ ta,

Ta về, ta nhớ những hoa cùng người Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng Ngày xuân mơ nở trắng rừng Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang

Ve kêu rừng phách đổ vàng Nhớ cô em gái hái măng một mình Rừng thu trăng rọi hoà bình Nhớ ai tiếng hát ân tình thuỷ chung

Thành công của bài thơ Việt Bắc còn ở nhiều phương diện khác như: ngôn ngữ, nội dung, hình tượng nhân vật trữ tình Nhưng có thể khẳng định chất dân tộc, chất truyền thống đậm đà đã tạo nên sức sống, sức lay động lòng người cho bài thơ Và Việt Bắc cùng với những bài thơ khác của

Tố Hữu đã khẳng định phong cách độc đáo của ông trong suốt chặng đường cầm bút của người nghệ sĩ cách mạng: từ hiện đại trở về với cổ điển, trở về với nét dân tộc và truyền thống

Tác phẩm đã khép lại nhưng mỗi lần đọc đoạn trích, ta vẫn như thấy hiện lên một Việt Bắc hào hùng với tình quân dân gắn bó, đậm đà tình dân tộc và thông qua đoạn thơ ta như thấy sự nhắc nhở nhẹ nhàng của Tố Hữu: Hãy sống và cống hiến để cho đất nước trở nên tốt đẹp hơn

Đề số 2: “Bài thơ Việt Bắc của Tố Hữu là khúc tình ca và cũng là khúc hùng ca về cuộc kháng chiến và con người

kháng chiến” Hãy bình luận ý kiến trên.

I Nêu vấn đề:

Đề tài kháng chiến là một đề tài quen thuộc trong thơ ca cách mạng Việt Nam, trong đó bài thơ

“Việt Bắc” của Tố Hữu là một thi phẩm tiêu biểu Bài thơ được sáng tác vào tháng 10 – 1954 sau thắng lợi chiến dich Điện Biên Phủ lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu, kết thúc kháng chiến chống Pháp thắng lợi Vì thế bài thơ vừa có ý nghĩa lịch sử lại vừa có ý nghĩa văn học sâu sắc

Có ý kiến cho rằng: “Bài thơ Việt Bắc của Tố Hữu là khúc tình ca và cũng là khúc hùng ca về cuộc kháng chiến và con người kháng chiến”

II Giải quyết vấn đề:

1 Vài nét về tác giả, tác phẩm:

Năm 1954, cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp thắng lợi, hòa bình được lặp lại Chủ tịch Hồ Chí Minh, trung ương Đảng, cán bộ, bộ đội rời Việt Bắc trở về Thủ đô Hà Nội Trong không khí chia tay đầy nhớ thương lưu luyến giữa nhân dân Việt Bắc và những người cán bộ cách mạng, nhà thơ Tố Hữu đã sáng tác bài thơ “Việt Bắc” Với tầm nhìn của một nhà thơ cách mạng, một nhà tư tưởng, Tố Hữu đã phản ánh sâu sắc hiện thực kháng chiến mười lăm năm của Việt Bắc và

dự báo những diễn biến tư tưởng trong hòa bình

Đoạn trích bài thơ “Việt Bắc” miêu tả cuộc chia li đầy thương nhớ lưu luyến giữa

Việt Bắc và những người cán bộ kháng chiến và gợi lại những kỉ niệm kháng chiến anh hùng mà đầy tình nghĩa

2 Giải thích nhận định:

- Ý kiến nhận định về bài thơ hoàn toàn xác đáng, đã chạm đến thần thái của tư tưởng thơ Tố Hữu Bài thơ là một “khúc tình ca” đã khắc họa hết thảy mọi cung bậc tình cảm của tác giả hay nói đúng hơn là giữa kẻ ở và người đi, giữa nhân dân đồng bào Việt Bắc với cán bộ cách mạng qua bức tranh thiên nhiên và cuộc sống gắn bó, mặn nồng nơi quê hương kháng chiến Đồng thời, bài thơ cũng là “khúc hùng ca”, là ca khúc hải hoàn về cuộc kháng chiến, chiến thắng vĩ đại của quân và dân ta trong những ngày đêm ra trận tuy vất cả mà cũng rất đỗi hào hùng

nói đúng hơn là giữa kẻ ở và người đi, giữa nhân dân đồng bào Việt Bắc với cán bộ cách mạng qua bức tranh thiên nhiên và cuộc sống gắn bó, mặn nồng nơi quê hương kháng chiến Đồng thời, bài thơ cũng là “khúc hùng ca”, là ca khúc hải hoàn về cuộc kháng chiến, chiến thắng vĩ đại của quân và dân ta trong những ngày đêm ra trận tuy vất cả mà cũng rất đỗi hào hùng

- Có thể nói, cả bài thơ “Việt Bắc” là sự hòa quyện giữa khúc tình ca và khúc hùng ca, giữa chất trữ tình và chất hiện thực, giữa tính sử thi và cảm hứng lãng mạn bay bổng Chính sự hài hòa các yếu tố ấy đã tạo nên tuyệt tác của thi phẩm này

3 Chứng minh nhận định:

a Trước hết, “Việt Bắc” là khúc tình ca, ca ngợi cuộc kháng chiến vĩ đại và con người kháng chiến Điều này được nhà thơ diễn tả bằng việc khắc họa vẻ đẹp của thiên nhiên Việt Bắc và con người kháng chiến đậm đà tình quân dân “cá – nước”

Bức tranh thiên nhiên Việt Bắc đã gợi tứ cho cảm hứng thơ Tố Hữu bay xa, dội lại trong mảng

ký ức tươi đẹp hiện về trong nỗi hoài niệm, ưu tư về một khung cản đẹp đến toàn diện toàn mĩ trong đêm trăng thanh

+ Đó là hình ảnh “Trăng lên đầu núi, nắng chiều lưng nương”, là hình ảnh của ánh sương ban mai vào buổi sáng sớm mờ ảo quấn quýt bao phủ khắp bản làng Để rồi mỗi sự vật địa danh được nhắc đến như một nét thân thương dội lại của thiên nhiên núi rừng miền Tây thơ mộng, trữ tình:

“Ngòi Thia, sông Đáy, suối Lê vơi đầy”

Đắc biệt hơn, chất trữ tình lãng mạn cũng là khúc tình ca được viết lên trong một bản đàn thi ca

mà mỗi nốt nhạc của mỗi mùa đông – xuân – hạ – thu ở bức tranh tứ bình đều như đang vang lên bài ca đất nước:

“Ta về mình có nhớ ta

Ta về ta nhớ những hoa cùng người Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng Mùa xuân mơ nở trắng rừng Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang

Ve kêu rừng phách đổ vàng Nhớ cô em gái hái măng một mình Rừng thu trăng rọi hòa bình

Nhớ ai tiếng hát ân tình thủy chung”

Bộ bức tranh tứ bình như được chạm trỗ, được khắc bằng bút pháp nghệ thuật

chấm phá tả ít gợi nhiều Hòa quyện trong bức tranh tứ bình ấy là sự hài hòa giữa thiên nhiên và con người đang giao hòa với nhau, tạo nên một bức tranh hoàn chỉnh Vì thế có thể nói, mỗi mùa đều là một bức tranh riêng độc đáo tạo nên cái đặc trưng riêng của núi rừng Việt Bắc Ta như chiêm nghiệm thấy một cái tôi Tố Hữu ngả nghiêng, đang ngất ngây thả hồn đắm chìm trong nỗi nhớ hoài niệm của một bức tranh Việt Bắc Chính vì thế mà sự xáo trộn không tuân theo quy luật khách quan của vũ trụ (xuân - hạ - thu - đông) đã phải những chỗ cho tâm trạng cảm xúc của thi nhân đang rung lên đồng điệu với bức trang thiên nhiên tươi đẹp

Bên cạnh đó, hình dáng của con người trong bài thơ cũng được Tố Hữu khắc họa hiện lên thật duyên dáng, yêu thương

Tố Hữu không đi vào khắc họa vóc dáng bên ngoài của con người, của đồng bào nhân dân Việt Bắc mà ông chỉ chú trọng vào diễn tả tâm tư tình cảm mà đồng bào nhân dân Việt Bắc dành cho cách mạng, dành cho những người cán bộ, chiến sĩ kháng chiến Đó là hình ảnh của sự đùm bọc yêu thương tuy thiếu thốn vật chất “Hắt hiu lau xám đậm đà lòng son” mà cũng đậm chất lãng mạn, cũng thật cảm động chan chứa niềm yêu thương:

“Ta đi ta nhớ những ngày Mình đây ta đó đắng cay ngọt bùi Thương nhau chia củ sắn lùi Bát cơm sẻ nửa chăn sui đắp cùng”

Trong cuộc kháng chiến ấy, tuy vất vả, trên chiến trường người chiến sĩ mạnh mẽ hiên ngang, cầm chắc tay súng tiêu diệt kẻ thù nhưng khi trở về, họ lại được chăm sóc, chia ngọt sẻ bùi với nhân dân địa phương Và trong hoàn cảnh ấy, Tố Hữu cũng không quên nhắc đến bóng dáng của những tình yêu lứa đôi, tình yêu giữa những cô gái bản làng với anh vệ trọc, với chiến sĩ cụ Hồ:

“Sớm khuya bếp lửa người thương đi về”

Hai chữ “người thương” gói ghém biết bao tình yêu thương đong đầy, tình yêu ấy vừa là tình quân dân, vừa là tình yêu đôi lứa

Chất trữ tình, khúc tình ca còn được thể hiện trong một bức tranh sinh hoạt đậm đà nơi kháng chiến gắn với những con người sẵn sàng cùng kề vai sát cánh với chiến sĩ bộ đội trong cuộc kháng chiến một mất một còn với quân giặc:

“Nhớ người mẹ nắng cháy lưng Điệu con lên rẫy bẻ từng bắp ngô

Nhớ sao lớp học i tờ Đồng khuya đuốc sáng những giờ liên hoan

Nhớ sao ngày tháng cơ quan Gian nan đời vẫn ca vang núi đèo Nhớ sao tiếng mõ rừng chiều Chày đêm nện cối đều đều suối xa …”

Đó là những hình ảnh của bà mẹ vất vả, vừa lo toan cho gia đình, vừa tăng gia sản xuất phục vụ cách mạng, đó là những âm thanh “i tờ” võ nòng ngượng ngịu, đó là những tiếng chày nện cối giã gạo nuôi cách mạng và đó cũng là tiếng hát réo rắc “ca vang núi đèo” “đều đều suối xa” ngân vang cả một khoảng trời cao rộng Tất cả như hiện lên vừa hiện thực lại vừa lãng mạn, đan xem góp phần diễn tả cuộc sống nơi chiến đấu trong những năm tháng kháng chiến nơi Việt Bắc tuy gian nan thử thách nhưng rất tự hào và đầy ắp nghĩa tình

Hình ảnh mẹ điệu con thân thương

Như vậy, nhờ yếu tố lãng mạn bay bổng, Tố Hữu đã tạo nên một bài thơ độc đáo mà mỗi sự vật thiên nhiên và con người được nhắc đến giống như một nốt nhạc trong khúc tình ca kháng chiến Tất cả như tạo ra chất men say trong tâm hồn thơ Tố Hữu

b Việt Bắc là khúc hùng ca về cuộc kháng chiến và con người kháng chiến:

Bên cạnh yếu tố trữ tình lãng mạn, bài thơ Việt Bắc còn quyện hòa trong chất sử thi hùng tráng + Đó là khúc hùng ca kháng chiến mạnh mẽ tạo nên những trang thơ đậm đà tính dân tộc Phản ánh hết thảy khí thế anh hùng của quân và dân ta trong những ngày cuối cùng của cuộc kháng chiến chống Pháp Mỗi câu thơ vang lên như biểu tượng cho tinh thần “quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh” được tạo nên bởi những người anh dùng dũng cảm

“Những đường Việt Bắc của ta

Đêm đêm rầm rập như là đất rung

Quân đi điệp điệp trùng trùng

Ánh sao đầu súng bạn cùng mũ nan

Dân công đỏ đuốc từng đoàn

Bước chân nát đá muôn tàn lửa bay”

Ấy là khí thế của những con đường ra trận, những ngả đường kháng chiến đã được Tố Hữu nhưu trạm, như khắc hiện hình nổi sắc trước mắt người đọc Dưới ánh trăng đêm, hình ảnh đoàn quân

ra trận thật hào hùng, thật mạnh mẽ trải dài ra vô tận “điệp điệp trùng trùng” với một khí thế mang biểu tượng của tinh thần tự do, cho khát vọng độc lập Vì thế mà hình ảnh “bước chân nát đá” như tự nó đã mang sức nặng của tinh thần yêu nước Như chủ tịch Hồ Chí Minh đã nói:

“Tinh thần yêu nước sẽ nhấn chìm cả lũ bán nước và lũ cướp nước” Không có một thế lực nào

có thể ngăn cản được bước đi của quân dân ta Để khắc họa được cái khí thế ấy, Tố Hữu đã dùng hàng loạt các động từ, từ láy giàu sức tạo hình và biểu cảm “rầm rập”, “nát đá”, “điệp điệp trùng trùng” khiến cho hình ảnh ra trận hiện lên không hề bi thương mà ngược lại rất đỗi hào hùng và mạnh mẽ Dưới mỗi bước chân quân ta đi đều mang trong mình lý tưởng của Đảng, của Bác Hồ soi sáng, vì thế mới có hình ảnh “ánh sao đầu súng” như là biểu tượng cho cuộc đấu tranh chính nghĩa, cho lẽ phải của công lý trước vó ngựa xâm lăng của kẻ thù

Những đoàn quân ra trận

Để phản ánh được cuộc chiến đấu mang biểu tượng của tinh thần tự do và khát vọng độc lập ấy,

Tố Hữu còn khắc họa như diễn tả những chiến lược, chiến thuật mà quân dân ta đã từng sử dụng

“Nhớ khi giặc đến giặc lùng Rừng cây núi đá ta cùng đánh Tây Núi giăng thành lũy sắt dày Rừng che bộ đội rừng vây quân thù Mênh mông bốn mặt sương mù Đất trời ta cả chiến khu một lòng”

Khí thế hào hùng được nhà thơ diễn tả bằng nhịp điệu thơ dồn dập, nhanh, gọn, lẹ Bộ đội ta biết dựa vào những địa hình tự nhiên “núi đá” để cùng nhau đánh Tây, biến địa hình trận đồ giống như một mê cung, một bức tường thành vững chắc “thành lũy sắt dày” mà bủa vây quân thù Để làm được điều ấy, quân dân ta đã đồng lòng, đoàn kết một lòng hướng về non sông đất nước, cùng chung lý tưởng chiến đấu vì nước quên thân Cả đất nước như đang đứng lên mà đẹp tan mọi âm mưu xâm lược Hình ảnh đất nước ấy đã được Nguyễn Đình Thi diễn tả qua thơ:

“Súng nổ rung trời giận dữ Người lên như nước vỡ bờ Nước Việt Nam từ máu lửa

Rũ bùn đứng dậy sáng lòa”