2, Có một gia đình có con bị khuyết tật Nhưng họ đối xử tệ với người con này, biểu hiện bằng các hành vi không cho đi học, ăn mặc rách rưới, chỗ ở tồi tàn so với những người con khác, dấu diếm không c.
Trang 12, Có một gia đình có con bị khuyết tật Nhưng họ đối xử tệ với người con này, biểu hiện bằng các hành vi: không cho đi học, ăn mặc rách rưới, chỗ ở tồi tàn so với những người con khác, dấu diếm không cho người khác biết, gạt người khuyết tật ra khỏi những quyết định quan trọng của gia đình…
a, Ý kiến của bản thân đối với tình huống trên:
Thứ nhất, hành động của gia đình trên đã đi ngược lại với đạo đức xã
hội và truyền thống tốt đẹp của người Việt Nam Truyền thống Việt Nam đề cao tinh thần nhân đạo, các thành viên trong gia đình phải quan tâm, chăm sóc nhau Đối với người khuyết tật, những con người khiếm khuyết và yếu thế hơn trong xã hội đáng lẽ càng phải được quan tâm, chăm sóc hơn nữa, bù đắp cho họ những thiếu thốn về mặt thể chất Những hành động của gia đình trên (cho ăn mặc rách rưới, dấu diếm không cho người khác biết, không cho
đi học…) là những hành động đáng bị phê phán
Thứ hai, hành động của gia đình trên còn thể hiện sự phân biệt đối xử
với người khuyết tật Khoản 3 Điều 2 Luật người khuyết tật quy định về
phân biệt đối xử đối với người khuyết tật như sau: “Phân biệt đối xử người khuyết tật là hành vi xa lánh, từ chối, ngược đãi, phỉ báng, có thành kiến hoặc hạn chế quyền của người khuyết tật vì lý do khuyết tật của người đó”.
Mỗi con người sinh ra đều được quyền học tập, được bảo đảm nhu cầu sống tối thiểu Trong tình huống này gia đình đã có những hành động phân biệt đối xử giữa người khuyết tật với những người con bình thường Người khuyết tật là người khiếm khuyết một phần cơ thể nhưng không có nghĩa là
họ mất đi khả năng hưởng quyền của mình Việc gia đình không cho họ đi học, cho ăn mặc rách rưới, chỗ ở tồi tàn,…đã vi phạm quy định của pháp
Trang 2luật quốc tế, pháp luật Việt Nam Việc gia đình trên gạt người khuyết tật ra khỏi những quyết định quan trọng của gia đình cũng thể hiện việc đối xử không bình đẳng đối với người khuyết tật, hạn chế quyền tham gia của họ vào những vấn đề gia đình có thể liên quan đến quyền và lợi ích hợp pháp họ
Thứ ba, hành động của gia đình thể hiện sự kì thị đối với người khuyết
tật.Gia đình đã dấu diếm người khuyết tật không cho người khác biết, không cho họ tham gia vào những quyết định quan trọng của gia đình là thể hiện sự
kì thị của gia đình với thành viên của gia đình là người khuyết tật.Họ cho rằng việc gia đình mình có người khuyết tật là xấu hổ, họ không muốn ai biết việc đó Khoản 2 Điều 2 Luật người khuyết tật cũng đã quy định về kì thị
người khuyết tật như sau: “Kỳ thị người khuyết tật là thái độ khinh thường hoặc thiếu tôn trọng người khuyết tật vì lý do khuyết tật của người đó”.
Thứ tư, hành động của gia đình đã vi phạm quy định của pháp luật về
trách nhiệm của gia đình người khuyết tật đối với người khuyết tật Gia đình
đã không tạo điều kiện để người khuyết tật được chăm sóc sức khỏe và thực hiện quyền, nghĩa vụ cơ bản của mình; không tôn trọng ý kiến của người khuyết tật trong việc quyết định những vấn đề liên quan đến cuộc sồn của bản thân người khuyết tật và gia đình
b, Phân tích và bình luận quy định của pháp luật liên quan đến
tình huống trên.
Những quy định của pháp luật hiện hành:
Công ước của Liên hợp quốc về quyền của người khuyết tật quy định người khuyết tật có các quyền được đối xử bình đẳng, được tự do biểu đạt chính kiến, quyền được bảo vệ, không bị bóc lột, bạo hành, lạm dụng Những quyền đó cũng được pháp luật nước ta quy định một cách cụ thể trong Luật người khuyết tật
Điều 4 Luật người khuyết tật 2010 quy định quyền và nghĩa vụ của người khuyết tật như sau:
Trang 3“1 Người khuyết tật được bảo đảm thực hiện các quyền sau đây:
a) Tham gia bình đẳng vào các hoạt động xã hội;
b) Sống độc lập, hòa nhập cộng đồng;
c) Được miễn hoặc giảm một số khoản đóng góp cho các hoạt động xã hội;
d) Được chăm sóc sức khỏe, phục hồi chức năng, học văn hóa, học nghề, việc làm, trợ giúp pháp lý, tiếp cận công trình công cộng, phương tiện giao thông, công nghệ thông tin, dịch vụ văn hóa, thể thao, du lịch và dịch vụ khác phù hợp với dạng tật và mức độ khuyết tật;
đ) Các quyền khác theo quy định của pháp luật.
2 Người khuyết tật thực hiện các nghĩa vụ công dân theo quy định của pháp luật.”
Từ quy định trên ta thấy để đảm bảo quyền của người khuyết tật được thực hiện thì vai trò của gia đình rất lớn.Người khuyết tật là những người có khiếm khuyết bộ phận cơ thể Đa số họ đều rất mặc cảm, tự ti Mà, gia đình lại là những người gần gũi, thân cận, tiếp xúc nhiều nhất với họ Vì vậy, gia đình có vai trò rất lớn trong việc giúp họ hòa nhập với xã hội, bỏ qua những mặc cảm tự ti để vươn lên, sống tích cực hơn
Khoản 1 điều 8 có quy định về trách nhiệm của gia đình đối với người khuyết tật như sau:
“Gia đình có trách nhiệm giáo dục, tạo điều kiện để thành viên gia đình nâng cao nhận thức về vấn đề khuyết tật; thực hiện các biện pháp phòng ngừa, giảm thiểu khuyết tật bẩm sinh, khuyết tật do tai nạn thương tích, bệnh tật và nguy cơ khác dẫn đến khuyết tật”.
Điều luật này nhấn mạnh về việc vận dụng các biện pháp nhằm thay đổi
tư duy và nhận thức chủ quan của từng thành viên trong gia đình về vấn đề khuyết tật
Và để nhấn mạnh hơn nữa vai trò, trách nhiệm của gia đình và những trách nhiệm của thể cua gia đình người khuyết tật, Luật khuyết tật còn quy định cụ thể tại khoản 2 Điều 8 như sau:
Trang 4“2 Gia đình người khuyết tật có trách nhiệm sau đây:
a) Bảo vệ, nuôi dưỡng, chăm sóc người khuyết tật;
b) Tạo điều kiện để người khuyết tật được chăm sóc sức khỏe và thực hiện quyền, nghĩa vụ của mình;
c) Tôn trọng ý kiến của người khuyết tật trong việc quyết định những vấn
đề liên quan đến cuộc sống của bản thân người khuyết tật và gia đình;
d) Thực hiện quy định tại khoản 1 Điều này.”
Ngoài ra, trong một số quy định khác của Luật người khuyết tật cũng bổ
sung thêm trách nhiệm của gia đình người khuyết tật trong việc “Có trách nhiệm tạo điều kiện và cơ hội để người khuyết tật được học tập và phát triển theo khả năng của cá nhân” (Điều 28).
Xuất phát từ nhận thức lạc hậu của một số gia đình mà nhiều gia đình có người khuyết tật vẫn duy trì quan niệm coi người khuyết tật là “tội vạ”, là
“nghiệp chướng” của gia đình Do đó, đã có cách đối xử không công bằng và phân biệt đối với thành viên bị khuyết tật Có thể thấy hiện tượng này chỉ là
cá biệt và không chiếm số đông trong các gia đình hiện nay Nhưng nhìn chung, để hiện tượng này không tiếp tục xảy ra, gây tổn thương và di chấn nặng nề cho người khuyết tật chẳng may sinh ra trong gia đình có quan niệm lạc hậu như trên, rất cần có sự tác động của các cơ quan nhà nước có thẩm quyền thông qua các biện pháp chế tài nghiêm khắc để vừa răn đe, vừa giáo dục, vừa thuyết phục, vừa động viên những gia đình có người tàn tật để từng bước tiến tới hạn chế và xóa bỏ hiện tượng này
Bình luận quy định của pháp luật hiện hành:
Luật người khuyết tật 2010 là bước tiến quan trọng trong việc thể chế hóa đầy đủ và toàn diện các quan điểm, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về Người khuyết tật nhằm tạo môi trường, cơ hội bình đẳng cho người khuyết tật
Trang 5Với những quy định liên quan đến tình huống trên, ta có thể nhận thấy nhiều điểm tích cực
Luật khẳng định quyền và nghĩa vụ của người khuyết tật, quy định đầy
đủ và chi tiết về vai trò, nghĩa vụ của gia đình, xã hội đối với người khuyết tật Luật quy định nghĩa vụ của người khuyết tật theo hướng tạo điều kiện để thực hiện bình đẳng quyền công dân và nhấn mạnh quyền , nghĩa vụ riêng biệt cũng như trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, gia đình và cá nhân trong việc đảm bảo để người khuyết tật thực hiện quyền, nghĩa vụ của họ Bản thân người khuyết tật đã có những tay đổi tích cực, từ chỗ chỉ là “người nhận” trợ giúp một cách thụ động nay họ đã mạnh dạn nói lên nhu cầu của mình, đồng thời còn trở thành “người cho” – giúp người khác vươn lên Không chỉ yêu cầu quyền lợi hợp pháp mà bây giờ người khuyết tật còn cần phải hiểu và thực hiện nghĩa vụ của mình với gia đình, xã hội.Những chuyển biến đó xuất phát từ việc thay đổi cách nhìn, theo đó, tình trạng khuyết tật là một vấn đề xã hội chứ không chỉ là vấn đề y tế, xác lập sự dịch chuyển từ phương thức tiếp cận theo hướng nhân đạo sang hướng nhân quyền Điều đó thể hiện tính nhân văn sâu sắc, sự quan tâm, giúp đỡ của toàn xã hội đối với những người khuyết tật – vốn là những người gặp nhiều khó khăn trong xã hội
Việc quy định những hành vi bị cấm là hành vi người nuôi dưỡng, chăm sóc không thực hiện đúng trách nhiệm của mình cũng nhằm tạo điều kiện sống tốt nhất cho người khuyết tật, họ là những người kém may mắn hơn những thành viên bình thường trong gia đình Tuy nhiên, điều hạn chế, thiếu sót của pháp luật là còn thiếu nhiều chế tài…Đây là hạn chế của Luật người khuyết tật 2010
Từ hạn chế trên em cần có những giải pháp nhằm hoàn thiện pháp luật để người khuyết tật hòa nhập cộng đồng, hạn chế tình trạng kì thị, phân biệt đối
xử, như:
Trang 6Thứ nhất, cần quy định cơ chế để người khuyết tật khiếu nại, tố cáo tự
bảo vệ quyền và nghĩa vụ của mình.Cần làm rõ chế tài và cơ chế xử lí đối với
cá nhân, tổ chức không thực thi quy định của pháp luật
Thứ hai, cần có sự tác động của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền thông
qua các biện pháp chế tài nghiêm khắc để vừa răn đe, vừa giáo dục, vừa thuyết phục, động viên những gia đình có người tàn tật để từng bước tiến tới hạn chế và xóa bỏ hạn chế này
Thứ ba, tuyên truyền cho các gia đình có người khuyết tật hiểu rõ về
trách nhiệm của mình
Thứ tư, mỗi người chúng ta hãy đối xử bình đẳng với người khuyết tật
như những người khác, tránh những kì thị liên quan đến vẻ bề ngoài của họ, tránh thái độ thương hại với người khuyết tật
Trang 7DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Giáo trình “ Luật người khuyết tật Việt Nam”, trường đại học Luật Hà Nội, Nhà xuất bản công an nhân dân, 2011
2. Luật người khuyết tật 2010
3. http://www.nhandan.com.vn/mobile/_mobile_xahoi/_mobile_tintucxh /item/26006202.html
4. http://chutunganh.blogspot.com/2015/06/quy-inh-cua-phap-luat-hien-hanh-ve-cong.html