Để đạt được mục đíchnày, đề tài cần tập trung vào các nhiệm vụ chính sau: -amylase bằng cách kìm Xác định thành phần hóa học của củ sen tươi -amylase bằng cách kìm Nghiên cứu và lựa chọn
Trang 1ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM
HỌ VÀ TÊN SINH VIÊN: THÂN THỊ MINH ÁNH
TÊN ĐỀ TÀI: NGHIÊN CỨU QUY TRÌNH SẢN XUẤT TRÀ CỦ SEN
Chuyên ngành: CÔNG NGHỆ THỰC
PHẨM Mã chuyên ngành:
ĐỀ CƯƠNG KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP
THỪA THIÊN HUẾ, NĂM 2021
Trang 2THÔNG TIN CHUNG
Họ và tên sinh viên : Thân Thị Minh Ánh MSSV: 17L1031005
Lớp: Công nghệ thực phẩm 51A Khóa: 2017 – 2022
Chuyên ngành: Công nghệ thực phẩm
SĐ: 0774555021
Email : Thanthiminhanh.cntp51a@huaf.edu.vn
Tên đề tài: Nghiên cứu quy trình sản xuất trà củ sen
Người hướng dẫn: TS Nguyễn Quốc Sinh
Trang 3MỤC LỤC
MỤC LỤC 3
PHẦN 1 MỞ ĐẦU 4
1.1 Đặt vấn đề 4
1.2 Mục đích của đề tài 5
1.3 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn 5
1.3.1 Ý nghĩa khoa học 5
1.3.2 Ý nghĩa thực tiễn 5
PHẦN 2 ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 7
2.1 Phạm vi, đối tượng nghiên cứu 7
2.1.1 Phạm vi, đối tượng nghiên cứu 7
2.1.2 Đối tượng nghiên cứu 7
2.2 Thiết bị, dụng cụ và hóa chất nghiên cứu 7
2.2.1 Thiết bị, dụng cụ và hóa chất nghiên cứu 7
2.2.2 Dụng cụ 7
2.2.3 Hóa chất 8
2.3 Nội dung nghiên cứu 8
2.4 Phương pháp nghiên cứu 9
2.4.1 Sơ đồ quy trình công nghệ dự kiến 9
2.4.2 Bố trí thí nghiệm khảo sát 10
2.5 Phương pháp nghiên cứu 16
2.5.1 Phương pháp vật lý 16
2.5.3 Phương pháp hóa sinh 17
2.5.4 Phương pháp cảm quan 19
2.5.5 Phương pháp vi sinh 20
2.5.6 Phương pháp xử lý số liệu 20
PHẦN 3 KẾT QUẢ DỰ KIẾN 22
Trang 43.1 Xác định được thành phần hóa học của nguyên liệu nấm tươi 22
3.2 Các điều kiện kỹ thuật tối ưu của quy trình sản xuất sản phẩmcủ sen 22
3.3 Sản phẩm trà củ sen 22
PHẦN 4 KẾ HOẠCH TIẾN HÀNH NGHIÊN CỨU 23
Trang 5PHẦN 1 MỞ ĐẦU
1.1 Đặt vấn đề
Ở Việt nam và nhiều nước khác trên thế giới, trà là một thức uống thông dụng
và mang nét văn hóa đặc trưng riêng Nhắc tới trà, người ta thường nghĩ đến nhữngsản phẩm làm từ nguyên liệu lá chè tươi Nhưng cùng với sự phát triển của cuộc sống,sản phẩm trà đã có nhiều thay đổi để phù hợp hơn với nhu cầu tiêu dung ngày đượcnâng cao của con người Hiện nay, ta có thể tìm thấy rất nhiều chủng loại khác nhauvới đủ các cách thức pha chế riêng biệt Nguyên liệu để chế biến trà ngoài lá chè tươicòn có các loại thảo dược khác từ các loại hoa, quả, rễ,
… Các loại trà uống liền cũng ngày càng được ưa chuộng hơn vì tính tiện dụng của nó như: trà túi lọc, trà hòa tan, trà đóng chai,…
Trong dân gian, củ sen được phơi khô để làm trà có tác dụng phòng và trịrất nhiều bệnh như: cải thiện tiêu hóa, tăng cường hệ miễn dịch, thiếu máu, bệnhtim mạch, chữa xuất huyết, bệnh gan,… Ngoài ra củ sen là một loại dược liệucung cấp một lượng đáng kể các chất có hoạt tính sinh học như: Asparagin 2%,arginin, trigonellin, tyrosin, glucoze, vitamin C và tanin Trong đó, chất ức chế(tanin) có tác động mạnh đến khả năng hoạt động của α-amylase bằng cách kìmamylase bằng cách kìmhãm theo hướng cạnh tranh hay phi cạnh tranh, kết quả làm ảnh hưởng đến sựliên kết giữa trung tâm hoạt động của enzyme với cơ chất Do đó, ức chế α-amylase bằng cách kìmamylase có thể được xem là một cơ chế để làm giảm glucose trong máu và hạnchế nguy cơ mắc bệnh đường huyết cao
Vì vậy, có thể sử dụng củ sen như là một loại nguyên liệu trong sản xuất tràthảo dược đồng thời kết hợp với một số loại thảo dược khác để sản xuất ra trà túilọc đáp ứng được nhu cầu đa dạng mặt hàng trà, đem lại sự tiện dụng với nhiềudược tính tốt cho người tiêu dùng, nâng cao giá trị kinh tế, tận dụng nguồn câythuốc quý vốn có trong nước Trên cơ sở những điều đã phân tích, tôi hình thành
ý tưởng cho đề tài tốt nghiệp của mình như sau: “Nghiên cứu một số thông số công nghệ nhằm đề xuất quy trình chế biến trà củ sen Tịnh Tâm Huế”
Mục đích: đưa ra thông số kỹ thuật của sxx trà củ sen với mục đích đảm bảo giá trị cảm quan tốt nhất và tỷ lệ tổn thất polyphenol và vitamin C thấp nhất
Trang 61.2 Mục đích của đề tài
Mục đích chính của đề tài là đề xuất quy trình sản xuất trà thảo mộc đạtđược giá trị cảm quan và duy trì hoạt tính sinh học của nguyên liệu Đồng thờinghiên cứu các thông số kỹ thuật ảnh hưởng tới quy trình sản xuất trà thảo mộc
từ củ sen qua đó hoàn thiện quy trình đã đề xuất ban đầu Để đạt được mục đíchnày, đề tài cần tập trung vào các nhiệm vụ chính sau:
-amylase bằng cách kìm Xác định thành phần hóa học của củ sen tươi
-amylase bằng cách kìm Nghiên cứu và lựa chọn bề dày lát cắt thích hợp để giữ được hoạt tính sinh học của nguyên liệu
-amylase bằng cách kìm Nghiên cứu và lựa chọn nhiệt độ,thời gian sấy và thời gian sao thích hợp
để giữ được hoạt tính sinh học của nguyên liệu
-amylase bằng cách kìm Nghiên cứu tỷ lệ phối trộn, phối chế của các nguyên liệu bổ sung
-amylase bằng cách kìm Khảo sát nhiệt độ nước ngâm và thời gian ngâm trà đến chất lượng dịch chiết sản phẩm trà củ sen
1.3 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn
1.3.1 Ý nghĩa khoa học
Hướng nghiên cứu về trà thảo mộc có tác dụng giảm cân, an thần, thanh lọc
cơ thể đang là xu hướng lựa chọn của đa số người tiêu dùng thông minh trên thếgiới, đặt biệt được phần đông phái đẹp quan tâm đón nhận Nghiên cứu này gópphần:
-amylase bằng cách kìm Xác định được các thành phần hóa học có trong củ sen;
-amylase bằng cách kìm Xác định một số thông số kỹ thuật (nhiệt độ, thời gian, …) trong quy trìnhsản xuất trà thảo mộc từ củ sen;
Những số liệu có được từ kết quả phân tích có thể sử dụng làm tài liệutham khảo cho các nghiên cứu về sau liên quan đến đề tài củ sen
1.3.2 Ý nghĩa thực tiễn
Từ nghiên cứu thực nghiệm đưa ra các thông số tối ưu để thực hiện sảnxuất sản phẩm thực tế nâng cao giá trị sản phẩm củ sen, góp phần làm phongphú thêm sản phẩm về củ sen trên thị trường, đa dạng hóa sản phẩm cung cấpvitamin C có nguồn gốc từ thực vật
Khai thác tiềm năng vốn có của củ sen
Trang 7Tạo hướng nghiên cứu mới về củ sen, giải quyết đầu ra cho ngành trồngsen.
Trang 8PHẦN 2 ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP
NGHIÊN CỨU
2.1 Phạm vi, đối tượng nghiên cứu
2.1.1 Phạm vi, đối tượng nghiên cứu
Thời gian nghiên cứu: từ ngày 1/12/2020 đến 1/03/2021
Địa điểm nghiên cứu: phòng thí nghiệm Khoa Cơ khí và Công nghệ, TrườngĐại học Nông Lâm Huế Địa chỉ: 102 Phùng Hưng, thành phố Huế
2.1.2 Đối tượng nghiên cứu
Nguyên liệu chính: củ sen (Nodus Rhizomatis Loti.) được thu mua trên địa
bàn Thừa Thiên Huế
Nguyên liệu bổ sung: Cúc hoa, gạo lứt mua ở hiệu thuốc Đông Y trên địabàn Thừa Thiên Huế Nguyên liệu phụ này khi thu mua về đều được sấy, rangkhô đến độ ẩm khoảng 6% ÷ 7%
2.2 Thiết bị, dụng cụ và hóa chất nghiên cứu
2.2.1 Thiết bị, dụng cụ và hóa chất nghiên cứu
-amylase bằng cách kìm Tủ sấy
-amylase bằng cách kìm Cân điện tử
-amylase bằng cách kìm Cân phân tích
-amylase bằng cách kìm Thiết bị ly tâm
-amylase bằng cách kìm Thiết bị chiết soxhlet
-amylase bằng cách kìm Thiết bị đo OD
-amylase bằng cách kìm Bx kế cầm tay
-amylase bằng cách kìm Máy xay sinh tố
-amylase bằng cách kìm Bếp điện
2.2.2 Dụng cụ
Bình tam giác, cốc đong, bình định mức, ống nghiệm, rây, ống li tâm,
pipet, xi lanh, giấy lọc
Trang 92.2.3 Hóa chất
-amylase bằng cách kìm H2SO4 đậm đặc, 0,1N; HCl đậm đặc, HCl 10%, 5%; H3BO3 3%
-amylase bằng cách kìm NaOH 30%, NaOH 40%, NaOH 0,5%
-amylase bằng cách kìm K2SO4, CuSO4, Na2SO4 bão hòa, Fe2(SO4)3, KMnO4 1/30N, chì acetat 30%
-amylase bằng cách kìm Chỉ thị Phenolphthalein, Tasiro; thuốc thử Felling A, Felling B
-amylase bằng cách kìm Dung môi n-amylase bằng cách kìmhexan, nước Javen
-amylase bằng cách kìm Hồ tinh bột
-amylase bằng cách kìm Dung dịch iod
-amylase bằng cách kìm Methanol
-amylase bằng cách kìm Thuốc thử Follin – Ciocalteu
-amylase bằng cách kìm DPPH: 1,1-amylase bằng cách kìmdiphenyl-amylase bằng cách kìm2-amylase bằng cách kìmpicrylhydrazyl
-amylase bằng cách kìm Na2CO3 7,5%
2.3 Nội dung nghiên cứu
-amylase bằng cách kìm Nội dung 1: Xác định một số thành phần hóa học của nguyên liệu tươi ban đầu (độ ẩm, VTMC, Polyphenol tổng số,…)
-amylase bằng cách kìm Nội dung 2: Nghiên cứu chọn bề dày lát cắt thích hợp cho nguyên liệu-amylase bằng cách kìm Nội dung 3: Nghiên cứu chọn nhiệt độ sấy và thời gian sấy nguyên liệu-amylase bằng cách kìm Nội dung 4: Nghiên cứu chọn thời gian sao thích hợp cho nguyên liệu-amylase bằng cách kìm Nội dung 5: Nghiên cứu tỷ lệ phối trộn các nguyên liệu
-amylase bằng cách kìm Nội dung 6: Nghiên cứu nhiệt độ nước ngâm và thời gian ngâm trà đến chất lượng dịch chiết sản phẩm trà củ sen
Trang 102.4 Phương pháp nghiên cứu
2.4.1 Sơ đồ quy trình công nghệ dự kiến
Trang 112.4.2 Bố trí thí nghiệm khảo sát
2.4.2.1 Thí nghiệm 1: Xử lý nguyên liệu
-amylase bằng cách kìm Mục đích: nguyên liệu lẫn nhiều tạp chất như bùn, đất, cát,… việc lựachọn và xử lý nguyên liệu nhằm loại bỏ tạp chất dính trên nguyên liệu và những củ
bị hư hỏng, lựa chọn nguyên liệu có kích thước đồng đều để đảm bảo cho côngđoạn chế biến tiếp theo
-amylase bằng cách kìm Bố trí thí nghiệm :
+ Xác định nguyên liệu thích hợp dựa vào màu sắc, độ cứng của củ sen vàhình dạng, kích thước các đốt củ sen thông qua đánh giá cảm quan
+ Xác định chiều dài và đường kính của củ sen
-amylase bằng cách kìm Tiến hành thí nghiệm: phân tích cảm quan, các thông số về đường kính, chiều dài
-amylase bằng cách kìm Kết quả: xác định kích thước của nguyên liệu
2.4.2.2 Thí nghiệm 2: Xác định thành phần hóa học của củ sen
-amylase bằng cách kìm Mục đích: quá trình làm ra sản phẩm sẽ làm thay đổi một số thành phầnhóa học có trong nguyên liệu Nhờ vào việc phân tích thành phần hóa học ban đầu,
ta có thể đánh giá giá trị dinh dưỡng, giá trị năng lượng cũng như độ an toàn của
củ sen trong tiêu dùng thực phẩm Đồng thời làm căn cứ để lựa chọn được phươngpháp xử lí thích hợp trong quá trình sản xuất để giảm thiểu đến mức thấp nhất sựthay đổi tính chất, chất lượng so với nguyên liệu ban đầu
-amylase bằng cách kìm Bố trí thí nghiệm: lựa chọn những củ sen đạt tiêu chuẩn để tiến hành phântích các thành phần hóa học Mỗi thí nghiệm được bố trí với 3 lần lặp lại
-amylase bằng cách kìm Tiến hành thí nghiệm: phân tích các thông số sau: độ ẩm, protein, lipid, đường tổng, polyphenol, cellulose, vitamin C
-amylase bằng cách kìm Kết quả: xác định một số thành phần hóa học của củ sen như độ ẩm, protein, lipid, đường tổng, polyphenol, Cellulose, vitamin C
2.4.2.3 Thí nghiệm 3: Nghiên cứu ảnh hưởng của bề dày lát cắt đến chất lượng
củ sen nguyên liệu
-amylase bằng cách kìm Mục đích: độ dày của nguyên liệu có ảnh hưởng đến thời gian sấy và chấtlượng sản phẩm sau sấy Nếu lát củ sen quá dày, ẩm bên trong nguyên liệu sẽ khóthoát ra ngoài, khi sấy ở nhiệt độ cao sau một thời gian dài từ đó làm tăng tổn thấthàm lượng vitamin C, polyphenol tổng số đồng thời hình thành lớp vỏ cứng trên
bề mặt sản phẩm Nếu nguyên liệu quá mỏng thì ẩm trên bề mặt sẽ
Trang 12bốc hơi nhanh hơn ẩm bên trong nguyên liệu, dẫn đến làm tăng sức căng bề mặt,sản phẩm bị co ngót nhanh và nứt vỡ, các thành phần dinh dưỡng của củ sen bịthất thoát Vì vậy, thí nghiệm này nhằm lựa chọn độ dày lát củ sen phù hợp đểthu sản phẩm đạt chất lượng cao sau quá trình sấy.
-amylase bằng cách kìm Bố trí thí nghiệm :
+ Nhiệt độ 70℃ tới độ ẩm yêu cầu 6%-amylase bằng cách kìm7%
+ Độ dày lát củ sen biến thiên: 2mm, 3mm, 4mm, 5mm
-amylase bằng cách kìm Tiến hành thí nghiệm: củ sen được lựa chọn không bị dập, thâm đen Củsen được cắt lát có độ dày lần lượt là 2mm, 3mm, 4mm, 5mm Sau đó sấy ở nhiệt độ70℃ đến độ ẩm dưới 7% thì kết thúc quá trình sấy Sau khi sấy các lát củ sen đượcđem đi nghiền mịn, rây để làm đồng đều kích thước Các mẫu bột được tiến hành xácđịnh độ ẩm, hàm lượng vitamin C, hàm lượng polyphenol tổng số, hoạt tính khángoxy hóa
Trang 13+ Hoạt tính kháng oxy hóa
2.4.2.4 Thí nghiệm 4: Nghiên cứu ảnh hưởng của nhiệt độ và thời gian sấy đến chất lượng củ sen nguyên liệu
-amylase bằng cách kìm Mục đích: Rau quả là nguyên liệu chịu nhiệt kém, khi nhiệt độ sấy trên90℃ thì đường fructose bắt đầu bị caramel hoá, nhiệt độ càng cao càng thúc đẩytốc độ các phản ứng tạo ra melanoidin, polymer hoá các hợp chất cao phân tử xảy
ra mạnh Khi ở nhiệt độ cao hơn nữa, rau quả có thể bị cháy Bên cạnh đó, nếu sấy
ở nhiệt độ quá thấp thì thời gian sấy kéo dài gây ảnh hưởng đến chất lượng sảnphẩm Do vậy, sấy rau quả thường ở nhiệt độ ôn hòa, tuỳ vào loại nguyên liệu,nhiệt độ sấy không quá 90℃ Dựa trên kết quả nghiên cứu của tác giả NguyễnThị Ngọc Ánh (2019), Nguyễn Thị Hoàng Yến và cộng sự (2015) , lựa chọn đượccác thông số kỹ thuật như sau:
+ Nhiệt độ sấy: 50℃, 60℃ , 70℃, 80℃
+ Độ ẩm sau sấy: 6%-amylase bằng cách kìm7%
-amylase bằng cách kìm Tiến hành thí nghiệm: củ sen được thu mua về rửa sạch, gọt vỏ và cắtthành từng lát có độ dày được chọn ở mục 2.3.1.2 Sau đó tiến hành sấy củ sen tạicác nhiệt độ 50℃, 60℃ , 70℃, 80℃ cho đến khi đạt độ ẩm dưới 7% thì kết thúcquá trình sấy Sau khi sấy, các lát củ sen được đem đi nghiền, qua rây để làm đồngđều kích thước Tiến hành các thí nghiệm xác định:
Trang 14Củ sen
Xử lý sơ bộ
Cắt lát
Sấy
Xác định hàm lượng VTMXácCđịnh Polyphenol Xác định thời Xácgian địnhsấy hoạt tính kháng oxy h
Chọn nhiệt độ sấy vàthời gian sấy
Hình 2.3 Sơ đồ bố trí thí nghiệm 4
2.4.2.5 Thí nghiệm 5: Khảo sát thời gian sao thích hợp cho nguyên liệu củ sen
-amylase bằng cách kìm Mục đích: Quá trình sao sẽ tạo cho sản phẩm có độ ẩm và màu sắc phùhợp tăng giá trị cảm quan của sản phẩm Vì thế, cần xác định thời gian sao để cho
ra sản phẩm có độ ẩm phù hợp và ít tổn thất hàm lượng vitamin C, polyphenoltổng số đồng thời cho giá trị cảm quan tốt nhất
-amylase bằng cách kìm Bố trí thí nghiệm: thí nghiệm được bố trí theo kiểu một yếu tố hoàn toàn ngẫu nhiên với các nghiệm thức thời gian sao 5 phút, 8 phút, 11 phút, 14 phút
Trang 15-amylase bằng cách kìm Phương pháp thực hiện: nguyên liệu sau khi sấy ở nhiệt độ sấy được chọn
ở thí nghiệm 4 sẽ được chia làm 4 phần để thực hiện sao với 4 thời gian sao khảo sát ởnhiệt độ sao 110℃ – 120℃, thí nghiệm được lặp lại 3 lần ứng với 4 nguyên liệu sấy khácnhau, mỗi lần sao 20g nguyên liệu củ sen sấy Củ sen sau khi sao được xay, rây bột, phầntrên rây được đem kiểm tra ẩm độ, hàm lượng vitamin C, polyphenol tổng số và hoạt tínhkháng oxy hóa
Xác định hàm lượng VTM C Xác định PolyphenolXác định hoạt tính kháng oxy hóa
Chọn thời gian sao
Hình 2.4 Sơ đồ bố trí thí nghiệm 4
Trang 16-amylase bằng cách kìm Chỉ tiêu theo dõi: ẩm độ, hàm lượng vitamin C, polyphenol tổng số, hoạt tính kháng oxy hóa và giá trị cảm quan.
2.4.2.6 Thí nghiệm 6: Khảo sát tỷ lệ phối trộn thích hợp
-amylase bằng cách kìm Mục đích : Tìm ra tỉ lệ phối trộn giữa củ sen-amylase bằng cách kìmgạo lứt-amylase bằng cách kìmcúc hoa giúp điều vị sản phẩm, cho ra sản phẩm có giá trị cảm quan được ưa chuộng nhất đồng thời giúp đadạng hóa sản phẩm trên thị trường
Trang 17-amylase bằng cách kìm Bố trí thí nghiệm : Thí nghiệm được bố trí theo kiểu một yếu tố hoàn toàn
ngẫu nhiên nhằm khảo sát ảnh hưởng của phụ liệu lên giá trị cảm quan về mùi vị
của sản phẩm trà củ sen Thí nghiệm gồm 4 nghiệm thức A, B, C, D được bố trí
hoàn toàn ngẫu nhiên, 3 lần lặp lại, mỗi lần khoảng 15g
CT1 : 70% củ sen, 15% gạo lứt, 15% cúc hoa
CT2 : 70% củ sen, 20% gạo lứt, 10% cúc hoa
CT3 : 65% củ sen, 15% gạo lứt, 20% cúc hoa
CT4 : 65% củ sen, 20% gạo lứt, 15% cúc hoa
-amylase bằng cách kìm Cách tiến hành : Cân các nguyên liệu theo tỷ lệ trên với sai số +/-amylase bằng cách kìm0,0002
gr, sau đó ta thực hiện theo sơ đồ 2.4
-amylase bằng cách kìm Chỉ tiêu theo dõi : Giá trị cảm quan về mùi vị
2.4.2.7 Thí nghiệm 7: Đánh giá ảnh hưởng của nhiệt độ nước và thời gian
ngâm trà đến chất lượng dịch chiết trà củ sen
-amylase bằng cách kìm Mục đích: nhiệt độ nước và thời gian ngâm trà ảnh hưởng rất lớn đến hàm
lượng chất hòa tan và tính chất cảm quan trong dịch chiết trà củ sen Nhiệt độ càng
cao, thời gian lâu thì khả năng chiết các chất hòa tan trong dịch chiết sẽ càng tăng,
tuy nhiên cũng có thể gây ảnh hưởng lớn tới tính chất cảm quan về mùi, vị và màu
sắc của dịch chiết Thí nghiệm này nhằm xác định nhiệt độ nước và thời gian
ngâm trà thích hợp để đảm bảo khi pha trà hàm lượng các chất hòa tan và cảm
quan của sản phẩm là cao nhất có thể, cũng như đảm bảo cơ sở hướng dẫn sử dụng
sản phẩm trên bao bì
-amylase bằng cách kìm Bố trí thí nghiệm: mức và khoảng biến thiên nhiệt độ và thời gian ngâm
trà củ sen và ma trận thí nghiệm được thể hiện ở bảng 2.2
Bảng 2.1 Mức và khoảng biến thiên nhiệt độ và thời gian
ngâm trà củ sen
-amylase bằng cách kìm Tiến hành thí nghiệm: mẫu trà củ sen 15g được pha với 1000ml nước
trong cốc ở các giá trị nhiệt độ và thời gian ngâm như đã bố trí thí nghiệm ở bảng
2.1 Sau đó, lấy mẫu nước pha trà củ sen để tiến hành thí nghiệm đánh giá cảm
quan Phân tích kết quả để lựa chọn nhiệt độ và thời gian ngâm tối ưu nhất
2.5 Phương pháp nghiên cứu
2.5.1 Phương pháp vật lý
Xác định độ ẩm bằng phương pháp sấy đến khối lượng không đổi