Ý CHÍ VÀ HÀNH ĐỘNG Ý CHÍ

Khái ni m về Ủ chí Là mặt năng động của ý thức, biểu hiện ở năng lực thực hiện những hành động có mục đích đòi hỏi có sự nỗ lực khắc phục khó khăn.. • Mặt năng động của ý thức bởi lẽ ý

ThS.Nguyễn Văn Long, giáo viên trường mù Nguyễn Đình Chiểu

1 Tập thể giảng viên Bộ môn Tâm lý học, Khoa

Giáo dục, trường Đại học KHXH&NV (chủ biên, 2006), Đề cương bài giảng Tâm lý học đại cương,

Tp Hồ Chí Minh

đại cương, NXB ĐHQG, Hà Nội

NXB Giáo Dục, Hà Nội

4 Trần Trọng Thủy (chủ biên, 2002), Bài tập thực

hành tâm lý học, NXB ĐHQG, Hà Nội

TẨI LI U THAM KH O

I Khái ni m về Ủ chí

Là mặt năng động của ý thức, biểu hiện ở năng lực

thực hiện những

hành động có mục đích đòi hỏi

có sự nỗ lực khắc phục khó khăn

VĐV khiếm thị Mirooslava Sedlackova, người Czech

• Mặt năng động của ý thức bởi lẽ ý chí chỉ xuất hiện khi chủ thể gặp tình huống có chứa đựng những trở ngại

• Ý chí mang tính chủ thể cao Vì vậy, ý chí

được xem là một phẩm chất của nhân

cách

• Khi đánh giá ý chí cần phải xem xét đồng thời cường độ ý chí và nội dung đạo đức của ý chí

nội dung hoàn toàn mới Huyền tho i Pheidippides

3 CÁC PH M CH T C A ụ CHệ

Tính

đ c lập

Tính quyết đoán

Tính

m c đích

Tính kiên trì tự kiềm Tính

Tính kiên trì:

Là kỹ năng đạt được mục đích đề ra dù cho con người đạt tới chúng có lâu dài

và gian khổ đến đâu chăng nữa

• Khó khăn chỉ làm chậm mong muốn tiếp

tục công việc

• Kiên trì không phải là lì lợm không có khả

năng từ bỏ sai lâm do tự ái và biết sai nhưng vẫn ngoan cố

Tính tự kiềm chế - tự chủ:

Là khả năng làm chủ được bản thân.Người tự chủ thắng được:

• Những thúc đẩy không mong muốn,

• Những tác động có tính chất xung động

(sợ hãi, giận dữ) ở trong mình,

• Làm cho con người tự phê phán mình

giúp họ tránh được những hành vi không suy nghĩ

Tính dũng cảm:

Khả năng sẵn sàng và nhanh chóng vươn tới

mục đích bất chấp khó khăn nguy hiểm cho tính mạng hay lợi ích cá nhân

“những doanh nhân xuất sắc nhất đều có chung một số đặc điểm: Sự thông minh, nhanh nhạy – Sự cương quyết, quả cảm – và Sự may

mắn.”

(Bài viết của Anthony Tjan trên Harvard Business

Publishing)

Tính quyết đoán:

Là khả năng đưa ra được những quyết

định kịp thời và cứng rắn mà không có

những sự giao động không cần thiết

• Tính quyết đoán không thể hiện trong những hành động thiếu suy nghĩ

• Tiền đề của tính quyết đoán là tình dũng cảm

• Tính độc lập chân chính khác với tính bướng bỉnh, bất luận đúng sai đều chống lại những ảnh hưởng bên ngoài

của ý chí VĐV bơi lội Nguyễn Văn Chung

Hành động ý chí có đặc tính:

• Có mục đích đề ra từ trước một cách có ý thức

• Có lựa chọn phương tiện, biện pháp để

thực hiện mục đích

• Có theo dõi, kiểm tra, điều khiển, nỗ lực

khắc phục những khó khăn trong quá trình thực hiện mục đích

Phân loại HĐYC:

• HĐYC đơn giản chỉ có

và không rõ ràng VĐV Hou Bin đang tự kéo

mình lên để châm đuốc

2 C u trúc c a m t hành đ ng Ủ chí

điển hình

a Giai đoạn chuẩn b ị

b Giai đoạn thực hiệ n

c Giai đoạn đánh giá k ết quả hành động

a Giai đo n chu n bị

Là giai đoạn suy nghĩ cân nhắc các khả năng khác nhau:

• Đặt ra và ý thức rõ ràng

mục đích của hành động;

• Lập kế hoạch và lựa

chọn phương pháp, phương tiện hành động;

• Quyết định hành động

Xuất phát

c Giai đo n đánh giá

kết qu hành đ ng

Đánh giá các kết đã đạt được, nhằm rút kinh nghiệm lần sau

“Người không chí như thuyền không lái, như ngựa không

cương trôi dạt lông bông không ra thế nào cả”

(Vương Dương Minh)

“Đường đi khó, không khó vì ngăn sông cách núi… mà khó vì lòng người ngại núi e sông” (Nguyễn Bá Học)

“Không có việc gì khó

Chỉ sợ lòng không bền

Đào núi và lấp biển

Quyết chí ắt làm nên” (Bác Hồ)

“Cuộc đời có bao lâu mà hững hờ…”

(Trịnh Công Sơn)