Cầu của một lọai hàng hóa hay dịch vụ là những số lượng thay đổi khác nhau của hàng hóa hay dịch vụ đó mà người tiêu dùng muốn mua và có khả năng mua ở những mức gía thay đổi khác nhau c
Trang 1Chương 2
Các vấn đề
cơ bản của cung và cầu
Các vấn đề
cơ bản của cung và cầu
Trang 2I II IIINội dung chương 2
THỊ TRƯỜNG CẠNH TRANH HOÀN TOÀN
CUNG CẦU HÀNG HOÁ
VÀ GIÁ CẢ THỊ
TRƯỜNG
CO DÃN CỦA CUNG
Trang 3THỊ TRƯỜNG CẠNH TRANH HOÀN TOÀN
THỊ TRƯỜNG CẠNH TRANH HOÀN TOÀN
Trang 4
Thị trường
Thị trường là nơi người mua và
người bán gặp
nhau để xác định giá cả và sản lượng
Trang 5VẬY, MUA BÁN QUA ĐIỆN THOẠI, TRÊN MẠNG… THÌ
SAO?
Trang 6Các loại thị trường
Cạnh tranh
hoàn toànCạnh tranh
bất toàn
Trang 7Đặc điểm
Thị trường cạnh tranh hoàn toàn
Thông tin hoàn hảo
Không có sự can thiệp của bất kỳ ai và không có ngoại tác
Không có sự can thiệp của bất kỳ ai và không có ngoại tác Chi phí vận chuyển bằng 0 4
3
5
Các cá nhân tham gia là bộ phận rất nhỏ bé của toàn thể thị trường Vì thế hoạt động cuả mỗi cá nhân không thể ảnh hưởng làm thay đổi giá của bất cứ thứ gì họ bán hoặc mua
Các cá nhân tham gia là bộ phận rất nhỏ bé của toàn thể thị trường Vì thế hoạt động cuả mỗi cá nhân không thể ảnh hưởng làm thay đổi giá của bất cứ thứ gì họ bán hoặc mua
Sản phẩm đồng nhất 2
1
Trang 8TỐI ĐA
HOÁ LỢI
ÍCH
TỐI ĐA HOÁ LỢI NHUẬN
MỤC ĐÍCH CỦA NGƯỜI MUA VÀ NGƯỜI BÁN
MỤC ĐÍCH CỦA NGƯỜI MUA VÀ NGƯỜI BÁN
NGƯỜI MUA
NGƯỜI BÁN
Trang 9CUNG, CẦU VÀ
SỰ HÌNH THÀNH GIÁ CẢ THỊ TRƯỜNG
CUNG, CẦU VÀ
SỰ HÌNH THÀNH GIÁ CẢ THỊ TRƯỜNG
Trang 10
Cầu của một lọai hàng hóa hay dịch vụ là những số lượng thay đổi khác nhau của hàng hóa hay dịch vụ đó mà người tiêu dùng muốn mua và có khả năng mua ở những mức gía
thay đổi khác nhau có thể có trên thị trường trong một
khoảng thời gian nhất định với điều kiện các yếu tố khác không đổi.
Định nghĩa
Cầu
Trang 11* Số lượng hàng hóa mà người mua
muốn mua và có khả năng mua tại một mức
giá cụ thể nào đó gọi là lượng cầu
(Qd:Quantity demanded)
* Lượng cầu phải được định trong một khỏan thời gian
Trang 12Khi giá của một lọai hàng hóa
nào đó tăng lên (trong điều kiện
các yếu tố khác không đổi)
lượng cầu về hàng hóa đó có xu
hướng giảm xuống Nói cách
khác, nếu người bán quyết định
tung ra thị trường số lượng một
mặt hàng nhiều hơn hôm qua
(trong điều kiện các yếu tố khác
không đổi) thì chỉ có thể bán hết
lượng hàng đó với gía thấp hơn.
Quy luật cầu
Q P
Trang 13Thảo luận:
Tại sao quy
luật cầu đúng ?
Quy luật cầu
Trang 14Q P
Thảo luận
Trang 15P Q
Thảo luận
Trang 16Tác động thay thế
Tác động thu nhập
Quy luật cầu
là đúng vì do hai tác động
Giải thích quy luật cầu
Trang 17Biểu cầu: Biểu cầu là bảng liệt
kê các mối quan hệ ngược chiều giữa giá và lượng cầu
b
c
a
Đường cầu: là việc mô tả cầu bằng
đồ thị Trục tung thể hiện giá, trục hòanh thể hiện lượng cầu
Hàm số cầu:
Qx = f(Px) Trong đó:
- Qx là lượng cầu của hàng hóa X
- Px là giá của hàng hóa X
Các hình thức thể hiện cầu
Trang 18Bảng II.1: Biểu cầu về gạo.
Đơn giá (P: price)(ngàn đ/ kg) (Qd)(triệu kg/ Tuần) Lượng cầu
Trang 19Đường cong cầu:
Biểu thị khối lượng sản phẩm mà thị trường sẽ mua trong một khoảng thời gian nhất định tương ứng với những mức giá khác nhau trong khoảng
thời gian đó.
Đường cong cầu:
Biểu thị khối lượng sản phẩm mà thị trường sẽ mua trong một khoảng thời gian nhất định tương ứng với những mức giá khác nhau trong khoảng
Trang 20Hình II.1: Đường cầu của gạo
Trang 21Giả định, chúng ta có hàm số cầu của cá như sau:
Qc = 200 – 2Pc
Trong đó:
- Pc là giá cá (1.000đ/kg)
- Qc là lượng cầu của cá (kg/ngày)
Hàm số cầu này đã cho chúng ta biết được mối quan
hệ giữa giá và lượng cầu như sau:
+ Nếu Pc = 35 thì Qc = 200-2*35=130kg/ngày + Nếu Pc = 40 thì Qc = 200-2*40=120kg/ngày + Nếu Pc = 45 thì Qc = 200-2*45=110kg/ngày + Nếu Pc = 50 thì Qc = 200-2*50=100kg/ngày
Trang 22Sự di chuyển dọc theo đường cầu của một loại hàng hóa đã cho là sự thay đổi lượng cầu của hàng hóa đó do giá cả của chính nó thay đổi, trong điều kiện các yếu tố khác không đổi
Trang 23Các yếu tố ảnh hưởng đến cầu và
sự dời chuyển của đường cầu
Các yếu tố ảnh hưởng đến cầu và
sự dời chuyển của đường cầu
Thu nhập của người tiêu dùng
Quy mô thị trườngGiá cả hàng hoá & dịch vụ có liên quan
Giá cả dự kiến của hàng hoá đóKhẩu vị, sở thích của người tiêu dùng
Các yếu tố khác
Trang 25B CUNG
( SỨC CUNG )
Trang 261 Định nghiã:
Cung của một hàng hóa hay dịch vụ
là những số lượng thay đổi khác nhau
của hàng hóa hay dịch vụ đó mà người bán sẵn sàng và có khả năng bán ở
những mức giá thay đổi khác nhau có
thể có trên thị trường, trong một khoảng thời gian nhất định, với điều kiện các yếu
tố khác không đổi
Trang 27Q P
Trang 28Khi giá một mặt hàng tăng lên (trong điều kiện các yếu tố khác không đổi) lượng cung về hàng hóa đó tăng và ngược lại khi giá một mặt hàng giảm (trong điều kiện các yếu
tố khác không đổi) lượng cung về hàng hóa đó sẽ giảm”.
Quy luật cung 2
Q P
P
Q
Trang 29Qs
Hình II.11: Đường cung sức lao động
Trường hợp ngoại lệ của qui luật cung
Trang 30Biểu cung: là bảng liệt kê các mối
quan hệ cùng chiều giữa giá và lượng cung.
b
a
Đường cung: là việc mô tả cung bằng
đồ thị Trục tung thể hiện giá, trực hòanh thể hiện lượng cung.
Hàm số cung:
Qx = g(Px) Trong đó:
- Qx là lượng cung của hàng hóa X
- Px là giá của hàng hóa X
Các hình thức thể hiện cung
Trang 31Bảng II.2: Biểu cung của gạo.
(P: price)(ngàn đ/ kg) Đơn giá Lượng cung (Q (triệu kg/ Tuần)s)
Trang 32Hình II.12: đườg cung của gạo
L
M
Trang 34Giả định, chúng ta có hàm số cung của thịt như sau:
Qt = 10Pt – 50 (Pt>25) Trong đó:
- Pt là giá thịt (1.000đ/kg)
- Qt là lượng cung của thịt (kg/ngày)
Hàm số cung này đã cho chúng ta biết được mối quan
hệ giữa giá và lượng cung như sau:
+ Nếu giá thịt là 35.000đ/kg thì Qt= 10*35-50=300kg/ngày + Nếu giá thịt là 40.000đ/kg thì Qt= 10*40-50=350kg/ngày + Nếu giá thịt là 45.000đ/kg thì Qt= 10*45-50=400kg/ngày + Nếu giá thịt là 50.000đ/kg thì Qt= 10*50-50=450kg/ngày
Trang 35Sự di chuyển dọc theo đường cung của một loại hàng hóa đã cho là sự thay đổi lượng cung của hàng hóa đó do giá cả của chính nó thay đổi, trong điều kiện các yếu tố khác không đổi
4) Sự di chuyển dọc theo một đường cung
S
Trang 36Thảo luận
Anh (chị) hiểu thế nào là cung tăng (cung giảm)? Khi cung tăng (cung giảm) thì vị trí của đường cung trên đồ thị thay đổi như thế nào?
5 Sự dịch chuyển cả đường đường cung
Trang 37Cung tăng, đường cung dịch chuyển
Trang 38Thảo luận
Câu hỏi:
Theo anh (chị) những yếu tố nào đã làm cho
đường cung dịch chuyển sang phải hoặc sang trái?
Trang 39Các yếu tố đã làm cho đường
cung dịch chuyển (các yếu tố khác hay các yếu tố ngòai giá của chính hàng hóa đó):
a Chi phí sản xuất.
b Giá của hàng hóa có liên quan.
c Thuế theo sản lượng.
d Giá dự kiến, v.v…
Trang 40Một sự dịch chuyển đường cung của một loại hàng hóa đã cho là sự thay đổi lượng cung ở tất cả các mức giá do một trong các yếu tố ngoài giá cả của chính hàng hóa đó thay đổi, với điều kiện giá cả của chính nó không đổi
Kết luận
Trang 41a) Chi phí sản xuất giảm.
Trang 42b Giá cả của hàng hóa có liên quan với hàng hóa
Mối quan hệ của các hàng hóa
sản xuất, các hàng hóa, dịch vụ được cung ứng trên thị trường có quan hệ với nhau như thế nào?
Trang 43a) Xuất khẩu.gạo tăng
Trang 44c Thuế theo sản lượng.
Trang 46C.TƯƠNG QUAN TÁC ĐỘNG CUNG- CẦU
Trang 471/ Qúa trình hình thành giá cân bằng
CAO ÍT NHIỀU THẤP NHIỀU >< ÍT
><
: :
Trang 48Hình II.19: Cung- cầu của gạo
Trang 49a b c
2 Sự biến động của thị trường
Sự biến động của thị trường
do đường cầu
và đường cung dịch chuyển.
Sự biến động của thị trường
do đường cung dịch chuyển.
Trang 50a Sự biến động của thị trường do đường cầu dịch
Khi có thông tin cho biết ăn cam
có lợi cho sức khỏe.
Kết luận:
D P; Q
Trang 51Thị trường rau muống
Khi cĩ thơng tin cho biết ăn rau muống bị ngộ độc.
Trang 52b Sự biến động của thị trường do đường cung dịch
Hình II.22: Thị trường nho.
Nho năm được mùa.
Kết luận:
S P; Q
Trang 53Hình II.23: Thị trường kẹo.
Khi giá đường tăng.
b Sự biến động của thị trường do đường cung dịch
chuyển
Kết luận:
S P; Q
Trang 54c Sự biến động của thị trường do đường cung và
đường cầu cùng dịch chuyển.
Trang 55Qc
Hình II.25: Thị trường bánh ngọt Khi giá đường tăng và có thông tin cho biết ăn nhiều
bánh ngọt không tốt cho sức khỏe.
c Sự biến động của thị trường do đường cung và
đường cầu cùng dịch chuyển.
Kết luận:
S & D P; Q
Trang 56Hình II.25: Thị trường bánh ngọt Khi giá đường tăng và có thông tin cho biết ăn nhiều
bánh ngọt không tốt cho sức khỏe.
c Sự biến động của thị trường do đường cung và
đường cầu cùng dịch chuyển.
Kết luận:
S & D P không đổi; Q
Trang 583/ Sự biến động lan tỏa giữa các thị trường và sự cân
bằng đồng thời của tòan thể thị trường.
Trang 59Hình II.27: Thị trường gạo.
Khi lúa mất mùa
Pg;
Qg
Trang 60Hình II.21: Thị trường xe máy
Khi giá gạo tăng.
Trang 61III
Trang 621.Co giãn theo giá của cầu 2.Co giãn theo thu nhập của cầu
Co giãn theo giá của cung
3.Co giãn theo giá chéo của cầu
B
A
Co giãn của cầu
Nội dung
Trang 63Co giãn theo giá của cầu là sự đáp ứng hay phản ứng của lượng cầu trước sự biến động giá của chính hàng hoá đó
Thông thường co giãn theo giá của cầu rơi vào 1 trong 3 trường hợp sau:
• Tỷ lệ phần trăm thay đổi của lượng cầu lớn hơn tỷ lệ phần trăm thay đổi giá ta gọi cầu co giãn
• Tỷ lệ phần trăm thay đổi của lượng cầu nhỏ hơn tỷ
lệ phần trăm thay đổi giá ta gọi cầu ít co giãn hay
không co giãn
• Tỷ lệ phần trăm thay đổi của lượng cầu bằng với tỷ
lệ phần trăm thay đổi giá ta gọi cầu co giãn bằng đơn vị
1.Co giãn theo giá của cầu
a Khái niệm
Trang 64Hình II.30: Các trạng thái co giãn theo giá của cầu.
Trang 65Hình II.31: Các trường hợp đặc biệt.
Trang 66Ep (Elasticity) = %Q/ %P
= (Q/ Q)/ (P/ P)
= (Q/P)*(P/Q)
: Cầu co dãn : Cầu không co dãn : Cầu co dãn bằng đơn vị : Cầu hoàn toàn không co dãn : Cầu hoàn toàn co dãn
b Hệ số co giãn theo giá của cầu
Trang 67Q
P
Q
Trang 68•Pa = OB (3)
•Qa = OC (4) Thay (2), (3), (4) vào (1) ta có:
Ep = (- CN/ OB)*(OB/ OC)
Ep = - CN/ OC
b2 Hệ số co giãn điểm
Trang 69Ví dụ : Ta có phương trình cầu sản phẩm X
theo giá của cầu tại mức giá Px = 25.
Chúng
ta có thể tính Eptheo 2 cách
Đại số Hình học
Trang 71Ep = - CN/ OC = - (100 – 50)/ 50 = -1Cầu co giãn bằng đơn vị.
Trang 73c) Mối quan hệ giữa giá và doanh thu trong các
Q P
?
Trang 74Ví dụ : ta cĩ các trường hợp biến động giá giữa 2 điểm A và B như sau:
Trường hợp Điểm A Điểm B
a) Hãy tính : Hệ số co giãn theo giá của cầu giữa 2 điểm A
và B cho từng trường hợp Và cho biết cầu đang ở trạng thái nào ? Tổng doanh thu tại điểm A, tổng doanh thu tại điểm B cho từng
trường hợp
b) Quan sát kết quả tính được ở câu a, anh (chị) hãy cho biết
sự thay đổi giá cĩ làm ảnh hưởng đến tổng doanh thu khơng ? Nếu
cĩ thì bị ảnh hưởng theo chiều hướng nào (cùng chiều hay ngược chiều) đối với sự biến động giá ?
Trang 75*Trường hợp 1 :
+ Qb)/2]}
= (20/-40)* {[(120 + 80)/2]/ [ (40 + 60)/2]}
= -1 Vậy, cầu đang ở trạng thái co giãn bằng đơn vị.
TRa = Pa * Qa = 120*40 = 4.800 TRb = Pb * Qb = 80*60 = 4.800
b) Khi giá giảm từ 120 xuống đến mức giá
80, tổng doanh thu vẫn không đổi Như vậy, sự biến động giá không làm ảnh hưởng đến tổng doanh thu hay nói cách khác là tổng doanh thu độc lập đối với sự biến động gía.
Trang 76*Trường hợp 2 :
a) Ep =(Q/P)*{[(Pa + Pb)/2]/[(Qa +
Qb)/2]}
= (20/-40)* {[(140 + 100)/2]/ [ (30 + 50)/2]}
= -1.5 Vậy, cầu đang ở trạng thái co giãn.
TRa = Pa * Qa = 140*30 = 4.200 TRb = Pb * Qb = 100*50 = 5.000
b) Khi giá giảm từ 140 xuống đến mức giá
100, tổng doanh thu đã tăng từ 4.200 lên 5.000 Như vậy, giá giảm đã làm tổng
doanh thu tăng, hay nó cách khác là giá và tổng doanh thu thay đổi ngược chiều nhau.
Trang 77*Trường hợp 3:
a) Ep = (Q/P)*{[(Pa + Pb)/2]/ [ (Qa + Qb)/2]}
= (-20/40)* {[(20 + 60)/2]/ [ (90 + 70)/2]}
= -0.25 Vậy, cầu đang ở trạng thái ít co giãn
TRa = Pa * Qa = 20*90 = 1.800
b) Khi giá tăng từ 20 lên đến mức giá 60, tổng doanh thu đã tăng từ 1.800 lên 4.200 Như vậy, giá tăng đã làm tổng doanh thu tăng, hay ngược lại
Hoặc nói cách khác, giá và tổng doanh thu đồng
biến
Trang 78Két luận
Két luận
Nếu giá của một mặt hàng đang biến động trong khu vực giá có:
Cầu co giãn thì tổng doanh thu
sẽ thay đổi ngược chiều với sự biến động giá
Cầu ít co giãn thì tổng doanh thu
sẽ thay đổi cùng chiều với sự biến động giá
Cầu co giãn bằng đơn vị thì tổng doanh thu sẽ độc lập đối với sự
biến động giá
Trang 79d) Ý nghĩa của việc nghiên cứu hệ số co giãn
theo giá của cầu.
Hệ số co giãn theo giá của cầu đã cho chúng
ta biết được mức độ thay đổi của lượng cầu trước
sự biến động giá Từ đó, giúp chúng ta có cơ sở để
đề ra chiến lược giá vì
mục tiêu tăng doanh thu
Trang 80Thảo luận Để tăng doanh thu các anh (chị)
phải thay đổi chiến lược giá như thế nào nếu các anh (chị) đang bán sản phẩm của mình với mức giá: - Pb?
Trang 81Thảo luận
Theo anh (chị) nếu giá của các hàng hóa, dịch vụ trên thị trường đồng lọat tăng lên theo một tỷ lệ như nhau thì mức độ
phản ứng của người tiêu dùng (Ep) trên các thị trường đó có bằng nhau không?
Yếu tố nào có thể chi phối Ep của các hàng hóa, dịch vụ trên thị trường?
Trang 82e/ Các yếu tố ảnh hưởng đến hệ số co giãn của cầu.
e/ Các yếu tố ảnh hưởng đến hệ số co giãn của cầu.
(1) Sự phân lọai các hàng hóa, dịch vụ
theo nhu cầu (xa xỉ hay thiết yếu)
(2) Tính thích ứng của sản phẩm thay thế
(3) Số lượng công dụng của sản phẩm
(4) Khu vực giá,…
Trang 832 Co giãn của cầu theo thu nhập
a) Khái niệm:
Co giãn theo thu nhập của cầu là sự đáp ứng hay phản ứng của lượng cầu trước sự biến động của thu nhập.
b) Hệ số co giãn theo thu nhập của cầu :
Trang 84c) Ý nghĩa của việc nghiên cứu Ei :
Thông qua Ei , chúng ta biết được chiều hướng và
đo lường được mức độ thay đổi của cầu trước sự biến
động của thu nhập để có cơ sở điều chỉnh giá bán và sản lượng cung ứng cho thích hợp với sự thay đổi của thu
nhập
Ví dụ: Thị trường đồng hồ có hàm số cầu và hàm số cung như sau: Qd = 90 – 3P và Qs = 2P -10 Và qua nghiên cứu thị trường đã tính được Ei của sản phẩm này là: 1,5 Qua biến động của thị trường doanh nghịêp dự tính thu
nhập của người tiêu dùng trong thời gian tới sẽ tăng 20% Nếu anh (chị) là doanh nghiệp này anh (chị) dự tính trong thời gian tới sẽ thay đổi chiến lược kinh doanh như thế nào (tăng hay giảm sản lượng cung ứng và giá bán sản phẩm?
Cụ thể là bao nhiêu)?
Trang 863/ Co giãn của cầu theo giá chéo
a) Khái niệm:
Co giãn theo giá chéo của cầu sự đáp ứng hay phản ứng của cầu là trước sự biến động giá của hàng hóa có liên quan
b) Hệ số co giãn theo giá chéo của cầu :
Exy = %Qx/%Py = (Qx/ Qx)* (Py/ Py) = (Qx/Py)*( Py / Qx)
:Thay thế trong tiêu dùng:Bổ sung trong tiêu dùngc) Ý nghĩa của việc nghiên cứu Exy :
Thông qua Exy, chúng ta biết được chiều hướng và đo lường được mức độ thay đổi của cầu hàng hóa X trước sự
biến động giá của hàng hóa Y để có cơ sở điều chỉnh giá bán
và sản lượng cung ứng sản phẩm X cho thích hợp với sự
thay đổi giá của sản phẩm Y
E xy > 0
E xy < 0
Trang 871 Khái niệm:
Co giãn của cung theo giá là sự đáp ứng hay phản ứng của lượng cung trước sự biến động giá của chính hàng hoá đó.
Thông thường co giãn theo giá của cung rơi vào 1 trong 3 trường hợp dưới đây:
a Tỷ lệ phần trăm thay đổi của lượng cung lớn hơn tỷ lệ phần trăm thay đổi giá ta gọi cung co giãn
b Tỷ lệ phần trăm thay đổi của lượng cung nhỏ hơn tỷ lệ phần trăm thay đổi giá ta gọi cung ít co giãn hay không
Trang 88Pa
Pb
a Cung co giãn b Cung ít
co giãn c Cung co giãn bằng đơn vị
Qb Q
a
Trang 89Hình II.31: Các trường hợp đặc biệt.
d Cung hòan tòan co
Q
Qb
Trang 902) Hệ số co giãn theo giá của cung:
Trang 913 Hệ số co giãn của cung và yếu tố thời gian.
• Đối với những sản phẩm cung lần
1 thì thời gian càng dài, cung càng
co giãn.
• Nhưng đối với những sản phẩm cung lần 2 thì ngược lại, thời gian càng dài, cung càng ít co giãn