đơn vị tính của PS, PD là ngàn đồng/ chuyến a Anh/Chị hãy xác định trạng thái cân bằng của thị trường dịch vụ xe buýt ở tuyến đường này với giả định không có biến dạng thị trường do thuế
Trang 1Câu 1 Phân tích Chính sách trợ cấp đối với hàng phi ngoại thương
Hàm số cầu và hàm số cung của dịch vụ xe buýt từ Quận 14 đến Quận 15 được ước lượng như sau: PD = -2QD + 250; PS = 3QS + 15
Trong đó, đơn vị tính của QS,QD là chuyến/ ngày
đơn vị tính của PS, PD là ngàn đồng/ chuyến
a) Anh/Chị hãy xác định trạng thái cân bằng của thị trường dịch vụ xe buýt ở tuyến đường này với giả định không có biến dạng thị trường do thuế, trợ cấp hay độc quyền b) Trên thực tế chính quyền thành phố có trợ cấp cho các công ty xe buýt với tỷ lệ trợ cấp
là k = 10% tính trên giá cầu Anh/chị hãy xác định :
Số chuyến xe buýt có khách mỗi ngày ở tuyến đường này
Mức giá hành khách phải trả cho mỗi chuyến xe (giá cầu)
Mức giá các công ty xe buýt nhận được sau cùng, tính trên mỗi chuyến xe có khách, kể cả phần trợ cấp của chính quyền thành phố (giá cung)
Theo Anh/Chị, ai là người được lợi, và ai là người bị thiệt từ chính sách trợ cấp này? Lợi hay thiệt bao nhiêu?
Tổng tác động của chính sách trợ cấp này là gì? ( Tổng phúc lợi xã hội tăng hay giảm? Tăng hay giảm bao nhiêu?)
Câu 2 Phân tích Chính sách thuế đối với hàng phi ngoại thương
Giả sử mức cung, cầu của thị trường dịch vụ taxi hiện tại là:
(S) : PS = (6/5)QS + 40, và
(D) : PD = (-4/5)QD + 150
Trong đó, đơn vị tính của QS, QD là ngàn chuyến/ ngày, và
đơn vị tính của PS, PD là ngàn đồng/chuyến
a) Anh/Chị hãy xác định trạng thái cân bằng của thị trường dịch vụ taxi
b) Bây giờ Chính phủ đánh thuế giá trị gia tăng đối với ngành kinh doanh dịch vụ taxi với mức thuế suất là 10% Anh/Chị hãy xác định số chuyến taxi có khách bình quân mỗi ngày, giá mỗi chuyến taxi bình quân khách phải trả và giá mỗi chuyến taxi bình quân các công ty taxi nhận được sau khi đã nộp thuế
c) Tổng số tiền thuế chính phủ thu được là bao nhiêu mỗi ngày?
d) Ai là người chịu thuế? Căn cứ nào biện minh cho câu trả lời của Anh/Chị?
Câu 3 Tác đ ộng của chính sách giảm thuế nhập khẩu
Trong tiến trình hội nhập vào khu vực mậu dịch tự do ở Đông Nam Á, đầu năm 2006 Chính phủ Việt Nam phải giảm thuế suất nhập khẩu mặt hàng X từ 40% xuống còn 10% Mức giá trong nước lúc chưa giảm thuế nhập khẩu là 280 USD (để đơn giản, giả sử không có thuế VAT) Khi giảm thuế, lượng nhập khẩu mặt hàng này tăng gấp đôi
a) Anh/Chị hãy xác định mức giá trong nước khi thuế nhập khẩu đã giảm
b) Trên một đồ thị có ghi chú rõ ràng, Anh/Chị hãy chỉ ra sự thay đổi của giá cả trong
nước, sự thay đổi của lượng cung , lượng cầu trong nước và sự thay đổi trong lượng nhập khẩu khi giảm thuế
c) Thêm những ký hiệu thích hợp ở đồ thị trên, Anh Chị hãy phân tích ai được lợi, ai
bị thiệt từ chính sách giảm thuế này Khoản thuế nhập khẩu thu được của chính phủ tăng hay giảm? Tổng phúc lợi xã hội tăng hay giảm?
Trang 2
Caâu 4 Các phương án trợ cấp
Chủ tịch quận 15 đang quản lý một ngân sách của Quận là 200 tỷ đồng và dự kiến chi hết trong năm 2005 Ngoài ra, theo kế hoạch, Quận 15 sẽ được nhận tài trợ từ ngân sách của Thành phố để bổ sung vào ngân sách của quận Chủ tịch quận 15 được quyền chọn lựa một trong ba chương trình tài trợ sau đây :
1) Một khoản tài trợ 100 tỷ đồng từ ngân sách của Thành phố và Chủ tịch Quận 15
được toàn quyền quyết định đầu tư vào bất cứ ngành nào của Quận
2) Một khoản tài trợ 100 tỷ đồng từ ngân sách của Thành phố với ràng buộc là Chủ
tịch Quận 15 chỉ được đầu tư cho giáo dục
3) Một khoản tài trợ cho giáo dục của Quận từ ngân sách của Thành phố với ràng
buộc là ngân sách Quận phải chi đối ứng 100% Tài trợ yêu cầu chi đối ứng 100% có nghĩa là nếu quận chi cho giáo dục từ ngân sách của quận bao nhiêu tiền thì ngân sách thành phố cũng sẽ trợ cấp thêm cho quận đúng bấy nhiêu tiền để đầu tư tiếp cho giáo dục (cũng giống như được giảm giá 50%) Khoản tài trợ này cho Quận 15 tối đa là 100 tỷ đồng
a) Trên một đồ thị có ghi chú rõ ràng với ngân sách chi cho giáo dục thể hiện ở trục
hoành và ngân sách chi cho các lãnh vực còn lại trên trục tung, Anh/chị hãy vẽ bốn
đường giới hạn ngân sách: không có tài trợ, tài trợ không ràng buộc ngành đầu tư (chương trình 1), tài trợ thẳng cho giáo dục (chương trình 2), và tài trợ cho giáo dục có yêu cầu chi đối ứng (chương trình 3)
b) Giả sử những năm qua Quận 15 đã đầu tư nhiều cho ngành giáo dục và năm 2005
Chủ tịch Quận 15 dự kiến chi cho giáo dục dưới 100 tỷ thì Anh/Chị sẽ tư vấn cho Chủ tịch Quận 15 chọn chương trình tài trợ nào? Vì sao?
c) Nếu Chủ tịch Quận 15 dự kiến chi cho giáo dục với khoản tiền từ 100 tỷ đến 180 tỷ
thì Anh/Chị sẽ tư vấn cho Chủ tịch Quận 15 chọn chương trình tài trợ nào? Vì sao? d) Còn nếu Chủ tịch Quận 15 nhận thấy cơ sở vật chất của ngành giáo dục Quận 15
quá kém và muốn đầu tư đáng kể cho giáo dục trong năm 2005 Số tiền tối thiểu mà ông ta định đầu tư cho giáo dục là 220 tỷ Với trường hợp này, Anh/Chị sẽ tư vấn cho Chủ tịch Quận 15 chọn chương trình tài trợ nào? Vì sao?
Câu 5 Độc quyền và kiểm soát độc quyền
Đường cầu thị trường của hàng hoá X trong mỗi tháng được thể hiện bởi phương trình: P= -Q +100 Trong đó P là mức giá, đơn vị tính là ngàn đồng/sản phẩm; Q là số lượng cầu, đơn
vị tính là ngàn sản phẩm
Hàng hoá X được cung ứng bởi một doanh nghiệp độc quyền Chi phí biên của doanh nghiệp không đổi theo sản lượng sản xuất và bằng 40 ngàn đồng/ sản phẩm Chi phí cố định của doanh nghiệp được phân bổ trong mỗi tháng là 200 triệu đồng
a) Anh/chị hãy xác định sản lượng cung ứng, mức giá bán, lợi nhuận của doanh nghiệp, thặng dư của người tiêu dùng, thặng dư của nhà sản xuất, thặng dư toàn xã hội và tổn thất xã hội do độc quyền gây ra
b) Nếu chính phủ khống chế mức giá tối đa đối với doanh nghiệp độc quyền để không
có tổn thất xã hội thì mức giá ấy bằng bao nhiêu? Thặng dư của người tiêu dùng là bao
Trang 3nhiêu? Để doanh nghiệp có thể tiếp tục hoạt động thì số tiền tối thiểu chính phủ cần trợ cấp cho doanh nghiệp là bao nhiêu?
c) Theo anh/chị, trường hợp nào thì chính phủ nên quản lý doanh nghiệp độc quyền bằng giá tối đa, còn trường hợp nào thì chính phủ lại quản lý doanh nghiệp độc quyền bằng chính sách thuế Hãy giải thích
Câu 6 Thị trường yếu tố sản xuất
Xuất lượng của doanh nghiệp ABC phụ thuộc vào số lượng vốn và lao động đưa vào sử dụng và được ước lượng dưới dạng hàm sản xuất Cobb-Douglas như sau:
Q = F(K,L) = 2*K*L1/2
Trong đó Q là số lượng sản phẩm sản xuất được, K là số lượng vốn và L là số lượng lao động
sử dụng trong quá trình sản xuất
a) Hiện tại doanh nghiệp đang sử dụng vốn với số lượng cố định là 40 đơn vị (K= 40) Anh /Chị hãy viết hàm năng suất biên của lao động (MPL)
b) Anh/ Chị hãy viết phương trình đường cầu của doanh nghiệp về yếu tố lao động; Biết rằng doanh nghiệp bán sản phẩm trong thị trường cạnh tranh hòan hảo với mức giá là
P = 4$
c) Nếu doanh nghiệp ABC thuê lao động trong thị trường cạnh tranh với đơn giá là 5$ (w
= 5) thì doanh nghiệp sẽ thuê bao nhiêu lao động để đạt lợi nhuận tối đa? Tổng tiền lương doanh nghiệp phải trả là bao nhiêu?
d) Mức sản lượng doanh nghiệp cung ứng ra thị trường là bao nhiêu?
e) Lợi nhuận của doanh nghiệp là bao nhiêu? Biết đơn giá của vốn là r = 10$
Câu 7 Phân tích chính sách giảm thuế nhập khẩu
a) Theo như cam kết khi gia nhập WTO, chính phủ Việt Nam đã giảm thuế nhập khẩu mặt hàng X từ mức thuế suất 20% xuống còn 10% Anh chị hãy phân tích tác động của chính sách giảm thuế đối với mặt hàng X
b) Lạm phát của nền kinh tế Việt Nam hiện nay là chủ đề nổi bậc được các nhà kinh tế bàn luận nhiều vào đầu tháng tám năm nay Chính phủ Việt Nam đưa ra và thực hiện nhiều giải pháp hòng kềm chế tỷ lệ lạm phát năm 2007 dưới hai con số Trong đó nổi bậc là kiểm soát cung tiền, kiểm soát chi tiêu công của chính phủ và có cả giải pháp giảm thuế nhập khẩu mấy chục mặt hàng
Theo như lời của các nhà làm chính sách đã được công bố rộng rãi trên các báo hồi giữa tháng tám năm nay, khi thực hiện giải pháp giảm thuế nhập khẩu để ổn định lạm phát thì cái giá phải trả là ngân sách giảm thu 1.000 tỷ đồng
Trong phạm vi của bài tập này, không yêu cầu Anh/Chị bình luận giải pháp giảm thuế nhập khẩu có hữu hiệu trong việc góp phần làm giảm lạm phát hay không mà chỉ yêu cầu Anh/Chị đưa ra nhận định về con số giảm thu ngân sách 1.000 tỷ đồng có đáng tin cậy không? Anh/Chị hãy giải thích rõ ràng cho nhận định của mình
Chú thích: Bài tập này được sọan vào tháng 10/2007
Trang 4Câu 8 Lựa chọn trong điều kiện không chắc chắn
Anh Tâm đang xem xét một phương án đầu tư ngắn hạn Số tiền bỏ ra ban đầu là 50 triệu đồng Nếu diễn biến thị trường theo chiều hướng thuận lợi thì cuối năm anh Tâm thu được lợi nhuận sẽ là 15 triệu đồng Ngược lại, nếu thị trường không thuận lợi thì anh bị lỗ 5 triệu đồng Xác suất thị trường thuận lợi và không thuận lợi bằng nhau và bằng 0.5
Nếu anh Tâm không đầu tư vào phương án này thì anh sẽ gởi 50 triệu vào ngân hàng với lãi suất được bảo đảm chắc chắn là 10%/năm
Giả thiết sở thích của anh Tâm về thu nhập được thể hiện bởi hàm thỏa dụng U(I) = ln(I) Trong đó, ln là logarit tự nhiên và I là thu nhập với đơn vị tính là triệu đồng
1 Anh/Chị hãy vẽ đường biểu diễn hàm thỏa dụng về thu nhập của anh Tâm
và nhận xét về thái độ của anh ta đối với rủi ro
2 Anh Tâm có đầu tư vào phương án này không? Nếu có thì tại sao, còn nếu không thì xác suất thị trường thuận lợi tối thiểu là bao nhiêu thì mới đủ hấp dẫn anh Tâm đầu tư vào dự án này?
Câu 9: Độ co giãn của cầu và thuế
Theo một nghiên cứu của giáo sư David Levy, trường Đại học Georgetown ở thủ đô
Washington - Mỹ, tăng giá thuốc lá có thể cứu sống 7,4 triệu người trong tổng số 290 triệu người hút thuốc lá tại 41 quốc gia được nghiên cứu từ nay cho đến năm 2050
Căn cứ vào kết quả nghiên cứu này, chính phủ nước Không Khói Thuốc quyết định tăng giá thuốc lá nhằm giảm số người hút thuốc
Để làm được việc này, chính phủ cần biết được độ co giãn của cầu theo giá của thuốc lá, vì vậy họ đến các anh chị nhờ tư vấn:
a) Liệu thuốc lá có phải là một mặt hàng có độ co giãn mạnh theo giá không?
b) Nếu chính phủ tăng giá thuốc lá, chính sách này sẽ có tác dụng mạnh mẽ hơn trong ngắn hạn hay trong dài hạn?
c) Cuối cùng, các nhà nghiên cứu của nước Không Khói Thuốc tính toán được độ co giãn của cầu theo giá của thuốc lá là -0,2 Nếu giá thuốc là 6$ một bao thuốc, và chính phủ muốn giảm một phần tư số người hút thuốc (chính xác là giảm ¼ lượng thuốc tiêu thụ) Hỏi chính phủ cần tăng giá một bao thuốc lên bao nhiêu?
Câu 10 Phân bổ sản lượng giữa hai nhà máy trực thuộc
Một doanh nghiệp có hai nhà máy trực thuộc Doanh nghiệp ký được hợp đồng với đối tác tiêu thụ số lượng Q0.
a Doanh nghiệp phân bổ sản lượng sản xuất giữa 2 nhà máy trực thuộc theo nguyên tắc nào để chi phí sản xuất của doanh nghiệp là thấp nhất? Chi phí cố định của mỗi nhà máy có ảnh hưởng đến việc ra quyết định trong trường hợp này không?
b Nhà máy nào sẽ sản xuất nhiều hơn khi MC1= Q1 + 50 và MC2= Q2 + 30
c Sản lượng Q0 được phân bổ sản xuất như thế nào khi MC1= Q1 + 20 và MC2= Q2 + 20
d Sản lượng Q được phân bổ sản xuất như thế nào khi MC= 40 và MC= 40
Trang 5e Sản lượng Q0 được phân bổ sản xuất như thế nào khi MC1= 45 và MC2= 40
Câu 11 Phân biệt giá cấp 1 hoàn hảo
Một doanh nghiệp độc quyền có hàm chi phí biên MC = 2Q +20, chi phí cố định TFC= 2.000
và hàm doanh thu biên MR = -2Q +230
Anh/chị hãy tính toán và điền vào bảng tóm tắt dưới đây
Sản lượng bán
Giá bán
Thặng dư của người tiêu dùng
Doanh thu của nhà sản xuất
Thặng dư của nhà sản xuất
Lợi nhuận của nhà sản xuất
Câu 12 Phân biệt giá cấp 3
Một doanh nghiệp có hai nhóm khách hàng Mức sẵn lòng chi trả của mỗi nhóm cho sản phẩm của doanh nghiệp thể hiện qua phương trình đường cầu dưới đây
Nhóm khách hàng thứ nhất: P1 = -0,5Q1 + 220
Nhóm khách hàng thứ hai: P2= -Q2 + 180
Hàm chi phí sản xuất của doanh nghiệp được ước lượng: TC= Q2 + 20Q + 3.700
a Để đạt lợi nhuận tối đa, doanh nghiệp sẽ quyết định mức sản lượng và mức giá bán cho mỗi nhóm khách hàng là bao nhiêu theo phương thức phân biệt giá?
b Lợi nhuận tối đa của doanh nghiệp là bao nhiêu?
c Nếu doanh nghiệp không thực hiện chính sách phân biệt giá thì mức giá bán chung cho cả hai nhóm khách hàng là bao nhiêu?
d Phân biệt giá làm lợi nhuận tăng bao nhiêu so với không phân biệt giá?
Câu 13 Độc quyền song phương: Mô hình Nash-Cournot
Có hai đối thủ cạnh tranh hoạt động trong thị trường độc quyền nhóm Đối với người tiêu dùng, sản phẩm của hai công ty có tính thay thế hoàn toàn Hàm số cầu thị trường là P = -2Q+150 (trong đó Q= Q1 + Q2) Hàm tổng chi phí của 2 công ty là: TC1 = 30Q1 +300 và
TC2= 30Q2 +400
a Hai công ty cạnh tranh nhau theo mô hình Nash-Cournot, nghĩa là mỗi công ty phải đưa ra quyết định đồng thời về mức sản lượng của mình dựa trên sự phán đoán về mức sản lượng của đối thủ Anh/Chị hãy viết phương trình phản ứng của mỗi công ty
b Anh/Chị hãy vẽ đường phản ứng của mỗi công ty lên cùng một đồ thị và chỉ ra điểm cân bằng Nash-Cournot Tại điểm cân bằng này, sản lượng cung ứng và lợi nhuận của mỗi công ty là bao nhiêu?
c Nếu hai công ty cấu kết nhau và hoạt động như một nhà độc quyền hoàn toàn thì sản lượng và mức giá thị trường là bao nhiêu?
Trang 6d Nếu sự cấu kết là được phép và thỏa thuận sản lượng được chia đều cho mỗi công ty thì họ có động lực để cấu kết không? Tại sao?
Câu 14 Độc quyền song phương: Mô hình Stackelberg
Có hai đối thủ cạnh tranh hoạt động trong thị trường độc quyền nhóm Đối với người tiêu dùng, sản phẩm của hai công ty có tính thay thế hoàn toàn Hàm số cầu thị trường là P = -2Q+150 (trong đó Q= Q1 + Q2) Hàm tổng chi phí của 2 công ty là: TC1 = 30Q1 +300 và
TC2= 30Q2 +400
a Giả sử hai công ty cạnh tranh nhau theo mô hình Stackelberg, trong đó công
ty 1 có sức mạnh và ra quyết định trước; công ty 2 yếu hơn và quyết định mức sản lượng của mình dựa trên mức sản lượng của công ty 1 Anh/Chị hãy xác định sản lượng cung ứng và lợi nhuận của mỗi công ty?
b Nếu sự cấu kết là được phép và thỏa thuận mức sản lượng công ty 1 gấp đôi công ty 2 thì họ có động lực để cấu kết không? Tại sao?
Câu 15 Lý thuyết trò chơi
Hai hãng nước giải khát trong thị trường độc quyền nhóm sử dụng quảng cáo để cạnh tranh, giành thị phần của nhau Ma trận dưới đây thể hiện lợi nhuận của hai hãng tùy thuộc vào chi phí quảng cáo Số bên trái trong mỗi ô là lợi nhuận của hãng 1, số bên phải trong mỗi ô là lợi nhuận của hãng 2
Hãng 2
a Hãng nào có chiến lược áp đảo? Chiến lược đó là gì? Giải thích
b Trò chơi này có mấy điểm cân bằng? Điểm cân bằng này là cân bằng của chiến lược
áp đảo hay cân bằng Nash?
c Anh/chị hãy chọn và sửa lại một con số trong ma trận lợi nhuận trên đây để cả hai hãng đều có chiến lược áp đảo Chiến lược đó là gì?