GÃY CỔ XƯƠNG ĐÙI 1 Gãy đầu trên xương đùi bao gồm những hình thái lâm sàng nào? 2 Mô tả điểm yếu trong gãy cổ xương đùi? Tam giác Ward Góc cổ thân 130 +/ 5 7 CXĐ hướng ra trước/sau (12 14) 3 Nêu cấu t[.]
Trang 1GÃY CỔ XƯƠNG ĐÙI
1 Gãy đầu trên xương đùi bao gồm những hình thái lâm sàng nào?
2 Mô tả điểm yếu trong gãy cổ xương đùi?
- Tam giác Ward
- Góc cổ thân 130 +/- 5-7
- CXĐ hướng ra trước/sau (12-14)
3 Nêu cấu trúc giải phẫu của bao khớp chỏm xương đùi? Tại sao nói gãy cổ xương đùi là gãy trong bao khớp? Mô tả & ý nghĩa đường cong Shenton?
4 Các yếu tố tiên lượng cho gãy cổ xương đùi? (tuổi, giới, sinh hoạt, bệnh nền)
5 Mô tả mạch máu nuôi cổ xương đùi? (ĐM mũ đùi trong/ngoài, ĐM từ thân xương đùi-nền cổ,
Đm dây chằng tròn “1/4 chỏm”) Giải thích tại sao gãy cổ xương đùi chỉ tạo cal từ bên trong?
6 Các hoạt động của chỏm xương đùi? (Dạng khép, xoay trong xoay ngoài, gấp duỗi)
7 Biến chứng gãy cổ xương đùi & bệnh lý kéo theo?
- Biến chứng nằm lâu: nhiễm trùng tiết niệu, viêm phổi, huyết khối tĩnh mạch sâu, tắc mạch phổi, loét tỳ đè
- Yếu tố tăng tử vong: Suy thận mạn, Tim mạch, COPD< >70t, trì hoãn PT
- Biến chứng tại chỗ (gãy nội khớp): Hoại tử chỏm
8 Nêu nguyên nhân gãy cổ xương đùi?
9 Cơ chế gãy cổ xương đùi trong chấn thương?
10 Phân loại gãy cổ xương đùi theo giải phẫu, Garden và Pauwels? Phân loại Swiontkowski? Tiên lượng nào sẽ dễ hoại tử chỏm?
11 Nêu các triệu chứng trong gãy cổ xương đùi, phân vào các triệu chứng chắc chắn & không chắc chắn trong gãy cổ xương đùi?
Garden 3,4 mới ngắn, 1,2 ít ngắn
12 Thực hiện nghiệm pháp gõ dồn như thế nào? Tam giác Scarpa – cung Adam được giới hạn như thế nào? Tại sao chân đổ ngoài không sát giường? Tại sao không có vết bầm tím? Tam giác Bryant là gì? Đường Nelaton-Roser là gì? Những biến dạng giải phẫu này khi gãy cổ xương đùi? Gối là cửa sổ cổ xương đùi
13 Phân biệt LS giữa gãy cổ xương đùi và gãy liên mấu chuyển?
14 Đề nghị CLS chẩn đoán gãy cổ xương đùi như thế nào? MRI có vai trò gì?
15 Những dấu hiệu trên X quang có thể gặp?
16 Khi em gặp BN nghi gãy CXĐ ngoài đường, cấp cứu như thế nào?
17 Nêu các phương pháp điều trị bảo tồn gãy CXĐ? Thời gian phục hồi, thời gian bột, tập vận động như thế nào? Mô tả bột chậu lưng chân?
18 Biến chứng đối mặt trong điều trị bảo tồn?
19 Nêu các phương pháp điều trị phẫu thuật?
20 Chỉ định phẫu thuật kết hợp xương trong gãy cổ xương đùi? Dụng cụ KHX là gì? Ưu điểm điều trị bằng KHX? Nhược điểm? Biến chứng đối mặt?
21 Chỉ định phẫu thuật thay khớp háng? Chỉ định bán phần? Chị định toàn phần? Ưu/nhược điểm của 2 loại này?
22 Nêu các thuốc cần thiết cho BN sau mổ trong 24 giờ đầu và sau 24 giờ?
23 Nêu lịch PHCN cho bệnh nhân sau phâu thuật khớp háng?
24 Tư vấn cho BN sau phẫu thuật khớp háng (toàn phân & bán phần) những vấn đề gì khi vận động?
Trang 225 Biến chứng sau phẫu thuật thay khớp háng? Biến chứng nào là thường gặp nhất? Phòng ngừa và điều trị như thế nào?
26 Mô tả nẹp chống xoay và vai trò của nẹp? (Nẹp Zimmer)
27 Mô tả đường mổ thay khớp háng? SUPERPATH, đường mổ phía sau << phía trước? So sánh ổ cối
xi măng sinh học & khóa bằng vis?
28 Quy trình thay khớp háng?
29 Theo dõi bệnh nhân hậu phâu ngày 1/ngày 2/ngày 3-5 cần chú ý những vấn đề gì?
30 Gãy cài/gãy dạng!
Trục chi trên, chi dưới
GÃY HAI XƯƠNG CẲNG TAY
1 Mốc phân biệt gãy thân xương cẳng tay với gãy đầu dưới cẳng tay Gãy 2 xương >> gãy xg trụ >> gãy xg quay (60,25,15%)
2 Mô tả giải phẫu vùng cẳng tay trước – sau (xương & cơ)? Tại sao gãy 1/3 trên (chữ K, X) lại di lệch khác 1/3 giữa, 1/3 dưới, di lệch như thế nào? Sấp ngửa do cơ sấp tròn & sâp vuông – TK giữa
3 Nguyên nhân gãy hai xương cẳng tay? (Trực tiếp, gián tiếp, hỗn hợp, bệnh lý)?
4 Phân loại gãy thân xương cẳng tay? (kín/hở, vị trí, OTA)
5 Định nghĩa gãy Monteggia và Galeazzi? Phân nhóm OTA tương ứng Cơ chế té ngã của 2 loại này (Galezzi cổ tay duỗi)? Monteggia – đứt dây chằng vòng, lực trực tiếp gãy trụ, lực gián tiếp trật quay Galeazzi – đứt màng gian cốt, dây chằng tam giác, gãy mỏm trâm trụ
6 Phân loại gãy Monteggia thể ưỡn/thể gập?
7 Triệu chứng nào có thể gặp? Triệu chứng chắc chắn/không chắc chắn gãy xương? Biến dạng (gập góc, ngắn chi, bậc thang?)
8 Triệu chứng điển hình trong gãy trật Monteggia & Galeazzi>
9 Các biến chứng nào có thể gặp? Thần kinh, mạch máu nào có thể bị tổn thương nhất?
10 Đề nghị CLS gì?
11 X quang của gãy Monttegia (chữ I, mấy khe khớp cánh tay quay)
12 Sơ cứu BN gãy xương cẳng tay? Nẹp Carmer là gì?
13 Chỉ định điều trị bảo tồn? Di lệch chấp nhận được của gãy xương cẳng tay? Nắn chỉnh & làm bột như thế nào? Theo dõi bột như thế nào? Biến chứng bột là gì? Thời gian bó bột? khi nào mở cửa sổ? Khi nào phải thay bột? Bột gì (cánh bàn tay 90độ 6-8w trẻ em, 10-12w người lớn), giới hạn như thế nào?
14 Nguyên tắc nắn xương là gì? Vị trí của tay khi bắt đầu nắn?
15 Chỉ định điều trị phẫu thuật? Ưu/nhược điểm phẫu thuật >> bảo tồn? Di lệch => phẫu thuật vis nén ép, không di lệch => bảo tồn
Trang 316 Mổ xương quay 1/3 trên&dưới bằng đường mổ Henry, 1/3 giữa bằng đường mổ phía sau (Thompson) Mô tả đường mổ xương trụ?
17 Dụng cụ KHX nào? Bắt mấy vis mỗi đầu là vững? Chỉ định đinh nội tủy & biến chứng đối mặt? Đinh nội tủy ảnh hưởng độ cong sinh lý ở sát chỏm xương quay, tổn thương màng xương, vết
mổ nhỏ, không vững đặc biệt khi sấp ngửa >> tăng bất động thêm 3w Lành xương, khớp giả
18 Chỉ định ghep xương? Ưu điểm ghép xương? Lấy xương nào ghép?
19 Sau mổ cần bất động tăng cường với nẹp cẳng bàn tay 10-14 ngày để hồi phục mô mềm Mô tả lịch PHCN cho BN? Bao lâu tháo nẹp, bao lâu tập vận động chủ động chịu lực?
20 Nguyên tắc điều trị gãy Monteggia? Phương pháp phẫu thuật? Tái tạo dây chằng? Bất động tăng cường? Chú ý những vấn dề gì (độ vững, biên độ khuỷu, cẳng tay film thẳng/nghiêng)
21 Nguyên tắ điều trị Galeazzi? Phẫu thuật cho tất cả BN Galeazzi Bất động bột tăng cường?
22 Gãy xương hở cần chú ý nguyên tắc nào? Xử lý phần mềm như thế nào? Cố định ngoài, đinh nội tủy, bó bột & khx thì 2?
23 Biến chứng của gãy 2 xương cẳng tay? Thần kinh nào dễ tổn thương trong loại gãy nào? Biến chứng sớm? Biến chứng muộn? Tại sao gãy 1/3 dưới xương trụ có nguy cơ khớp giả và chậm liền xương hơn?
24 Thuốc cho BN bao gồm? KS, KV, giảm đau, Calci
25 Các nguyên nhân hạn chế vận động sấp ngửa
26 Biến chứng chèn ép khoang có nhũng triệu chứng gì? Đo áp lực như thế nào? Ngưỡng chẩn đoán? Khi nào rạch phẫu thuật? Rạch cân phía trước đường zigzac, đường phía sau hình vòng Tay cao, KS, giảm đau, chống phù nề
27 Hội chứng Wolkmann là gì – di chứng hội chứng CEK cẳng tay/co rút khối cơ cẳng tay trước gây nên co rút gân gấp
28 Gãy vững là gì?? 50% thân xương, 2/3 dưới trụ <10 độ xương trụ (chỉ gãy 1 xg)
Phẫu thuật Darrach
Tai biến của bó bột (sớm, muộn, tức thì)
GÃY XƯƠNG ĐÒN
1 Mô tả hình dạng của xương đòn, đâu là điểm yếu nhất của xương đòn? Tại sao?
2 Cơ nào là là nguyên ủy/bám tận ở xương đòn? Gãy 1/3 trong di lệch như thế nào (cơ nào kéo như nào), gãy 1/3 giữa di lệch như thế nào? Mô tả cấu trúc của dây chằng quạ đòn?
3 Gãy xương đòn có cơ chế chấn thương như thế nào? Cơ chế nào thường gặp hơn? (80-20)
4 Kể các phân loại xương đòn? (Allman, NEER, Craig)
Trang 45 Các triệu chứng lâm sàng của gãy xương đòn? Triệu chứng chắc chắn/không chắc chắn? Tư thế giảm đau đặc trưng là gì?
Sưng đau, mất cơ năng khớp vai (ko giơ tay quá đầu)
Vai xệ tay lành đỡ tay đau
Sờ thấy xương gãy gồ lên (biến dạng kiểu bậc thang)
ấn đau chói, lạo xạo xương
đo chiều dài mỏm cùng- xương ức ngắn hơn đối diện
6 Tổn thương phối hợp cần xem xét khi gãy xương đòn là gì? (Mạch máu – ĐRTKCT – Tràn khí/máu màng phổi) Xương sườn nào dễ bị gãy kèm theo nhất?
7 Đề nghị CLS? (Xq xương đòn thẳng, chếch 30 nghi ngờ, 40 đầu trong, chếch đỉnh 15/khớp vai nghiêng gãy đầu ngoài + Xq ngực)
8 Khi nào đề nghị CT-scan?
9 Chỉ định điều trị bảo tồn?
10 Nguyên tắc “Tất cả hoặc không” là gì? Tại sao gãy xương đòn không tuân theo nguyên tắc này
11 Phương pháp điều trị bảo tồn bao gồm: túi treo đơn giản, đai số 8 => Bất động tương đối ổ gãy,
ít tác dụng nắn chỉnh (hai pp như nhau) x 4-6w (Băng số 8, túi treo đơn giản, nẹp vải xương đòn, PP Rieunau, dán băng keo thun) PP Rieunan: nằm ngửa kê gối dư ới vai 2w kết hợp băng chéo băng thun 2 đoạn 2w rồi tập vận động
12 Nắn di lệch trong điều trị bảo tồn (kéo vai lên trên ra sau) nhưng quan trọng nhất là bất động
13 Chỉ định phẫu thuật xương đòn?
a Gãy thân xương đòn
- Gãy hở/nguy cơ gãy hở - bập bềnh vai
- Gãy phức tạp, mảnh rời quay ngang, di lệch/chồng ngắn > 2cm
- Gãy + biến chứng: tổn thương mạch máu, thần kinh
- Gãy + Gãy kèm theo chi trên có chỉ định PT (Gãy xg đòn 2 bên, gãy cổ xương bả vai, xg sườn trên cùng bên, xg chi trên)
- BN có nhu cầu vận động sớm
b Gãy đầu ngoài: NEER II trở lên
c Gãy đầu trong: đa số bảo tồn trừ khi có biến chứng
14 Nêu các dụng cụ KHX đòn?
15 KHX bằng nẹp vis 3.5mm đặt vào mặt trước có ưu/nhược điểm gì so với mặt trên?
16 Ưu/nhược điểm của đinh nội tủy so với KHX đòn bằng nẹp vis? Biến chứng đinh Kirschner
17 Hãy nêu các dụng cụ KHX ở đầu ngoài xương đòn?
18 Nêu lịch phục hồi chức năng sau mổ cho bệnh nhân? Tập vận động thụ động/chủ động khi nào?
19 Thuốc điều trị cho bệnh nhân sau mổ?
20 Bài tập con lắc Codman làm như thế nào?
21 Triệu chứng lâm sàng liền xương đánh giá như thế nào? Khi nào bệnh nhân có thể chơi thể thao lại bình thường?
22 Nêu các biến chứng gãy xương đòn? Đâu là biến chứng sớm/muộn? Hội chứng viêm quanh vai/đơ cứng khớp vai do ít vận động/gân cơ xoay
23 Các yếu tố nguy cơ không liền xương đòn là gì? Cal lệch xấu là như thế nào?
GÃY THÂN XƯƠNG CÁNH TAY
Trang 51 Giới hạn thân xương cánh tay? Gãy thân xương cánh tay được tính từ đâu?
2 Cấu trúc của thân xương cánh tay? Đâu là điểm yếu của xương cánh tay?
3 Thần kinh, mạch máu vùng cánh tay, cơ tùy hành – quạ cánh tay Vị trí nào TK quay dễ bị kẹt nhất? Gãy phía trên và phía dưới cơ ngực lớn có điểm gì khác nhau? Gãy càng phía trên càng dạng, xoay ngoài, càng thấp càng di lệch lên trên xoay trong
4 Phân loại gãy xương cánh tay theo AO? (Thân xương cánh tay: 12, ABC)
5 Cơ chế gãy xương? Lực trưc tiếp/ngã chống tay/vật tay
6 Triệu chứng chắc chắn/không chắc chắn gãy xương?
- Tư thế giảm đau
- Đau chói, sưng nề, giảm/mất vận động, gõ dồn đau
- Biến dạng chi (ngắn chi, gập góc vẹo trong), lạo xạo xương, cử động bất thường
- Liệt thần kinh quay !!! (Gãy 1/3 giữa, dưới dễ liệt quay)
o Cẳng tay sấp, mất ngửa, cổ tay gấp, mất duỗi cổ tay (bàn tay rủ)
o Mất duỗi chung các ngon, mất dạng dài và duỗi ngắn ngón cái
o Rối loạn cảm giác vùng da mu tay, hình thang/tam giác, nằm giữa xương bàn ngón cái&ngón trỏ (1-2), ô mô cái
7 Gãy Holstein- Lewis là gì? (Gãy chéo xoắn 1/3 dưới thân xương cánh tay => dễ liệt quay)
8 Đề nghị CLS? CT/Mri chỉ khi gãy do bệnh lý
9 Lý do có tể cho thấy điều trị bảo tồn?
10 Di lệch chấp nhận được trong điều trị bảo tồn?
11 Các phương pháp điều trị bảo tồn? (kéo liên tục, nẹp nắn chỉnh chữ U, nẹp treo tay, nẹp chức năng, bột ngực vai cánh tay, cánh cẳng bàn tay treo tay, bột U/U cải tiến, …) Giới hạn các loại bột Bó bột bao lâu?
Bột ngực vai cánh tay – gãy 1/3 trên: (dạng) 60, đưa trước 40, bàn tay cao hơn khuỷu!!! x 6-8w Bột chữ U/U cải tiến – gãy 1/3 giữa, dưới: dạng nhẹ 45, đưa trước 25-30, khuỷu 90
Phân biệt giới hạn 2 loại bột này, U vs U cải tiến khác gì?
12 Chỉ định phẫu thuật KHX cánh tay?
13 Nêu các phương pháp điều trị phẫu thuật? Ưu nhược điểm giữa đinh nội tủy, nẹp vis AO, CĐN? Khi nào sử dụng loại nào?
14 KHX bằng nẹp vis, ưu nhược của đường mổ trước ngoài, đường mổ sau, đường mổ bên?
15 Đinh nội tủy so sánh giữa đóng xuôi dòng và ngược dòng?
16 Các biến chứng của gãy thân xương cánh tay? Bao lâu thì gọi là chậm liền xương?
17 Cách theo dõi liệt thần kinh quay thứ phát sau phẫu thuật?
GÃY THÂN XƯƠNG ĐÙI
1 Gãy thân xương đùi giới hạn như thế nào?
2 Cấu trúc ống tủy phù hợp như thế nào với đóng đinh nội tủy?
3 Mạch máu nuôi xương đùi là gì?
Trang 64 Cơ chế gãy xương?
5 Di lệch tương ứng gãy 1/3 trên, giữa, dưới là gì? Cơ nào kéo? Gãy đoạn nào thường tổn thương thần kinh, mạch máu nhiều nhất?
6 Triệu chứng chắc chắn/không chắc chắn? Triệu chứng shock/toàn thân?
- Chi ngắn, gập góc, mất liên tục/gồ dưới da, đầu gối-bàn chân xoay ngoài đổ sát giường
- Bầm tím, tràn dịch khớp gối thường xuất hiện muộn
- Cử động bất thường, lạo xạo xương không nên tìm
- Gãy 1/3 dưới đầu ngoại vị bị kéo ra sau (cơ sinh đôi) chèn ép bó mạch thần kinh khoeo => khám TK, MM
7 Chẩn đoán phân biệt của gãy xương đùi?
8 Đề nghị CLS gì? (Chụp thêm Xq chậu, Xq gối, siêu âm Doppler mạch máu nếu 1/3 dưới)
9 Phân loại tổn thương gãy xương đùi?
- Theo Winquist & Hansen
- Gãy kín => Tscherne 1984, Gãy hở => Gustilo 1976
- AO
Thế nào là gãy vững/không vững thân xương đùi? (Vững: mảnh vỡ nhỏ <50% bề dài thân xương- độ II trở xuống)
10 Sơ cứu bệnh nhân như thế nào?
- Truyền dịch
- Băng ép vô trùng, KS, uốn ván
- Bất động bằng nẹp (3 nẹp) => Nẹp Thomas-Lardennois (vừa bất động vừa kéo liên tục nhẹ)
11 Chỉ định điều trị bảo tồn?
12 Nguyên tắc điều trị bảo tồn?
13 Nêu các phương pháp điều trị bảo tồn? (kéo liên tục, bó bột)
14 Lịch PHCN sau điều trị bảo tồn & theo dõi?
15 Chỉ định điều trị phẫu thuật? (Hầu hết người lớn là điều trị PT, chỉ trừ quá già yếu chống chỉ định
PT thì điều trị kéo tạ nẹp động)
16 Uu nhược điểm của đinh nội tủy & nẹp vis? Đinh nội tủy xuôi dòng/ngược dòng ưu điểm? Chốt tĩnh/chốt động? Chỉ định cố định ngoài? Ưu nhược đinh nội tủy Kuntscher, đinh Sign chốt ngang?
17 Theo dõi & tập PHCN sau phẫu thuật như thế nào? (Khi nào đi, khi nào tập chịu lực 1 phần, khi nào rút định, tháo dụng cụ được?)
18 Biến chứng của gãy thân xương đùi?
19 Di chứng sau gãy thân xương đùi?
20 Thời gian lành xương của gãy xương đùi 12w => 22w (người già), làm việc lại từ 4-8 tháng, lấy đinh nội tủy ít nhất 1 năm, nẹp vis ít nhất 2 năm
21 Chốt đinh nội tủy động/tĩnh, khoan/không khoan lòng tủy?
GÃY MÂM CHÀY
1 Mâm chày ngoài & mâm chày trong thường gãy cái nào? Cấu trúc của mâm chày giúp giảm lực xương đùi? Lý giải tại sao có tình trạng gãy lún
Trang 72 Cơ chế chấn thương của gãy mâm chày? Lực vẹo ngoài, lực ép, lực ép cục bộ
3 Phân loại Schatzker (đọc thêm phân loại AO, phân loại Hohl and Moore)
4 Triệu chứng của gãy mâm chày? Các dấu hiệu của biến chứng (mạch máu, CEK, thần kinh mác chung, gãy hở)
TK mác chung: mất duỗi các ngón/bàn chân, mất xoay ngoài bàn chân
Mạch cổ chân yếu, sưng vùng khoeo/gối, lạnh chi
5 Đề nghị CLS gì? MRI đánh giá sụn chêm dây chằng mô mềm chung quanh Thăm dò mạch máu: Doppler, CT-scan cản quang mạch máu Nếu hog phân dịnh được S1, S2 cho CT-scan dựng hình
6 Điều trị gãy mâm chày:
- Chống phù nề: chọc hút dịch khớp gối, bất động cao chi, chườm lạnh, băng ép, thuốc
- Kéo liene tục
- Cắt lọc/gãy hở
- Mở cân giải phóng khoang
- Cố định ngoài/gãy hở sau giải phóng thông mạch máu, sau mở cân
7 Chỉ định điều trị bảo tồn? Ưu/nhược điểm điều trị bảo tồn? Phương pháp điều trị bảo tồn (bột chức năng Sarmiento, nẹp gối có bản lề) x 8-12w rồi tập tỳ đè 1 phần tăng dần đến phục
hồi/Xquang kiểm tra
8 Chỉ định phẫu thuật cấp cứu là gì? (gãy hở, tổn thương mạch máu, CEK)
9 Chỉ định phẫu thuật KHX? (Chú ý: mặt khớp, trục, gối có vững chưa?)
10 Phân loại Schartker và hướng dẫn điều trị
S1: nắn chỉnh kín, cố định diện gãy bằng 2-3 vis xốp qua da +/- nội soi khớp sữa rách sụn chêm, diện khớp (Chú ý dây chằng chéo trước)
S2: Đường mổ trước ngoài cố định bằng nẹp vis mâm chày, +/- ghép xương, nâng diện khớp lún,
cố định sụn chêm ngoài
S3: KHX ít xâm lấn: nâng mâm chày qua của sổ xương ở hành xương +/- ghép xương, diện gãy được cổ định nẹp vis mâm chày đỡ mặt ngoài
S4: Vis xốp qua da hoặc KHX nẹp vis ít xâm lấn, nếu tổn thương nhiều chụp CT, chọn đường trước trong (vis mặt trước trong)/sau trong (vis mặt sau trong)
S5-S6: CĐN/kéo liên tục 2-3w hồi phục phần mềm => KHX đường trước trong + nắn chỉnh, nâng mâm chày,… nẹp vis mặt ngoài Có thể mở 2 đường mổ
11 Lịch PHCN và theo dõi sau PT gãy mâm chày?
Tập thụ động ngày 2, bất động nẹp gối dài có bản lề gấp thụ động mục tiêu 90 độ/4w Gồng cơ tĩnh, đi lại không tỳ, tỳ 50% 8-12w, tăng dần Trở lại hoạt động đơn giản 6 tháng, chạy nhảy sau 1 năm
12 Biến chứng gãy mâm chày? (nhiễm trùng, cứng khớp gối, không liền xương, viêm thoái hóa khớp gối)
13 Thầy Tấn: BN vào viện bắt mạch đc sau 6h ko bắt được => Tắc mạch Tắc mạch chia làm mấy loại: theo thầy có 3 loại: Đứt liền, rách thành mạch, tổn thương nội mô dần dần tắc
GÃY 2 XƯƠNG CẲNG CHÂN
1 Gãy thân hai xương cẳng chân được giới hạn như thế nào?
Trang 82 Tại sao gãy xương chày tỷ lệ gãy hở cao? Mô tả cấu trúc xương chày? Mạch máu nuôi dưỡng xương chày – ĐM nuôi thân xương từ Đm chày sau – khi đứt dễ gây chậm liền xương + Đm màng xương từ Đm chày trước (thứ yếu) Khi gãy, Đm màng xương chảy ngược thành dòng nuôi quan trọng => Cần bảo tồn màng xương!!! Vậy 1/3 dưới ít máu nuôi lành xương kém
3 Mô tả các khoang ở cẳng chân Gãy xương vị trí nào dễ dẫn đến CEK nhất?
4 Nguyên nhân & cơ chế chấn thương
5 Phân loại gãy xương theo AO/OTA? Nhắc lại phân độ Gustilo (do dễ gãy hở)
6 Triệu chứng chắc chắn/không chắc chắn gãy xương? Dấu hiệu tổn thương mạch máu
7 Thang điểm MESS là gì? Ngưỡng cắt của MESS tư vấn cắt cụt chi?
8 So sánh giữa các triệu chứng của CEK, tổn thương mạch máu và thần kinh?
9 Đề nghị CLS? Tiêu chuẩn của Xq? Doppler => mạch máu, CT => nội khớp/diện khớp tổn thương 2 đầu xương?
10 Điều trị cấp cứu? (nhớ SAT)
11 Chỉ định điều trị bảo tồn (chấp nhận di lệch)?
12 Phương pháp điều trị bảo tồn & theo dõi PHCN?
Nắn kéo trên khung Boehler/kéo bằng tay
Bột đùi cẳng chân rạch dọc sau x 7-10d => bột tròn kín x 4-6w => Bột Sarmiento chức năng tăng dần tỳ đè x 4-6w hỗ trợ nạng & tập PHCN
13 Ưu điểm/nhược điểm của điều trị bảo tồn?
14 Chỉ định phẫu thuật của gãy 2 xương cẳng chân?
15 Nêu các phương pháp điều trị phẫu thuật? Khi nào không thể đóng đinh nội tủy?
16 Nẹp vis ít xâm lấn (MIPO) tỏ ra ưu thế như thế nào? Chỉ định trong trường hợp nào (không đóng đinh nội tủy được)?
17 Cố định ngoài được dùng khi nào? Hãy kể 1 số khung cố định ngoài có hỗ trợ chỉnh trục/căng giãn nén ép ổ gãy (Hybrid, Ilizarow, Orthofix…) Nhược điểm CĐN là gì?
18 Nguyên tắc điều trị gãy hở? Phân độ gãy hở tương ứng với phương hướng điều trị? Khi nào cắt cụt chi cấp cứu?
19 Thuốc sau điều trị phẫu thuật cho bệnh nhân? Phối hợp KS?
20 Phục hồi chức năng sau phẫu thuật? (Sau đinh nội tủy, nếu gãy vững, có thể cho chịu lực 50% ngay, thấy cal xương sẽ cho chịu lực 100%; nếu gãy phức tạp/mảnh rời hay mất vững trì hoãn chịu lực ít nhất 6w, chịu toàn bộ lực >12w; Sau nẹp vis không tỳ đè 6-8w nhưng vẫn tập thụ động, co cơ tĩnh hạn chế teo cơ cứng khớp, có cal xương cho chịu lực nhẹ tăng dần đến khi liền xương, 4-6m có thể chịu lực toàn bộ)
21 Các biến chứng thường gặp – cách phát hiện? (CEK, khớp giả, cal lệch, viêm xương)
Shock – CEK (1/3 trên >> 1/3 giữa) – TK hông khoeo ngoài (cổ xương mác) – Gãy hở - Khớp giả/Cal lệch xấu gồ…
22 Loạn dưỡng Sudeck là gì? Phân biệt chậm liền (>3 tháng #4-5m) & khớp giả (6 tháng)
23 Chẩn đoán HC CEK, theo dõi như thế nào? Rạch cân 4 khoang nào?
Trang 9GÃY ĐẦU DƯỚI XƯƠNG QUAY
Thầy Sơn HPN5 PT KHX gãy đầu dưới x quay (T) + gãy mỏm trâm trụ (T) - Nếu BN cầm phim đã bó bột với x quay đã gãy em giải thích ntn cho BN chịu mổ? Nếu BN
k chịu mổ mà bó bột đc k? - Sau mổ cầm phim đã KHX giải thích với BN về cuộc
mổ và kết quả sau mổ ntn? - Ở BN này sau mổ sợ gì? HC ống cổ tay là gì? Nguyên nhân? Biểu hiện? - Tập vận động cho BN này là tập gì? Tập những tư thế đó để làm gì? Dựa vào cơ sở nào cho Bn tập vận động (ý anh nói đã có nẹp vis bất động vững nên cho BN tập vđ đc)
1 Giới hạn gãy đầu dưới xương quay là gì?
2 Cấu tạo đầu dưới xương quay & 3 dây chằng quan trọng (bên cổ tay quay, quay cả, quay tháp) &
2 hố mặt khớp (thuyền, nguyệt) Cấu tạo khớp quay trụ dưới, khớp quay cổ tay Thần kinh đi ngang & chi phối VĐ-CG tương ứng (giữa, trụ, cảm giác TK quay) Mạch máu đi ngang: ĐM quay,
ĐM trụ ĐM cấp máu dầu dưới xương quay = ĐM gian cốt trước + ĐM quay
Gãy xương vùng này có những biến chứng sớm nào?
+ Chèn ép ống cổ tay
+ Chèn TK trụ và ĐM quay (ít gặp)
+ Gãy hở
3 Nguyên nhân và cơ chế chấn thương
Cổ tay duỗi => Poteau Colles
4 Nêu các phân loại hiện có, phân loại theo AO, phân loại hình thái đặc biệt Định nghĩa gãy Pouteau-Colles, Smith, Barton lưng lòng, Gãy mỏm trâm quay
5 Triệu chứng chắc chắn gãy xương? Một số triệu chứng điển hình
Bàn tay lưỡi lê (dấu Bayonet - trục chi lệch ngón 4 - Pouteau Colles) nhìn thẳng, lưng dĩa/mu thĩa nhìn nghiêng
Gấp góc ra sau (Barton), gập góc ra trước (Smith)
Khám dấu tổn thương TK giữa!!!
Dấu Langier mỏm trâm quay lên ngang hoặc cao hơn trâm trụ
Triệu chứng tổn thương đi kèm:
- Ấn đau quay trụ dưới: bong khớp quay trụ dưới
- Ấn đau hố lào: gãy xương thuyền
- Ấn phía trước cổ tay + ko duỗi ngón 3: trật xương bán nguyệt
6 Phân tích các chỉ số trên Xquang
Góc nghiêng trụ (UA) # 22độ
Chiều cao mặt khớp (RL) #12mm
Độ chênh quay trụ (UV) # 0 mm (nếu dương chứng tỏ chồng ngắn, chính xác hơn RL)
Phim nghiêng: Góc nghiêng lòng (VA) 11-12 độ
Hình ảnh điển hình của gãy P.C và Smith trên Xq là gì?
Các yếu tố mất vững: loãng xương, xg quay ngắn > 5mm, gấp góc ra sau > 10 độ, mảnh gãy lan vào hành xương, gãy đầu dưới trụ kèm theo
CT-scan: gãy phạm khớp ảnh hưởng sụn…
Trang 107 Chỉ định điều trị bảo tồn? Phương pháp điều trị: bột cẳng bàn tay rạch dọc bột/treo tay 10d
=>4w Giới hạn bột?
8 Mức độ di lệch chấp nhận được là gì?
9 Theo dõi bột: chú ý dấu hiệu phù nề ngón cái do chèn ép bột
10 Chỉ định điều trị phẫu thuật? Phẫu thuật Kapanji-đinh Kirschner + bột 4w sau đó bỏ đinh
11 KHX bằng mổ mở chỉ định? Đường mổ?
12 Cố định ngoài khi nào làm?
13 Điều trị sau mổ: thuốc? Lịch PHCN tập như thế nào?
14 Các biến chứng thường xuyên đối mặt
TK giữa (khám như thế nào)? Thường gặp trong gay nào/di lệch nào?
Sudeck (là gì? Cơ chế? Dự phòng?)
Tổn thương gân (gân nào, nguyên nhân, điều trị?)
Can lệch
Khớp giả
Thoái hóa khớp cổ tay
Biến chứng của gãy xương (nói chung)?
Biến chứng của bột (nói chung)?
Biến chứng sau phẫu thuật (nói chung)?
Phân độ Gustilo