1 BÀI KIỂM TRA MÔN THẦN HỌC CĂN BẢN Cha giáo Cha Phaolô Lưu Quang Bảo Vinh, CSSR Chủng sinh Giuse Nguyễn Văn Tiềm – Gp Hà Nội – Lớp Thần I – Khóa XXII ĐỀ BÀI Trình bày nội dung đức tin Công Giáo một c[.]
Trang 1BÀI KI ỂM TRA
Cha giáo: Cha Phaolô Lưu Quang Bảo Vinh, CSSR
Ch ủng sinh: Giuse Nguyễn Văn Tiềm – Gp: Hà Nội – Lớp: Thần I – Khóa: XXII
ĐỀ BÀI
Trình bày nội dung đức tin Công Giáo một cách đơn giản và súc tích cho các bạn trẻ
BÀI LÀM
Các bạn trẻ thân mến! “Niềm tin vào tiến bộ trong Thời Đại Mới và sự phát triển khoa học đã tạo ra một não trạng mới làm cho con người coi ‘giả thiết về Thiên Chúa’ không còn cần thiết nữa…Người ta coi những gì thuộc đức tin Kitô giáo là cổ hủ, hão huyền, là thứ cặn
bã thuộc về văn minh quá khứ”1 Xã hội giờ đây mang nơi mình đầy rẫy những làn sóng tục hóa: đề cao chủ nghĩa tự do cá nhân, chủ nghĩa thực dụng, chủ nghĩa tương đối và chủ nghĩa
vô thần thực hành Đứng trước một thời đại như vậy, người trẻ Công Giáo chắc hẳn không khỏi hoang mang và lo sợ “Tình trạng này dẫn đến một sự mất phương hướng chung, đặc biệt là ở tuổi thiếu niên và thanh niên, vốn là tuổi rất dễ bị tổn thương do sự thay đổi”2 Sự mất phương hướng đó khiến các bạn dễ dàng lạc mất căn tính và cảm thức đức tin Công Giáo của mình Vì vậy, thật ý nghĩa khi chúng ta cùng nhau nhìn lại Đức Tin của chúng ta
Trong khuôn khổ của bài viết ngắn này, người viết không có điều kiện trình bày chi tiết tất cả những điều phải tin như được liệt kê trong Kinh Tin Kính hay trưng ra những phần giáo lý nặng tính học thuật và giáo điều Vì thế, chúng ta sẽ đề cập đến những điều cốt lỗi là
trung tâm điểm của Đức Tin Công Giáo: Thiên Chúa là Cha yêu thương; Chúa Giêsu Kitô
c ứu độ; và Thần Khí thánh hóa của Giáo Hội
Thiên Chúa là Cha yêu thương
Trong Sứ điệp nhân ngày Quốc tế giới trẻ VI, Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II đã chọn
chủ đề “Anh em đã nhận lãnh Thần Khí làm con cái Thiên Chúa” (Rm 8,15) để nhắc nhớ và dẫn đưa các bạn trẻ vào mầu nhiệm thâm sâu nhất của ơn gọi Kitô hữu là được trở nên con cái Thiên Chúa trong Đức Kitô, nhờ Chúa Thánh Thần3 Tuy nhiên, là con cái Thiên Chúa, các bạn đã bao giờ mang trong mình nỗi khắc khoải như Thánh Âutinh chưa: “Vì Chúa đã tạo dựng chúng con cho Chúa, nên tâm hồn chúng con áy náy không ngừng, cho tới khi được nghỉ yên trong Chúa”4 Đã bao giờ các bạn đặt câu hỏi về niềm tin tôn giáo của mình chưa: Thiên Chúa bạn tin nhận là ai?
Một hình ảnh thật đẹp về Thiên Chúa được ghi lại trong Kinh Thánh, Ngài là một
người cha đầy lòng yêu thương: “Ta lấy dây nhân nghĩa, lấy mối ân tình mà lôi kéo chúng
Ta x ử với chúng như người nựng trẻ thơ, nâng lên áp vào má” (Hs 11,4) Thật vậy, từ muôn
thuở, mỗi người chúng ta đã được Thiên Chúa chờ đợi, không phải bởi tình cờ mà chúng ta
có mặt trong thế giới này Nhưng trước cả khi hiện hữu, chúng ta đã ở trong kế hoạch yêu
thương của Thiên Chúa rồi: “Ta đã yêu ngươi bằng mối tình muôn thuở” (Gr 31,3)5 Vì yêu thương, Thiên Chúa đã dựng nên chúng ta Cũng với tình yêu ấy Ngài nâng đỡ, trợ giúp, đón
tiếp, thứ tha và cứu vớt chúng ta với lòng trung tín vô cùng vượt xa sự trung tín của con người:
“Tình yêu của Thiên Chúa Cha không bao giờ phai tàn, không mệt mỏi đối với chúng ta; đó
là tình yêu trao ban đến cùng tận, cho tới hiến tế của Người Con”6
Trang 2“Con người là kẻ đi tìm chân lý”7 Nhưng vòng xoáy cuộc đời và những đam mê đôi khi làm người trẻ quên mất một chân lý quan trọng là mình được Thiên Chúa yêu thương8 Quả vậy, chỉ với niềm tin vào Cha yêu thương, chúng ta mới có quyền hy vọng về một sự đảm bảo chắc chắn rằng Ngài sẽ không để chúng ta một mình khi phải đối diện với những khó khăn và hiểm nguy, với những khủng hoảng đen tối và đau khổ của cuộc sống Và ngay
cả trước sự dữ là cái chết, chúng ta cũng được nâng đỡ bởi niềm tin rằng Ngài luôn luôn bên cạnh chúng ta để cứu vớt và đem chúng ta đến sự sống vĩnh cửu Thật vậy, người ta chỉ có thể tín nhiệm một cách trọn vẹn vào tình yêu Theo cách nói của Thánh nữ Têrêsa Hài Đồng Giêsu, vị tiến sĩ của tình yêu: “Chính niềm tin và chỉ có niềm tin dẫn chúng ta tới Đấng Tình Yêu”9
Đấng Tình Yêu đó cũng chính là Chúa Giêsu Kitô: “Tình yêu của Thiên Chúa đối với chúng ta được biểu lộ như thế này: Thiên Chúa đã sai Con Một đến thế gian để nhờ Con Một
c ủa Người mà chúng ta được sống” (1 Ga 4,9) Con Một cũng là Con Thiên Chúa, Ngài vừa
là Thiên Chúa thật vừa là người thật Chúa Giêsu được Chúa Cha sai đến thế gian trong thời viên mãn để hoàn tất chương trình cứu độ Nhờ Ngài và cho Ngài mà muôn vật được tạo thành: Ngài là nguyên nhân và là cùng đích của mọi loài Như thế, qua Chúa Giêsu, Thiên Chúa tự truyền thông chính mình và ban ơn cứu độ cho con người cách trọn vẹn
Nơi Mầu nhiệm Nhập Thể, “quả là một hành vi yêu thương lớn, khi Thiên Chúa đã đi vào thân xác con người trong Đức Kitô để đồng hóa với ta Và như vậy, Ngài đồng hóa ta với Ngài và đưa ta vào trong tình yêu của Ngài”10 Qua Mầu nhiệm Khổ Nạn-Chết và Phục Sinh, Chúa Giêsu Kitô đã hiến thân mình cho đến chết để cứu độ chúng ta Đôi tay Ngài dang ra trên thập giá là dấu chỉ cao quý nhất của một tình yêu trao ban đến cùng cực: “Người vẫn yêu
thương những kẻ thuộc về mình còn ở thế gian, và Người yêu thương họ đến cùng” (Ga 13,1)
Sự kiện yêu thương ấy đã xảy ra nhưng chưa bao giờ kết thúc Chúng ta dễ dàng chỉ coi Chúa Giêsu như một mẫu gương trong quá khứ hay như một kỷ niệm, một Đấng đã cứu chúng ta cách đây hai ngàn năm Nhưng không phải vậy, sự thật là Chúa Giêsu đã chết nhưng Ngài đã phục sinh và đang sống Vì thế, Ngài luôn luôn hiện diện mọi lúc trong cuộc đời của chúng
ta
Quả vậy, “Đức tin Kitô giáo đồng thời là hy vọng cậy trông, vì Đức Kitô không chỉ là Đấng đã chết và đã sống lại, nhưng cũng chính là Đấng đang đến”11 Ngài cũng là một người trẻ thực sự: “Chúa Kitô là niềm hy vọng của tất cả chúng ta và là tuổi trẻ đẹp nhất của thế giới này Chúa Kitô đang sống và Người muốn các bạn cũng được sống”12 Ngày nay, với chính quyền năng của sự tự hiến trên thập giá ấy, Chúa Giêsu Kitô tiếp tục cứu độ và chuộc tội chúng ta Ngài mời gọi chúng ta ngụp lặn trong sự sống vĩnh cửu của Ngài, tắm gội mạch nước tình yêu tuôn tràn không bao giờ cạn Chúng ta có khả năng tìm được nguồn mạch sự sống và tình yêu ấy không đâu khác chính ở trong Giáo Hội, nhờ Thánh Thần của Ngài
Chúa Thánh Thần xuất hiện để bảo đảm cho mầu nhiệm Thiên Chúa trong lịch sử và thực hiện mầu nhiệm này qua các thế kỷ Ngài nói với chúng ta bằng cách thức mới; cho chúng ta nhìn vào trong sâu thẳm Thiên Chúa; kết hợp chúng ta với Chúa Giêsu và với Chúa Cha, nghĩa là với Thiên Chúa duy nhất và Ba Ngôi Và nếu tuổi trẻ mang trong mình những đam mê và tình yêu cháy bỏng, thì “Chúa Thánh Thần lại là suối nguồn của tuổi trẻ theo nghĩa
Trang 3tốt nhất”13 Ngài là ánh sáng, là tình yêu và là sức mạnh đổi mới, làm chúng ta say mê cuộc sống này: “Thiên Chúa đã đổ tình yêu của Người vào lòng chúng ta, nhờ Thánh Thần mà
Người ban cho chúng ta” (Rm 5,5)
Đồng sáng lập Giáo Hội của Chúa Kitô, Chúa Thánh Thần là Thần Khí của Giáo Hội Thánh Âutinh dạy rằng: “Bạn có muốn sống trong Thần Khí Chúa Kitô không? Hãy trở nên thân thể của Chúa Kitô”14 Thật vậy, qua Bí tích Rửa Tội chúng ta được tháp nhập vào thân thể của Chúa Kitô, được lãnh nhận Thần Khí và hết mọi ân sủng của Ngài Nhờ Thần Khí ấy, Chúa Thánh Thần đã hiệp nhất chúng ta lại trong nhiệm thể của Chúa Kitô, là Giáo Hội duy nhất, thánh thiện, công giáo và tông truyền
Chúng ta là hoa trái của sứ mạng Giáo Hội nhờ tác động của Chúa Thánh Thần Sự sống mà Chúa Thánh Thần ban phát trong ngày lễ Ngũ Tuần để khai sinh Giáo Hội, chính là
sự sống phục sinh của Chúa Kitô và cũng là sự sống vĩnh cửu đời sau Tin vào Chúa Kitô Phục Sinh, mỗi bạn trẻ hôm nay được mời gọi sống theo Thần Khí của Thánh Thần Nghĩa là sống với và sống cho tha nhân, sống kết hiệp sâu xa với Đấng “đã xuống đây để gánh lấy sự chết của chúng ta, và đã giết chết sự chết bằng sự sống dồi dào của Ngài”15 Để một ngày kia, khi xác loài người sống lại, chúng ta hy vọng được sống trong cùng một sự sống dồi dào ấy:
“Ai tin vào người Con thì được sự sống đời đời” (Ga 3,36)
K ết luận
“Đức tin dường như là một sự áp đặt, buộc con người hôm nay phải ngắn bó với những
gì thuộc ngày hôm qua và coi nó như một chuẩn mực mãi mãi”16 Nhưng thực tế, hành vi tin không chỉ dừng lại ở việc chấp nhận các tín điều, mà tin phải trở nên một thái độ sống căn bản của con người trong tương quan với Thiên Chúa, là cảm thức xác tín dựa trên cam kết cá nhân đối với Đấng mình tin nhận Có thể nói, đức tin là một hành trình sống động trên con
đường đi từ Tình Yêu đến tình yêu và trở về với Tình Yêu Vì “Thiên Chúa là Tình Yêu” (1
Ga 4,16) và “chỉ người nào yêu mến mới sinh bởi Thiên Chúa và đức ái làm cho chúng ta nên
con cái của Ngài”17
Ước mong những điểm trọng tâm của đức tin được trình bày ở trên trở nên lời mời gọi các bạn trẻ hãy tuyên xưng, sống và nuôi dưỡng đức tin ấy Sao cho từ việc nhận ra tình yêu của Thiên Chúa mà các bạn tin; từ việc tin vào Chúa Giêsu cứu độ mà các bạn sống; từ việc sống theo Thần Khí của Chúa Thánh Thần mà các bạn yêu mến Giáo Hội – “nơi Thiên Chúa hẹn hò, gặp gỡ con người; là hộ khẩu Chúa Giêsu chọn để hiện diện cụ thể và sống động; là chỗ Ngài gửi gắm Lời chân lý; là nơi Ngài ký thác nguồn ơn sủng thiêng liêng; là địa điểm Ngài ban lương thực cho sự sống đời đời”18
Để kết thúc, tôi muốn mời gọi các bạn trẻ hướng về một vị thánh sinh vào thế kỉ IV Ngài được mệnh danh là “Vị thánh của người trẻ hôm nay”19 Những kinh nghiệm tội lỗi và khát khao đi tìm chân lý của người trẻ Âutinh là minh chứng sắc đáng về tình yêu con người
bị Tình Yêu tuyệt đối thiêu đốt và chiếm đoạt Qua đó, chúng ta nhận ra đức tin bao giờ cũng
là ơn ban nhưng không của Thiên Chúa Như khi thánh nhân được ngụp lặn vào đức tin ấy, ngài đã thốt lên lời yêu rằng: “Ôi Đấng tốt đẹp rất cổ kính và rất tân kỳ! Con đã yêu Chúa quá muộn!…Chúa đã kêu gọi, đã gào thét, đã thắng sự điếc của con Chúa đã soi sáng, đã chiếu rọi, đã xua đuổi sự mù lòa của con Chúa tỏa mùi thơm của Chúa ra và con đã được hít lấy và đâm ra say mê Chúa Con đã được nếm Chúa và đâm ra đói khát Chúa; Chúa đã đụng tới con
và con ước ao sự bình an của Chúa”20
Trang 4Ph ần chú thích
1 ĐGH B ÊNÊĐÍCTÔ XVI, Ánh sáng th ế gian, NXB Tôn Giáo 2011, tr.172
2 ĐGH P HANXICÔ , Tông huấn Niềm vui của Tin Mừng (24-11-2013), 64
3 X.ĐGH G IOAN P HAOLÔ II, S ứ điệp nhân ngày Quốc tế Giới trẻ lần VI (24.3.1991), 1
4 Â UTINH, T ự Thuật, dg ĐGM Nguyễn Khắc Ngữ, LHNB., 2009, I, 1 ,1, tr.15
5 X ĐGH P HANXICÔ , Tông huấn Chúa Kitô đang sống (25-03-2019), 114
6 B ÊNÊĐÍCTÔ XVI, Ni ềm vui đức tin, NXB Hồng Đức, 2013, tr.13
7 ĐGH G IOAN P HAOLÔ II, Thông điệp Đức tin và Lý trí (14-09-1998), số 29
8 G IUSE P HẠM Đ ÌNH N GỌC SJ., Người trẻ sống đạo thời hiện đại, NXB Tôn Giáo, 2020, tr.110
9 ĐGH P HANXICÔ, Chỉ có Tình Yêu sẽ cứu chúng ta, NXB Cát Phú, 2018, tr.43
10 J OSEPH R ATZINGER ,Thiên Chúa và tr ần thế, NXB Tôn Giáo, 2011, tr 198
11 J OSEPH R ATZINGER , Đấng chịu đâm thâu – Tiếp cận Kitô học thiêng liêng, NXB Tôn Giáo, 2009, tr.219
12 X ĐGH P HANXICÔ , Tông huấn Chúa Kitô đang sống (25-03-2019), 1
13 X ĐGH P HANXICÔ , Tông huấn Chúa Kitô đang sống (25-03-2019), 133
14 Trích l ại trong: ĐGH B ÊNÊĐÍCTÔ XVI, Ni ềm vui đức tin, NXB Hồng Đức, 2013, tr.68
15 X Â UTINH, T ự Thuật, dg ĐGM Nguyễn Khắc Ngữ, 2009, lhnb., IV, 12, 19, tr.104
16 J OSEPH R ATZINGER , Đức tin Kitô giáo hôm qua và hôm nay, dg Athanasiô Nguyễn Quốc Lâm và Phạm
H ồng Lam, NXB Tôn Giáo, 2009, tr.51
17 X Â UTINH, Chú gi ải thư thứ nhất của thánh Gioan, V, 6-7
18 J ORATHE N ẮNG T ÍM , Người trẻ còn tin?, NXB Tôn Giáo, 2014, tr.50
19 X J ORATHE N ẮNG T ÍM, Augustinô, vị thánh của người trẻ hôm nay, NXB Tôn Giáo, 2016, tr.173
20 Â UTINH, T ự Thuật, dg ĐGM Nguyễn Khắc Ngữ, LHNB., 2009, X, 25, 38, tr 310-311