HT QuanlyHoatdong D-H VanHoa (TH) pptx

Khái niệm, cấu trúc, nội dung của quá trình dạy học 1.1.1 Khái niệm dạy học:  Là hình thức đặc biệt của giáo dục rộng, là hoạt động giáo dục cơ bản, có vị trínền tảng, giữ chức năng ch

HIỆU TRƯỞNG QUẢN LÝ QUÁ TRÌNH DẠY VÀ HỌC CÁC MÔN VĂN

HÓA Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC 3

1 .KHÁI QUÁT VỀ QUÁ TRÌNH DẠY HỌC Ở TIỂU HỌC: 3

1.1 KHÁI NIỆM, CẤU TRÚC, NỘI DUNG CỦA QUÁ TRÌNH DẠY HỌC 3

1.1.1 Khái niệm dạy học: 3

1.1.1.1 Hoạt động dạy của giáo viên: 3

1.1.1.2 Hoạt động học của học sinh: 4

1.1.2 Các thành tố của quá trình dạy học: 4

1.1.3 Nội dung của dạy học: 4

1.1.3.1 Cấu trúc chung của nội dung dạy học 4

1.1.3.2 Yêu cầu về nội dung dạy học – giáo dục tiểu học: 5

1.2 VỊ TRÍ, Y NGHĨA, MỤC TIÊU, NHỈỆM VỤ VÀ QUY LUẬT CỦA DẠY HỌC 5

1.2.1 Vị trí của dạy học: 5

1.2.2 Ý nghĩa của dạy học: 5

1.2.3 Nhiệm vụ của dạy học: 6

1.2.4 Qui luật của dạy học: 6

1.3 BẢN CHẤT, ĐỘNG LỰC VÀ LOGIC CỦA QUÁ TRÌNH DẠY HỌC: 7

1.3.1 Bản chất: 7

1.3.2 Động lực của quá trình dạy học : 7

1.3.2.1 Các mâu thuẫn bên trong của quá trình dạy học: 8

1.3.2.2 Các mâu thuẫn bên ngoài của quá trình dạy học: 8

1.3.2.3 Các điều kiện để mâu thuẫn của quá trình dạy học phát sinh động lực: .8

1.3.3 Logic của quá trình dạy học : 9

1.4 NGUYÊN TẮC, PHƯƠNG PHÁP, HÌNH THỨC TỔ CHỨC DẠY HỌC: 10

1.4.1 Nguyên tắc dạy học 10

1.4.2 Phương pháp dạy học ở Tiểu học: 12

1.4.3 Các hình thức tổ chức dạy học ở Tiểu học 12

II QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC: 15

2.1 NHIỆM VỤ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC: 15

2.2 YÊU CAU QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC: 16

2.3 CÁC NỘI DUNG QUẢN LÝ CƠ BẢN QUÁ TRÌNH DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC: .16

2.3.1 Quản lý việc thực hiện chương trình, kế hoạch giáo dục: 16

2.3.1.1 Chương trình dạy học – giáo dục: 16

2.3.1.2 Kế hoạch dạy học – giáo dục: 17

2.3.1.3 Các biện pháp quản lý việc thực hiện chương trình và kế hoạch dạy học: 18

2.3.2 Quản lý việc soạn bài - chuẩn bị lên lớp: 20

2.3.2.1 Yêu cầu quản lý : 20

2.3.2.2 Các biện pháp quản lý việc soạn bài và chuẩn bị giờ lên lớp: 20

2.3.3 .Quản lý giờ lên lớp: 21

2.3.3.1 Các yêu cầu quản lý giờ lên lớp: 21

2.3.3.2 Các biện pháp chỉ đạo, quản lý giờ lên lớp: 21

2.3.4 Quản lý việc dự giờ, phân tích sư phạm bài học: 22

2.3.4.1 Yêu cầu: 23

2.3.4.2 Một số lý thuyết về dự giờ và phân tích sư phạm bài học: 23

2.3.5 Quản lý quá trình đổi mới phương pháp dạy học: 25

2.3.5.1 Yêu cầu quản lý quá trình đổi mới phương pháp dạy học: 26

2.3.5.2 Biện pháp quản lý: 26

2.3.6 Quản lý hoạt động kiểm tra – đánh giá kết quả học tập của học sinh: 27 2.3.6.1 Yêu cầu: 27

2.3.6.2 Các biện pháp quản lý: 27

2.3.7 Quản lý hoạt động học tập của học sinh: 28

2.3.7.1 Yêu cầu: 28

2.3.7.2 Các biện pháp quản lý: 28

III CÁC BIỆN PHÁP CƠ BẢN QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIỜ LÊN LỚP:29 3.1 XÂY DỰNG KẾ HOẠCH CHỈ ĐẠO DẠY HỌC TRONG TRƯỜNG: 29

3.1.1 Xây dựng kế hhoạch chỉ đạo dạy học của trường: 29

3.1.2 Xây dựng kế hoạch chỉ đạo dạy học của tổ chuyên môn .30

3.1.3 Xây dựng kế kế hoạch tổ chức giảng dạy của giáo viên .30

3.2 TỔ CHỨC ĐIỀU TRA CƠ BẢN, NẮM VỮNG TÌNH HÌNH MỌI MẶT CỦA HỌC SINH: 30 3.3 XÂY DỰNG CƠ CẤU TỔ CHỨC CHUYÊN MÔN TRONG NHÀ TRƯỜNG: 31

3.3.1 Cơ cấu chuyên môn: 32

3.3.2 Phân công phân nhiệm: 32

3.4 CHỈ ĐẠO- QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA TỔ CHUYÊN MÔN : 34

3.5 BỒI DƯỠNG ĐỘI NGŨ: 34

3.6 CÁC BIỆN PHÁP KÍCH THÍCH HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC : 35

KẾT LUẬN 36

HIỆU TRƯỞNG QUẢN LÝ QUÁ TRÌNH DẠY VÀ HỌC CÁC

MÔN VĂN HÓA Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC

Giảng viên: ThS Đặng Việt Lợi

Hoạt động dạy học các môn văn hóa là hoạt động trung tâm của nhà trường Đó làcon đương trực tiếp, thuận lợi để giúp cho học sinh lĩnh hội được khối lượng kiến thức

và giá trị tinh thần của nhân loại Hoạt động dạy học do nhiều người tham gia, chiếmgiữ thời gian lớn, diễn ra liên tục trong suốt năm học Hoạt động này đòi hỏi năng lựcchuyên sâu của thầy và sự hợp tác có phương pháp của trò Vì thế, quản lý hoạt độngdạy học là một việc khó Cần nhận thức đầy đủ về hoạt động dạy học và cần quản lý

nó trong mối tương quan với các hoạt động khác trong nhà trường; cần nắm đượcnhững kỹ năng cụ thể, cơ bản về tổ chức, quản lý hoạt động này mới đem lại đượchiệu quả mong muốn

I Khái quát về quá trình dạy học ở tiểu học:

Nội dung đào tạo ở tiểu học chủ yếu được thực hiện chủ yếu thông qua các quátrình dạy học do các giáo viên trực tiếp đảm nhận Những hiểu biết sâu sắc về quátrình dạy học tiểu học sẽ là điều kiện tâm lí cần thiết đảm bảo cho người hiệu trưởngtrường tiểu học có thể làm tốt nhiệm vụ quản lý hoạt động trọng tâm này

1.1 Khái niệm, cấu trúc, nội dung của quá trình dạy học

1.1.1 Khái niệm dạy học:

 Là hình thức đặc biệt của giáo dục (rộng), là hoạt động giáo dục cơ bản, có vị trínền tảng, giữ chức năng chủ đạo trong hệ thống các hoạt động giáo dục, có mốiquan hệ phối hợp và biện chứng với các hoạt động khác trong quá trình giáo dục

để thực hiện mục đích, nhiệm vụ giáo dục đặt ra

 “Quá trình dạy học: là hoạt động đặc trưng, cơ bản, chủ yếu nhất của nhà trườngdiễn ra theo một quá trình – quá trình dạy học, là quá trình xã hội bao gồm và gắnliền hoạt động dạy và hoạt động học, trong đó học sinh tự giác, tích cực, chủ động

tự tổ chức, tự điều khiển và điều chỉnh hoạt động nhận thức của mình duới sựđiều khiển, chỉ đạo, tổ chức, hướng dẫn của giáo viên nhằm thực hiện mục đích,nhiệm vụ dạy học” Như vậy, dạy học là một quá trình thống nhất của hoạt độnggiảng dạy của giáo viên và hoạt động học tập của học sinh Hai hoạt động này cómối quan hệ biện chứng, đặt điều kiện và quy định lẫn nhau nhằm biến những trithức và kinh nghiệm mà xã hội đã tích lũy được thành những phẩm chất cá nhânnơi học sinh

1.1.1.1 Hoạt động dạy của giáo viên

 Là hoạt động tổ chức, điều khiển của giáo viên đối với hoạt động nhận thức củahọc sinh Hoạt động này không đơn thuần là truyền thụ tri thức mà còn là tổ chức,điều khiển hoạt động nhận thức của học sinh nhằm chiếm lĩnh tri thức, hình thành

kỹ năng, kỹ xảo, thái độ, hành vi

Khi tiến hành hoạt động này, giáo viên phải biết chọn lọc các kiến thức cơ bản

để khắc sâu cho học sinh, phối hợp các phương pháp dạy học đa dạng, linh hoạtthông qua các hình thức tổ chức dạy học phù hợp, phong phú

Hoạt động dạy được coi là tốt khi nào người giáo viên, thông qua sự truyền đạt

nội dung trí dục của mình, làm cho học sinh biết biến “cái chỉ đạo bên ngoài”thành “cái tự chỉ đạo bên trong” của mình.

1.1.1.2 Hoạt động học của học sinh:

 Theo nghĩa rộng, học là quá trình cơ bản cuả sự phát triển nhân cách trong hoạt động con người, là sự thay đổi về chất ở cách nhìn của một con người về thực tiễn

 Là hoạt động nhận thức đặc biệt để nắm vững tri thức, bảo lưu trong trí nhớ nhữngkiến thức cơ bản và từng bước biết cách vận dụng chúng vào cuộc sống Khi cầnthiết, có thể truy cập chúng trong trí nhớ để sử dụng

 Hoạt động học là hoạt động tích cực, tự lực, sáng tạo của học sinh để tiếp nhận,thừa hưởng những giá trị mà các thế hệ trước để lại Những giá trị ấy là nhữngnguyên liệu mà học sinh phải chế biến theo những qui trình nhất định để chúng trởthành tài sản cá nhân của mình Trong quá trình ấy, nhân cách của học sinh tựhình tthành và phát triển

“Học tốt” là biết tận dụng sự hướng dẫn, chỉ đạo của giáo viên để tự tổ chứcviệc lĩnh hội của bản thân với kết quả cao nhất

1.1.2 Các thành tố của quá trình dạy học

Quá trình dạy học với tư cách là một hệ thống bao gồm những thành tố cơ bản là:mục đích, nhiệm vụ, nội dung, phương pháp, phương tiện dạy học, hoạt động giảngdạy của thầy giáo và hoạt động học tập của học sinh Tất cả những thành tố này đềutồn tại và vận hành trong mối quan hệ qua lại, thống nhất với nhau trong những điềukiện cụ thể của môi trường kinh tế - văn hoá - xã• hội xác định Tính chất chính trị vàkhoa học - kĩ thuật của môi trường này sẽ tạo ra những điều kiện thuận lợi cho dạyhọc

1.1.3 Nội dung của dạy học

1.1.3.1 Cấu trúc chung của nội dung dạy học

Nội dung dạy học nói chung bao gồm hệ thống tri thức cùng kĩ năng tương ứng vàđạo đức Nó bao gồm những thành phần cơ bản như sau :

 Hệ thống những tri thức về tự nhiên cũng như xã hội, tư duy, kĩ thuật và cách thứcthực hiện hoạt động;

 Hệ thống những kĩ năng, kĩ xảo về hoạt động trí óc và lao động tay chân;

 Hệ thống những kinh nghiệm về hoạt động sáng tạo cũng như thái độ đối xử đốivới thế giới và con người

Những tri thức này có thể được tồn tại ở những dạng chủ yếu như sau :

 Tri thức về các sự kiện thông thương cũng như sự kiện hoa học;

 Các khái niệm cơ bản và thuật ngữ khoa học;

 Các quy luật, định luật và học thuyết;

 Những tri thức về lịch sử khoa học cũng như phương thức thu lượm tri thức,phương pháp nhận thức và cách thức hoạt động - giao tiếp ;

 Những tri thức về các chuẩn mực cũng như thái độ và tiêu chí đánh giá đối tượng

do xã hội quy định

Noi dung dạy học phải mang tính phát triển, hiện đại, hiện thực và giáo dục kĩ thuật

tổng hợp - hướng nghiệp - dạy nghề Những tri thức này sẽ có vai trò khác nhau nhưngchúng có quan hệ tương tác và liên hệ chặt chẽ với nhau trong hoạt động nhận thứccủa học sinh Vì vậy, cần phải quan tâm đến việc hình thành chúng một cách đồng bộ,toàn diện và có hiệu quả

1.1.3.2 Yêu cầu về nội dung dạy học – giáo dục tiểu học

Theo Luật giáo dục 2005, điều 28, khoản 1:

“Nội dung giáo dục phổ thông phải đảm bảo tính phổ thông, cơ bản, toàn diện, hướng nghiệp và có hệ thống; gắn với thực tiễn cuộc sống, phù hợp với tâm sinh lý lứa tuổi của học sinh, đáp ứng mục tiêu giáo dục ở mỗi cấp học.

Giáo dục tiểu học phải đảm bảo cho học sinh có hiểu biết đơn giản, cần thiết về tự nhiên, xã hội và con người; có kỹ năng cơ bản về nghe, nói, đọc viết và tính toán; có thói quen rèn luyện thân thể, giữ gìn vệ sinh; có hiểu biết ban đầu về hát, múa, âm nhạc, mỹ thuật”

Dạy học ở tiểu học, với tư cách là một bộ phận quan trọng của quá trình giáo dụctổng thể, về nội dung cũng phải tuân thủ các yêu cầu mà Luật giáo dục đòi hỏi

1.2 Vị trí, y nghĩa, mục tiêu, nhỉệm vụ và quy luật của dạy học

1.2.1 Vị trí của dạy học

Hoạt động dạy học là nhiệm vụ trung tâm của nhà trường (tiểu học)

Hoạt động dạy học là hoạt động làm nên đặc thù của trường tiểu học vì đó là hoạtđộng có quĩ thời gian lớn nhất, lao động nhiều nhất, chi phối các hoạt động khác, đượccác hoạt động khác hỗ trợ, trực tiếp tạo nên chất lượng tri thức cho học sinh

1.2.2 Ý nghĩa của dạy học

Bằng nhiều con đường khác nhau như dạy học, lao động sản xuất, sinh hoạt tập thể,vui chơi, các hoạt động - giao tiếp trong môi trường xã hội mà nhân cách của trẻ emđược hình thành, trong đó dạy học là con đường có ý nghĩa đặc biệt quan trọng vìnhững lí do sau đây :

 Dạy học được coi là con đường phát triển nhân cách thuận lợi nhất, ngắn nhất

giúp HS chiếm lĩnh tri thức với chất lượng cần thiết, phù hợp và sáng tạo đồngthời giúp tránh được những tình huống “thử và sai” trong giáo dục Lý do:

 Hoạt động dạy học được thực hiện một cách có kế hoạch, có mục đích, có cácbiện pháp, phương tiện thống nhất từ trung ương đến địa phương và được đảmbảo bằng hệ thống pháp luật

 Người thầy đã được đào tạo một cách chuyên biệt nhằm có được những phẩmchất đạo đức và kĩ năng cần thiết đủ để thực hiện tốt các nhiệm vụ dạy học (giacông sư phạm)

 Dạy học là con đường quan trọng bậc nhất giúp học sinh phát triển một cách có

hệ thống năng lực hoạt động trí tuệ nói chung và năng lực tư duy sáng tạo nói

riêng

 Dạy học là một trong những con đường chủ yếu nhất để giáo dục cho học sinh

thế giới quan khoa học, lý tưởng và các phẩm chất đạo đức

1.2.3 Nhiệm vụ của dạy học

Dạy học có những nhiệm vụ cơ bản như sau :

 Nhiệm vụ giáo dưỡng: tạo nên mặt “năng lực” trong nhân cách học sinh (dạy

 Hình thành cho học sinh một hệ thống những tri thức khoa học phổ thông, cơbản, hiện đại, phù hợp với thực tiễn cũng như với các điều kiện tự nhiên, xã hội,

tư duy

 Rèn luyện cho các em hệ thống kĩ năng, kĩ xảo tương ứng

 Nhiêm vụ phát triển trí tuệ (dạy phương pháp):

 Phát triển ở học sinh năng lực vận dụng các thao tác trí tuệ, đặc biệt năng lực tưduy sáng tạo

 Giúp năng lực hoạt động trí tuệ có được các phẩm chất như: tính định hướng, bềrộng, chiều sâu, tính linh hoạt, tính mềm dẻo, tính độc lập, tính nhất quán, tínhphê phán, tính khái quát cũng như khả năng phân tích …

 Nhiệm vụ giáo dục các phẩm chất nhân cách (dạy Người):

Trên cơ sở của việc hình thành tri thức, kĩ năng cho học sinh, nhà trường pháttriển ở học sinh thế giới quan, nhân sinh quan, lí tưởng, niềm tin và những phẩmchất đạo đức của con người Việt Nam mới Nhiệm vụ này thể hiện tính giáo dụccủa dạy học

Ba nhiệm vụ trên có liên quan chặt chẽ với nhau, là tiền đề và là kết quả của nhau.

Theo ngôn ngữ hiện đại được UNESCO SỬ DỤNG, dạy học là quá trình hình thành ởhọc sinh bộ ba K-S-A: kiến thức - knowledge; kỹ năng - skill và thái độ – attitude

1.2.4 Qui luật của dạy học

 Tính quy định xã• hội đối với quá trình dạy học:

 Mục đích của dạy học do chính xã hội đề ra mà giáo viên là người được xã hội

ủy quyền, phân công thực hiện để đạt đến

 Chính vì thếmà dạy học có ý nghĩa to lớn trong việc đào tạo nguồn nhân lực cho

Các quy luật này liên hệ và tác động qua lại lẫn nhau nhưng quy luật thứ hai là cótính chất cơ bản nhất, có tác dụng chi phối và ảnh hưởng bao trùm các quy luật khác.Iu.K Babanxki đã chỉ ra rằng, chỉ có trong sự tác động qua lại một cách tích cực giữathầy giáo với học sinh thì mới xuất hiện được quá trình dạy học Nếu phá vỡ mối liên

hệ cũng như sự tác động qua lại ấy thì có thể làm mất đi quá trình toàn vẹn đó

1.3 Bản chất, động lực và logic của quá trình dạy học

1.3.1 Bản chất

 Quá trình dạy học là một quá trình nhận thức

 Quá trình dạy học, xét về bản chất chính là quá trình nhận thức của học sinh đượcdiễn ra trong các điều kiện của sự tổ chức sư phạm đặc biệt Đó là quá trình phảnánh hiện thực khách quan một cách có chọn lọc vào ý thức học sinh theo qui luật

“ từ trực quan đến tư duy và từ tư duy quay về với thực tiễn”

 Nội dung hoạt động nhận thức là các sự vật - hiện tượng khách quan nhưng hìnhthức biểu hiện của nó lại mang tính chất chủ quan Trong một thời gian xác định,

với sự điều khiển của thầy, học sinh sẽ tích cực thực hiện những nhiệm vụ họctập để mang lại cái mới chủ quan có tính chất độc đáo cho riêng mình và qua đó

tự hình thành những phẩm chất đạo đức tương ứng

 Quá trình dạy học là một quá trình tâm lý

Là quá trình tổ chức cho học sinh thực hiện việc cảm giác, tri giác, trí nhớ, tưduy, tưởng tượng… Do đó, trong quá trình dạy học luôn phải tính đến các đặcđiểm tâm lý lứa tuổi, tuân thủ các qui luật tâm lý, nắm rõ các trạng thái tâm lý củahoc sinh người học; thiết lập một môi trường tâm lý thích hợp

 Quá trình dạy học là quá trình xã hội

 Dạy học, bản thân nó là quá trình tương tác giữa người và người; giữa người và

xã hội thông qua nhiều hình thức thể hiện khác nhau Công tác dạy học – giáodục của nhà trường cần sự tham gia nhiều mặt của các lực lượng xã hội khácnhau - đặc biệt là của lực lượng cha mẹ học sinh

 Nội dung dạy học là hệ thống những tri thức, kinh nghiệm xã hội – lịch sử màcon người tích lũy được còn dạy học là một chức năng xã hội nhằm thực hiệnviệc truyền đạt, lĩnh hội những tri thức và kinh nghiệm ấy để biến chúng thànhnhững phẩm chất cá nhân

1.3.2 Động lực của quá trình dạy học

Theo cách hiểu thông thường, động lực của quá trình dạy học chính là những yếu tốthúc đẩy học sinh tiến hành hoạt động nhận thức trong quá trình dạy học Động lựcnày phát sinh qua việc giải quyết những mâu thuẫn bên trong của quá trình dạy học

1.3.2.1 Các mâu thuẫn bên trong của quá trình dạy học: có 2 loại

 Mâu thuẫn giữa các thành tố trong cấu trúc của QTDH:

 Mâu thuẫn giữa mục đích, nhiệm vụ dạy học đã được nâng cao với nội dung dạyhọc còn ở mức độ thấp, lạc hậu, không đầy đủ

 Mâu thuẫn giữa nội dung dạy học đã được hiện đại hoá với phương pháp vàphương tiện dạy học vẫn còn cũ kĩ ;

 Mâu thuẫn giữa yêu cầu, nhiệm vụ học tập với năng lực nhận thức còn rất hạnchế của học sinh ;

 Mâu thuẫn giữa nội dung, phương pháp, phương tiện dạy học đã được đổi mớivới trình độ chuyên môn - nghiệp vụ còn hạn chế của giáo viên

 Mâu thuẫn giữa các yếu tố trong từng thành tố cấu trúc của quá trình dạy học:

 Trong nội dung: mâu thuẫn giữa yêu cầu đầy đủ về tri thức với yêu cầu chưa đầy

đủ về rèn luyện kỹ năng

 Trong mục đích, nhiệm vụ: mâu thuẫn giữa yêu cầu cao về việc nắm vững trithức, kỹ năng, kỹ xảo với yêu cầu không đúng mức việc giáo dục đạo đức họcsinh

 Trong phương pháp: mâu thuẫn giữa phương pháp đàm thoại với phương phápthuyết trình; giữa thuyết trình với luyện tập …

 Trong phương tiện: mâu thuẫn giữa phương tiện cần có và phương tiện hiện có…

1.3.2.2 Các mâu thuẫn bên ngoài của quá trình dạy học

Sự phát triển của quá trình dạy học còn phụ thuộc vào việc giải quyết tốt các mâuthuẫn bên ngoài Đó là mâu thuẫn giữa các thành tố trong cấu trúc của quá trình dạy

học với các nhân tố của môi trường kinh tế – văn hoá – xã hội:

 Mâu thuẫn giữa những tiến bộ mạnh mẽ của khoa học kỹ thuật với nội dung dạyhọc lạc hậu, thiếu sót

 Mâu thuẫn giữa những yêu cầu mới của nền kinh tế – xã hội đang thay đổi với cácnhiệm vụ dạy học chưa được nâng cao

Trong tất cả những mâu thuẫn trên, mâu thuẫn cơ bản là mâu thuẫn giữa yêu cầu

cao của nhiệm vụ học tập với trình độ phát triển nhận thức còn hạn chế của học sinh vìmâu thuẫn này luôn phát sinh và luôn phải giải quyết để tạo nên động lực chủ yếu củaquá trình dạy học Việc giải quyết những mâu thuẫn khác (nếu có), cuối cùng cũng đểphục vụ cho việc giải quyết mâu thuẫn cơ bản trên

1.3.2.3 Các điều kiện để mâu thuẫn của quá trình dạy học phát sinh động lực

Không phải cứ có mâu thuẫn là động lực tự nhiên phát sinh Mâu thuẫn muốn tạonên động lực phát triển nhận thức học sinh, cần có các điều kiện sau:

 Mâu thuẫn phải đuợc học sinh ý thức đầy đủ, từ đó mới nảy sinh nhu cầu giảiquyết nó để hoàn thành nhiệm vụ học tập đề ra

 Mâu thuẫn phải vừa sức với học sinh: nếu mâu thuẫn quá bình thường sẽ khôngkích thích học sinh nỗ lực tư duy; nếu quá khó, học sinh lại không đủ khả nănggiải quyết và dẫn đến việc không hứng thú, thậm chí lo sợ, căng thẳng

 Mâu thuẫn phải xuất phát từ sự tiến triển hợp logic của quá trình dạy học (xem1.3.3)

1.3.3 Logic của quá trình dạy học

Là trình tự vận động hợp qui luật (hợp lý) và có hiệu quả tối ưu của học sinh dưới

sự chỉ đạo của GV, đi từ trình độ tri thức và phát triển khi bắt đầu nghiên cứu vấn đềnào đó đến trình độ nắm vững hoàn toàn vấn đề ấy Vì vậy, việc lựa chọn, sắp xếp,

phối hợp, theo một trình tự nào đó để các tri thức, kỹ năng, kỹ xảo; các hình thức hoạt

động nhận thức; các thao tác dạy học … đạt được hiệu quả tối ưu trong quá trình dạy

học là điều hết sức quan trọng

 Cấu trúc logic của QTDH: gồm các khâu:

 Chuẩn bị về mặt tâm lý, ý thức cho việc học tập của học sinh Đây là khâu tạotâm thế học tập nơi học sinh, giúp học sinh xác định các mâu thuẫn và kích thíchhứng thú giải quyết…

 Tổ chức cho học sinh tri giác tài liệu học tập - bài giảng, tài liệu, phương tiện,kinh nghiệm sống của học sinh, liên hệ kiến thức cũ, thực tế … - để hình thànhbiểu tượng

 Giúp học sinh thực hiện các thao tác tư duy để hình thành khái niệm mới, nắmvững tri thức, kỹ năng, kỹ xảo mà nhiệm vụ học tập đòi hỏi

 Tổ chức, hướng dẫn học sinh củng cố tri thức, rèn luyện kỹ năng và biết cách vậndụng chúng trong thực tiễn cuộc sống

 Tiến hành việc kiểm tra đánh giá kết quả nắm vững tri thức, kỹ năng, kỹ xảo củahọc sinh; điều khiển học sinh tự đánh giá kết quả học tập của mình

Việc phân chia các khâu nêu trên chỉ có tính chất tương đối Thực tế chúng có thểđược vận động liên tục, xen kẽ và thâm nhập vào nhau Vì vậy, trong quá trình dạyhọc, không nên thực hiện một cách máy móc theo trình tự ấy Trong điều kiện thực tế

của mỗi tiết học, không nhất thiết phải thực hiện công việc theo đầy đủ các khâu màcần vận dụng một cách linh hoạt, phù hợp Trong các quá trình dạy học ở tiểu học,thầy giáo phải tiến hành các thao tác tổ chức, thiết kế, điều khiển hoạt động học tậpcủa học sinh một cách sáng tạo, tránh lặp đi lặp lại gây sự nhàm chán Thao tác mẫucủa thầy đóng vai trò hết sức quan trọng Để học sinh thực hiện các nhiệm vụ học tậpmột cách chủ động, tích cực, tự giác và hăng say, thầy giáo phải cố gắng đưa học sinhvào tình hụống có vấn đề, khai thác triệt để các mâu thuẫn trong từng khâu của quátrình dạy học.

Logic của quá trình dạy học là cơ sở quan trọng để hiệu trường phân tích, đánh giálao động sư phạm của giáo viên khi đi dự giờ, phân tích sư phạm bài học

1.4 Nguyên tắc, phương pháp, hình thức tổ chức dạy học

 Nguyên tắc đảm bảo sự thống nhất giữa lí luận và thực tiễn trong dạy học

Quá trình dạy học phải không chỉ giúp cho học sinh nắm vững được tri thức

mà còn biết vận dụng chúng vào thực tiễn Nguyên tắc này đòi hỏi:

 Nội dung dạy học phải là những tri thức phổ thông, cơ bản, toàn diện phù hợpvới tự nhiên, xã hội và tư duy của người Việt Nam và có thể ứng dụng vào thựctiễn

 Tăng cường tiến hành các phương pháp thí nghiệm, thực nghiệm, luyện tập …cũng như tổ chức nhiều hình thức dạy học mang tính thực tiễn cao như thamquan thực tế … nhằm tập cho học sinh biết cách vận dụng những tri thức đã họcvào giải quyết các tình huống mới

 Nguyên tắc đảm bảo sự thống nhât giữa cái cụ thể và ttừu tượng trong dạy học

Để đảm bảo được nguyên tắc này trong dạy học, học sinh cần có nhiều điềukiện tiếp xúc trực tiếp với sự vật, hiện tượng hay hình ảnh của chúng, và trao đổi

để rút ra được những quy luật chung về chúng (trừu tượng hóa) Cũng có thể chohọc sinh nắm vững những đơn vị tri thức chung và trừu tượng nhất rồi liên hệchúng với thực tế Nghĩa là phải đảm bảo mối quan hệ qua lại giữa tư duy cụ thể -trực quan với tư duy trừu tượng

 Nguyên tắc đảm bảo sự thống nhất giữa tính vững chắc của tri thức, kĩ năng,

kĩ xảo với tính mềm dẻo của tư duy

Trong dạy học ở Tiểu học phải làm cho học sinh nắm chắc được cac tri thức, kĩnăng, kĩ xảo Lúc nào cần học sinh có thể nhớ lại và vận dụng chúng một cách linhhoạt để giải quyết các tình huống mới trong thực tiễn.

 Phải nhấn mạnh và làm cho học sinh tập trung chú ý vào những vấn đề cơ bản,cốt lõi của nội dung tài liệu Coi trọng hành động vận dụng, ghi nhớ ý nghĩa vàxác dịnh mục tiêu ghi nhớ lâu bền đối với toàn bộ những nội dung dạy học

 Đảm bảo việc tổ chức và chỉ đạo tốt các quá trình ôn luyện Bằng mọi cách phảitạo ra được năng lực thích ứng cao trước sự biến đổi của hoàn cảnh cho học sinh.Đảm bảo cho các khâu học lí thuyết, ôn tập cũng như vận dụng những nội dunghọc tập được diễn ra một cách thống nhất, thương xuyên và có hiệu quả

 Nguyên tắc đảm bảo sự thống nhất giữa tính vừa sức chung với tính vừa sức riêng trong dạy học

Nội dung, phương pháp và hình thức tổ chức dạy học phải vừa phù hợp vớitrình độ phát triển chung của học sinh trong lớp cũng như với từng đối tượng đểcho học sinh có thể phát triển tối đa năng lực của mình Tức là phải biết quan tâmđến trình độ phát triển chung và riêng của từng loại đối tượng học sinh Các biệnpháp cần làm là:

 Nghiên cứu, nắm vững đặc điểm chung cũng như riêng về tất cả các mặt của từnghọc sinh và của lớp để có tác động sư phạm phù hợp Phải tổ chức dạy học theođúng lôgic của hoạt động nhận thức và lôgic môn học

 Đảm bảo tính cá biệt hóa trong dạy học: việc tổ chức tốt việc dạy lí thuyết, thựchành, bồi dưỡng, phụ đạo dưới nhiều hình thức khác nhau cần phù hợp với từngđối tượng học sinh

 Nguyên tắc đảm bảo sự thống nhất giữa tập thể và cá nhân trong dạy học

Hoạt động học tập của học sinh phần lớn được diễn ra trong điều kiện của tậpthể lớp học Mối quan hệ qua lại giữa học sinh trong nhóm, đặc điểm không khíhọc tập của lớp và đặc điểm tâm lí của từng học sinh đều là những nhân tố quantrọng có quan hệ tương tác với nhau Do đó việc tổ chức, điều khiển và tạo ra sựthống nhất giữa tập thể lớp và cá nhân học sinh là một đòi hỏi nhằm nâng cao chấtlượng, hiệu quả của dạy học Để đảm bảo thực hiện được nguyên tắc này cần phảichú ý đến các biện pháp sau đây :

 Dư luận của tập thể lớp học luôn có giá trị và ảnh hưởng đến nhận thức, tình cảmcủa các thành viên Vì vậy cần chú ý xây dựng tập thể lớp vững mạnh, đoàn kết,

có truyền thống học tập tốt … Đó là điều kiện quan trọng tác động, điều chỉnhđộng cơ, thái độ học tập của học sinh

 Thực hiện tốt việc chỉ đạo kết hợp hình thức học nhóm với học cá nhân của họcsinh

 Nguyên tắc đảm bảo sự thống nhât giữa vai trò chủ đạo của giáo viên với tính

tự giác, tích cực, độc lập của học sinh trong dạy học

Người giáo viên tiểu học nắm giữ vai trò rất quan trọng đối với sự hình thành

và phát triển nhân cách của học sinh Tính chất quan trọng ấy thể hiện ở chỗ ngườithầy không tạo ra nhân cách của học sinh mà là tổ chức các hoạt động để học sinhtham gia và thông qua đó mà hình thành nhân cách mình Chỉ khi nào có được sựthống nhất giữa vai trò chủ đạo của thầy với tính tích cực, chủ động, sáng tạo, tựgiác và hăng say của trò thì mục đích dạy học mới được thực hiện

1.4.2 Phương pháp dạy học ở Tiểu học

Phương pháp dạy học là tổ hợp những con đường, những cách thức hoạt động củathầy giáo cũng như học sinh nhằm thực hiện tốt các nhiệm vụ dạy học

“Phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ độngsáng tạo của học sinh; phù hợp với đặc điểm của từng lớp học, môn học; rèn luyện kỹnăng vận dụng kiến thức vào thực tiễn; tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứngthú học tập cho học sinh.” (Luật Giáo dục – Điều 28, khoản 2)

Có thể kể các loại phương pháp dạy học sau:

 Nhóm các phương pháp dùng lời: Thuyết trình (giảng giải, giảng thuãt, giảngdiễn), vấn đáp, dùng sách giáo khoa và các tài liệu học tập khác

 Nhóm các phương pháp dạy học trực quan: gồm phương pháp quan sát và trìnhbày trực quan, giúp học sinh trực tiếp tri giác và tự rút ra kết luận về đối tượngquan sát

 Các phương pháp day học thực tiễn gồm phương pháp độc lập làm thí nghiệm,luyện tập và ôn tập

 Các phương pháp kiểm tra, đánh giá: để có thông tin ngược về chất lượng, hiệuquả của dạy học nhằm đưa ra những tác động sư phạm phù hợp

Mỗi phương pháp đều có giá trị riêng của nó Cần thiết phải biết tổ chức kết hợpnhiều phương pháp một cách linh hoạt, phù hợp với đặc thù của đối tượng dạy học Sựlạm dụng bất kỳ một phương pháp nào dạy học nào cũng dễ khiến học sinh tiểu họcnhàm chán dẫn đến sự thiếu năng động trong hoc tập

1.4.3 Các hình thức tổ chức dạy học ở Tiểu học

Ở tiểu học, hoạt động dạy học được tổ chức theo các dạng: toàn lớp, theo nhómhoặc cá nhân Các dạng này được thực hiện thông qua các hình thức cụ thể như sau :

 Hình thức lên lớp – Giờ lên lớp

 Khái niệm giờ lên lớp:

 Giờ lên lớp là một hình thức tổ chức dạy học bao gồm nhiều bài học cụ thể, cónhững qui định rất chặt chẽ về nội dung, kết quả, thời gian, địa điểm học, thànhphần học sinh (số lượng và chất lượng) cũng như sự tác động hỗ tương giữagiáo viên với học sinh và giữa học sinh với nhau

 Như vậy, đây là là hình thức dạy học cơ bản nhất, tổ chức dạy học tập thể theolớp Mỗi lớp có một số học sinh nhất định thuộc cùng một lứa tuổi; có trình độnhận thức tương đương nhau

 Vị trí: vì giờ lên lớp là hình thức tổ chức cơ bản và chủ yếu nhất của quá trìnhdạy học để thực hiện mục tiêu dạy học nên nó đóng vai trò quyết định đối vớichất lượng dạy học cơ bản Giáo viên là người trực tiếp quyết định và chịu tráchnhiệm về chất lượng giờ lên lớp

Giờ lên lớp tập trung thông tin phong phú về các chủ thể của quá trình dạy học,

về hoạt động dạy và học Do vậy, thông qua giờ lên lớp, có thể thấy và đánh giáđược trách nhiệm và năng lực của giáo viên

 Cấu trúc giờ lên lớp:

Cấu trúc giờ lên lớp tùy thuộc vào cấu trúc bài học được thực hiện trong mộtgiờ lên lớp cụ thể Cấu trúc bài học lại không hề giản đơn trong thực tế Tuynhiên, khái quát mà nói thì giờ lên lớp nào (bài học nào) cũng có một số yếu tố cơ

bản được sắp xếp theo một qui trình nào đó tương ứng với kiểu bài học Các yếu

tố đó là:

1) Kiểm tra (A)

2) Xác định mục đích, nhiệm vụ; kích thích hứng thú, chuẩn bị học sinh tích cựnhận thức (B)

3) Tổ chức tiếp thu kiến thức mới (C)

4) Hình thành kỹ năng, kỹ xảo (D)

5) Tổ chức lĩnh hội kinh nghiệm hoạt động sáng tạo (E)

6) Hình thành thái độ, chuẩn mực đối với thế giới con người (F)

7) Hệ thống hóa kiến thức (H)

8) Vận dụng kiến thức, kỹ năng (I)

9) Kiểm tra miệng (K)

10) Kiểm tra viết (L)

11) Kiểm tra khả năng thực hành (M)

Đây là cấu trúc thông thường Trong thực tế, các yếu tố 2, 5, 6 thường chưađược chú ý đúng mức trong các giờ học truyền thống ở tiểu học

Với 11 yếu tố trên, có thể xây dựng được một hệ thống giờ lên lớp đa dạng,phong phú Giáo viên có thể phát huy sự sáng tạo của mình để xây dựng bài họctheo phương án tối ưu mà không bị ràng buộc theo những qui trình đã được địnhsẵn

Cấu trúc của bài học (giờ lên lớp) sẽ thay đổi tùy theo:

 Đặc điểm lứa tuổi học sinh

 Mục đích nhiệm vụ học tập

 Khả năng và điều kiện học tập thực tế

 Ưu khuyết điểm của hình thức lên lớp:

 Đảm bảo được sự thống nhất trong phạm vi toàn quốc về các mặt kế hoạch vànội dung dạy học

 Tạo ra được điều kiện thuận lợi cho việc bồi dưỡng tinh thần tập thể cũng nhưnhững phẩm chất đạo đức khác cho học sinh

Do vậy, vẫn rất sự hỗ trợ của các hình thức dạy học khác

 Các hình thức học ngoài giờ lên lớp

 Hình thức học ở nhà

Là hình thức học do học sinh tự tiến hành ở nhà Mục đích của hình thức này làcủng cố, mở rộng, khơi sâu, hệ thống hoá, khái quát hoá những tri thức đã đượchọc ở trường và có tác dụng chuẩn bị trước cho sự lĩnh hội tri thức mới Tác dụngcủa hình thức học này là giúp học sinh tự bồi dưỡng ý thức trách nhiệm, tính tựgiác, khả năng độc lập, tính tổ chức – kỹ luật và tính kế hoạch trong học tập Điều kiện để hình thức hoc ở nhà đạt hiệu quả:

 Cho học sinh thấy được tầm quan trọng và lợi ích của việc học ở nhà, từng bướchình thành ý thức, hứng thú, nhu cầu và tính tự giác thực hiện

 Yêu cầu cha mẹ học sinh: đảm bảo thời gian tối thiểu, cần thiết cho việc tự họccủa con em mình; tạo điều kiện về cơ sở vật chất cần thiết như góc học tập, bànghế - sách - bút, điều kiện vệ sinh, ánh sáng; thường xuyên kiểm tra việc tự học

và sản phẩm tự học ở nhà của học sinh một cách nghiêm túc

 Đa dạng hóa các loại bài tập với các mức khác nhau: từ mức lặp lại, phát hiệncái sai – thừa, thêm bớt vào đối tượng cho đến bài tập sáng tạo

 Bồi dưỡng cho học sinh cách sử dụng phương pháp đọc sách, giải bài tập, ôntập, chuẩn bị bài mới …

 Lưu ý: Không được áp đặt cho học sinh một khối lượng quá nhiều nội dung họctập ở nhà khiến cho các em không còn thời gian nghỉ ngơi, thư giãn

 Hình thức tham quan

Là hình thức tổ chức dạy học giúp cho học sinh có điều kiện thực tế để quansát và nghiên cưu đối tượng Với hình thức này, học sinh sẽ được mở rộng tầmnhìn, khắc sâu kiến thức và có hứng thú học tập hơn Ở tiểu học, tất cả các mônhọc, nhất là môn tìm hiểu tự nhiên và xã hội, đều rất cần tổ chức thực hiện thôngqua hình thức tham quan

 Hình thức thảo luận nhóm

Học sinh đều tự chuẩn bị vấn đề trước, trình bày cho nhóm, lớp cùng nghe, rồitrạnh luận, thảo về nội dung của nó Cần tăng cuờng dùng các hình thức trao đổi,thảo luận trong dạy học ngay ở các lớp đầu cấp tiểu học

 Hình thức hoạt động ngoại khoá:

Hoạt động ngoại khoá có tác dụng làm mở rộng, khơi sâu nhận thức, phát triểnhứng thu và năng lực cho học sinh, góp phần vào công tác hướng học và hướngnghiệp cho các em nữa Có nhiều dạng: sinh hoạt đội nhóm, câu lạc bộ, dã ngoại,nói chuyện chuyên đề … Cần tranh thủ sự hỗ trợ của mọi cá nhân và tổ chức xã•hội để thực hiện hình thức dạy học này

 Hình thức phụ đạo, bồi dưỡng:

Quá trình dạy học luôn tạo ra sự phân hóa trình độ học sinh thành các loại yếu

- kém, trung bình và khá - giỏi Mỗi học sinh từng loại đều cần có sự giúp đỡ riêngnhằm thực hiện được yêu cầu cá biệt hoá trong dạy học Nhưng các đối tượng yếukém cần được quan tâm nhiều hơn để giảm thiểu sự cách biệt về trình độ của các

em so với lớp Các đối tượng khá giỏi cũng cần được quan tâm bồi dưỡng để pháttriển tối đa năng lực học tập của các em

 Hoạt động theo chủ điểm

Đây là hình thức dạy học mà trong đó nêu ra những chủ điểm nhất định, sau đó

tổ chức, hướng dẫn học sinh thu thập tài liệu để tìm hiểu, viết và trao đổi về chủ

đề đó trong một khoảng thời gian xác định Hình thức học tập này một khi được tổ

chức hợp lí sẽ góp phần nâng cao vốn hiểu biết, hứng thú, tình cảm và kỹ nănghọc tập cho học sinh Cần có kế hoạch để thực hiện tốt việc tổ chức cho học sinhtìm hiểu những chủ điểm hoạt động trong năm mà chương trình giáo dục ngoàigiờ lên lớp của Bộ đã quy định, đặc biệt quan tâm đến việc tổ chức các sinh hoạttheo chủ điểm Bác Hồ, quê hương, đất nước và con người Việt Nam

II Quản lý hoạt động dạy và học

2.1 Nhiệm vụ quản lý hoạt động dạy học

 Quản lý tốt việc giảng dạy của giáo viên; làm cho mọi giáo viên tuân thủ qui chếchuyên môn, tiến hành giảng dạy một cách nghiêm túc, đầy đủ chương trình và kếhoạch dạy học ở tất cả các khối lớp Không để xảy ra các hiện tượng xem nhẹ bất

cứ bộ môn nào ở bất kỳ khối lớp nào dẫn đến việc cắt xén chương trình

 Hình thành nen nếp giảng dạy, tổ chức, chỉ đạo thường xuyên các hoạt động cảitiến phương pháp nhằm nâng cao chất lượng ở tất cả các khâu của quá trình giảngdạy của giáo viên Từng bước hạn chế và tiến đến chấm dứt sự tồn tại của nhữngtiết dạy yếu, kém, sai kiến thức, mơ hồ về quan điểm

 Xây dựng nền nếp học tập cho học sinh; giúp học sinh xác định động cơ, tinhthan, thái độ học tập đúng đằn; hướng dẫn các em phương pháp học tập tích cực,chủ động đối với từng môn học ở lớp và cả ở nhà

2.2 Yêu cau quản lý hoạt động dạy học

 Xac định mô hình quản lý hoạt động dạy học một cách rõ ràng:

Mô hình quản lý hoạt động dạy và học phải là: hành động quản lý của hiệutrưởng chủ yếu tập trung vào hoạt động dạy của giáo viên, trực tiếp với giáo viên

và gián tiếp với học sinh, nghĩa là thông qua việc quản lý hoạt động dạy của giáoviên để quản lý hoạt động học tập của học sinh

Mô hình quản lý này xác định chiều tác động chủ yếu của sự điều khiển là từhiệu trưởng đến hoạt động dạy, rồi đến hoạt động học và đến các điều kiện vậtchất phục vụ hoạt động dạy, hoạt động học

 Quản lý, chỉ đạo cân đối, đồng bộ cả hai hoạt động dạy của giáo viên và học củahọc sinh, đảm bảo mối liên hệ tương tác của hai hoạt động trọng tâm này

 Đảm bảo thực hiện đúng, đủ mục tiêu, nội dung dạy học của cấp học và của từngkhối lớp

 Hình thành nền nếp, kỷ cương trong lĩnh vực dạy - học nhưng vẫn tôn trọng pháthuy tính chủ động, sáng tạo của giáo viên trong giảng dạy cũng như tính tích cựcchủ động, tự giác của học sinh trong học tập

 Đảm bảo việc tôn trọng hệ thống các nguyên tắc dạy học, tiếp cận và vận dụng

được những vấn đề mới của lý luận giáo dục, lý luận dạy học và quản lý giáo dục.

 Đầu tư , khai thác, sử dụng một cách có hiệu quả các điều kiện, phương tiện dạyhọc hiện đại

Dạy tốt - học tốt là yêu cầu trọng tâm nhất, cốt lõi của quá trình quản lý hoạt độngdạy và học trong các nhà trường, kể cả nhà trường tiểu học

2.3 Các nội dung quản lý cơ bản quá trình dạy học ở trường tiểu học:

2.3.1 Quản lý việc thực hiện chương trình, kế hoạch giáo dục

2.3.1.1 Chương trình dạy học – giáo dục

Chương trình dạy học tiểu học là một chương trình khung chuẩn mực do Bộ Giáodục – Đào tạo soạn thảo, ban hành để đảm bảo sự thống nhất về dạy học và hoạt độnggiáo dục của các trường tiểu học trên phạm vi cả nước trong mỗi năm học Tuy nhiên,việc áp dụng không nhất thiết phải đồng loạt một các cứng nhắc mà có thể vận dụnglinh hoạt tùy theo đặc điểm từng vùng, từng địa phương và với từng đối tượng họcsinh

Như vậy, chương trình dạy học tiểu học là cơ sở để soạn thảo trình độ chuẩn, xácđịnh mặt bằng dân trí của cấp học trên cả nước, có tính đến việc tiếp cận với trình độcủa chương trình tiểu học ở các nước phát triển trong khu vực và trên thế giới Đócũng là cơ sở để soạn thảo, thử nghiệm sách giáo khoa, sách hướng dẫn giảng dạy củagiáo viên, vở bài tập, các tài liệu dạy học khác và bộ công cụ đánh giá kết quả học tậpcác môn học ở tiểu học

Cấu tạo chương trình dạy học tiểu học gồm có:

 Mục tiêu và kế hoạch dạy học tiểu học (chung)

 Các yêu cầu cơ bản cần đạt đối với học sinh tiểu học ở từng lớp

 Chương trình cụ thể, chi tiết từng môn học nêu rõ:

 Mục tiêu của từng môn học, xác định cụ thể những phẩm chất, năng lực chủ yếucần hình thành và phát triển nơi học sinh từng cấp lớp

 Nội dung chủ chốt ở từng lớp

 Những hướng dẫn về đổi mới phương pháp dạy học theo đặc trưng bộ môn kể cảnhững đổi mới về thiết bị dạy, thiết bị học)

 Định hướng đổi mới cách đánh giá kết quả học tập của môn học

2.3.1.2 Kế hoạch dạy học – giáo dục

 Là văn bản được Bộ Giáo dục – Đào tạo ban hành cùng với chương trình dạy học,trong đó qui định: các môn học và thời lượng tối thiểu để dạy học từng môn họctrong mỗi tuần lễ và trong mỗi năm học; các loại hoạt động giáo dục khác và thờilượng cần thiết cho mỗi hoạt động phù hợp với đặc điểm của từng loại trường,từng địa phương; phân chia thời lượng trong mỗi buổi học, ngày học ở trường tiểuhọc; cách kiểm tra, đánh giá kết quả học tập ở tiểu học; khả năng vận dụngchương trình tiểu học cho các vùng, các đối tượng khác nhau

 Kế hoạch dạy học – giáo dục ở trường tiểu học có các nội dung cụ thể như sau:

 Qui định số môn học cụ thể cho từng lớp (theo chương trình thay sách áp dụng từnăm học 2002-2003)

 Lớp 1,2,3 có 6 môn gồm: Tiếng Việt, Toán, Đạo đức, Tự nhiên và Xã hội, Thểdục và Nghệ thuật (môn Nghệ thuật có 3 phân môn: Hát, Vẽ, Thủ công)

 Lớp 4,5 có 9 môn gồm: Tiếng Việt, Toán, Đạo đức, Khoa học, Lịch sử và Đia

lý, Thể dục, Kỹ thuật, Am nhạc, Mỹ thuật

 Phân phối rõ thời gian dạy học:

 Số năm học: 5 năm từ lớp 1 đến lớp 5

 Số tuần lễ thực dạy năm học: 35 tuần

 Số ngày học trong mội tuần lễ: 5 ngày.tuần

 Số giờ tối thiểu để dạy các môn học ngày: 4 giờ (240 phút) và chia thành nhiềutiết học (tối đa 5 tiết buổi)

 Thời lượng trung bình mội tiết học: 35 phút tiết

 Thời lượng nghỉ giữa 2 tiết học: 10 phút

 Thời lượng nghỉ giữa nỗi buổi học: 25 phút

 K ho ch d y h c các b môn v n hóa theo ch ng trình sách giáo khoa m i c p ti uộ môn văn hóa theo chương trình sách giáo khoa mới ở cấp tiểu ăn hóa theo chương trình sách giáo khoa mới ở cấp tiểu ương trình sách giáo khoa mới ở cấp tiểu ới ở cấp tiểu ở cấp tiểu ấp tiểu ểu

h c đ c tóm t t nh sau:ược tóm tắt như sau: ắt như sau: ư

cấp học

Tỉ lệ so vớitổng số tiết

Lưu ý: Bảng kế hoạch trên dành cho lớp tiểu học 1 buổi.ngày, hàng năm có thể được

Bộ cho điều chỉnh, áp dụng Với những lớp tiểu học 2 buổi ngày, Bộ ban hành kếhoạch dạy học riêng trên cơ sở vận dụng bảng kế hoạch này và bổ sung các tiết tựchọn, các tiết tăng thêm khác

2.3.1.3 Các biện pháp quản lý việc thực hiện chương trình và kế hoạch dạy học

 Xây dựng Thời khóa biểu:

Thời khóa biểu là lịch dạy các môn học trong chương trình của các lớp theođúng qui định về thời lượng mà kế hoạch dạy học qui định, trong đó có kết hợp,

bố trí những sinh hoạt chuyên môn của giáo viên, sinh hoạt tập thể của học sinh vànhững sinh hoạt chung khác của nhà trường

Để phát huy tác dụng của thời khóa biểu như một công cụ quan trọng giúp theodõi việc thực hiện chương trình, hiệu trường cần lưu ý mấy vấn đề sau:

 Khi tiến hành xây dựng thời khóa biểu, cần đảm bảo các nguyên tắc: tính hànhchính, tính khoa học, tính hiệu quả, tính hợp lý, tính nhân văn…

 Phải làm cho thời khóa biểu đáp ứng các yêu cầu sư phạm sau: ổn định, phù hợptâm sinh lý lứa tuổi của học sinh, bảo đảm quyền lợi học tập của học sinh