Hình 8 : Món xúc xích Đức Đặc sản Đức rất đa dạng với nhiều loại thức ăn truyền thống ngon miệng, cũng như thức ăn chay... Nhà thờ Cologne cũng như nhiều thánh đường khác đư
Trang 2Nhóm 11 2
2) Nét văn hóa đặc trưng về trang phục 7
3) Nét văn hóa đặc trưng về ẩm thực 7
4) Nét văn hóa đặc trưng về lễ hội 9
5) Nét văn hóa đặc trưng về kiến trúc 9
III) Văn hóa kinh doanh của Đức 11
1) Triết lý kinh doanh: 11
Biểu hiện 1: 11
Biểu hiện 2: 12
Biểu hiện 3: 12
2) Trong đàm phán: 12
Biểu hiện 4: 12
Biểu hiện 5: 12
Biểu hiện 6: 13
3) Trong văn hoá ứng xử nội bộ: 13
Biểu hiện 7: 13
Biểu hiện 8: 13
Biểu hiện 9: 14
Biểu hiện 10: 14
4) Trong văn hoá tổ chức: 14
Biểu hiện 11: 14
Biểu hiện 12: 15
5) Trong cạnh tranh: 15
Biểu hiện 13: 15
6) Trong quảng cáo và bán hàng: 15
Biểu hiện 14: 15
Trang 3Nhóm 11 3
Biểu hiện 15: 16
IV) So sánh giữa Đức và Việt Nam 16
1) Khoảng cách quyền lực 16
2) Chủ nghĩa cá nhân/tập thể 17
3) Nam tính - Nữ tính 17
4) Tránh sự không chắc chắn 18
5) Định hướng dài hạn/ngắn hạn 19
6) Hoan hỉ - Kiềm chế 19
V) Một số lời khuyên cho doanh nghiệp Việt Nam khi kinh doanh với doanh nghiệp Đức hay kinh doanh tại Đức 19
1) Chiến lược thâm nhập thị trường 19
2) Marketing 21
3) Quản trị nhân lực và chính sách khen thưởng 21
4) Lãnh đạo 21
5) Hoạch định 22
VI) Tài liệu tham khảo 23
Hình 1: Qu ốc kỳ nước Cộng hoà Liên Bang Đức 4
Hình 2: Qu ốc huy nước Cộng hoà Liên bang Đức 4
Hình 3: Qu ốc kỳ Đức Quốc Xã 5
Hình 4: Qu ốc kỳ nước Cộng hoà Dân chủ Đức 5
Hình 5: Kitô giáo 6
Hình 6: Công nghi ệp ô-tô của Đức 6
Hình 7: Bia Đức 8
Hình 8: Món xúc xích Đức 8
Hình 9: Semper Opera 10
Hình 10: Lâu đài Schwerin 10
Hình 11: Nhà th ờ Ulm 10
Hình 12: Định hướng văn hoá Đức theo Hofstede 11
Hình 13: So sánh văn hoá Đức và Việt Nam 16
Trang 4Nhóm 11 4
Hình 1: Qu ốc kỳ nước Cộng hoà Liên Bang Đức
Hình 2: Qu ốc huy nước Cộng hoà Liên bang Đức
2) Lịch sử và truyền thống
Lịch sử: Nước Đức ngày nay có một lịch sử hình thành phức tạp Suốt từ thế kỷ thứ III cho đến thế kỷ thứ XVII, các quốc gia hoặc các đại công quốc thuộc vùng đất của nước Đức ngày nay luôn xảy ra các cuộc chiến tranh, sáp nhập hoặc chia tách liên miên
Sau Chiến tranh thế giới thứ nhất (1914 – 1918), nước Đức bại trận, buộc phải nhượng lại đất đai, thuộc địa, bồi thường chiến tranh cho phe Đồng minh (Anh - Pháp)
Năm 1939, Đức gây Chiến tranh thế giới thứ hai Sau chiến tranh, nước Đức bị chia cắt thành hai quốc gia Khu vực phía Tây do Mỹ, Anh, Pháp chiếm đóng (Tây Đức) đã thành lập
Trang 5Nhóm 11 5
nước Cộng hòa liên bang Đức vào ngày 7/9/1949 Còn ở phía Đông đã thành lập nước Cộng hòa dân chủ Đức vào ngày 7/10/1949 Ngày 3/10/1990 Cộng hòa Liên bang Đức và Cộng hòa dân chủ Đức thống nhất thành Cộng hòa liên bang Đức (gọi tắt là nước Đức) Ngày 24/6/1991, Quốc hội bỏ phiếu chọn Berlin làm thủ đô của Cộng hòa liên bang Đức
Hình 3: Qu ốc kỳ Đức Quốc Xã
Hình 4: Qu ốc kỳ nước Cộng hoà Dân chủ Đức
Truyền thống: Con người, ngôn ngữ, và truyền thống tạo ra một văn hóa thống nhất tại nước Đức Không chỉ vậy nó chính là chìa khóa có vai trò quan trọng trong lịch sử châu Âu Đức nổi tiếng là một quốc gia của những nhà thơ và nhà tư tưởng Văn hóa người Đức bị ảnh hưởng và định hình bởi lịch sử phong phú của Đức cái mà đã từng là một phần quan trọng của đế chế La Mã thần thánh, và sau này trở thành một trong những nền kinh tế ổn định nhất thế giới Có rất nhiều đặc trưng tưởng chừng như rập khuôn tại nước Đức, ví dụ như họ uống nhiều bia, họ làm việc rất chăm chỉ và đúng giờ, và tỷ lệ thất nghiệp tại Đức thì thấp
3) Tôn giáo
Tại Đức 65 đến 70 phần trăm người ta công nhận rằng họ là người của Kitô giáo, trong đó 29% là người của công giáo 4.4% là người Hồi giáo Một con số khá cao là 36% nhận họ không theo tôn giáo nào
Trang 6Tuy vậy một diện tích lớn của Đức cũng được dùng trong nông nghiệp (nhưng chỉ vào khoảng 2% đến 3% tổng dân số lao động làm việc trong nông nghiệp) Trong thời gian gần đây mức tăng trưởng yếu đi và nền kinh tế Đức đã có những biểu hiện đình trệ do các ảnh hưởng bên ngoài, các vấn đề trong nước và các vấn đề trong việc hội nhập các tiểu bang mới
Hình 6: Công nghi ệp ô-tô của Đức
Trang 7Nhóm 11 7
II) Giới thiệu chung về văn hóa quốc gia Đức
1) Nét văn hóa đặc trưng trong giao tiếp
Đức vốn nổi tiếng là nước có văn hóa ứng xử văn minh, lịch thiệp Họ rất chú trọng trong cách ứng xử của mình Văn hóa ứng xử của người Đức như một thước đo để đánh giá về chuẩn mực của một cá nhân, hay một tập thể Những nét văn hóa này còn được thể hiện cụ thể qua “cách chào hỏi”, “lời khen”, “cách ứng xử qua điện thoại”, “khu vực riêng tư” và “đúng giờ”
2) Nét văn hóa đặc trưng về trang phục
Ngày nay thường thì nam giới theo kiểu phương tây Cả đàn ông và phụ nữ đều mặc những bộ suit đơn giản tối màu và áo sơ mi phù hợp với bối cảnh kinh doanh Tuy nhiên mỗi vùng miền của quốc gia lại có những trang phục truyền thống của riêng họ, và có sự khác biệt với nhau Cho ví dụ, tại bang Bavaria, trang phục truyền thống của đàn ông là quần đùi da chỉ kéo tới đầu gối, trong khi trang phục của phụ nữ là một chiếc áo kết hợp với áo lót, áo cánh, váy dài và một chiếc tạp dề Bạn có thể thấy nhiều người mặc những bộ trang phục này, đặc biệt là trong suốt các dịp kỷ niệm hay lễ hội
3) Nét văn hóa đặc trưng về ẩm thực
Người Đức rất thích uống bia, ăn xúc xích và làm bánh mì với nhiều hương vị khác nhau Đó không chỉ là rập khuôn, mà nó còn là sự thật Ước tính rằng trung bình một người đàn ông tiêu thụ khoảng 140 lít bia mỗi năm Chỉ tính trong năm 2012, người Đức tiêu thụ 2.25 galon bia, nó thật sự là mức thấp nhất kể từ sự sụp đổ của bức tường Berlin năm 1990 Họ là quốc gia đứng thứ hai về tiêu thụ bia tại châu Âu, chỉ sau Cộng Hòa Séc
Trang 8Nhóm 11 8
Hình 7 : Bia Đức
Wurst, nghĩa là xúc xích Đức, là một phần quan trọng của đặc sản Đức, được làm từ thịt heo, thịt bò hoặc thịt bê với những hương vị khác nhau Đối với bánh mì, người Đức tự hào về một truyền thống lâu đời về bánh mì nướng Bánh mì với những hình dạng khác nhau, màu trắng và đen, với những hương vị và tên gọi khác nhau, ngọt, mềm, và ở Đức có tất cả các loại hạt giống được gieo trồng trên đồng bằng lúa mì
Hình 8 : Món xúc xích Đức
Đặc sản Đức rất đa dạng với nhiều loại thức ăn truyền thống ngon miệng, cũng như thức
ăn chay Có thể bạn là một người ăn kiêng, nhưng ở Đức bạn luôn có nhiều sự lựa chọn ăn uống
Trang 9Nhóm 11 9
4) Nét văn hóa đặc trưng về lễ hội
Mặc dù người Đức được biết đến là những người rất quan liêu nhưng họ cũng rất biết cách nói đùa và tận hưởng cuộc sống Điều này được chứng minh bằng sự tham gia ca-ni-van hoặc các lễ hội Cả hai loại sự kiện đều mang lại niềm vui, và mọi người từ khắp nơi trên đất nước tham gia vào các bữa tiệc đầy màu sắc Ca-ni-van có lịch sử lâu đời đối với người Công giáo và ngày nay người ta đeo mặt nạ để làm lễ trên đường phố thiên đàng Có rất nhiều kiểu ca-ni-van và các lễ hội được tổ chức cho mọi lĩnh vực của cuộc sống và giải trí Đám cưới của
họ cũng rất đặc biệt Truyền thống cho các cô dâu mang theo bánh mì và muối như một dấu hiệu tốt lành cho một mùa màng bội thu Mặt khác, chú rể cầm hạt thóc để cầu may mắn và giàu có
5) Nét văn hóa đặc trưng về kiến trúc
Đức là đất nước đã trải qua một lịch sử đầy biến động, những gì để lại là một nền kiến trúc phong phú và đa dạng Cung điện, lâu đài, thánh điện và tượng đài là minh chứng rõ ràng nhất về lịch sử nước Đức Nhà hát vòng cung với chỗ ngồi khán giả là những bậc thang đều từ sân khấu đi lên, hay những spa mang đậm chất cổ kính cùng với những cây cầu Roma là một phần của kiến trúc cổ đại và nền văn minh vẫn còn được sử dụng ở Đức ngày nay như một sự tươi sáng và tự hào của Đức Kiến trúc tiền La Mã bao gồm các nhà thờ như nhà thờ tu viện Saint Michael’s, có từ đầu thế kỷ thứ 10 Trong khi đó, thời kỳ La Mã, rất nhiều nhà thờ được xây dựng, tồn tại qua thời gian cho đến ngày nay Nhà thờ Cologne cũng như nhiều thánh đường khác được xây dựng trong thời kỳ “gothic” Thời kỳ Phục Hưng, nở rộ giữa thế kỷ 15 và 17, được đặc trưng bởi các lâu đài và cung điện như lâu đài Heidelberg hoặc dinh thự Landshut Kiến trúc Baroque đến Đức vào thế kỷ thứ 18 và rất nhiều tòa nhà như khu dân cư Wurzburg hay lâu đài Augustusburg đã tồn tại theo thời gian cho đến ngày nay, là một trong những điểm thu hút rất nhiều khách du lịch Những tòa nhà như của Semper Opera ở Dresden, lâu đài Schwerin và nhà thờ Ulm đều thuộc kiến trúc lịch sử Trong thế giới hiện đại, thì gồm có tháp Einstein, nhà ở hiện đại Berlin và tháp phát thanh Gliwice
Trang 10Nhóm 11 10
Hình 9: Semper Opera
Hình 10 : Lâu đài Schwerin
Hình 11: Nhà th ờ Ulm
Trang 11Nhóm 11 11
III) Văn hóa kinh doanh của Đức
Dựa trên nghiên cứu của Hofstede, ta thấy được các chỉ số tương ứng với các giá trị văn hoá Đức Với số điểm 35 về chỉ số quyền lực, ta có thể nhận định rằng, nền văn hoá Đức là một nền văn hoá có khoảng cách quyền lực thấp Các chỉ số về Chủ nghĩa cá nhân/tập thể, Nam tính/Nữ tính, Tránh sự không chắc chắn cao/thấp, Định hướng ngắn hạn/dài hạn, Hoan hỉ/kiềm chế lần lượt là 67, 66, 65, 83, 40 Ta có thể kết luận rằng, Đức là quốc gia có Khoảng cách quyền lực thấp, tôn sùng chủ nghĩa cá nhân và có Định hướng dài hạn Họ Tránh sự không chắc chắn cao và có định hướng văn hoá kiềm chế Có thể nhận thấy rõ ràng qua các biểu hiện sau:
1) Triết lý kinh doanh:
Biểu hiện 1:
Các doanh nghiệp Đức quan niệm rằng, khi vận hành một doanh nghiệp nếu chỉ quan tâm đến lợi ích kinh tế trên từng sản phẩm sao cho tối ưu nhất thì có thể sẽ đánh mất các mục tiêu dài hạn; khi xây dựng được một triết lý kinh doanh dựa vào chất lượng và sự
uy tín, người Đức có thể trường tồn trước sóng gió “Không bao giờ vì một ngôi sao lấp lánh mà bỏ lỡ bầu trời đêm tuyệt diệu”
• Theo Hofstede: Ta có thể nói đây là một trong các biểu hiện của văn hóa Định hướng dài hạn Nền văn hóa định hướng dài hạn là một nền văn hoá tin tưởng và chú trọng vào tương lai, chú trọng đến các kết quả dài hạn
Hình 12 : Định hướng văn hoá Đức theo Hofstede
Trang 12• Theo Hofstede: Đây là biểu hiện của văn hóa tránh sự không chắc chắn, cụ thể là tránh sự không chắc chắn cao Đặc điểm của khía cạnh văn hoá này chính là việc đòi hỏi sự
an toàn, ít thay đổi nơi làm việc hơn, có xu hướng làm việc cam kết lâu dài tại một tổ chức
2) Trong đàm phán:
Biểu hiện 4:
Đàm phán kinh doanh cũng phải ngay thẳng Bài thuyết trình của một nhà đầu tư vào Đức nên thật chi tiết và đừng quá cường điệu Hãy đi thẳng vào những điểm chính và trình bày thật rõ ràng để cùng nhau hướng tới một cam kết chung Người Đức thích các kế hoạch và quan hệ đối tác dài hạn Nếu đối tác Đức tin và hiểu bạn, họ sẽ hợp tác và cùng phát triển, kể cả khi bạn gặp khó khăn
• Theo Hofstede: Đây là biểu hiện của khía cạnh văn hoá Nam tính Khía cạnh này tập trung vào kết quả hơn là quá trình, vì vậy đúng với văn hoá kinh doanh của người Đức trong đàm phán là đi thẳng vào vấn đề chính
Biểu hiện 5:
Điều bắt buộc là phải chuẩn bị kỹ lưỡng và lập luận chắc chắn vì người Đức thường mong đợi những câu trả lời có đầy đủ thông tin và tài liệu cho các câu hỏi của họ Ý kiến
Trang 13Nhóm 11 13
của các chuyên gia được mời tham dự cuộc họp sẽ là yếu tố quyết định Bản trình bày của bạn phải cụ thể và được sao lưu bằng các dữ kiện, số liệu, bảng và biểu đồ Người Đức thường chuẩn bị các kế hoạch thận trọng bao gồm các biện pháp dự phòng và dự phòng, để tránh những điều bất ngờ xảy ra Nhiều tài liệu sẽ được sản xuất để xây dựng và xác nhận các cuộc thảo luận
• Theo Hofstede: Đây là khía cạnh văn hóa tránh sự không chắc chắn cao Chú trọng sự chính xác, không chấp nhận sự không rõ ràng hay các tình huống rắc rối bất ngờ không nằm trong kế hoạch
Biểu hiện 6:
Thỏa thuận bằng lời nói và cái bắt tay gắn kết một thỏa thuận Tuy nhiên, hầu hết các thỏa thuận đều bằng văn bản Các đối tác kinh doanh cũng được kỳ vọng là sẽ thực hiện đúng các điều khoản vì người Đức rất coi trọng sự tin cậy Việc thực hiện đúng các điều khoản như trong hợp đồng đã đàm phán mang đến sự uy tín và tin cậy
• Theo Hofstede: Đây là biểu hiện của khía cạnh văn hóa tránh sự không chắc chắn cao Trong trường này, người Đức kỳ vọng các đối tác của mình sẽ thực hiện đúng điều khoản trong hợp đồng để tránh những vấn đề bất ngờ xảy ra
3) Trong văn hoá ứng xử nội bộ:
Biểu hiện 7:
Những người ở vị trí cao cần được tôn trọng như những cá nhân đã làm việc chăm chỉ Hầu hết các doanh nghiệp lớn được điều hành bởi Giám đốc điều hành hoặc Hội đồng quản trị, dưới đó là một đội ngũ quản lý hùng hậu Cấp dưới hiếm khi mâu thuẫn hay chỉ trích cấp trên vì họ dành cho cấp trên một sự tôn trọng và cho rằng những người ở vị trí đó là những người thật sự giỏi
• Theo Hofstede: Khía cạnh này chính là Nam tính, vì điều này thể hiện rằng các cá nhân đều luôn nỗ lực trong công việc để đạt được vị trí cao trong tổ chức, để được mọi người công nhận và tôn trọng mình
Biểu hiện 8:
Tách biệt cuộc sống riêng tư và công việc Người Đức thực hiện một sự tách biệt rất nghiêm ngặt giữa cuộc sống riêng tư và công việc Đừng coi đó là cá nhân nếu các đồng nghiệp Đức giữ khoảng cách sau giờ làm việc Người Đức thích giữ các chi tiết về công việc gia đình, niềm tin chính trị và niềm tin tôn giáo ra khỏi nơi làm việc Hãy nhớ rằng
Trang 14Nhóm 11 14
gây khó chịu Một khoảng cách chấp nhận được nên được giữ Bạn nên xưng hô với những người đối thoại của mình bằng họ của họ trước là “Mr” hoặc “Mrs”, hoặc cuối cùng là chức danh (ví dụ: “Dr”)
• Theo Hofstede: Đây là biểu hiện của khía cạnh văn hoá Kiềm chế Việc có những nguyên tắc xưng hô cho thấy sự phân biệt trong các chức vụ và chức danh và họ giữ khoảng cách
Biểu hiện 10:
Trang phục công sở cũng phải đẹp mắt và lịch sự Diện mạo và khả năng thuyết trình là những điểm quan trọng của người Đức, đặc biệt là trong môi trường kinh doanh thực tế Trang phục được làm bằng những chất liệu tốt là rất quan trọng, ăn mặc tùy tiện và cẩu thả trong cả trang điểm đối với nữ giới đều không được đánh giá cao Phụ nữ được quy định là không trang điểm đậm hoặc đeo những bộ trang sức lớn lộng lẫy
• Theo Hofstede: Đây là biểu hiện của khía cạnh văn hoá Nam tính Người Đức mặc trang phục lịch sự, đẹp mắt để cho đối phương thấy được giá trị của họ
4) Trong văn hoá tổ chức:
Biểu hiện 11:
Người Đức có xu hướng vận hành các hoạt động kinh doanh công bằng hơn những gì bạn có thể trải nghiệm ở các quốc gia và nền văn hóa khác Ý thức công bằng này bao gồm lương như nhau, điều kiện làm việc tốt và thực hành kỷ luật công bằng Nó cũng có nghĩa là nhân viên thường không được mong đợi làm việc nhiều hơn số giờ đã ký hợp đồng của họ Hầu hết các văn phòng đóng cửa lúc 5 giờ chiều từ Thứ Hai đến Thứ Năm và 4 giờ chiều vào Thứ Sáu Thứ mà các doanh nghiệp Đức ở nhân viên chính là năng suất của họ chứ không phải là số giờ nhân viên làm trong 1 tuần