TIỂU LUẬN CUỐI kỳ môn QUẢN TRỊ THÙ LAO LAO ĐỘNG PHƯƠNG PHÁP TRẢ LƯƠNG TRONG DOANH NGHIỆP

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP HỒ CHÍ MINH KHOA QUẢN TRỊ KINH DOANH TIỂU LUẬN CUỐI KỲ MÔN QUẢN TRỊ THÙ LAO LAO ĐỘNG PHƯƠNG PHÁP TRẢ LƯƠNG TRONG DOANH NGHIỆP Quy chế trả

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP HỒ CHÍ MINH

KHOA QUẢN TRỊ KINH DOANH

TIỂU LUẬN CUỐI KỲ MÔN QUẢN TRỊ THÙ LAO LAO ĐỘNG

PHƯƠNG PHÁP TRẢ LƯƠNG TRONG DOANH NGHIỆP

Quy chế trả lương của công ty X thể hiện phương pháp trả lương cho CBCNV không hưởng lương sản phẩm như sau:

Tiền lương của CBCNV không hưởng lương sản phẩm gồm 02 phần: Tiền lương cơ bản theo chức danh công việc và tiền lương hiệu quả Công thức tính như sau:

Trong đó:

TLk là tiền lương trong tháng của CBCNV thứ k;

TL1k là tiền lương cơ bản trong tháng của CBCNV thứ k;

TL2k là tiền lương hiệu quả trong tháng của CBCNV thứ k

TL1k và TL 2k được tính cụ thể như sau:

- Tiền lương cơ bản theo vị trí công việc

TL1k tính theo mức lương cơ bản theo vị trí công việc (hệ thống bảng lương cơ

Tp Hồ Chí Minh, ngày 15 tháng 11 năm 2022

Giảng viên : Nguyễn Văn Hiếu

Họ và tên sinh viên :

Mã số sinh viên:

Trần Thị Phương Trinh 35211025210

Lớp : LT-26.2

bản) và ngày công làm việc thực tế của CBCNV:

Trong đó:

ML1k là mức lương theo vị trí công việc của CBCNV thứ k;

NC là ngày công chế độ trong tháng theo quy định của Công ty;

Nk là số ngày làm việc thực tế trong tháng của CBCNV thứ k

- Tiền lương hiệu quả

TL2k của CBCNV còn lại được xác định trên cơ sở tính như sau:

TL2k của CBCNV còn lại được xác định trên cơ sở Quỹ lương hiệu quả được

hưởng cho từng đơn vị

a) Xác định quỹ lương hiệu quả được hưởng:

QL2 = QL 1

Trong đó:

QL2 : là quỹ lương hiệu quả thực tế được hưởng của đơn vị;

QL1 : là tổng quỹ lương cơ bản theo vị trí công việc của đơn vị (được tính

bằng mức lương theo vị trí công việc của tất cả CBCNV trong đơn vị cộng lại)

b) Xác định tiền lương hiệu quả của CBCNV:

Trong đó:

Nj là số ngày làm việc thực tế trong tháng của CBCNV thứ j từng đơn vị;

H1j là hệ số lương theo chức danh công việc của CBCNV thứ j từng đơn vị;

L là tổng số CBCNV hưởng lương của đơn vị

Yêu cầu:

1/ Nhận xét về phương pháp trả lương trên của công ty X

Khái niệm về tiền lương được quy định tại Điều 90 Bộ luật lao động 2019, được xác định là khoản tiền mà người sử dụng lao động trả cho người lao động để thực hiện công việc theo thỏa thuận

Tiền lương bao gồm mức lương theo công việc hoặc chức danh, phụ cấp lương và các khoản bổ sung khác

Trong đó:

– Mức lương theo công việc hoặc chức danh là mức lương trong thang lương, bảng lương do người sử dụng lao động xây dựng Mức lương đối với công việc giản đơn nhất trong điều kiện lao động và thời giờ làm việc bình thường (không bao gồm khoản tiền trả thêm khi người lao động làm thêm giờ, làm việc vào ban đêm) không được thấp hơn mức lương tối thiểu vùng do Chính phủ quy định;

– Phụ cấp lương là khoản tiền bù đắp các yếu tố về điều kiện lao động, tính chất phức tạp của công việc, điều kiện sinh hoạt, mức độ thu hút lao động chưa được tính đến hoặc tính chưa đầy đủ trong mức lương theo công việc hoặc chức danh;

– Các khoản bổ sung khác là khoản tiền bổ sung ngoài mức lương, phụ cấp lương và

có liên quan đến thực hiện công việc hoặc chức danh trong hợp đồng lao động, trừ tiền thưởng, tiền ăn giữa ca, các khoản hỗ trợ, trợ cấp của người sử dụng lao động không liên quan đến thực hiện công việc hoặc chức danh trong hợp đồng lao động

Đối với công thức tính lương cơ bản theo vị trí cho CNBCNV của công ty X theo tôi thấy còn thiếu khoản phụ cấp trong việc tính lương cho CNBCNV Bởi vì số tiền trả cho mỗi ngày công không lương là cố định Phụ cấp lương là khoản tiền bù đắp các yếu tố điều kiện lao động, tính chất phức tạp công việc, điều kiện sinh hoạt, hoặc phụ cấp gắn với quá trình làm việc và kết quả thực hiện của người lao động Một số loại phụ cấp thường gặp như: phụ cấp chức danh, phụ cấp trách nhiệm, phụ cấp nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm, phụ cấp thâm niên, phụ cấp khu vực,

Tiền lương hiệu quả khuyến khích các nhà quản lý trả cho nhân viên của họ nhiều hơn mức lương thị trường để tăng năng suất và hiệu quả công việc, trong khi trả lương hiệu quả hơn, nhân viên làm việc chăm chỉ hơn chỉ vì lợi ích của một tổ chức công nhận giá trị của họ và đáp ứng bằng hiện vật Nếu tiền lương được cân bằng,

người lao động có ít lý do để làm việc chăm chỉ, vì khi họ nghỉ việc, họ nhanh chóng tìm được công việc mới với mức lương tương đương

Doanh nghiệp dựa vào kết quả đánh giá mục tiêu hoàn thành công việc của nhân viên

để tính toán và đưa ra các mức lương thưởng cho nhân viên của mình Hiện tại công thức tính lương dựa trên từng đơn vị, nếu trong mỗi đơn vị có nhân viên làm tốt và nhân viên không đạt được chỉ tiêu đề ra thì công thức tính lương này đem lại bất mãn cho nhân viên, ảnh hưởng đến thái độ và cách làm việc của họ Ví dụ, một đơn vị gồm nhiều người, nhưng trong số đó có những nhân viên không chịu làm việc Đối với những nhân viên luôn phấn đấu, luôn đạt chỉ tiêu cá nhân mà đơn vị đã giao cho

và phân chia Nhưng đến khi nhân sự tính lương thì họ bị đánh giá không đạt đủ chỉ tiêu công việc, mức lương phụ thuộc vào đơn vị Dẫn đến họ sẽ cảm thấy chán nản

và thấy mình bị bất công, thiệt thòi trong công việc, điều đó sẽ gây tình trạng mất động lực cố gắng với những công sức họ đã bỏ ra Điều tồi tệ hơn là họ sẽ có ý nghĩ nếu đơn vị đã không cố gắng đạt chỉ tiêu thì họ sẽ mặc kệ, làm hết ngày hết giờ đi về, hưởng lương cơ bản, không cần phải cố gắng khi những người xung quanh không chịu trách nhiệm với mục tiêu hoàn thành công việc của cá nhân và ảnh hưởng đến cả đơn vị Công ty sẽ gặp phải tình trạng thiếu hụt nhân lực, hoạt động kinh doanh không đem lại hiệu quả Nếu chỉ tiêu của từng đơn vị không đạt, ảnh hưởng đến từng

cá nhân, có thể mất tiền thưởng, quyền lợi, cơ hội thăng tiến, và ngược lại

2/ Anh (chị) hãy đưa ra các khuyến nghị/ giải pháp để cải thiện phương pháp trả lương trên của doanh nghiệp X

Lương cơ bản

Công ty quy định khi trả lương, các cán bộ và cá nhân có liên quan phải tuân thủ thêm các nguyên tắc sau:

+ Thực hiện trả lương theo lao động, trả lương gắn với kết quả lao động cuối cùng của từng người, từng bộ phận Những người thực hiện các công việc đòi hỏi chuyên môn, kỹ thuật cao, có kinh nghiệm và kỹ năng quản lý đóng góp nhiều vào hiệu quả sản xuất, kinh doanh của Công ty thì được trả lương cao

+ Tiền lương được điều chỉnh theo từng thời điểm thích hợp tùy thuộc vào kết quả sản xuất kinh doanh của Công ty và biến động giá cả xã hội

+ Khi làm đêm, làm thêm giờ được trả lương cao hơn khi làm việc ban ngày theo giờ chuẩn quy định tại Bộ luật lao động

+ Công khai, dân chủ trong xây dựng và hoàn thiện quy chế trả lương

Lương tháng= Lương cơ bản + Phụ cấp (nếu có)/ngày công chuẩn của tháng x số ngày làm việc thực tế

Với hình thức trả lương này người lao đô ̣ng không hề băn khoăn về mức thu nhâ ̣p của mình trong mỗi tháng bởi số tiền trừ cho mỗi ngày công không lương là cố định, nghỉ bao nhiêu ngày thì họ bị trừ bấy nhiêu tiền trong trường hợp không có biến đô ̣ng

về lương và ngược lại tháng nào làm đi làm đủ ngày theo quy định thì hưởng đủ mức tiền lương

Ngoài mức lương cơ bản doanh nghiệp phải trả thì cần phải trả thêm tiền lương thêm giờ, tăng ca cho người lao động, tính các khoản trích theo lương cơ bản (bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, kinh phí công đoàn)

Nếu doanh nghiệp trả lương, trả thưởng thiếu công bằng, không chính xác, không hợp lý, hoặc vì mục tiêu lợi nhuận thuần tuý, không chú ý đúng mức độ lợi ích người lao động thì nguồn lao động sẽ bị kiệt quệ về thể lực và tinh thần, giảm sút chất lượng lao động, như vậy không những sinh ra mâu thuẫn nội bộ mà còn có thể gây nên sự phá hoại ngầm dẫn những đến lãng phí trong sản xuất: biểu hiện đó là tình trạng cắt xén thời gian làm việc, lãng phí nguyên nhiên vật liệu, làm ẩu, làm rối, bãi công, đình công… Và một sự mất mát lớn nữa là sự di chuyển của những người lao động có trình độ chuyên môn và tay nghề cao sang những doanh nghiệp có mức lương hấp dẫn hơn gây ra hậu quả là mất đi nguồn nhân lực quan trọng, làm thiếu hụt lao động phá vỡ tiến trình sản xuất – kinh doanh đang diễn ra tại doanh nghiệp

Trong đó:

ML1k là mức lương theo vị trí công việc của CBCNV thứ k;

NC là ngày công chế độ trong tháng theo quy định của Công ty;

Nk là số ngày làm việc thực tế trong tháng của CBCNV thứ k.

PCk là mức phụ cấp theo chức danh của CBCNV thứ k

Tiền lương hiệu quả

Thay vì tiền lương hiệu quả được xác định trên cơ sở Quỹ lương hiệu quả được hưởng cho từng đơn vị, thì nên thay thế thành hiệu quả từng cá nhân so với cả đơn vị

TL2k của CBCNV còn lại được xác định trên cơ sở tính như sau:

TL2k của CBCNV còn lại được xác định trên cơ sở Quỹ lương hiệu quả được

hưởng cho từng cá nhân

a) Xác định quỹ lương hiệu quả được hưởng:

QL2 = QL 1

Trong đó:

QL2 : là quỹ lương hiệu quả thực tế được hưởng của đơn vị;

QL1 : là tổng quỹ lương cơ bản theo vị trí công việc của cá nhân (được tính

bằng mức lương theo vị trí công việc của một CBCNV trong đơn vị)

b) Xác định tiền lương hiệu quả của CBCNV:

Trong đó:

Nj là số ngày làm việc thực tế trong tháng của CBCNV thứ j từng cá nhân;

H1j là hệ số lương theo chức danh công việc của CBCNV thứ j từng cá nhân;

L là tổng số CBCNV hưởng lương của đơn vị

Như vậy, lương hiệu quả sẽ được tính theo từng cá nhân so với tổng số đơn vị đã được giao giúp cho nhân viên có động lực làm việc nhiều hơn Có mục tiêu cụ thể hơn và có thể xây dựng kế hoạch của mình sẽ làm những gì để có thể đạt được mục tiêu mà đơn vị đã phân công Khi tính lương hiệu quả có thể thấy được năng suất lao động của các cá nhân rõ ràng hơn, nhân viên họ thấy được cố gắng, những công sức của mình được công ty ghi nhận cũng như người quản lý cũng dễ dàng đánh giá vào phân loại các nhân viên

3/ Sau thời gian áp dụng phương pháp trả lương thời gian không có hiệu quả

doanh nghiệp X quyết định chuyển sang áp dụng phương pháp trả lương sản phẩm trực tiếp cá nhân cho một số công việc có thể áp dụng Để áp dụng thành công hình thức trả lương sản phẩm trực tiếp cá nhân theo anh (chị) doanh nghiệp X cần chuẩn bị điều kiện gì? Hãy phân tích.

Hình thức trả lương theo sản phẩm thuộc 1 trong 3 kỳ hạn trả lương được quy định trong Bộ luật Lao động nước ta

Hình thức trả lương theo sản phẩm có thể hiểu là hình thức mà ở đó, người sử dụng lao động thực hiện thanh toán tiền công cho người lao động căn cứ theo số lượng và chất lượng, hoặc thậm chí là đơn giá của các sản phẩm mà người sử dụng lao động yêu cầu người lao động làm ra Một trong những điều kiện tiên quyết để áp dụng hình thức này đó là một khung định mức bao gồm số lượng sản phẩm và tiền công trên một đơn vị sản phẩm, trong một thời gian nhất định

Theo đó, tổng tiền công người lao động nhận được sẽ phụ thuộc trực tiếp vào lượng sản phẩm hợp lệ mà họ làm ra và được người sử dụng lao động chấp thuận Năng suất lao động càng cao, tức người lao động làm được càng nhiều sản phẩm thì tiền lương của họ cũng càng cao Lương theo sản phẩm có thể được thanh toán định kỳ theo ngày, theo tháng hoặc theo năm Tại Việt Nam, hình thức này thường có kỳ hạn theo tháng

Đối với phương pháp trả lương sản phẩm trực tiếp cá nhân: là hình thức trả lương theo sản phẩm được xác định căn cứ vào số lượng sản phẩm thực tế đã hoàn thành và đơn giá tiền lương cho một sản phẩm được người lao động qui định Ưu điểm của hình thức này là khuyến khích tăng năng suất lao động, dễ dàng tính tiền lương,

người lao đọng chủ động tính tiền lương của mình Nhược điểm là sự cạnh tranh cao, chạy theo lợi ích cá nhân mà hạn chế lợi ích cá nhân mà hạn chế lợi ích tập thể Doanh nghiệp X phải xác định được công việc nào có thể làm việc độc lập, có thể có định mức và lập một tiêu chuẩn để kiểm tra và nghiệm thu một các rõ ràng và cụ thể -Công thức chung tính tiền lương theo sản phẩm trực tiếp cá nhân được áp dụng theo công thức sau:

Lương sản phẩm trực tiếp cá nhân = số lượng sản phẩm hoàn thành * Đơn giá sản phẩm (1)

Trong đó: Đơn giá sản phẩm được tính giá tiền tính trên một đơn vị sản phẩm

Chế độ tiền lương này gắn trực tiếp tiền lương của từng cá nhân với kết quả lao động của bản thân họ, do đó tạo ra sự khuyến khích cao đối với người lao động nhằm nâng cao năng suất lao động Tuy nhiên chế độ tiền lương bộc lộ rõ nhất những nhược điểm của hình thức trả lương theo sản phẩm Đó là: công nhân ít quan tâm đến việc bảo vệ máy móc thiết bị, không chú ý đến tiết kiệm vật tư, nguyên vật liệu, và không quan tâm đến kết quả chung của tập thể

Vì vậy khi áp dụng chế độ tiền lương này doanh nghiệp cần phải có những quy định chặt chẽ nhằm hạn chế những ảnh hưởng không tốt của chế độ tiền lương này

Hiện nay, theo quy định của pháp luật thì các doanh nghiệp có quyền tự xây dựng quy chế trả lương phù hợp với đặc điểm, điều kiện của doanh nghiệp, song phải tuân theo các quy định của pháp luật Doanh nghiệp X đã quyết định chuyển sang áp dụng phương pháp trả lương sản phẩm trực tiếp cho cá nhân (đối với một số công việc có thể áp dụng) như công thức chung và ngoài ra, em có thêm đề xuất sẽ có thêm điều kiện kèm theo để cổ vũ tinh thần làm việc của nhân viên như sau:

 Tất cả các nhân viên sẽ được tính lương dựa năng suất sản phẩm làm ra được tính theo công thức (1)

 Ngoài ra, công ty sẽ xây dựng 1 các target thêm khi nhân viên vượt chỉ tiêu sẽ được tính theo tỉ lệ phần trăm vượt chỉ tiêu

Tỉ lệ vượt chỉ tiêu = sản phẩm thực tế/ targret

Lương sản phẩm trực tiếp cá nhân = sản phẩm thực tế x đơn giá x ( tỉ lệ vượt chỉ tiêu

- 30%) (2)

Trong đó: 30% quy định là chi phí hỗ trợ công ty

Ví dụ: Nhân viên làm ra được 5000 sản phẩm, đơn giá là 2000đ/sp

Tính theo lương sản phẩn trực tiếp cá nhân = 5000 x 2000= 10.000.000 VNĐ Nếu là người quản lý, mình sẽ mở cuộc họp và đề xuất có 1 chính sách để khích lệ cho nhân viên với ban giám đốc như sau:

Giả sử, lương để đảm bảo cuộc sống của nhân viên mỗi tháng là 7.000.000 VNĐ, để đảm bảo làm ra mức lương với đơn giá 2000đ/sp thì nhân viên phải làm được

3500sp/ tháng

Mình sẽ đặt target cho nhân viên dựa trên mức sản phẩm mà nhân viên cần làm ra để đảm bảo cuộc sống là 5000 sản phẩm/ tháng

 Nhân viên làm dưới 5000 sản phẩm thì vẫn tính lương bình thường

 Khi đặt ra trên 5000 sản phẩm thì sẽ tính theo công thức (2) là:

Tỉ lệ vượt mức = 5000/3500 = 144%

Đơn giá sản phẩm mới = đơn giá cũ/sp x (tỷ lệ vượt mức -30%)

= 2000 x (144% -30%) = 2257 VNĐ

Lương sản phẩm cá nhân trực tiếp = 5000 x 2257 = 11.286.000 VNĐ

Thay vì, làm 5000 sản phẩm được 10.000.000 VNĐ thì bây giờ tăng lên thành 11.286.000 VNĐ

Nếu họ không đạt đặt target của công ty thì vẫn không bị mấy gì vẫn được tính theo lương sản phẩm trực tiếp của cá nhân Nếu họ được target họ sẽ được nâng lên tiền

lương của mình và tính theo công thức số 2 đối với phần % mà họ đạt target Điều này có thể dẫn đến chi phí của doanh nghiệp, lợi nhuận sẽ giảm đi, nhưng bù vào đó mình sẽ có được nhân viên có kinh nghiệm, tay nghề, chuyên môn cao Sẽ tránh được trường hợp thiếu hụt nhân viên hoặc nhân viên có xu hướng nghỉ việc ngay, giảm được chi phí tuyển dụng và đào tạo khi tuyển nhân viên mới Thay vì đó, vì có thể ước lượng được số lượng sản phẩm sẽ được làm ra

Công thức này sẽ áp dụng tính theo số lượng sản phẩm làm trong 1 tháng trong khung giờ quy định của công ty và cho nhân viên đã ký hợp đồng lao động cũng như

đã làm việc cho công ty trên 6 tháng Tại vì, công ty cũng cần phải có 1 lượng sản phẩm cũng như lợi nhuận nhất định trước để có thể áp dụng các chính sách này cho nhân viên Tuy nhiên chính sách là công thức này, cần phải được thảo luận và tính toán trước khi đưa ra 1 cách hợp lý và sẽ được áp dụng thử trước xem hiệu quả như thế nào trước, trong thời gian áp dụng công thức (2) sẽ ghi nhận hoặc đóng góp của nhân viên để có thể điều chỉnh 1 cách hợp lý nhất cho cả công ty và cả nhân viên Và

sẽ được xây dựng các tiêu chí đánh giá người nhân viên và thái độ và chất lượng sản phẩm mà họ làm ra trước khi áp dụng chính sách này cho nhân viên

Ngoài ra, còn các sản phẩm hay công việc được làm tăng ra, thêm giờ thì sẽ được tính theo quy đinh của nhà nước như sau:

1 Quy định về làm thêm giờ trong trường hợp đặc biệt

Người sử dụng lao động có quyền yêu cầu người lao động làm thêm giờ vào bất kỳ ngày nào mà không bị giới hạn về số giờ làm thêm theo quy định tại Điều 107 của

Bộ luật này và người lao động không được từ chối trong trường hợp sau đây:

Thực hiện lệnh động viên, huy động bảo đảm nhiệm vụ quốc phòng, an ninh theo quy định của pháp luật; Thực hiện các công việc nhằm bảo vệ tính mạng con người, tài sản của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong phòng ngừa, khắc phục hậu quả thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh nguy hiểm và thảm họa, trừ trường hợp có nguy cơ ảnh hưởng đến tính mạng, sức khỏe của người lao động theo quy định của pháp luật về an toàn,

vệ sinh lao động