PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH

- Văn bản thuyết minh: Là kiểu văn bản thông dụng trong mọi lĩnh vực đời sống nhằm cung cấp mọi tri thức về đặc điểm, tính chất, nguyên nhân,… của các hiện tượng và sự vật trong tự nhi

CHÀO

CÁC EM HỌC SINH

KIỂM TRA BÀI CŨ

? Trình bày đặc điểm của văn bản

thuyết minh Kể một số văn bản thuyết minh đã học?

- Văn bản thuyết minh: Là kiểu văn

bản thông dụng trong mọi lĩnh vực đời

sống nhằm cung cấp mọi tri thức về đặc điểm, tính chất, nguyên nhân,… của các hiện tượng và sự vật trong tự nhiên, xã hội bằng phương thức trình bày, giới

thiệu, giải thích.

- Tri thức: Khách quan, xác thực, hữu ích.

- Trình bày chính xác, rõ ràng, chặt chẽ và hấp dẫn

CHỦ ĐỀ 35: PHƯƠNG PHÁP

THUYẾT MINH PHƯƠNG PHÁP HỌC THEO GĨC

GĨC QUAN SÁT

GĨC

PHÂN TÍCH

GĨC VẬN DỤNG

Góc quan sát:

Quan sát phần nội dung phần I.2 sgk (trang 126,127), cho biết: để nêu bật đặc điểm, bản chất tiêu biểu của sự vật, hiện tượng, người ta thường sử dụng các phương pháp thuyết minh nào? Trình bày cách hiểu về từng phương pháp? Góc phân tích: Đọc lại các văn bản thuyết minh vừa học (Cây dừa Bình Định, Tại sao lá cây có màu xanh lục, Huế, Khởi nghĩa Nông Văn Vân, Con giun đất) và cho biết các văn bản ấy đã sử dụng loại tri thức gì? Làm thế nào để có các tri thức ấy? Bằng trí tưởng tượng, suy luận có thể có tri thức để làm bài văn thuyết minh được không?

Góc vận dụng:

Đọc văn bản “Ngã ba Đồng Lộc” (sgk trang 129) và cho biết: văn bản thuyết minh trên đã thuyết minh về những tri thức gì? Những phương pháp thuyết minh nào được sử dụng? Hãy chỉ rõ!

GĨC QUAN SÁT:

Có 6 phương pháp thuyết minh thường được sử

dụng:

1- Phương pháp nêu định nghĩa(giải thích): chỉ

ra bản chất của đối tượng thuyết minh bằng lời văn rõ ràng, ngắn gọn, chính xác.

2- Phương pháp liệt kê: lần lượt chỉ ra các đặc điểm, tính chất của đối tượng thuyết minh theo một trình tự nhất định, giúp người đọc hình dung ra đốitượng thuyết minh

3- Phương pháp nêu ví dụ: dẫn ra các ví dụ cụ thể để thuyết minh, làm cho văn bản thêm tin cậy.

4- Phương pháp dùng số liệu: dẫn ra các con số cụ thể để thuyết minh, làm cho văn bản thêm tin cậy.

5- Phương pháp so sánh: đối chiếu hai hoặc hơn hai sự vật để làm nổi bật tính chất của đối tượng thuyết minh.

6- Phương pháp phân loại, phân tích: chia đối tượng ra từng loại, từng mặt để thuyết minh làm cho đối tượng trở nên cụ thể, rõ ràng hơn.

Góc phân tích:

- Tri thức trong các văn bản trên:

+ Cây dừa Bình Định: Tri thức về sự vật.

+ Tại sao lá cây có màu xanh lục: Tri thức khoa

học (sinh học)

+ Huế: Tri thức về văn hóa – xã hội

+ Khởi nghĩa Nông Văn Vân: Tri thức về lịch

sử.

+ Con giun đất: Tri thức khoa học (sinh học)

- Để có tri thức thì phải:

+ Đọc sách, học tập, tra cứu.

+ Tham quan, quan sát.

 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh.

 Nắm bắt được bản chất, đặc trưng của sự vật, hiện tượng cần thuyết minh, tránh sa vào trình bày các biểu hiện khôngg tiêu biểu, không quan trọng.

 Bằng trí tưởng tượng, suy luận không thể có tri thức để làm bài văn thuyết minh

Góc vận dụng:

a Kiến thức:

- Về lịch sư, về cuộc kháng chiến

chống Mĩ cứu nước.

- Về quân sự.

- Về cuộc sống của các nữ thanh niên xung phong thời chống Mĩ cứu nước.

b Phương pháp thuyết minh:

- Dùng số liệu, sự kiện cụ thể:

+ Trên một đoạn đường khoảng 20 km mà có những 44 trọng điểm… 2057 trận bom + … 10 cô gái tuổi đời từ 27 đến 20… + Ngày 24-7-1968, sau 18 lần … cả 10

chị em …

+ Liên tục 116 ngày đêm …

+ Ba lần bị bom nổ vùi lấp…

I Nội dung:

Các phương pháp

thuyết minh thường

dùng:

1- Phương pháp nêu

định nghĩa (giải

thích):

2- Phương pháp liệt

kê:

3- Phương pháp nêu

ví dụ:

4- Phương pháp dùng

số liệu:

5- Phương pháp so

sánh:

6- Phương pháp phân

loại, phân tích:

 Quan sát, học tập,

tích lũy tri thức

để làm bài văn

thuyết minh.

- Phạm vi tìm hiểu vấn đề để

thuyết minh trong bài “Ơn dịch,

thuốc lá” là:

Kiến thức XH, khoa học XH.

- Phương pháp thuyết minh được sử dụng: So sánh, phân tích, số liệu.

CHỦ ĐỀ 35: PHƯƠNG PHÁP

THUYẾT MINH

I Nội dung:

Các phương pháp

thuyết minh thường

dùng:

1- Phương pháp nêu

định nghĩa (giải

thích):

2- Phương pháp liệt

kê:

3- Phương pháp nêu

ví dụ:

4- Phương pháp dùng

số liệu:

5- Phương pháp so

sánh:

6- Phương pháp phân

loại, phân tích:

 Quan sát, học tập,

tích lũy tri thức

để làm bài văn

thuyết minh.

Một bạn lớp trưởng đã phân loại đối với những bạn học yếu trong lớp như

sau:

a Có những bạn có điều kiện nhưng ham chơi nên học yếu

b Có những bạn học được nhưng do hoàn cảnh gia đình khó khăn, thường bỏ học, đến chậm nên

học yếu

c Có những bạn vốn kiến thức cơ sở yếu từ lớp dưới, tiếp thu chậm nên học yếu.

Em có đồng ý không?

Vì sao?

CHỦ ĐỀ 35: PHƯƠNG PHÁP

THUYẾT MINH

* Bài cũ:

•- Học bài, nắm các phương pháp

thuyết minh

- Làm bài tập: Chỉ ra phạm vi tìm

hiểu vấn đề thể hiện trong bài “Ôn dịch, thuốc lá”; Văn bản đã sử

dụng phương pháp thuyết minh nào?

(Bài 1,2 sgk trang 128).

- Hồn thành bài tập 3, 4.

* Chuẩn bị bài mới: Trả bài tập làm văn số 2:

- Ơn lại nội dung đã kiểm tra

- Lập dàn ý cho bài văn viết số 2.

- Tự nhận xét bài làm, hướng khắc phục hạn chế.

Nhiệm vụ về nhà

TIẾT HỌC ĐẾN ĐÂY LÀ KẾT THÚC!

GIẢI LAO VUI VẺ VÀ THOẢI MÁI!