WRU/EM CH ƯƠNG 3Tạo lập doanh nghiệp www.wru.edu.vn WRU/EM Xây dựng bộ máy quản trị Các lựa chọn chủ yếu khi thiết kế hệ thống SX Lựa chọn hình thức pháp lý và cơ hội KD Nghiên cứu cơ hộ
Trang 1WRU/EM CH ƯƠNG 3
Tạo lập doanh nghiệp
www.wru.edu.vn
WRU/EM
Xây dựng bộ máy quản trị Các lựa chọn chủ yếu khi thiết kế hệ thống SX Lựa chọn hình thức pháp lý và cơ hội KD Nghiên cứu cơ hội và điều kiện KD
WRU/EM
I Nghiên cứu cơ hội và điều kiện kinh doanh
Sự cần thiết nghiên cứu cơ
và điều kiện KD?
Nhằm đáp ứng nhu cầu thị trường
WRU/EM
1 Nghiên cứu các cơ hội kinh doanh
Nghiên cứu
và phát hiện cầu
Nghiên cứu cung
Cân nhắc cơ hội kinh doanh
WRU/EM
1.1 Nghiên cứu và phát hiện cầu
Nghiên cứu cầu là:
Các nhân tố ảnh hưởng đến cầu các loại sản phẩm
mà DN cần cung ứng như:
•Giá cả của sản phẩm
•Giá cả của hàng hoá thay thế
•Thu nhập của người tiêu dùng
•Quy mô thị trường, vv
WRU/EM
Nghiên cứu và Phát hiện cầu
DN biết được cầu về SP Với giá? Chất lượng?
- Đó là các nhân tố ảnh hưởng đến cầu như Giá của SP, Giá của hàng hoá thay thế, Thu nhập người TD…
Trang 21.2 Nghiên cứu cung
Nghiên cứu cung là:
Các nhân tố ảnh hưởng đến cung các loại sản phẩm
mà DN cần cung ứng như:
• Giá cả của sản phẩm
• Giá cả của các nhân tố đầu vào
• Chính sách thuế của nhà nước
• Số Dn đang và sẽ cung cấp,…
WRU/EM
Nghiên cứu cung
DN biết được người cung ứng có thể cung cấp loại
SP gì?Giá? Chất lượng?
chính sách thúê?
Lưu ý: Nghiên cứu quy mô cung cấp sản phẩm phải gắn với đặc điểm từng bước khu vực hoá và quốc tế hoá của thị trường các sản phẩm hiện nay
WRU/EM
1.3 Cân nhắc cơ hội kinh doanh
Nghiên cứu
và phát hiện
cầu
Nghiên cứu cung
Cân nhắc cơ hội kinh doanh
- Có nên KD?
-Cơ hội ở mức độ?
-Cần có những diều kiện gì từ phía người Sx?
WRU/EM
Để tạo lập DN ngoài cơ hội KD còn phải xem xét đến các điều kiện môi trường KD như:
Luật pháp
Chính sách kinh tế vĩ mô: chính sách thuế, chính sách khuyến khích,…
Khoa học công nghệ
Nguồn lực: nhân lực, tài nguyên
Thủ tục hành chính
…
Kết quả là đánh giá cụ thể về các điều kiện môi trường -> giúp
DN định hướng cho sự tồn tại và phát triển của mình
2 Nghiên cứu các điều kiện môi trường
WRU/EM
II.Lựa chọn hình thức pháp lý và xây dựng triết
lý kinh doanh
1 Các hình thức pháp lý và sự cần thiết của lựa chọn hình
thức pháp lý
Các hình thức pháp lý:
- DN nhà nước
- DN tư nhân
- Cty TNHH
- ……
Việc lựa chọn hình thức pháp lý sẽ quyết định:
- Điều kiện hoạt động, quyền lợi, nghĩa vụ pháp lý của
mỗi loại hình DN
- Xác định quy mô, mục tiêu, khả năng KD, phát triển,
lợi nhuận,…
WRU/EM
2 Các nhân tố ảnh hưởng tới việc lựa chọn hình thức pháp lý
Khả năng lãnh đạo
Khả năng mở rộng và phát triển
(quy mô, khả năng huy động vốn)
Vấn đề khác (thuế quan, quy định
sử dụng lợi nhuận, … )
Chọn hình thức pháp lý
Trang 3Triết lý kinh doanh
Giá trị cần đạt
Mục tiêu
Sứ mệnh
WRU/EM
Xác định:
•Sứ mệnh: là xác định lĩnh vực hoạt động, theo đuổi việc đáp ứng như cầu của khách hàng… như trả lời các câu hỏi “Tại sao DN tồn tại?”, “ DN kinh doanh ở lĩnh vực nào?”, “DN sẽ
đi về đâu?”
•Mục tiêu:
- Định tính: là mục tiêu cho suốt quá trình tồn tại và phát triển DN
- Cụ thể: liên quan đến từng đối tượng cụ thể trong DN
•Giá trị cần đạt đượccủa DN xác định thái độ của DN với những người sở hữu, NQT, người lao động, khách hàng và các đối tượng khác
WRU/EM
III Các lựa chọn chủ yếu khi thiết kế hệ thống sản xuất
1 Khái niệm và các yêu cầu chủ yếu:
a Khái niệm: Hệ thống SX của Dn là tổng hợp các bộ phận
sản xuất và phục vụ SX, sự phân bố về không gian và mối liên
hệ sản xuất - kỹ thuật giữa chúng với nhau
Hệ thống SX là cơ sở vật chất - kỹ thuật của DN, là cơ sở để tổ
chức quá trình SX và tổ chức bộ máy QTDN
Xây dựng hệ thống SXDN là:
• Xây dựng các bộ phận SX, các bộ phận phục vụ SX,
• Xác định tỷ trọng của mỗi bộ phận trong toàn hệ thống
• Xác lập về mối liên hệ về kỹ thuật - sản xuất giữa các bộ
phận đó và bố trí hợp lý
WRU/EM
2 Đảm bảo tính linh hoạt
THIẾT KẾ HỆ THỐNG SẢN XUẤT?
C MH
b Các yêu cầu chủ yếu
1 Đảm bảo tính chuyên môn hoá cao nhất
3 Đảm bảo tính cân đối ngay từ khâu thiết kế
4 Tạo điều kiện gắn trực tiếp HĐQT với HĐSX
WRU/EM
2 Một số lựa chọn cần thiết
Địa điểm
Quy mô sản xuất
Nguyên tắc xây dựng các bộ phận sản xuất
Phương pháp tổ chức sản xuất
Số cấp cuả bộ phận sản xuất
WRU/EM
2.1 Lựa chọn địa điểm
- Địa điểm có vai trò rất quan trọng, ảnh hưởng trong suốt quá trình hoạt động của DN
- Các nhân tố ảnh hưởng đến lựa chọn địa điểm (dựa trên so sánh lợi thế CPKD và lợi thế về doanh thu):
Chi phí sử dụng lao động,
Chi phí vận chuyển, sử dụng NVL,
Các vấn đề xây dựng,…
Thuế quan, chính sách ưu đãi (trong trường hợp KD mở ra khu vực và thế giới)
Trang 4
Các phương pháp lựa chọn địa điểm:
Định tính:căn cứ vào các nhân tố định tính như DN có đặt
gần nơi cung cấp NVL,lao động,… Phương pháp này đơn
giản và có độ chính xác thấp nên áp dụng ở phạm vi hẹp
Định lượng: sử dụng các thước đo định lượng như phương
pháp cho điểm từng nhân tố ảnh hưởng hoặc sử dụng số liệu
dự báo ước tính doanh thu, chi phí, lợi nhuận-> chọn
phương án tối ưu nhất Phương pháp này tốn kém và khó
định lượng nên nhiều DN cũng không lựa chọ phương pháp
này
Kết hợp định tính và định lượng: bằng sử dụng tiêu thức
định tính để khoanh khu vực lựa chọn; sau đó sử dụng các
tiêu thức định lượng đểd dánh giá Phương pháp này không
phức tạp,mức độ chính xác nhất định -> được áp dụng nhiều
trong thực tiễn
WRU/EM
- Lựa chọn quy mô là xác định độ lớn của DN (lớn, vừa, nhỏ)
Việc lựa chọn quy mô tác động lớn đến hiệu quả KD của Dn trong dài hạn: nếu quá lớn sẽ không thể sửa chữa được và ngược lại sẽ hoặc bỏ lỡ cơ hội KD
- Các nhân tố ảnh hưởng đến lựa chọn quy mô sản xuất:
• Dự báo về môi trường và thị trường
• Chức năng, nhiệm vụ SX
• Khả năng mở rộng và phát triển DN
• Khả năng về tài chính, đầu tư,…
• Nhân tố tổ chức, trình độ đội ngũ nhà QT
WRU/EM
2.3 Lựa chọn nguyên tắc xây dựng các bộ
phận sản xuất
- Nguyên tắc xây dựng các bộ phận sản xuất:
(1) Tổ chức SX theo nguyên tắc công nghệ:
• Mỗi bộ phận SX chỉ thực hiện và hoàn thành 1 giai đoạn công nghệ
nhất định của QTSX, được bố trí máy móc, thiết bị cùng loại theo
trình tự CNSX
• Năng suất thường thấp do sử dụng thiết bị vạn năng, cần nhiều kho
trung gian, vốn lưu động luân chuyển chậm nhưng có tính linh hoạt
cao, nhưng thích hợp với hệ thống SX có trình độ tự động hoá
không cao
(2) Tổ chức SX theo nguyên tắc đối tượng
• Mỗi bộ phận SX chỉ SX một loại SP (bộ phận, chi tiết)
• Sử dụng thiết bị chuyên dùng, hình thành dây chuyền SX, sử dụng ít
phương tiện vận chuyển, kho tàng, không linh hoạt Tuy nhiên đem
lại NS cao với dây chuyền SX tự động hoá
(3) Tổ chức SX theo nguyên tắc hỗn hợp: khắc phục được hạn chế của 2
phương pháp trên.
-Nhân tố ảnh hưởng: tính chất biến động của thị trường, khả năng tài
chính, trình độ trang thiết bị công nghệ,…
WRU/EM
2.4 Lựa chọn phương pháp tổ chức SX
• Tổ chức sản xuất theo phương pháp dây chuyền
• Tổ chức sản xuất theo nhóm
• Sản xuất đơn chiếc
WRU/EM
Xưởng -> phân
xưởng-> ngành
->nơi làm việc
DN quy
mô lớn
2.5 Lựa chọn số cấp bộ phận sản xuất
DN quy
mô vừa
DN quy
mô nhỏ
Phân xưởng->
ngành ->nơi làm việc
Phân xưởng->
->nơi làm việc Hoặc ngành ->
nơi làm việc
WRU/EM
IV Xây dựng bộ máy Quản trị
Cơ cấu bộ máy QTlà tổng hợp các bộ phận khác nhau có mối quan hệ phụ thuộc lẫn nhau, được chuyên môn hoá ở một trình
độ nhất định, được trao những trách nhiệm và quyền hạn cụ thể
và được bố trí theo mô hình QT thích hợp nhằm thực hiện các nhiệm vụ QT
Yêu cầu khi xây dựng bộ máy QT cần bảo đảm:
Tính chuyên môn hoá cao nhất có thể
Tiêu chuẩn hoá
Tính thống nhất quyền lực trong hoạt động QT và điều hành
Sự phối hợp nhịp nhàng giữa các bộ phận, cá nhân
Trang 5Bộ máy QTDN
Bộ máy quản trị doanh nghiệp là tập thể những
người lao động quản trị trong doanh nghiệp được
phân chia thành nhiều bộ phận và được bố trí theo
từng cấp nhằm thực hiện các chức năng
quản trị doanh nghiệp
Các mô
hình
BMQT
Các cấp QT
Khái niệm
C MH
WRU/EM
Công nhân viên
Cấp quản trị cơ sở
(Cấp tác nghiệp)
Cấp quản trị trung gian
(Cấp kỹ thuật)
Cấp quản trị tối cao
(Cấp chiến lược) Số lượng nhiều
Kỹ năng kỹ thuật Cấp tác nghiệp
Số lượng TB
Kỹ năng kỹ thuật Cấp kỹ thuật
Số lượng ít
Kỹ năng Tư duy cao Cấp CL
Đặc trưng
Điều hành Quản lý
điều hành Hoạch định
Chiến lược
Nhiệm vụ
Công việc
cụ thể
1 Lĩnh vực Toàn
Doanh Nghiệp
Phạm vi quản lý
Cấp quản trị
cơ sở Cấp quản trị trung gian Cấp quản trị
tối cao
TGĐ, PTGĐ
GĐ, PGĐ
TP, PTP
Tổ trưởng
So sánh
1 Các cấp quản trị
C MH I
WRU/EM
TỔNG GIÁM ĐỐC
GIÁM ĐỐC
Nhà máy A
GIÁM ĐỐC Nhà máy B
GIÁM ĐỐC Nhà máy C
Quản
đốc
phân
xưởng
A1
Quản
đốc
phân
xưởng
A2
Quản
đốc
phân
xưởng
A3
Quản đốc phân xưởng B1
Quản đốc phân xưởng B2
Quản đốc phân xưởng B3
Quản đốc phân xưởng A1
Quản đốc phân xưởng A2
Quản đốc phân xưởng A3
A
C1 C2 C3 Ci-1 Ci-2 Ci Cn-1 Cn-2 Cn
Trong đó A
Bi
Ci
Là cấp lãnh đạo, quản lý cao nhất trong DN
Là cấp lãnh đạo, quản lý trung gian trong DN
Là cấp quản lý cơ sở trong DN
TỔNG GIÁM ĐỐC GIÁM ĐỐC Nhà máy B Quản đốc phân xưởng B1
Mô hình trực tuyến
C MH I
2 Các mô hình quản trị
WRU/EM
TỔNG GIÁM ĐỐC
GIÁM ĐỐC Nhà máy A
GIÁM ĐỐC Nhà máy B
GIÁM ĐỐC Nhà máy C
Quản đốc phân xưởng A1
Quản đốc phân xưởng A2
Quản đốc phân xưởng A3
Quản đốc phân xưởng B1
Quản đốc phân xưởng B2
Quản đốc phân xưởng B3
Quản đốc phân xưởng A1
Quản đốc phân xưởng A2
Quản đốc phân xưởng A3
A
C1 C2 C3 Ci-1 Ci-2 Ci Cn-1 Cn-2 Cn
Trong đó A
Bi
Ci
Là cấp lãnh đạo, quản lý cao nhất trong DN
Là cấp lãnh đạo, quản lý trung gian trong DN
Là cấp quản lý cơ sở trong DN
TỔNG GIÁM ĐỐC GIÁM ĐỐC Nhà máy B
Quản đốc phân xưởng B1
x1 Là các bộ phận quản trị chức năng
Phòng KT
Phòng HC
Phòng HC
Mô hình trực tuyến chức năng
C MH I
WRU/EM
TỔNG GIÁM ĐỐC
GIÁM ĐỐC
Nhà máy A
GIÁM ĐỐC Nhà máy B
GIÁM ĐỐC Nhà máy C
Quản
đốc
phân
xưởng
A1
Quản
đốc
phân
xưởng
A2
Quản
đốc
phân
xưởng
A3
Quản đốc phân xưởng B1
Quản đốc phân xưởng B2
Quản đốc phân xưởng B3
Quản đốc phân xưởng A1
Quản đốc phân xưởng A2
Quản đốc phân xưởng A3
A
C1 C2 C3 Ci-1 Ci-2 Ci Cn-1 Cn-2 Cn
Trong đó A
Bi
Ci
Là cấp lãnh đạo, quản lý cao nhất trong DN
Là cấp lãnh đạo, quản lý trung gian trong DN
Là cấp quản lý cơ sở trong DN
TỔNG GIÁM ĐỐC GIÁM ĐỐC Nhà máy B
Quản đốc
x1 Là các bộ phận quản trị chức năng
Phòng
KT
Phòng HC
Phòng HC
Mô hình hỗn hợp
WRU/EM
Trong đó
A
A
Xi
P1
Pi
Pn
Ci
Là cấp lãnh đạo, quản lý cao nhất trong DN
Là cấp quản lý cơ sở trong DN
Phòng KT Phòng HC Phòng NS
Phòng KT
Giám đốc
dự án A
Giám đốc
dự án B
Giám đốc
dự án C
Giám đốc
Là các bộ phận quản trị chức năng
TỔNG GIÁM ĐỐC
TỔNG GIÁM ĐỐC
Mô hình ma trận
Trang 63 Xây dựng bộ máy quản trị
Các nguyên tắc:
Thống nhất
Kiểm soát
Hiệu quả
Công việc xây dựng:
Xây dựng nơi làm việc
Hình thành cấp QT và bộ phận chức năng (lựa chọn nguyên
tắc phân chia nhiệm vụ thích hợp nhất, phân tích và tổng
hợp nhiệm vụ)
Xác định quyền hạn, quyền lực, trách nhiệm cho từng bộ
phận và cá nhân
Xây dựng nội quy, quy chế hoạt động
WRU/EM
www.themegallery.com