Họ và tên CẢM NHẬN VỀ TRUYỆN NGẮN TIẾC THƯƠNG NHỮNG NGÀY ĐÃ MẤT CỦA LỖ TẤN Cuộc cách mạng văn hóa Trung Hoa diễn ra đầu thế kỉ XX phải nhắc đến một cái tên lớn trong nền văn học chính là Lỗ Tấn Thế gi.
Trang 1Họ và tên:
CẢM NHẬN VỀ TRUYỆN NGẮN
TIẾC THƯƠNG NHỮNG NGÀY
ĐÃ MẤT
CỦA LỖ TẤN
Trang 2Cuộc cách mạng văn hóa Trung Hoa diễn ra đầu thế kỉ XX phải nhắc đến một cái tên lớn trong nền văn học chính là Lỗ Tấn Thế giới văn hóa Trung Hoa đầy đủ màu sắc hiện lên một cách chân thực trong sáng tác của ông Ngòi bút tinh tế của Lỗ Tấn chạm vào từng ngóc ngách của đời sống người dân Ông phơi ra vô vàn những vấn đề xã hội nóng hổi mà đến ngày nay còn trăn trở Trên con đường chuyển biến nền văn hóa, người tri thức là một thành phần góp mặt vô cùng quan trọng
Sự chuyển biến trong tư tưởng mới mẻ của người tri thức trong tình yêu cùng bi kịch mà họ vấp phải được thể hiện rõ trong truyện ngắn “Tiếc thương những ngày đã mất”
Truyện phác họa hai nhân vật tri thức sống trong thời kì dân chủ mới ở Trung Quốc Họ không mang những tư tưởng cũ của xã hội trước
mà tràn ngập tinh thần con người mới khi tự do lựa chọn hôn nhân của
Trang 3chính mình Họ bỏ mặc sự dèm pha của mọi người xung quanh Tuy nhiên, sự mãnh liệt chất chứa trong tình cảm, đựng trong thế giới tư tưởng mới mẻ của những ngưởi trẻ chưa đủ mang tới cho họ một kết cục tốt đẹp Cả hai nhân vật Quyên Sinh và Tử Quân đã tự kết liễu cuộc hôn nhân tưởng chừng hạnh phúc của mình
Đọc tác phẩm, chúng ta thấy một điểm mới trong quan niệm của nhân vật nữ “Người em là của em, không ai có quyền can thiệp vào đời
em cả” Đây là một sự cương quyết mang hơi hướng của nữ quyền Rõ ràng, trong xã hội nam quyền sâu nặng như Trung Quốc thì câu nói của
Tử Quân như một bản tuyên ngôn mới về thân phận của người phụ nữ Thậm chí ở phong thái của Tử Quân cũng mang dáng dấp của sự thay đổi trong cái nhìn về phụ nữ, Tử Quân không quan tâm tới những lời đàm tiếu xung quanh: “nàng bước đi một cách kiêu hãnh” trước những con mắt dè chừng Tử Quân còn “to tiếng với ông chú đến nỗi ông chú
Trang 4giận không nhận nàng là cháu nữa” Một người phụ nữ có tư tưởng đổi mới, bất chấp tất cả chỉ vì và tự quyết định hạnh phúc hôn nhân, mặc cho người thân ngăn cản như Tử Quân là một sự phản kháng mãnh liệt
và mới mẻ trong xã hội cũ Trung Quốc Ngay cả Quyên sinh cũng rất hạnh phúc khi Tử Quân cùng anh viết tiếp những trang mới của cuộc đời Anh hạnh phúc, vui sướng tràn ngập và hoan hỉ đến “tíu tít” cả lên Vậy, họ đến với nhau hoàn toàn là tự nguyện và họ hạnh phúc với tình yêu của mình
Tuy nhiên, lí tưởng tình yêu giữa hai nhân vật trong truyện khó thực hiện khi họ về sống chung một nhà Đặc biệt, Tử Quân đã không còn tha thiết với tư tưởng đấu tranh xã hội mà cô chỉ luẩn quẩn chuyện bếp núc: “đã lâu, nàng không hề cầm đến sách nữa” Cả hai nhân vật đều
lo lắng hơn khi Quyên Sinh mất việc Họ dần dần không còn nói chuyện với nhau, cũng không chia sẻ nhiều suy nghĩ về đời sống với nhau Nhân
Trang 5vật nam cũng dần chìm vào sự vị kĩ cá nhân chứ không còn cảm giác mong chờ và mãnh liệt trong tình yêu như lúc ban đầu Quyên Sinh cho rằng: “Tình yêu phải được đổi mới luôn, lớn dần lên và phải sáng tạo”
Sự vị kỉ ngày một dâng trào bởi chính anh cũng nhận ra “tôi biết mấy lâu nay, đối với nàng, tôi còn lạnh lùng hơn nàng đối với tôi Quyên Sinh cố gạt Tử Quân ra khỏi đời sống của mình: “tôi nhận thấy chúng tôi có lìa nhau ra thì mới có thể có một nguồn hi vọng mới được”, “tôi bỗng nghĩ nàng có thể chết đi cho rảnh” Anh ta nghĩ: “Nhân lúc chưa quen sử dụng đôi cánh, từ đây tôi phải vút lên, bay liệng trong những khoảng trời mới mẻ, rộng thênh thang” Hẳn là anh ta đã mong Tử Quân chết đi không dưới ba lần Chính vì lao vào yêu mù quáng nên họ đã rơi vào bi kịch không thể thay đổi đó là cái chết của Tử Quân Từ đây, dấy lên một hồi chuông báo động cho những lớp người tri thức lúc bấy giờ tiếp thu một cách hời hợt văn hóa mới của nước ngoài Họ chưa chắt lọc sao cho
Trang 6phù hợp với bối cảnh xã hội thực tế của Trung Hoa lúc bấy giờ Chủ đề tình yêu mà Lỗ Tấn nhắc tới rất hiếm khi thấy xuất hiện trong sáng tác của ông Nhưng với hai nhân vật này, Lỗ Tấn chạm đến tận đáy bi kịch trong tình yêu của những con người trẻ trong thời kì đổi mới văn hóa
Tử Quân lao vào một chữ “yêu”, nhưng chỉ nghĩ sẽ sống trong tinh thần Cô không tạo nền tảng vững chắc cho hôn nhân nên đẩy chính mình vào “sự uy nghiêm của ông bố và sự khinh bỉ lạnh lùng của người xung quanh” Hình tượng Tử Quân dù được Lỗ Tấn nói đến cách đây gần một trăm năm nhưng nó vẫn luôn sống cùng thời đại Ta thấy hình tượng Tử Quân ở nhiều nơi khác nhau trên thế giới, ở thời mà nhân vật được xây dựng, thời nay và có thể ở tương lai Rõ ràng Lỗ Tấn muốn nhắc khéo giới nữ Trước khi muốn kết hôn phải suy nghĩ thật kĩ và hoàn thiện chính mình Đề có chỗ đứng trong xã hội nam quyền phụ nữ càng phải nỗ lực rất nhiều Về cơ bản là họ cần phải tự nuôi sống bản thân
Trang 7mình trước và yêu lấy chính bản thân mình rồi mới đủ khả năng yêu lấy người khác Điều đáng nói là cả hai nhân vật đều vượt qua định kiến xã hội để đến với nhau Tuy nhiên, họ không vượt qua được định kiến của chính bản thân mình Vậy suy cho cùng thì do định kiến xã hội hay do chính bản thân con người? Họ cùng vượt qua bóng đen khủng khiếp trong sự miệt thị của mọi người nhưng vấp phải sự miệt thị, yếu hèn của chính mình
Giọng điệu buồn nhớ, tiếc thương chiếm phần lớn tác phẩm nhưng nó lại làm bật lên luồng sinh khí tươi mới nơi nhân vật Từ Quân ở đầu tác phẩm Một người phụ nữ mang tư tưởng mới trong bước chuyển mình của xã hội Nhưng màu sắc ấy lại nhuốm vẻ u buồn trôi theo dòng chảy của câu chuyện Cái chết của Tử Quân được nhắc đến vô cùng mờ nhạt nhưng ẩn chứa đằng sau đó là rất nhiều vấn đề phức tạp Định kiến
xã hội Trung Quốc vốn rất nặng nề Nó bóp nghẹt đời sống của những
Trang 8người trẻ tuổi Hoàn cảnh xã hội góp phần đẩy tình yêu của họ vào bi kịch Hàng xóm dèm pha, cha nghiêm khắc, công ty đuổi việc, và những giá trị vật chất tủn mủn đã kéo tình yêu của họ rơi vào ngõ cụt
Chính bi kịch cái chết của Tử Quân và sự vị kỉ của Quyên Sinh
đã đánh thức trách nhiệm trong mỗi con người đối với tình yêu
Kết cấu tác phẩm được viết theo dòng hồi tưởng của nhân vật, mở đầu ở hiện tại, nhớ về quá khứ để rồi quay trở lại tiếc thương những gì
đã mất Tác giả sử dụng ngôi thứ nhất để dễ dàng bộc lộ cảm xúc và tự vấn lương tâm mình giúp câu chuyện mang đậm trạng thái tâm lí nhân vật, lôi cuốn người đọc vào dòng tâm thức của nhân vật Người đọc không thể thoát khỏi giọng điệu buồn thương, hối hận, tiếc nhớ của Quyên Sinh Sự hối hận, đau đớn tràn ngập tác phẩm “Nếu như có thể được thì tôi sẽ vì hương hồn Tử Quân và vì chính mình mà ghi lại đây lòng hối hận, nỗi đau thương của tôi” hay anh ta “cầu ngọn lửa độc của
Trang 9địa ngục bao vây lấy tôi thiêu cho hết lòng hối hận, nỗi đau thương” của chính mình Nhưng phải thấy rằng anh ta cũng cố sức ngụy biện sự rũ bỏ
vô trách nhiệm “Còn sống thì nhất định tôi phải nhằm con đường sống
mà tiến lên”
Tác phẩm “Tiếc thương những ngày đã mất” là tác phẩm đề cập đến đề tài tình yêu duy nhất trong sáng tác của Lỗ Tấn Tình yêu vốn mang một sức mạnh to lớn khiến nhân vật nữ vượt lên định kiến xã hội
cũ Làm mát tâm hồn và thúc đẩy tư tưởng trong nhân vật nam Lỗ Tấn
đã thật tinh tế khi vạch ra đường ray bị trật giữa hai người trẻ yêu nhau
Họ đã không còn nắm tay nhau cùng song hành trên con đường tình yêu Quyên Sinh muốn chạy nhanh bao nhiêu thì Tử Quân tụt lại ở phía sau bấy nhiêu Một khi bị trật khỏi đường ray, tâm hồn, trái tim và con người
Tử Quân chắc chắn phải chịu tổn thương sâu sắc để rồi chết mòn trong chính tuổi thanh xuân của một cô gái từng rất cởi mở
Trang 10Một bức màn cuộc đời hạ xuống đầy bi kịch Tử Quân không đơn thuần là một người mà đại diện cho rất nhiều thân phận phụ nữ trong xã hội đang xoay mình của Trung Hoa Quyên Sinh cũng chẳng phải một nhân vật trong câu chuyện hư cấu nhưng vẽ nên bao nhiêu bộ mặt nam nhi trong xã hội cũ Họ mang tư tưởng mới của những con người tri thức Họ chờ đón những thay đổi từ chính bản thân nhưng không hoàn thành nó đến cuối đường Lỗ Tấn làm thức tỉnh cả một thế hệ người dân Trung Quốc qua bi kịch của câu chuyện Tác phẩm “Tiếc thương những ngày đã mất” đã chìa ra bàn tay kéo những người trẻ đến gần hơn với trách nhiệm đối với tình yêu trong cuộc đời đối với xã hội cũ Trung Hoa
và cả ngày hôm nay