MÔN: LÝ LUẬN DÂN TỘC VÀ QUAN HỆ DÂN TỘC Ở VIỆT NAM

2 Bài 2 Quan hệ dân tộc trên thế giới hiện nay Câu 1: Quan hệ dân tộc trên thế giới hiện nay có xu hướng nào và tác động đến Việt Nam như thế - Biểu hiện, đặc điểm và xu hướng của quan h

MÔN: LÝ LUẬN DÂN TỘC VÀ QUAN HỆ DÂN TỘC Ở VIỆT NAM

I MỤC TIÊU MÔN HỌC

1 Tên môn học: Lý luận dân tộc và quan hệ dân tộc ở Việt Nam

2 Mục tiêu môn học:

- Về kiến thức

+ Hệ thống những nội dung cơ bản của Chủ nghĩa Mác - Lê nin, tư tưởng Hồ Chí Minh về dân tộc và quan hệ dân tộc + Quan điểm, đường lối của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước Việt Nam về dân tộc và quan hệ dân tộc

- Về kỹ năng

+ Phân tích, đánh giá thực trạng, tư vấn, tham mưu cho các cấp ủy Đảng, chính quyền xây dựng và tổ chức thực hiện chính sách về dân tộc

+ Nhận diện và đấu tranh phản bác các quan điểm lệch lạc, sai trái, thù địch lợi dụng vấn đề dân tộc để chống phá cách mạng Việt Nam

- Về tư tưởng

+ Thống nhất nhận thức, quan điểm, trách nhiệm của mỗi cán bộ, đảng viên, của hệ thống chính trị và toàn xã hội về vấn

đề dân tộc

+ Rèn luyện bản lĩnh chính trị, tích cực tham gia đấu tranh phản bác những quan điểm lệch lạc, sai trái, thù địch về vấn đề dân tộc

3 Môn học bao gồm 7 bài:

Bài 1: Chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về dân tộc và quan hệ dân tộc (5 tiết)

Bài 2: Quan hệ dân tộc trên thế giới hiện nay (5 tiết).

Bài 3: Quan hệ dân tộc ở Việt Nam hiên nay (5 tiết)

Bài 4: Quan hệ dân tộc và Tôn giáo ở Việt Nam hiện nay (5 tiết)

Bài 5: Thiết chế xã hội truyền thống trong xây dựng hệ thống chính trị vùng dân tộc thiểu số ở Việt Nam hiện nay (5 tiết) Bài 6: Chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước Việt Nam thời kỳ đổi mới (5 tiết)

Bài 7: Quản lý nhà nước về công tác dân tộc ở Việt Nam hiện nay (5 tiết)

II NỘI DUNG

STT Tên bài giảng Câu hỏi cốt lõi

Nội dung (nêu các ý chính phải trả lời của từng câu hỏi cốt lõi)

Câu hỏi kiểm tra quá trình học tập của học viên (trước và sau giờ lên lớp)

1 Bài 1: Chủ nghĩa

Mác - Lênin, tư

tưởng Hồ Chí

Minh về dân tộc

và quan hệ dân

tộc

Câu 1: Những nội dung cơ bản của chủ nghĩa Mác

-Lê nin, tư tưởng Hồ Chí Minh về dân tộc và quan

hệ dân tộc là gì?

- Chủ nghĩa Mác Lênin về dân tộc và quan hệ dân tộc:

+ Chủ nghĩa Mác - Lê nin về dân tộc + Chủ nghĩa Mác - Lê nin về quan hệ dân tộc

- Tư tưởng Hồ Chí Minh về dân tộc và quan hệ dân tộc:

+ Tư tưởng Hồ Chí Minh về dân tộc + Tư tưởng Hồ Chí Minh về quan hệ dân tộc

Trước:

- Đồng chí hiểu như thế nào về dân tộc và quan hệ dân tộc?

- Quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin về dân tộc gồm những nội dung nào?

- Quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lê nin về quan hệ dân tộc gồm những nội

dung nào?

- Tư tưởng Hồ Chí Minh

về dân tộc gồm những nội dung nào?

- Tư tưởng Hồ Chí Minh

về quan hệ dân tộc gồm những nội dung nào?

Sau:

- Đồng chí rút ra vấn đề cốt lõi gì sau khi học xong chuyên đề này?

- Đồng chí vận dụng nội dung nào? Vận dung như thế nào trong lĩnh vực công tác (hoặc địa phương nơi sinh sống, làm việc)?

Câu 2: Đảng cộng sản Việt Nam đã vận dụng quan điểm của chủ nghĩa Mác

-Lê nin, tư tưởng Hồ Chí Minh về dân tộc trong thời

kỳ đổi mới như thế nào?

- Nội dung vận dụng:

+ Về bình đẳng dân tộc + Về đoàn kết dân tộc + Về tôn trọng, giúp nhau cùng phát triển

- Quan tâm phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi

Câu 3: Cán bộ lãnh đạo, quản lý cần làm gì để vận dụng quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trong công tác dân tộc ở Việt Nam (hoặc địa phương)?

- Nắm vững quan điểm của Đảng và Nhà nước về dân tộc và quan hệ dân tộc

- Chủ động, sáng tạo trong giải quyết các vấn đề dân tộc

2

Bài 2 Quan hệ

dân tộc trên thế

giới hiện nay

Câu 1: Quan hệ dân tộc trên thế giới hiện nay có

xu hướng nào và tác động đến Việt Nam như thế

- Biểu hiện, đặc điểm và xu hướng của quan hệ dân tộc trên thế giới hiện nay:

+ Khái quát về các dân tộc và ngữ hệ trên thế giới

Trước:

- Quan hệ dân tộc trên thế giới hiện nay được biểu hiện ở những vấn đề nào?

nào? + Đặc điểm quan hệ dân tộc trên thế giới

+ Các xu hướng quan hệ dân tộc trên thế giới

- Tác động của quan hệ dân tộc trên thế giới đến Việt Nam và định hướng giải quyết:

+ Tác động của quan hệ dân tộc trên thế giới đến Việt Nam

+ Định hướng giải quyết vấn đề dân tộc

- Đặc điểm và xu hướng của quan hệ dân tộc trên thế giới hiện nay bao gồm những nội dung nào?

- Quan hệ dân tộc trên thế giới tác động đến Việt Nam như thế nào?

- Định hướng giải quyết vấn đề dân tộc ở Việt Nam

là gì?

Sau:

- Đồng chí rút ra vấn đề cốt lõi gì sau khi học xong chuyên đề này?

- Đồng chí vận dụng nội dung nào? Vận dung như thế nào trong lĩnh vực công tác (hoặc địa phương nơi sinh sống, làm việc)?

Câu 2: Quan điểm của

Đảng về giải quyết tác

động vấn đề dân tộc trên

thế giới đến Việt Nam như

thế nào?

- Đánh giá của Đảng về tình hình dân tộc trên thế giới:

+ Chủ nghĩa dân tộc, cực đoan, xung đột cục bộ, sắc tộc, tôn giáo là những thách thức lớn đe dọa sự ổn định và phát triển ở một số khu vực, quốc gia

+ Âm mưu của các thế lực thù địch lợi dụng vấn đề dân tộc ở Việt Nam

- Lãnh đạo, chỉ đạo trong thực hiện công tác dân tộc:

+ Ban hành văn bản chỉ đạo, điều hành

+ Tổ chức thực hiện và kiểm tra, giám sát về công tác dân tộc

Câu 3: Cán bộ lãnh đạo,

quản lý cần làm gì để nhận

diện, xử lý những vấn đề dân tộc trên thế giới tác động đến Việt Nam (và địa phương)?

- Nhận thức được tác động của xu hướng dân tộc trên thế giới đến Việt Nam;

- Chủ động sáng tạo trong giải quyết vấn

đề dân tộc

3 Bài 3: Quan hệ

dân tộc ở Việt

Nam hiện nay

Câu 1: Quan hệ dân tộc ở Việt Nam hiện nay có những nội dung cơ bản nào?

- Những hình thức quan hệ dân tộc và nhân tố ảnh hưởng đến quan hệ dân tộc

ở Việt Nam:

+ Các hình thức quan hệ dân tộc ở Việt Nam

+ Những nhân tố ảnh hưởng đến quan hệ dân tộc ở Việt Nam

- Nội dung quan hệ dân tộc ở Việt Nam hiện nay:

+ Quan hệ giữa các tộc người với quốc gia - dân tộc Việt Nam

+ Quan hệ giữa tộc người đa số với các

Trước:

- Quan hệ dân tộc ở Việt Nam bao gồm những hình thức nào?

- Những nhân tố nào ảnh hưởng đến quan hệ dân tộc

ở Việt Nam?

- Quan hệ dân tộc ở Việt Nam hiện nay bao gồm những nội dung nào?

- Quan hệ dân tộc ở Việt Nam hiện nay đang đặt ra

tộc người thiểu số + Quan hệ giữa các tộc người thiểu số + Quan hệ trong nội bộ tộc người + Quan hệ tộc người xuyên/liên biên giới

vấn đề gì?

- Định hướng giải quyết quan hệ dân tộc ở Việt Nam là gì?

Sau:

- Đồng chí rút ra vấn đề cốt lõi gì sau khi học xong chuyên đề này?

- Đồng chí vận dụng nội dung nào? Vận dung như thế nào trong lĩnh vực công tác (hoặc địa phương nơi sinh sống, làm việc)?

Câu 2: Quan điểm của

Đảng về giải quyết mối

quan hệ dân tộc ở Việt

Nam như thế nào?

- Những vấn đề đặt ra trong quan hệ dân tộc ở Việt Nam hiện nay:

+ Vấn đề khai thác, sử dụng tài nguyên thiên nhiên

+ Tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống, hôn nhân xuyên biên giới

- Định hướng giải quyết quan hệ dân tộc

ở Việt Nam:

+ Về nhận thức + Về hoàn thiện thể chế + Về tổ chức thực hiện

Câu 3: Cán bộ lãnh đạo,

quản lý cần làm gì để giải

quyết những vấn đề nảy

sinh trong quan hệ dân tộc

- Nắm vững tình hình quan hệ dân tộc ở Việt Nam

- Chủ động sáng tạo trong giải quyết vấn

đề quan hệ dân tộc

ở Việt Nam (hoặc địa phương)?

4 Bài 4: Quan hệ

dân tộc và tôn

giáo ở Việt Nam

hiện nay

Câu 1: Quan hệ dân tộc và tôn giáo ở Việt Nam hiện nay có những biểu hiện chủ yếu nào?

- Nội dung quan hệ dân tộc - tôn giáo ở Việt Nam:

+ Về quan hệ dân tộc và tôn giáo + Những biểu hiện chủ yếu của quan hệ dân tộc và tôn giáo ở Việt Nam hiện nay

- Các yếu tố tác động đến quan hệ dân tộc và tôn giáo ở Việt Nam:

+ Yếu tố trong nước + Yếu tố quốc tế

Trước:

- Quan hệ dân tộc và tôn giáo có những nội dung nào?

- Quan hệ dân tộc và tôn giáo có những biểu biện chủ yếu nào?

- Những yếu tố nào tác động đến quan hệ dân tộc

và tôn giáo ở Việt Nam hiện nay?

- Quan điểm và giải pháp giải quyết quan hệ dân tộc

và tôn giáo ở Việt Nam gồm những nội dung cơ bản nào?

Sau:

Câu 2: Quan điểm của Đảng về giải quyết quan

hệ dân tộc và tôn giáo ở Việt Nam hiện nay như thế nào?

- Nội dung quan điểm của Đảng về giải quyết quan hệ dân tộc và tôn giáo:

+ Tăng cường mối quan hệ tốt đẹp giữa dân tộc và tôn giáo

+ Giải quyết mối quan hệ dân tộc và tôn giáo phải đảm bảo quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo, quyền của các dân tộc thiểu số

- Giải pháp giải quyết tốt quan hệ dân tộc và tôn giáo ở Việt Nam hiện nay:

+ Nhận thức đúng về vấn đề dân tộc và tôn giáo

+ Phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội

vùng dân tộc thiểu số

- Đồng chí rút ra vấn đề cốt lõi gì sau khi học xong chuyên đề này?

- Đồng chí vận dụng nội dung nào? Vận dung như thế nào trong lĩnh vực công tác (hoặc địa phương nơi sinh sống, làm việc)?

Câu 3: Cán bộ lãnh đạo, quản lý cần làm gì để giải quyết vấn đề nảy sinh trong quan hệ dân tộc và tôn giáo ở Việt Nam (hoặc địa phương)?

- Nắm vững tình hình quan hệ dân tộc và tôn giáo ở Việt Nam;

- Chủ động sáng tạo trong giải quyết vấn

đề quan hệ dân tộc và tôn giáo

5 Bài 5: Thiết chế

xã hội truyền

thống trong xây

dựng hệ thống

chính trị vùng dân

tộc thiểu số ở

Việt Nam hiện

nay

Câu 1: Thiết chế xã hội truyền thống có ảnh hướng như thế nào đến xây dựng

hệ thống chính trị vùng dân tộc thiểu số ở Việt Nam hiện nay?

- Đặc điểm của thiết chế xã hội truyền thống:

+ Phong phú, đa dạng + Bị tác động, chi phối bởi trình độ phát triển kinh tế

+ Đan xen, chồng lấn

- Ảnh hưởng của thiết chế xã hội truyền thống:

Trước:

- Thiết chế xã hội truyền thống vùng dân tộc thiểu

số ở Việt Nam có đặc điểm gì?

- Hệ thống chính trị cơ sở vùng dân tộc thiểu số có đặc điểm gì?

+ Khái quát về hệ thống chính trị vùng dân tộc thiểu số

+ Ảnh hưởng tích cực + Ảnh hưởng tiêu cực

- Thiết chế xã hội truyền thống ảnh hưởng như thế nào tới hệ thống chính trị vùng dân tộc thiểu số?

- Giải pháp phát huy giá trị của thiết chế xã hội truyền thống bao gồm những nội dung cơ bản nào?

Sau:

- Đồng chí rút ra vấn đề cốt lõi gì sau khi học xong chuyên đề này?

- Đồng chí vận dụng nội dung nào? Vận dung như thế nào trong lĩnh vực công tác (hoặc địa phương nơi sinh sống, làm việc)?

Câu 2: Quan điểm của

Đảng về thiết chế xã hội

truyền thống trong xây

dựng hệ thống chính trị

vùng dân tộc thiểu số như

thế nào?

- Nôi dung quan điểm của Đảng:

+ Tuyên truyền, nâng cao nhận thức của cán bộ và người dân

+ Phát huy những giá trị tốt đẹp của thiết chế xã hội truyền thống

- Giải pháp phát huy vai trò của thiết chế

xã hội truyền thống:

+ Củng cố thiết chế làng, bản, buôn, phum, sóc

+ Phát huy vai trò của người có uy tín trong cộng đồng

+ Phát huy những giá trị của luật tục

Câu 3: Cán bộ lãnh đạo,

quản lý cần làm gì để phát

huy giá trị và khắc phục

hạn chế của thiết chế xã

- Nắm vững quan điểm của Đảng về thiết chế xã hội truyền thống và tác động của thiết chế này tới hệ thống chính trị vùng dân tộc thiểu số;

hội truyền thống trong xây dựng hệ thống chính trị vùng dân tộc thiểu số ở Việt Nam (và địa phương)?

- Chủ động sáng tạo giải quyết những vấn đề phát sinh từ thiết chế xã hội truyền thống trong xây dựng hệ thống chính trị ở cơ sở

Bài 6: Chính sách

dân tộc của Đảng

và Nhà nước Việt

Nam thời kỳ đổi

mới

Câu 1: Chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước Việt Nam thời kỳ đổi mới

có những nội dung cơ bản nào?

- Nguyên tắc xây dựng và thực hiện chính sách dân tộc:

+ Bình đẳng giữa các dân tộc + Đoàn kết giữa các dân tộc + Tôn trọng, giúp nhau cùng phát triển

- Nội dung chính sách dân tộc thời kỳ đổi mới:

+ Về chính trị + Về kinh tế + Về văn hóa - xã hội + Về quốc phòng an ninh

Trước:

- Nguyên tắc xây dựng và thực hiện chính sách dân tộc bao gồm những nội dung nào?

- Những nội dung chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước thời kỳ đổi mới

là gì?

- Những thành tựu và hạn chế trong xây dựng và thực hiện chính sách dân tộc thời kỳ đổi mới là gì?

- Thực hiện chính sách dân

Câu 2: Những vấn đề đặt

ra về hoàn thiện chính sách dân tộc ở Việt Nam hiện nay là gì?

- Thành tựu và hạn chế trong thực hiện chính sách dân tộc:

+ Thành tựu + Hạn chế

+ Nguyên nhân.

- Phương hướng và giải pháp tăng cường hiệu quả xây dựng và thực hiện chính sách dân tộc:

+ Phương hướng + Giải pháp

tộc hiện nay đặt ra những vấn đề cần lưu ý nào?

- Phương hướng và giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách dân tộc hiện nay là gì?

Sau:

- Đồng chí rút ra vấn đề cốt lõi gì sau khi học xong chuyên đề này?

- Đồng chí vận dụng nội dung nào? Vận dung như thế nào trong lĩnh vực công tác (hoặc địa phương nơi sinh sống, làm việc)?

Câu 3: Cán bộ lãnh đạo, quản lý cần làm gì để nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách dân tộc ở Việt Nam (và địa phương)?

- Nắm vững quan điểm của Đảng về xây dựng và thực hiện chính sách dân tộc;

- Chủ động sáng tạo trong tham mưu xây dựng và thực hiện chính sách dân tộc ở địa phương/đơn vị

Bài 7: Quản lý

nhà nước về công

tác dân tộc ở Việt

Nam hiện nay

Câu 1: Quản lý nhà nước

về công tác dân tộc ở Việt Nam hiện nay có những nội dung cơ bản nào?

- Nội dung, phương pháp và tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về công tác dân tộc:

+ Nội dung quản lý nhà nước về công tác dân tộc

Trước:

- Quản lý nhà nước về công tác dân tộc bao gồm những nội dung nào?

- Quản lý nhà nước về

+ Phương pháp quản lý nhà nước về công tác dân tộc

+ Tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về công tác dân tộc

- Thành tựu và hạn chế trong quản lý nhà nước về công tác dân tộc:

+ Thành tựu + Hạn chế

công tác dân tộc bao gồm những phương pháp nào?

- Tổ chức bộ máy làm công tác dân tộc ở Việt Nam hiện nay như thế nào?

- Các yếu tố tác động và những vấn đề đặt ra trong quản lý nhà nước về dân tộc là gì?

- Giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về công tác dân tộc gồm những nội dung nào?

Sau:

- Đồng chí rút ra vấn đề cốt lõi gì sau khi học xong chuyên đề này?

- Đồng chí vận dụng nội

Câu 2: Những vấn đề đặt

ra về hoàn thiện quản lý

nhà nước về công tác dân

tộc ở Việt Nam là gì?

- Những yếu tố tác động tới quản lý nhà nước về công tác dân tộc:

+ Tổ chức và hoạt động của hệ thống chính trị

+ Các yếu tố về điều kiện địa lý, văn hóa, lịch sử, phong tục tập quán

+ Toàn cầu hóa và cách mạng khoa học công nghệ

- Những vấn đề đặt ra và giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về công tác dân tộc:

+ Vấn đề đặt ra