Đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi từ 6 đến 10: “Ra đời và phát triển trong không khí cao trào cách mạng và cuộc chiến tranh ái quốc vĩ đại chống thực dân Pháp, đế quốc Mĩ vô cùn
Trang 1TÀI LIỆU GIẢNG DẠY ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC 2022 ĐH QUỐC GIA HÀ NỘI
BỘ MÔN: TƯ DUY ĐỊNH TÍNH
BIÊN SOẠN: THẦY ĐẶNG NGỌC KHƯƠNG
TÀI LIỆU: ĐỀ THI SỐ 3
ĐỀ SỐ 3
Đọc đoạn trích sau và trả lời câu hỏi từ câu 1 đến câu 5:
“ Còn xa lắm mới đến cái thác dưới Nhưng đã thấy tiếng nước réo gần mãi lại réo to
mãi lên Tiếng nước thác nghe như là oán trách gì, rồi lại như là van xin, rồi lại như là khiêu
khích, giọng gằn mà chế nhạo Thế rồi nó rống lên như tiếng một ngàn con trâu mộng đang
lồng lộn giữa rừng vầu rừng tre nứa nổ lửa, đang phá tuông rừng lửa, rừng lửa cùng gầm thét
với đàn trâu da cháy bùng bùng Tới cái thác rồi Ngoặt khúc sông lượn, thấy sóng bọt đã
trắng xoá cả một chân trời đá.”
(Nguyễn Tuân, Người lái đò sông Đà, Ngữ văn lớp 12 nâng cao, tập 1, NXB Giáo dục Việt
Nam, 2015, tr153)
A Phong cách ngôn ngữ chính luận
B Phong cách ngôn ngữ báo chí
C Phong cách ngôn ngữ nghệ thuật
D Phong cách ngôn ngữ khoa học
kết nào?
A Phép nối, thế
B Phép nối, liên tưởng, lặp
C Phép nối, lặp
D Phép thế, nối
A Vẻ đẹp thơ mộng
B Vẻ đẹp hùng vĩ, hung bạo
Trang 2C Vẻ đẹp dịu dàng, trí tuệ
D Vẻ đẹp triết lí, cổ thi
A Vẻ đẹp hung bạo của dòng sông Đà
B Sự hung bạo của sông Đà qua hình ảnh thác dưới
C Cảnh thác dưới
D Cảnh mặt ghềnh Hát Loóng
Đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi từ 6 đến 10:
“Ra đời và phát triển trong không khí cao trào cách mạng và cuộc chiến tranh ái quốc vĩ
đại chống thực dân Pháp, đế quốc Mĩ vô cùng ác liệt, kéo dài, văn học Việt Nam giai đoạn
1945-1975 trước hết là một nền văn học của chủ nghĩa yêu nước Đó không phải là văn học
của những số phận cá nhân mà là tiếng nói của cả một cộng đồng dân tộc trước thử thách
quyết liệt: Tổ quốc còn hay mất; độc lập, tự do hay nô lệ, ngục tù! Đây là văn học của những
sự kiện lịch sử, của số phận toàn dân, của chủ nghĩa anh hùng Nhân vật trung tâm của nó
phải là những người gắn bó số phận mình với số phận đất nước và kết tinh những phẩm chất
cao quý của cộng đồng - trước hết đại diện cho giai cấp, cho nhân tộc và thời đại, chứ không
phải cho cá nhân mình Và người cầm bút cũng vậy: nhân danh cộng đồng mà ngưỡng mộ,
ngợi ca người anh hùng với những chiến công chói lọi.”
(Ngữ văn 12 nâng cao, tập 1, NXB Giáo dục Việt Nam, 2015, tr6 )
cảnh nào?
A Trong hoàn cảnh cao trào cách mạng
B Trong hoàn cảnh cuộc chiến tranh ái quốc chống thực dân Pháp
C Trong hoàn cảnh chiến tranh chống kẻ thù xâm lược
D Trong hoàn cảnh cao trào cách mạng và cuộc chiến tranh ái quốc vĩ đại chống thực dân,
đế quốc
sau:
“Ra đời và phát triển trong không khí cao trào cách mạng và cuộc chiến tranh ái quốc vĩ
đại chống thực dân Pháp, đế quốc Mĩ vô cùng ác liệt, kéo dài, văn học Việt Nam giai đoạn
1945 - 1975 trước hết là một nền văn học của chủ nghĩa yêu nước Đó không phải là văn học
của những số phận cá nhân mà là tiếng nói của cả một cộng đồng dân tộc trước thử thách
quyết liệt: Tổ quốc còn hay mất; độc lập, tự do hay nô lệ, ngục tù!”
Nam giai đoạn 1945-1975?
Trang 3A Khuynh hướng sử thi và cảm hứng lãng mạn
B Khuynh hướng sử thi
C Cảm hứng lãng mạn
D Tư tưởng yêu nước
gì?
học và người viết trong giai đoạn văn học 1945-1975 có đặc điểm gì?
A Họ đều là những người có lòng yêu nước sâu sắc
B Họ luôn đấu tranh vì độc lập dân tộc
C Họ phải mang tính cách, khát vọng, phẩm chất và nhân danh cộng đồng dân tộc
D Họ đại diện cho số phận của cộng đồng
Đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi từ 11 đến 15:
“(1) Khó khăn là đầy tớ của chúng ta Chúng mang đến nhiều triển vọng, giúp ta trưởng
thành và dẫn ta tới điều tốt đẹp hơn, cả trong nơi làm việc cũng như trong đời thường Ẩn
sâu dưới những khó khăn là nhiều cơ hội quý giá để phát triển Mọi thử thách đều chẳng phải
thứ gì khác ngoài cơ hội khiến sự việc tốt đẹp hơn, thế nên tránh né thử thách đồng nghĩa với
tránh né phát triển và tiến bộ, còn ngăn cản thử thách là giảm bớt sự vĩ đại Hãy chộp lấy và
lợi dụng thử thách đang xuất hiện trước mặt bạn Chỉ người chết mới chẳng còn gặp khó
khăn gì mà thôi Một mối xung đột cá nhân tại công sở có thể là một vấn đề Nhưng nếu biết
suy nghĩ như một nhà lãnh đạo và biết lợi dụng tình huống để xây dựng sự hiểu biết, để nâng
cao mối giao tiếp và làm giàu mối liên hệ thì xung đột đó thực sự sẽ giúp bạn giỏi hơn Nó
chính là nền tảng để phát triển và hỗ trợ đắc lực cho bạn
(2) Khó khăn giúp hé lộ tài năng Những tổ chức tầm cỡ trên thế giới đều quan niệm rằng
khó khăn là cơ hội để phát triển Vậy nên đừng lên án chúng – hãy học hỏi và nắm bắt chúng
Những con người tầm cỡ trên thế giới đều biến những thương tích của mình trở thành bài
học trí tuệ Họ dùng thất bại làm đòn bẩy để tiến gần đến thành công Họ không thấy đó là
khó khăn, họ nhìn ra triển vọng Và điều đó khiến họ vĩ đại Hãy nhớ, sai lầm sẽ vẫn chỉ là
sai lầm nếu bạn lặp lại nó lần nữa.”
(Robin Sharma, Điều vĩ đại đời thường, NXB trẻ, 2019, tr1174)
đoạn trích trên
A Chính luận
B Nghị luận
C Bình luận
D Biểu cảm
Trang 4Câu 12: [ĐGNL QGHN – TEAM TVH] Đoạn (1) được viết theo cấu trúc nào?
A Diễn dịch
B Quy nap
C Song hành
D Móc xích
A Thử thách
B Khó khăn
C Xung đột
D Tình huống
A Vì lên án không giải quyết được vấn đề
B Vì khó khăn là một phần tất yếu của cuộc sống
C Vì khó khăn giúp hé lộ tài năng, là cơ hội để phát triển
D Vì khó khăn giúp ta nhìn về tương lai
A Trong cuộc sống, ai trong chúng ta cũng gặp phải khó khăn, thử thách
B Cần biết tránh né khó khăn, thử thách lúc cần thiết bởi không phải lúc nào chúng ta cũng
có thể vượt qua được
C Từ khó khăn, một số người có thể nhìn thấy triển vọng để phát triển
D Những thất bại trong cuộc sống chính là đòn bẩy để tiến dần đến thành công
Đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi từ 16 đến 20:
“Loài người không được cho sẵn bất cứ cái gì trên mặt đất này Tất cả những gì anh ta
cần - anh ta phải làm ra chúng Và ở đây loài người đối mặt với sự lựa chọn cơ bản nhất của
mình: anh ta chỉ có thể tồn tại được theo một trong hai cách - bằng cách làm việc độc lập với
bộ óc của riêng anh ta, hay là trở thành một kẻ ăn bám sống nhờ bộ óc của những người khác
Người sáng tạo chọn cách thứ nhất Kẻ ăn bám thì chọn cách thứ hai Người sáng tạo một
mình đối mặt với tự nhiên Kẻ ăn bám đối mặt với tự nhiên thông qua những trung gian
Mối quan tâm của người sáng tạo là chinh phục tự nhiên Còn mối quan tâm của kẻ ăn
bám là chinh phục con người
Người sáng tạo sống với lao động của mình Anh ta không cần ai khác Mục đích cơ bản
của anh ta là chính bản thân anh ta Kẻ ăn bám sống cuộc đời thứ cấp Anh ta cần những
người khác Những người khác trở thành động lực chính của anh ta.”
(Ayn Rand, Suối nguồn, NXB Trẻ TP HCM, 2017, tr1174)
Trang 5Câu 16: [ĐGNL QGHN – TEAM TVH] Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong
đoạn trích
A Nghị luận
B Chính luận
C Phân tích
D So sánh
theo những cách nào?
A Làm việc độc lập với bộ óc của mình, một mình đối mặt với tự nhiên
B Một mình đối mặt với tự nhiên, chinh phục tự nhiên
C Làm việc độc lập với bộ óc của mình, ăn bám vào bộ óc của người khác
D Chinh phục tự nhiên, chinh phục con người
trích
A Tạo nhịp điệu cho câu văn
B Nhấn mạnh sự khác biệt của người sáng tạo và kẻ ăn bám
C Tạo nhịp điệu cho câu văn đồng thời nhấn mạnh sự khác biệt của người sáng tạo và kẻ ăn
bám
D Tạo nhịp điệu cho câu văn đồng thời nhấn mạnh quan điểm của tác giả về người sáng tạo
người không được cho sẵn bất cứ cái gì trên mặt đất này Tất cả những gì anh ta cần - anh
ta phải làm ra chúng” có ý nghĩa gì?
A Nêu lên thực tế phũ phàng về hiện thực cuộc sống
B Khẳng định con người cần phải lao động sản xuất để tồn tại và phát triển
C Khẳng định mục đích sống của con người
D Khẳng định tình trạng của con người khi sống trên trái đất
là chinh phục con người”?
A Vì kẻ ăn bám luôn có ý đồ dựa dẫm vào những người xung quanh
B Vì chinh phục con người sẽ chinh phục được thiên nhiên
C Vì kẻ ăn bám không bao giờ chinh phục được thiên nhiên
D Vì chinh phục con người có thể tồn tại và phát triển vững chắc
logic/ phong cách:
“Ô nhiễm môi trường mang đến cho chúng ta nhiều hậu quả nghiêm trọng về cả đời sống
văn hoá, xã hội, kinh tế ”
Trang 6A Mang đến
B Hậu quả
C Đời sống
D Xã hội
logic/ phong cách:
“Thơ tự do có hình thức phân biệt với thơ cách luật không bị ràng buộc vào quy tắc cố định
về số câu, số từ niêm luật, đối, vần.”
A Thơ cách luật
B Quy tắc
C Số từ
D Vần
các từ còn lại:
A Mênh mông
B Hẹp hòi
C Chật hẹp
D Bát ngát
các từ còn lại:
A Xào xạc
B Lao xao
C Mềm mỏng
D Tí tách
các từ còn lại:
A Bệnh viện
B Bác sĩ
C Giáo viên
D Công nhân
các từ còn lại
A Lo lắng
B Hồi hộp
C Năng nổ
Trang 7D Vui vẻ
A Sóng (Xuân Quỳnh)
B Ai đã đặt tên cho dòng sông (Hoàng Phủ Ngọc Tường)
C Những đứa con trong gia đình (Nguyễn Thi)
D Tây Tiến (Quang Dũng)
còn lại?
A Hồn Trương Ba da hàng thịt (Lưu Quang Vũ)
B Chiếc thuyền ngoài xa (Nguyễn Minh Châu)
C Vợ nhặt (Kim Lân)
D Vợ chồng A Phủ (Tô Hoài)
trong câu dưới đây:
“Có mấy ai nhận ra rằng khoảng thời gian hạnh phúc nhất chính là những giây phút hiện tại
mà chúng ta đang sống? Cuộc sống vốn chứa đựng nhiều thử thách, khó khăn và nghịch
cảnh Cách thích ứng tốt nhất cuộc sống này là chấp nhận thực tế và tin vào chính
mình bản thân mỗi chúng ta, trong bất kỳ hoàn cảnh nào, phải biết cảm nhận và tự
tìm lấy niềm hạnh phúc cho riêng mình.”
A với/ tự
B cùng/ vì
C trong/ mỗi
D ở/ vì
trong câu dưới đây:
“ là sự tồn tại, vận động và tiến hoá của văn học vừa phụ thuộc vào quá trình lịch sử
xã hội vừa tuân theo những quy luật riêng.”
A Lịch sử văn học
B Quá trình văn học
C Giai đoạn văn học
D Thời kì văn học
trong câu dưới đây:
“Nền giáo dục của chúng ta bắt đầu đổi mới theo xu hướng tiến bộ hơn, tích cực hơn,
theo đó học sinh muốn thành đạt thì kiến thức sách vở, họ còn phải thành thạo các
Trang 8kĩ năng xã hội, kĩ năng sống để phát triển toàn diện, họ cần phải được trang bị các giá trị
chuẩn mực về tính cách, phẩm chất và những đạo đức tốt đẹp.”
A sẽ/ trong
B đang/ ngoài
C đã/ với
D chắc chắn/ cùng với
trong câu dưới đây:
“Người có tính khiêm tốn thường hay cho mình là , còn phải phấn đấu thêm, trau dồi
thêm, cần được trao đổi, học hỏi nhiều thêm nữa Người có tính khiêm tốn không bao giờ
chịu chấp nhận sự thành công của cá nhân mình trong hoàn cảnh hiện tại, lúc nào cũng cho
sự thành công của mình là không đáng kể, luôn luôn tìm cách để học hỏi thêm nữa.”
A thiếu sót/ may mắn
B dốt nát/ tầm thường
C kém cỏi/ cao cả
D kém/ bình thường
trong câu dưới đây:
“Nguyễn Đình Chiều là một nhà thơ yêu nước mà tác phẩm là những trang bất hủ ca ngợi
cuộc chiến đấu oanh liệt của nhân dân ta chống xâm lược phương Tây ngay buổi đầu
đặt chân lên đất nước chúng ta.”
A bọn/ chúng
B quân/ họ
C lũ/ nó
D kẻ/ chúng
trong câu dưới đây:
“ có đặc điểm chung như sau: tính khái quát, trừu tượng; tính lí trí, logic tính khách
quan, phi cá thể.”
A Phong cách ngôn ngữ chính luận
B Phong cách ngôn ngữ hành chính
C Phong cách ngôn ngữ khoa học
D Phong cách ngôn ngữ nghệ thuật
trong câu dưới đây:
Trang 9“Đặc điểm của chủ nghĩa trong văn học sau Cách mạng là hướng hẳn về nhân dân tả
nỗi khổ của họ dưới ách áp bức giai cấp trong và phát hiện ở họ những đức tính tốt
đẹp, đặc biệt là khả năng cách mạng dưới sự lãnh đạo của Đảng.”
A nhân đạo/ xã hội cũ
B hiện thực/ xã hội phong kiến
C yêu nước/ đời sống
D xã hội/ xã hội
“Trong những dòng sông đẹp ở các nước mà tôi thường nghe nói đến, hình như chỉ sông
Hương là thuộc về một thành phố duy nhất Trước khi về đến vùng châu thổ êm đềm, nó là
một bản trường ca của rừng già, rầm rộ giữa bóng cây đại ngàn, mãnh liệt qua những ghềnh
thác, cuộn xoáy như cơn lốc vào những đáy vực bí ẩn, và cũng có lúc nó trở nên dịu dàng và
say đắm giữa những dặm dài chói lọi màu đỏ của hoa đỗ quyên rừng Giữa lòng Trường Sơn,
sông Hương đã sống một nửa cuộc đời của mình như một cô gái Di - gan phóng khoáng và
man dại Rừng già đã hun đúc cho nó một bản lĩnh gan dạ, một tâm hồn tự do và trong sáng
Nhưng chính rừng già nơi đây, với cấu trúc đặc biệt có thể lý giải được về mặt khoa học, đã
chế ngự sức mạnh bản năng ở người con gái của mình để khi ra khỏi rừng, sông Hương
nhanh chóng mang một sắc đẹp dịu dàng và trí tuệ, trở thành người mẹ phù sa của một vùng
văn hoá xứ sở.”
(Hoàng Phủ Ngọc Tường, Ai đã đặt tên cho dòng sông, Ngữ văn 12 nâng cao, tập một,
NXB Giáo dục Việt Nam, 2015, tr.178) Đoạn trích trên tập trung miêu tả sông Hương ở không gian nào?
A Sông Hương vào thành phố
B Sông Hương ra khỏi thành phố
C Sông Hương giữa lòng Trường Sơn
D Sông Hương giữa lòng Trường Sơn và ra khỏi rừng
Của ong bướm này đây tuần tháng mật;
Này đây hoa của đồng nội xanh rì;
Này đây lá của cành tơ phơ phất;
Của yến anh này đây khúc tình si;
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi, Mỗi sáng sớm, thần Vui hằng gõ cửa;
Tháng giêng ngon như một cặp môi gần;
(Xuân Diệu, Vội vàng, Ngữ văn 11, tập 2, NXB Giáo dục, 2007, tr.21)
Trang 10Câu thơ nào trong đoạn thơ trên thể hiện trọn vẹn vẻ đẹp của mùa xuân?
A Của ong bướm này đây tuần tháng mật
B Này đây hoa của đồng nội xanh rì
C Và này đây ánh sáng chớp hàng mi
D Tháng giêng ngon như một cặp môi gần
tiếng ghi-ta nâu bầu trời cô gái ấy tiếng ghi-ta lá xanh biết mấy tiếng ghi-ta tròn bọt nước vỡ tan tiếng ghi-ta ròng ròng
máu chảy (Thanh Thảo, Đàn ghi ta của Lorca, Ngữ văn 12, NXB Giáo dục Việt Nam, 2014)
Trong đoạn trích trên tác giả đã sử dụng những biện pháp tu từ gì?
A Điệp, ẩn dụ
B Lặp, hoán dụ
C Điệp, hoán dụ
D Lặp, ẩn dụ
“Tính dân tộc là phẩm chất tư tưởng - thẩm mĩ độc đáo của sáng tác văn học, thể hiện sự
gắn bó giữa tác phẩm văn học với văn hóa và tinh thần dân tộc Mỗi dân tộc trên thế giới đều
có cuộc sống và cách cảm thụ thế giới và hệ giá trị riêng do truyền thống văn hóa, phong tục
tập quán, tâm lí và ngôn ngữ tạo thành Sự biểu hiện tập trung các phương diện ấy vào nội
dung và hình thức của tác phẩm làm thành tính dân tộc của văn học Tính dân tộc thể hiện ở
cảnh sắc thiên nhiên, nhịp điệu đời sống, cái nhìn và tính cách dân tộc; đặc biệt là ở các hình
thức thể loại và phương tiện ngôn từ mà dân tộc ấy ưa chuộng."
(Ngữ văn 12 nâng cao, tập 1, NXB Giáo dục Việt Nam, 2015, tr.88-89)
Tính dân tộc trong văn học được thể hiện tập trung ở những yếu tố nào?
A Phong tục tập quán, tâm lí và ngôn ngữ
B Nội dung và hình thức
C Cảnh sắc thiên nhiên, nhịp điệu đời sống, cái nhìn và tính cách dân tộc
D Hình thức thể loại và phương tiện ngôn từ mà dân tộc ấy ưa chuộng
Khi ta lớn lên Đất Nước đã có rồi
Trang 11Đất Nước có trong những cái “ngày xửa ngày xưa” mẹ thường hay kể
Đất Nước bắt đầu với miếng trầu bây giờ bà ăn Đất Nước lớn lên khi dân mình biết trồng tre mà đánh giặc (Nguyễn Khoa Điềm, Đất nước, Ngữ văn 12 nâng cao, NXB Giáo dục Việt Nam, 2015,
tr.115) Trong đoạn trích trên, tác giả đã gợi đến những câu chuyện cổ dân gian nào?
A Sự tích trầu cau
B Thánh Gióng
C Sự tích trầu cau, Thánh Gióng
D Truyện cổ tích, truyền thuyết
“Có thể thấy ở Hai đứa trẻ - truyện của xung đột giữa bóng tối và ánh sáng: bóng tối hay
nghèo nàn và cô đơn, ánh sáng chỉ là ước mơ thoáng qua Mở đầu truyện, ánh sáng tắt dần;
kết thúc truyện, bóng tối tràn ngập phố huyện, hay tràn ngập thế giới Và có thể thấy ở đây
triết lí của Thạch Lam về thân phận con người Diễn biến truyện là sự tranh chấp bóng tối –
ánh sáng.”
(Ngữ văn 11 nâng cao, tập 1, NXB Giáo dục, 2008, tr.140)
Xác định thao tác lập luận chính được sử dụng trong đoạn trích trên
A Bình luận
B Phân tích
C Chứng minh
D Giải thích
“Phong trào Thơ mới đã đóng góp nhiều về nghệ thuật thơ, đã đổi mới sự biểu hiện cảm
xúc mạnh, nghĩa là cảm xúc sâu thẳm về cuộc đời, về con người, về đất nước, về thiên nhiên,
về vạn vật Thơ mới đã trau dồi tiếng Việt, làm cho ngôn ngữ thơ Việt Nam uyển chuyển và
hiện đại, biểu hiện được tất cả các màu sắc tâm hồn của người Việt Nam ở thế kỉ này Nếu
không có phong trào Thơ mới thì cũng không có ngôn ngữ thơ mới vừa súc tích, sắc bén,
vừa uyển chuyển mượt mà, chứa đựng nhiều năng lượng trữ tình cho những nhà thơ các thế
hệ ra đời sau Cách mạng tháng Tám để biểu ở hiện tư tưởng và tình cảm của mình.”
(Ngữ văn 11 nâng cao, tập 2, NXB Giáo dục, 2008, tr.152) Xác định cách thức trình bày của đoạn văn trên
A Quy nạp
B Song hành
C Diễn dịch