Bản án phúc thẩm tranh chấp ranh đất

NỘI DUNG VỤ ÁN: Nguyên đơn bà Nguyễn Thị Thu Lộc trình bày: Vào ngày 12/12/1985 bà Lộc nhận chuyển nhượng của bà Nguyễn Thị Ánh Nguyệt diện tích đất hơn 500m2; tuy nhiên do thời điểm đ

TÒA ÁN NHÂN DÂN

TỈNH BÌNH DƯƠNG

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Bản án số: 48/2017/DS-PT

Ngày: 09-3-2017

V/v tranh chấp quyền sử dụng đất (ranh đất)

NHÂN DANH NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN TỈNH BÌNH DƯƠNG

- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa:

Các Thẩm phán:

Ông Đào Minh Đa Ông Nguyễn Văn Tài

Bà Nguyễn Thị Duyên Hằng

- Thư ký phiên tòa: Ông Nguyễn Minh Tường - Thư ký Tòa án nhân dân

tỉnh Bình Dương

- Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Bình Dương: Bà Đặng Hà Nhung

- Kiểm sát viên tham gia phiên tòa

Ngày 09 tháng 3 năm 2017 tại trụ sở Tòa án nhân dân tỉnh Bình Dương xét

xử phúc thẩm công khai vụ án thụ lý số: 192/2016/TLPT-DS ngày 03 tháng 10 năm 2016 về việc “tranh chấp quyền sử dụng đất (ranh đất)”

Do Bản án dân sự sơ thẩm số: 49/2016/DS-ST ngày 23 tháng 8 năm 2016 của Tòa án nhân dân thị xã Dĩ An bị kháng cáo, kháng nghị

Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử phúc thẩm số 12/2017/QĐ-PT ngày 07 tháng 02 năm 2017, giữa các đương sự:

1 Nguyên đơn: Bà Nguyễn Thị Thu Lộc, sinh năm 1960; địa chỉ thường trú: Số 17/7 khu phố Đông A, phường Đông Hòa, thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương; địa chỉ tạm trú: Số 12/1 khu phố Nhị Đồng 2, phường Dĩ An, thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương

Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bà Nguyễn Thị Thu Lộc: Ông Nguyễn Doãn Hải, Luật sư của Công ty Luật Hợp danh Nam Việt Luật, Đoàn Luật sư tỉnh Bình Dương

2 Bị đơn:

2.1 Bà Hoàng Trần Thanh Ngọc, sinh năm 1955; địa chỉ: Số 6 đường Trần Hưng Đạo, khu phố Đông A, phường Đông Hòa, thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương 2.2 Ông Trần Ngọc Hoàng, sinh năm 1984; địa chỉ: Số 6A đường Trần Hưng Đạo, khu phố Đông A, phường Đông Hòa, thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương (có đơn xin vắng mặt)

3 Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

3.1 Ông Trần Ngọc Giao, sinh năm 1954; địa chỉ: Số 6 đường Trần Hưng Đạo, khu phố Đông A, phường Đông Hòa, thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương

3.2 Ủy ban nhân dân thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương; địa chỉ: Trung tâm hành chính thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương (có đơn xin vắng mặt)

3.3 Ông Phan Thanh Tùng, sinh năm 1960; địa chỉ: Số 17/7 khu phố Đông

A, phường Đông Hòa, thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương (có đơn xin vắng mặt) 3.4 Bà Nguyễn Thị Thanh Hằng, sinh năm 1984; địa chỉ: Số 6A đường Trần Hưng Đạo, khu phố Đông A, phường Đông Hòa, thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương (có đơn xin vắng mặt)

4 Người kháng cáo: Nguyên đơn bà Nguyễn Thị Thu Lộc

5 Người kháng nghị: Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Bình Dương

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Nguyên đơn bà Nguyễn Thị Thu Lộc trình bày:

Vào ngày 12/12/1985 bà Lộc nhận chuyển nhượng của bà Nguyễn Thị Ánh Nguyệt diện tích đất hơn 500m2; tuy nhiên do thời điểm đó không cho mua bán đất nên hai bên chỉ làm “giấy mua bán nhà” ghi diện tích 28m2 (không ghi diện tích đất) việc mua bán được cơ quan nhà nước có thẩm quyền chấp thuận, diện tích nhà được xác định lại là 51,56m2; thời điểm này bà Nguyệt chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà Trước đó, bà Ngọc (bị đơn) đã sử dụng đất liền ranh với đất bà Lộc mua của bà Nguyệt (bà Ngọc cũng mua lại đất của bà Nguyệt) Sau khi nhận chuyển nhượng đất, bà Lộc sử dụng cất nhà ở; hàng rào ranh giới với bà Ngọc là cọc sắt, kẽm gai do bà Ngọc làm

Ngày 24/02/1990 bà Lộc được cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà, kèm theo là bản vẽ sơ đồ nhà, đất; diện tích đất theo sơ đồ là 300,3m2 Năm 1996, bà Lộc đăng ký và được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất diện tích 529m2

(trong đó đất thổ cư, nay gọi là đất ở diện tích 125m2; 44m2 đất hành lang đường bộ); gồm các thửa 391, 395, 396, tờ bản đồ số 4 tại ấp Đông, xã Đông Hòa, huyện Thuận An (nay là khu phố Đông A, phường Đông Hòa, thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương) theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số vào sổ 1089 QSDĐ/CQĐH ngày 11/11/1997 Năm 1998 bà Lộc đăng ký lại quyền sở hữu nhà, được Ủy ban nhân dân huyện Thuận An (nay là thị xã Dĩ An) cấp lại giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ngày 17/12/1998, giấy ghi diện tích khuôn viên nhà là 453m2 (đã trừ hành lang đường bộ)

Năm 2004, bà Lộc đăng ký đổi giấy chứng nhận và xin điều chỉnh tăng diện tích đất ở, bà Lộc được Ủy ban nhân dân huyện (nay là thị xã) Dĩ An cấp lại Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số vào sổ H5406 ngày 01/02/2005, diện tích không đổi là 529m2 (diện tích đất ở 125m2, sau đó điều chỉnh tăng thêm 175m2 diện tích đất ở; diện tích đất nông nghiệp 185m2; đất hành lang đường bộ

là 44m2)

Liền ranh với đất của bà Lộc là đất bà Ngọc, đất bà Ngọc có chiều ngang phía trước và phía sau là 3m, dài 60m Khoảng năm 1990, bà Ngọc bắt đầu tháo

dỡ hàng rào và xây dựng chuồng heo ở cuối đất, do không sử dụng đất ở phía sau nên bà Lộc không biết bà Ngọc lấn đất

Năm 1999, nhà nước mở rộng đường Trần Hưng Đạo có giải tỏa một phần diện tích đất của bà Lộc và bà Ngọc (vì đất hai bên đều là mặt tiền) nhưng do diện tích đất giải tỏa ít nên bà Lộc không điều chỉnh lại diện tích đất trong giấy chứng nhận

Nay 2013, bà Ngọc đã phá bỏ chuồng heo, xây dựng nhà ở ; bà Lộc kiểm tra biết được bà Ngọc lấn đất nên làm đơn khiếu nại; Ủy ban nhân dân phường Đông Hòa có văn bản đình chỉ xây dựng nhưng bà Ngọc vẫn tiếp tục xây dựng Phần đất bà Ngọc lấn chiếm của bà Lộc đo đạc thực tế có diện tích 20,3m2, trong đó chiều rộng cuối đất đã lấn chiếm khoảng 0,8m kéo lên đến giữa đất của bà Lộc Trong phần đất lấn chiếm có một phần nhà ở của bà Ngọc xây dựng năm 2009 và một phần nhà cấp 4 được xây dựng năm 2013 hiện nay đang cho con trai và con dâu của bà Ngọc là ông Hoàng, bà Hằng ở

Bà Lộc khởi kiện yêu cầu vợ chồng bà Ngọc, ông Giao phải trả lại diện tích đất đã lấn chiếm là 20,3m2, buộc ông Hoàng phải tháo dỡ phần diện tích nhà nằm trên diện tích đất lấn chiếm của bà Lộc

Bị đơn bà Hoàng Trần Thanh Ngọc trình bày:

Năm 1985, bà Ngọc nhận chuyển nhượng đất của bà Nguyễn Thị Ánh Nguyệt theo “giấy nhượng hoa màu” ngày 01/10/1985, có xác nhận của cơ quan

có thẩm quyền, khi làm giấy nhận chuyển nhượng chỉ ước chừng diện tích đất, không có đo đạc thực tế; giấy nhận chuyển nhượng có sửa chữa ở phần chiều ngang phần đất (08m x 50m) là do thời điểm đó đất bỏ hoang, cây cối mọc um tùm, ranh không thẳng, khi nhận đất đo lại nên bà Ngọc sửa lại cho đúng; bà Lộc

là người ký tên làm chứng việc bà Ngọc nhận chuyển nhượng đất của bà Nguyệt Khoảng 02 tháng sau thì bà Lộc nhận chuyển nhượng đất của bà Nguyệt (phần giáp ranh với đất bà Ngọc) Theo sự chỉ ranh của bà Nguyệt, bà Ngọc đã đóng cọc và kéo hàng rào kẽm gai suốt chiều dài ranh giới giữa đất bà Lộc và đất

bà Ngọc Bà Ngọc và bà Lộc cùng về sử dụng đất, cất nhà ở từ năm 1985; ranh giới giữa hai bên vẫn tồn tại từ năm 1985 đến nay là hàng rào kẽm gai, năm 1989

- 1990 bà Ngọc xây bằng gạch block, hiện nay vẫn còn một phần

Ngày 30/01/1997, bà Ngọc được Ủy ban nhân dân huyện Thuận An (nay là

Ủy ban nhân dân thị xã Dĩ An) cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số vào sổ 185/QSDĐ/CQ.1997, diện tích 721m2 (trong đó có 92m2 đất thổ cư nay gọi là đất

ở, 49m2 hành lang đường bộ); ngày 12/6/1997 bà Ngọc được cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ghi diện tích đất khuôn viên là 672m2 (đã trừ hành lang đường bộ) Năm 2000, bà Ngọc chuyển mục đích sử dụng từ đất nông nghiệp sang đất ở, diện tích đất ở được công nhận là 300m2 (bà Ngọc đã nộp tiền chuyển mục đích sử dụng đất ngày 20/3/2010 và được Ủy ban nhân dân huyện Dĩ An xác nhận vào giấy chứng nhận quyền sử dụng đất diện tích đất ở là 300m2) Ngày

29/6/2009, bà Ngọc và ông Giao được cấp lại giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà

ở diện tích nhà là 202,99m2 (diện tích đất ở là 300m2) Từ khi nhận chuyển nhượng đất của bà Nguyệt, bà Ngọc đã làm hàng rào ranh giới và xây nhà trên đất vào năm 1985, sửa chữa nhiều lần vào các năm 1990, 2009 và năm 2013 Việc xây dựng và sửa chữa nhà bà Ngọc có xin phép nên được cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ngày 12/6/1997 và giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở ngày 29/6/2009

Năm 2013, khi xây dựng nhà cho con trai (ông Hoàng), bà Lộc có làm đơn khiếu nại, Ủy ban nhân dân phường Đông Hòa đến kiểm tra và xác định bà Ngọc xây nhà đúng ranh đất trên nền tường rào cũ nên đã không đình chỉ xây dựng mà cho tiếp tục xây Khi nhà nước cấp đất cho bà Lộc và bà Ngọc đều không có đo đạc thực tế nên không có căn cứ cho rằng chiều rộng đất phía sau của bà Lộc là 7,86m Khi nhà nước giải tỏa một phần đất để làm đường( giải tỏa phần hành lang đường bộ, không bồi thường) cũng không bên nào điều chỉnh lại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất So với kết quả đo đạc hiện nay thì diện tích đất được cấp cho bà Ngọc, bà Lộc đều thiếu

Bà Ngọc xác định ranh giới đất vẫn ổn định từ năm 1985 đến nay nên không đồng ý với yêu cầu khởi kiện của bà Lộc

Bị đơn ông Trần Ngọc Hoàng trình bày:

Năm 2006, ông Hoàng được bà Ngọc, ông Giao xây dựng 01 căn nhà cấp 4 cho ông Hoàng sinh sống, ông Hoàng đã làm thủ tục xin cấp hộ khẩu riêng Năm

2012, ông Hoàng và bà Hằng (vợ ông Hoàng) đã sửa chữa lại căn nhà cũ, xây dựng mới 01 phòng và sử dụng ổn định cho đến nay Ông Hoàng và bà Hằng xác định đang sử dụng đúng ranh đất, không lấn chiếm sang đất của bà Lộc; không đồng ý với yêu cầu khởi kiện của bà Lộc

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Trần Ngọc Giao (chồng bà Ngọc) thống nhất với lời trình bày của bà Ngọc

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị Thanh Hằng (vợ ông Hoàng) thống nhất với lời trình bày của ông Hoàng

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Phan Thanh Tùng trình bày:

Về giấy tờ cấp đất và quá trình sử dụng đất của các bên thì ông Tùng thống nhất theo trình bày của bà Lộc Việc nhận chuyển nhượng đất của bà Ngọc là không trung thực, lúc bà Ngọc nhận chuyển nhượng đất bà Lộc có ký làm chứng diện tích mua ngang 03m, dài 50m nhưng sau này phía bà Ngọc tự ý điều chỉnh giấy mua có khi ngang 8m, dài 50m, có khi ngang 10m, dài 50m Việc bà Ngọc

có đơn xin điều chỉnh tăng diện tích đất không có các hộ giáp ranh ký tên trong khi đó thủ tục cấp đất cho bà Lộc có niêm yết tại Ủy ban nhân dân xã ( nay là phường) Đông Hòa ngày 03/11/1997

Ông Tùng yêu cầu Tòa án chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Lộc

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Ủy ban nhân dân thị xã Dĩ An trình bày:

Tại Công văn số 1980/UBND-NC ngày 29/8/2016, Ủy ban nhân dân thị xã

Dĩ An cho rằng việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 185 QSDĐ/CQ.1997, ngày 30/01/1997 cho bà Ngọc và Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 1089 QSDĐ/CQ.ĐH ngày 11/11/1997 cho bà Lộc là dựa trên hệ thống bản đồ địa chính xã Đông Hòa lập năm 1995 bằng phương pháp không ảnh, không đo đạc thực tế

Ngày 01/02/2005, Ủy ban nhân dân huyện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số vào sổ H5406 với diện tích 529m2 tại các thửa 391, 395, 396 tờ bản

đồ 04 cho bà Lộc trên cơ sở đo đạc thực tế ngày 27/10/2004

Theo bản trích đo địa chính do Văn phòng (nay là Chi nhánh) Đăng ký quyền sử dụng đất thị xã thực hiện ngày 06/5/2014 cho thấy diện tích đất đo đạc thực tế của bà Ngọc là 674m2 (ít hơn so với diện tích đất trong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là 47m2); diện tích đất của bà Lộc là 458,3m2 (ít hơn so với diện tích đất trong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là 70,7m2) Diện tích đất thực tế của bà Ngọc và bà Lộc đều giảm so với giấy chứng nhận được cấp là do các nguyên nhân sau:

- Việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho bà Lộc và bà Ngọc đều dựa trên bản đồ địa chính xã Đông Hòa lập năm 1995 bằng phương pháp không ảnh mà không tiến hành đo đạc thực tế

- Vào năm 1999, Ủy ban nhân dân thị xã tổ chức thi công nâng cấp, mở rộng Hương lộ 27 (nay là đường Trần Hưng Đạo), theo quy định của pháp luật đất đai tại thời điểm đó thì diện tích đất thuộc phạm vi hành lang bảo vệ đường bộ sẽ không được bồi thường nên Ủy ban nhân dân thị xã không ban hành quyết định thu hồi đất Do không có quyết định bồi thường, không bồi thường giá trị đất bị giải tỏa nên không cơ sở để xác định diện tích đất bị giải tỏa của bà Lộc và bà Ngọc vào năm 1999

Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp cho bà Lộc và bà Ngọc đều dựa trên hệ thống bản đồ địa chính xã Đông Hòa lập năm 1995 bằng phương pháp không ảnh mà không tiến hành đo đạc thực tế Mặt khác, do hai hệ thống bản đồ không cùng hệ tọa độ và kích thước, chiều rộng phần đất tranh chấp nhỏ nên việc lồng ghép sơ đồ thửa đất được đo đạc thực tế với hệ thống bản đồ địa chính năm

1995 chỉ mang tính tương đối Do đó, không thể xác định được chính xác phần đất có diện tích 20,3m2 các bên đang tranh chấp thuộc thửa đất nào

Bản án sơ thẩm số: 49/2016/DS-ST ngày 23/8/2016 của Tòa án nhân dân thị xã Dĩ An đã quyết định:

Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Nguyễn Thị Thu Lộc đối với bà Hoàng Trần Thanh Ngọc và ông Trần Ngọc Hoàng về việc tranh chấp quyền sử dụng đất (ranh đất)

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn tuyên về án phí; chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ, đo đạc và định giá tài sản; quyền yêu cầu thi hành án và quyền kháng cáo của các đương sự

Ngày 30/8/2016, nguyên đơn bà Nguyễn Thị Thu Lộc kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm

Ngày 21/9/2016, Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Bình Dương kháng nghị, yêu cầu sửa bản án sơ thẩm theo hướng chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn

Tại phiên tòa phúc thẩm: Nguyên đơn bà Lộc giữ nguyên yêu cầu khởi kiện, yêu cầu kháng cáo và trình bày: những người làm chứng trong việc bà Lộc, bà Ngọc mua đất của bà Nguyệt vào năm 1985 không thể biết phần đất mua có chiều ngang bao nhiêu, chiều dài bao nhiêu; bà Nguyệt hiện nay ở nước ngoài, bà Lộc không biết địa chỉ

Bà Ngọc xác định các nhân chứng chứng kiến việc mua bán đất năm 1985 giữa bà Nguyệt và bà Lộc hiện không biết ở đâu, họ cũng không thể biết diện tích đất mua bán vì thời điểm đó đất hoang hóa nhiều, mua đất chỉ ước chừng

Hai bên đương sự không thỏa thuận được về việc giải quyết vụ án

Ý kiến của người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nguyên đơn (bà Lộc): Hai bên mua đất năm 1985, hàng rào kẽm gai làm ranh giữa hai bên là do

bà Nguyệt lập; bà Lộc được cấp giấy chứng nhận diện tích 529m2, theo biên bản làm việc ngày 03/9/2015 thì thửa đất cấp cho bà Lộc phía trước dài 7,97m và phía sau 7,86m; nay phía sau đất chỉ còn 7,06m Năm 1999 nhà nước thu hồi một phần nhưng không xác định thu hồi bao nhiêu là không có căn cứ Năm 1989 - 1990 bà Ngọc dỡ hàng rào kẽm gai làm chuồng heo ở phía sau nhưng không đúng ranh vị trí đất hiện tại; năm 2009 bà Ngọc tiếp tục tháo dỡ hàng rào xây nhà, bà Lộc kiểm tra biết bà Ngọc có lấn đất nhưng không khiếu nại; năm 2013 bà Ngọc xây nhà cho con (ông Hoàng) tiếp tục lấn đất thì bà Lộc mới khiếu nại Mặc khác, giấy mua đất của bà Ngọc năm 1985 có sửa chữa, không đúng thực tế Ủy ban nhân dân thị xã Dĩ An ban hành Công văn số 3250 thay thế Công văn số 1744 là vô lý, bản đồ địa chính năm 1995 vẫn còn áp dụng; công văn số 1744 xác định diện tích đất tranh chấp 20,3m2 nằm trong thửa đất đã cấp cho bà Lộc là có cơ sở Đề nghị hội đồng xét xử sửa án sơ thẩm theo hướng chấp nhận yêu cầu khởi kiện, yêu cầu kháng cáo của bà Lộc

Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Bình Dương phát biểu ý kiến:

Về tố tụng: Người tham gia tố tụng và người tiến hành tố tụng đã thực hiện đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự tại Tòa án cấp phúc thẩm

Về nội dung: Đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận Quyết định kháng nghị số 28/2016/KNPT-DS ngày 21/9/2016 của Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Bình Dương; sửa bản án sơ thẩm theo hướng buộc bà Ngọc và ông Giao bồi thường giá trị quyền sử dụng đất tranh chấp 20,3m2 cho bà Lộc

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa,

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Theo “giấy nhượng hoa màu” ngày 01/10/1985 thì bà Ngọc có nhận chuyển nhượng của bà Nguyễn Thị Ánh Nguyệt 100 gốc chuối và 500 gốc mỳ; diện tích đất bề ngang 08m, dài 50m; Ủy ban nhân dân xã có xác nhận vào giấy nhượng hoa màu, 02 người ký làm chứng là bà Nguyễn Thị Thu Lộc (nguyên đơn) và ông Nguyễn Thế Hùng Số “08m” có sửa chữa nhưng không có dấu xác nhận của người chuyển nhượng đất hoặc của cơ quan có thẩm quyền

Ngày 12/12/1985, bà Lộc ký “giấy mua bán nhà” với bà Nguyễn Thị Ánh Nguyệt, “giấy mua bán nhà” chỉ ghi diện tích nhà là 28m2, không ghi diện tích đất gắn liền (đất liền ranh với đất bà Ngọc đã mua của bà Nguyệt ở trên); việc mua bán được cơ quan nhà nước có thẩm quyền chấp thuận, diện tích nhà được xác định lại là 51,56m2

Giấy tờ chuyển nhượng đất năm 1985 không ghi diện tích chuyển nhượng, các đương sự cũng không xác định được là người chuyển nhượng đất và các nhân chứng (ký tên làm chứng trong giấy chuyển nhượng) hiện ở đâu và có biết thời điểm chuyển nhượng (1985) có đo đạc chiều dài, chiều rộng phần đất hay không?

Do đó, không có căn cứ xác định thời điểm năm 1985 bà Nguyệt chuyển nhượng cho bà Ngọc, bà Lộc diện tích đất bao nhiêu? Chiều dài, chiều rộng phần đất bao nhiêu?

Quá trình đăng ký đất:

- Đối với bà Nguyễn Thị Thu Lộc: Năm 1990 bà Lộc đăng ký xin cấp giấy

sở hữu nhà; ngày 24/02/1990, bà Lộc được cấp Giấy công nhận quyền sở hữu nhà cửa số 218505 thể hiện diện tích xây dựng 41,08m2, đất thổ cư là 7,7m x 39m = 300,3m2; kèm sơ đồ vị trí nhà đất ngày 02/2/1990 có chữ ký xác nhận của bà Lộc (bút lục 185, 186)

Ngày 15/3/1995 bà Lộc đăng ký và đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ngày 11/11/1997, diện tích 529m2 (trong đó đất thổ cư, nay gọi là đất ở diện tích 125m2; 44m2 đất hành lang đường bộ), theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số vào sổ 1089 QSDĐ/CQĐH ngày 11/11/1997 Năm 1998 bà Lộc đăng

ký lại quyền sở hữu nhà, được Ủy ban nhân dân huyện Thuận An (nay là thị xã

Dĩ An) cấp lại giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ngày 17/12/1998, giấy ghi diện tích khuôn viên nhà là 453m2 (đã trừ hành lang đường bộ), kèm theo sơ đồ vị trí đất có chiều ngang là 7,5m, không ghi cạnh chiều dài Năm 2004, bà Lộc đăng ký đổi giấy chứng nhận và xin điều chỉnh tăng diện tích đất ở, bà Lộc được Ủy ban nhân dân huyện (nay là thị xã) Dĩ An cấp lại Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất

số vào sổ H5406 ngày 01/02/2005, diện tích vẫn là 529m2 (đất ở 125m2,sau đó điều chỉnh thêm 175m2; diện tích đất nông nghiệp 185m2; đất hành lang đường bộ

là 44m2)

Như vậy, diện tích đất bà Lộc nhận chuyển nhượng của bà Nguyệt không rõ ràng nhưng quá trình quản lý thể hiện diện tích đất của bà Lộc sử dụng tăng từ 300,3m2 (7,7 x 39) vào năm 1990 lên 529m2 vào năm 1997 và ổn định cho đến

năm 2004; thời điểm năm 1990 chiều dài đất là 39m, ngang là 7,7m; nay chiều dài tăng lên tăng lên 60,59m, chiều ngang cuối đất là 7,06m

- Đối với bà Hoàng Trần Thanh Ngọc: Bà Ngọc đăng ký đất ngày 28/11/1994; ngày 30/01/1997, bà Ngọc được Ủy ban nhân dân huyện Thuận An (nay là Ủy ban nhân dân thị xã Dĩ An) cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số vào sổ 185/QSDĐ/CQ.1997, diện tích 721m2 (trong đó có 92m2 đất ở, 49m2 hành lang đường bộ); ngày 12/6/1997 bà Ngọc được cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ghi diện tích đất khuôn viên là 672m2 (đã trừ hành lang đường bộ, nếu cộng 49m2 hành lang đường bộ theo sổ đất thì diện tích đúng theo sổ đất là diện tích 721m2)

Năm 2000, bà Ngọc chuyển mục đích sử dụng từ đất nông nghiệp sang đất

ở, diện tích đất ở được công nhận là 300m2 (bà Ngọc đã nộp tiền chuyển mục đích sử dụng đất ngày 20/3/2010 và được Ủy ban nhân dân huyện Dĩ An xác nhận vào giấy chứng nhận quyền sử dụng đất diện tích đất ở 300m2) Ngày 29/6/2009 bà Ngọc, ông Giao được cấp lại giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở diện tích nhà 202,99m2 (diện tích đất ở là 300m2)

Bà Ngọc nhận chuyển nhượng đất của bà Nguyệt vào năm 1985, diện tích không rõ ràng; quá trình quản lý thể hiện diện tích đất của bà Ngọc sử dụng từ năm 1997 đến nay là 721m2

Về diện tích đất thực tế hai bên đang sử dụng: Theo bản vẽ do Chi nhánh Văn phòng Đăng ký quyền sử dụng đất thị xã Dĩ An thực hiện (phục vụ việc giải quyết tranh chấp) thì hiện nay bà Lộc sử dụng 458,3m2 (ký hiệu A), bà Ngọc sử dụng 674m2 (ký hiệu C), phần tranh chấp 20,3m2 (ký hiệu B), phần đất bà Ngọc quản lý không liền ranh đất bà Lộc và nằm ngoài giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp cho hai bên là 27m2 Hai bên đều thừa nhận năm 1999 nhà nước giải tỏa một phần đất mặt tiền để làm đường nhưng diện tích nhỏ và đất hành lang không

có bồi thường nên hai bên đều không điều chỉnh lại giấy chứng nhận Do đó, nếu

so với giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được cấp thì bà Lộc sử dụng đất thiếu 70,7m2, đất bà Ngọc thiếu 47m2; nếu cộng thêm 20,3m2 đất tranh chấp thì bà Ngọc vẫn còn thiếu 26,7m2 (không tính diện tích nằm ngoài giấy chứng nhận 27m2)

Tại Công văn số 2600/UBND-NC ngày 30/12/2016, Ủy ban nhân dân thị xã Thuận An xác định khi lập thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà cho bà Lộc, bà Ngọc thì đo vẽ trên cơ sở giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho cả hai bên, không ký liên ranh, không thể hiện hàng rào ranh giới

Tại Công văn số 1744/UBND-NC ngày 10/7/2014, Ủy ban nhân dân thị

xã Dĩ An xác định việc cấp đất cho bà Ngọc, bà Lộc là đúng quy định của pháp luật; diện tích đất tranh chấp 20,3m2 nằm trong thửa đất số 391 cấp cho bà Lộc Sau đó, Ủy ban nhân dân thị xã Dĩ An ban hành Công văn số 3520/UBND-NC ngày 24/9/2014 (thay thế Công văn số 1744/UBND-NC) và Công văn số 1980/UBND-NC ngày 29/8/2016, với nội dung: Việc cấp đất cho bà Ngọc, bà Lộc là cấp theo bản đồ không ảnh và đăng ký đất của hai bên; cấp đúng theo quy

định của pháp luật đất đai; không thể xác định diện tích đất tranh chấp 20,3m2

nằm trong thửa đất của bà Lộc hay bà Ngọc

Do đó, không có căn cứ xác định việc cấp đất của cơ quan nhà nước có thẩm quyền là không đúng pháp luật, diện tích đất tranh chấp thuộc thửa đất nào và cấp cho bà Lộc hay bà Ngọc Xét về diện tích thì hai bên đều thiếu đất nên không có căn cứ xác định bà Ngọc lấn đất bà Lộc Bà Lộc cho rằng đất bà Lộc có chiều ngang là 7,7m, nay chỉ còn 7,06m nên rõ ràng bà Ngọc lấn đất của bà Lộc ở phía sau đất; thấy rằng: Năm 1990 sơ đồ cấp giấy tờ sở hữu nhà của bà Lộc ghi cạnh chiều ngang là 7,7m, chiều dài đất là 39m; năm 1998 sơ đồ cấp giấy tờ sở hữu nhà của bà Lộc ghi cạnh chiều ngang là 7,5m (không ghi chiều dài); nay chiều dài đất bà Lộc tăng lên 60,59m, chiều ngang cuối đất là 7,06m; bà Lộc vẫn xác định chiều ngang cuối đất 7,7m là không có cơ sở, không đúng với thực tế Bản trích

đo thửa đất do Văn phòng (nay là Chi nhánh) đăng ký đất đai thị xã Dĩ An lập ngày 10/6/2010 (bút lục số 195,196) thể hiện rõ chiều dài đất bà Lộc cạnh phía trước là 7,88m (không có tranh chấp), cạnh phía sau là 7,06m (có tranh chấp nhưng đúng với thực tế hiện nay) Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho

bà Lộc cho rằng tại biên bản làm việc ngày 03/9/2015 của Tòa án cấp sơ thẩm đã thể hiện chiều ngang đất bà Lộc phía trước là 7,97m và phía sau là 7,86m; tuy nhiên, việc thu thập chứng cứ của Tòa án cấp sơ thẩm theo nội dung biên bản làm việc ngày 03/9/2015 (bút lục số 165) là không hợp pháp, vì: Biên bản làm việc với ông Lê Minh Hiếu (Phó giám đốc Chi nhánh văn phòng đăng ký quyền

sử dụng đất) và ông Lê Minh Hùng (nhân viên kỹ thuật đo đạc) nhưng chỉ có cá nhân ông Hiếu ký biên bản, sơ đồ thửa đất trong giấy chứng nhận không ghi cạnh chiều ngang nhưng dựa vào kỹ thuật bản đồ để tính toán lại chiều ngang thửa đất

và chỉ tính chiều ngang thửa đất của bà Lộc mà không tính chiều ngang thửa đất của bà Ngọc? Mặt khác, theo “biên bản làm việc” thì chiều ngang thửa đất bà Lộc

ở phía trước là 7,97m nhưng thực tế hiện nay chỉ còn 7,88m nhưng bà Lộc đồng ý với số đo này; trong khi “ biên bản làm việc” xác định chiền ngang phía sau đất

bà Lộc là 7,86m, nay còn 7,06m thì bà Lộc không đồng ý? Biên bản làm việc ngày 03/9/2015 là chứng cứ không hợp pháp, không phù hợp với các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án nên không có giá trị chứng minh

Về ranh giới quyền sử dụng đất giữa hai bên: Bà Lộc thừa nhận ranh giới đất của bà Lộc và bà Ngọc thời điểm mua đất của bà Nguyệt năm 1985 có cọc sắt

và hàng rào kẽm gai kéo từ trước ra sau (bút lục 34); khoảng năm 1989-1990, bà Ngọc tháo dỡ hàng rào để xây dựng chuồng heo có cạnh là gạch block không đúng vị trí đất nhưng bà Lộc không có ý kiến gì; hiện nay phần gạch block vẫn còn (bút lục 34) Năm 2013 bà Ngọc dỡ hàng rào xây nhà, bà Lộc khiếu nại; Ủy ban nhân dân phường Đông Hòa xuống kiểm tra và có báo cáo ngày 16/11/2013, xác định bà Ngọc xây dựng đúng vị trí ranh giới đất (Biên bản xác minh ngày 02/3/2017 thể hiện hồ sơ kiểm tra việc xây dựng nhà của bà Ngọc vào năm 2013 không còn nên không có biên bản kiểm tra) Tại biên bản xác minh ngày 02/3/2017, ranh giới quyền sử dụng đất giữa bà Lộc và bà Ngọc như sau: 02 cạnh ranh giới đất bà Lộc và bà Ngọc với người khác đã có từơng xây ổn định, không tranh chấp; cạnh thứ 3 giáp đường Trần Hưng Đạo; cạnh thứ 4 đất bà Lộc và bà

Ngọc giáp ranh nhau và có tranh chấp; ranh đất giữa hai bên là tường nhà bà Ngọc và tường nhà ông Hoàng (con bà Ngọc), đoạn giữa hai tường nhà còn 01 vách tường xây bằng gạch Block (dài hơn 03 m), xây trên nền móng cũ (bà Ngọc xác định móng tường xây năm 1997, bà Lộc xác định móng tường xây năm 2005); đoạn giữa của tường xây là ranh giữa đất bà Lộc với người khác (trước đây là ông Linh, nằm ở hướng Bắc) cong về hướng đất bà Lộc

Khoản 1 Điều 175 Bộ luật Dân sự năm 2015 (Khoản 1 Điều 265 Bộ luật

Dân sự năm 2005) quy định: “Ranh giới giữa các bất động sản liền kề được xác lập theo thỏa thuận hoặc theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền”; Điều 184 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định: “1 Người chiếm hữu được suy đoán là ngay tình; người nào cho rằng người chiếm hữu không ngay tình thì phải chứng minh.

2 Trường hợp có tranh chấp về quyền đối với tài sản thì người chiếm hữu được suy đoán là người có quyền đó Người có tranh chấp với người chiếm hữu phải chứng minh về việc người chiếm hữu không có quyền”.

Đối chiếu với quy định trên, thì việc bà Ngọc lập hàng rào ranh giới bằng kẽm gai từ năm 1985, năm 1989-1990 xây một phần ranh giới bằng gạch block,

bà Lộc sử dụng đất giáp ranh nên không thể không biết, bà Lộc biết nhưng không phản đối (năm 2013 mới khiếu nại, khởi kiện) Bà Ngọc là người chiếm hữu đất tranh chấp trong trường hợp này được suy đoán là ngay tình, bà Lộc tranh chấp nên có nghĩa vụ chứng minh bà Ngọc chiếm hữu không ngay tình nhưng không chứng minh được nên bà Ngọc được suy đoán là người có quyền đối với quyền

sử dụng đất tranh chấp Do đó, Tòa án cấp sơ thẩm không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Lộc là có căn cứ, đúng pháp luật

Với những phân tích trên, yêu cầu kháng cáo của bà Lộc và quan điểm của người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho bà Lộc là không có căn cứ nên không được chấp nhận; quan điểm của đại diện Viện kiểm sát nhân tỉnh Bình Dương là chưa phù hợp

Án phí phúc thẩm: Nguyên đơn bà Lộc phải nộp

Chi phí định giá thực hiện tại Tòa án cấp phúc thẩm: Nguyên đơn bà Lộc phải nộp

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ Khoản 1 Điều 175 Bộ luật Dân sự năm 2015 ; Khoản 1 Điều 148, Khoản 1 Điều 308, Điều 313 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí tòa án;

1 Không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của nguyên đơn bà Nguyễn Thị Thu Lộc

2 Không chấp nhận Quyết định kháng nghị số 28/2016/KNPT-DS ngày 21/9/2016 của Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Bình Dương