Biểu diễn số nguyên Hệ nhị phân hay hệ đếm cơ số 2 là một hệ đếm số.. Cách chuyển đổi một số từ thập phân sang nhị phân và ngược lại, cùng với phép toán cộng hai số nhị phân.. Chuyển số
Trang 1Biểu diễn số nguyên
Hệ nhị phân (hay hệ đếm cơ số 2) là một hệ đếm
số
Cách chuyển đổi một số từ thập phân sang nhị phân
và ngược lại, cùng với phép toán cộng hai số nhị phân
1 Chuyển số thập phân sang số nhị phân
Nguyên tắc của phương pháp này là lấy số cần chuyển đổi chia cho 2 (kết quả chỉ lấy phần nguyên), sau đó tiếp tục lấy kết quả chia 2 (và cũng chỉ lấy phần nguyên), kết quả số nhị phân thu được
là tập hợp các số dư của các phép chia
Trang 2Ví dụ 1: Chuyển số 30 sang hệ nhị phân
Trang 3Cách chuyển
quả được 15 và số dư là 0
quả được 7 và số dư là 1
được 3 và dư 1
quả chia 2 chúng ta được 0
các số dư của các phép chia (lấy từ dưới lên)
Trang 4Ví dụ 2: Chuyển số 71 sang hệ nhị phân
Trang 5Cách chuyển
quả được 35 và số dư là 1
quả được 17 và số dư là 1
được 8 và dư 1
quả chia 2 chúng ta được 0
các số dư của các phép chia (lấy từ dưới lên)
Trang 6Biểu diễn số lẻ thập phân
Đối với phần lẻ của số thập phân, số lẻ được nhân với 2 Phần nguyên của kết quả
sẽ là bit nhị phân, phần lẻ của kết quả lại tiếp tục nhân 2 cho đến khi phần lẻ của kết quả bằng 0.
Ví dụ: Chuyển số 0.62510 sang hệ nhị phân
Trang 7Cách chuyển
Trang 8Ví dụ 2: đổi số 9.62510 sang hệ nhị phân
nhị phân là 1001
Phần lẻ 0.625 đổi sang hệ nhị phân là 0.101
Vậy số 9.62510=1001.1012
Trang 91 Chuyển số nhị phân sang thập phân
phân Ta thấy số 1000111 có tổng cộng 7 kí tự, chúng ta sẽ đánh số 7 kí tự này từ phải sang trái
và bắt đầu từ 0 như sau:
nhị phân x 2 lũy thừa vị trí
Trang 101.1 Cộng số nhị phân
Để cộng hai số nhị phân, chúng ta cần nhớ các nguyên tắc sau:
0 + 0 = 0
1 + 0 = 1
0 + 1 = 1
1 + 1 = 10 (nhớ 1 để cộng vào hàng trước
nó, tương tự như phép cộng số thập phân)
Bây giờ ta tiến hành cộng hai số 1000111 (số 71 trong hệ thập phân) và số 11110
(số 30 trong hệ thập phân).
Trang 11Cộng hai số nhị phân
Trang 13Ví dụ 1: ta thực hiện phép trừ sau
10 – 8 = 2
Trang 14Ví dụ 2: Thực hiện phép trừ 51 – 28 = 23
Trang 15Cách thực hiện
Trang 162.1 Số bù 1
Số bù 1: khi ta đảo tất cả các bit có trong số nhị phân (đổi 1 thành 0 và ngược lại), ta có số bù 1 của số nhị phân đó Số bù 1 thường được dùng để biểu diễn số âm trong máy tính Khi đó, bit cực
trái (bit đầu tiên ở bên trái) là bit đánh dấu với
qui ước: nếu bit dấu là 0 thì số là số dương, nếu bit dấu là 1 thì là số âm
Trang 17 Ví dụ: số 28 trong hệ thập phân biểu diễn sang nhị phân (với mẫu 8 bit) là 0001 1100 Vậy số bù
1 sẽ là
1110 0011
có thể thực hiện phép cộng với số bù 1 của số nhị phân đó
Trang 18Ví dụ : Thực hiện phép trừ 2 – 5 =-3
Trang 19Cách thực hiện
Trang 20Ví dụ: Thực hiện phép trừ 51 – 28 = 23
Trang 21Cách thực hiện
Trang 222.2 Số bù 2
các bit có trong số nhị phân (đổi 1 thành 0
và đổi 0 thành 1) rồi cộng thêm 1 vào kết quả Hay nói cách khác, số bù 2 là số bù 1 cộng thêm 1 Số bù 2 cũng được dùng để biểu diễn số âm Khi đó, bit cực trái (bit
đầu tiên ở bên trái) là bit đánh dấu với qui ước: nếu bit dấu là 0 thì số là số dương,
nếu bit dấu là 1 thì là số âm
Trang 23Ví dụ: Thực hiện phép trừ 2 – 5 =-3
Trang 24Cách thực hiện
Trang 253 Nhân hai số nhị phân
Phép tính nhân trong hệ nhị phân cũng
tương tự như phương pháp làm trong hệ thập phân Hai số A và B được nhân với nhau bởi những tích số của các kí số 0 và
1 của A và B: với mỗi con số ở B, tích của
nó với số một con số trong A được tính và viết xuống một hàng mới, mỗi hàng mới phải chuyển dịch vị trí sang bên trái 1 bit Tổng của các tích cục bộ này cho ta kết
quả tích số cuối cùng
Trang 26Ví dụ: 9 x 6 = 54
(1001 x 110 = 110110)
Trang 27Nhân hai số nhị phân
Trang 284 Chia 2 số nhị phân
phép cộng, trừ và nhân Cách chia số nhị phân
cũng giống như chia 2 số thập phân, do đó các
bạn cần nắm vững cách chia trên số thập phân, đồng thời cần nắm vững cách trừ 2 số nhị phân Đầu tiên hãy xem hình 1 để nhớ lại cách chia 2 số thập phân, sau đó xem hình 2 các bạn sẽ hiểu
cách chia số nhị phân
Trang 29Ví dụ : Chia hai số
Trang 30Ví dụ:Chia hai số nhị phân