Câu 1 Bài tập Một doanh nghiệp tư bản cần thuê bao nhiêu công nhân để trong cả năm thu được 180 000 USD giá trị thặng dư, với tỷ suất giá trị thặng dư là 300% và tiền công trả cho mỗi công nhân 200 US.
Trang 1Câu 1 Bài tập: Một doanh nghiệp tư bản cần thuê bao nhiêu công nhân để trong cả năm thu được 180.000 USD giá trị thặng dư, với tỷ suất giá trị thặng dư
là 300% và tiền công trả cho mỗi công nhân 200 USD/ tháng?
Đáp án:
M= 180000 USD
m’= 300%
v= 200USD/tháng
Tư bản cần thuê bao nhiêu công nhân?
Giải:
Gọi số công nhân là x
Tiền lương của x Công nhân trong 1 tháng là: 200x
Tiền lương của x Công nhân trong 1 năm là: 12*200x= 2400x
m’= M/v *100%
300%= 180000/2400x * 100%
2400x= 180000/3
X= 25
Câu 2 Bài tập: Ngày làm việc 8 giờ, tiền công của công nhân trong một giờ lao động là 1,6 USD Sau đó nạn thất nghiệp tăng, nên nhà tư bản giảm tiền công 1 giờ lao động xuống 1/10 Vậy công nhân buộc phải làm việc kéo dài lên bao nhiêu giờ so với trước để có thể vẫn nhận được số tiền công như cũ?
Đáp án:
Trước nạn thất nghiệp:
Lương 1h= 1,6 USD
8h= 12,8 USD
Khi nạn thất nghiệp tăng:
Lương 1h còn: 1,6 – 1,6/10 = 1,44 USD
8h = 1,44 * 8 = 11,52 USD
Gọi số giờ làm việc 1 ngày sau khi giảm tiền công để được mức lương như cũ là: x
Ta có: 1,44x= 12,8
X= 8,88h
Trang 2Vậy, để vẫn có thể nhận được số tiền công như cũ, công nhân cần làm them
số giờ là:
8,88-8=0,88h
Câu 3 Bài tập: Ngày làm việc 10 giờ với m’ = 100%, khi nhà tư bản kéo dài ngày lao động thành 12 giờ, nếu giá trị sức lao động không đổi thì trình độ bóc lột sức lao động thay đổi như thế nào? Nhà tư bản tăng thêm giá trị thặng dư bằng phương pháp nào?
Đáp án:
Ngày làm việc 10h => t+t’=10h
m’= 100% (m’= t’/t 100%)
Ta có:
m’= t’/t 100% = 100%
t’=t=5h
Kéo dài ngày lao động thành 12h => t’+2 = 7 h
m’= 5/7 100% = 140%
Vậy trình độ bóc lột tang, nhà tư bản cũng tăng thêm giá trị thặng dư bằng phương pháp tuyệt đối Giá trị thặng dư tuyệt đối là giá trị thặng dư thu được do kéo dài thời gian lao động vượt quá thời gian lao động tất yếu, trong khi năng suất lao động, giá trị sức lao động và thời gian lao động tất yếu không thay đổi
Câu 4 Bài tập: Một doanh nghiệp có tổng tư bản ứng trước là 50.000 USD, trong đó có 30.000 USD tư bản cố định Tư bản cố định 10 năm đổi mới một lần
và tư bản lưu động mỗi năm chu chuyển 4 vòng Hãy tính tốc độ chu chuyển chung của tư bản ứng trước?
Đáp án:
Tóm tắt:
k= c+v= 50000 USD
c1= 30000 USD, 10 năm đổi mới 1 lần
c2+v mỗi năm chu chuyển 4 vòng
ch=?
Giải:
Trang 3Tư bản cố định 10 năm đổi mới 1 lần
Trung bình TBCD hao mòn trong 1 nawmlaf: c1/10= 30000/10= 3000 USD
Tư bản lưu động quay 4 vòng/năm: 4.20000= 80000 USD
Tư bản hao mòn trong 1 năm là: 80000 + 3000= 83000 USD
Thời gian chu chuyển của tư bản là: ch= 50000/83000= 0,6 năm
Tốc độ chu chuyển của tư bản là: n= CH/ch= 1/0,6= 1,67 vòng/năm
Câu 5 Bài tập: Tổng tư bản đầu tư của 1 Doanh nghiệp là: 10.000 USD, trong
đó tư bản bất biến gấp 4 lần tư bản khả biến Khối lượng giá trị thặng dư thu được của Doanh nghiệp đó là 2.000 USD Hãy tính tỷ suất giá trị thặng dư của doanh nghiệp?
Đáp án:
Tóm tắt:
k= 10000USD
c/v= 4/1
M= 2000 USD
m’ = ?
Giải:
k= c+v= 10000 USD
4v+v= 10000 USD
5v= 10000 USD
v= 2000 USD
M= m’.v=2000 USD
=> m’= 100%
Câu 6 Bài tập: Tư bản công nghiệp có quy mô tư bản đầu tư cho sản xuất là
240 triệu USD, có cấu tạo hữu cơ tư bản là 5/1 và tỷ suất giá trị thặng dư là 200% Hãy tính: lợi nhuận của tư bản công nghiệp khi có nhà tư bản thương nghiệp tham gia và ứng trước tư bản để kinh doanh là 10 triệu USD?
Đáp án :
Tóm tắt :
Trang 4k= c+v= 240 tr$
c/v=5/1
m'=200%
Giải:
k= c+v= 240 tr$
c/v=5/1
=> c=200tr $, v=40tr$
M=m'.v=200%.40tr$=80tr$
Σ (c+v)=240+10=250tr$
𝑷𝑷�'= Σ m/Σ(c+v)x100%=80/250.100%=32%
𝑃𝑃�=𝑷𝑷�'.k=32%.240=76,8tr $
Câu 7 Bài tập: Giả sử tư bản công nghiệp trong xã hội là 270 tỷ USD, tư bản thương nghiệp là 30 tỷ USD Tổng giá trị thặng dư được tạo ra là 50 tỷ USD, chi phí lưu thông thuần túy là 5 tỷ USD Hỏi tỷ suất lợi nhuận bình quân trong những điều kiện đó là bao nhiêu?
Đáp án:
Tổng tư bản công nghiệp trong xã hội là 270 tỷ $
Σ (c+v)= 270 tỷ $
Tổng số lợi nhuận còn lại:
Σ m=50 - 5 = 45 tỷ $
Tổng tư bản thương nghiệp tham gia vào 30 tỷ $ nên:
Tổng tư bản= 270 + 30 = 300 tỷ $
ta có:
Tỷ suất lợi nhuận bình quân :
𝑷𝑷�'= Σm/Σ(c+v)x100%=45/300x100%=15%
Trang 5Câu 8 Bài tập: Cho tổng giá trị mới tạo ra là 400 USD, tỉ suất giá trị thặng
dư là 300%, tư bản đầu tư 600 USD? Tìm cấu tạo hữu cơ của tư bản?
Đáp án:
Tóm tắt
v+m= 400 $
m'=300%
k=c+v=600 $
Giải:
Ta có: tỷ suất giá trị thặng dư m'=m/v.100%=300%
mà v+m=400$
=> v=100$, m= 300$
tổng tư bản đầu tư: k= c +v =600$
=>c=k-v=600-100=500$
=> cấu tạo hữu cơ tư bản là : c/v=5/1
Câu 9 Bài tập: Năm đầu nhà tư bản đầu tư 600.000 USD để sản xất hàng hóa, cấu tạo hữu cơ là 5/1, tỷ suất giá trị thặng dư là 200%, tích lũy 50% khối lượng giá trị thặng dư Hỏi năm sau khối lượng giá trị thặng dư thu được là bao nhiêu? (Với giả thiết: c/v và m’ không đổi)
Đáp án
Tóm tắt:
k=600.000$= c+v
c/v= 5/1
m'=200%
c/v và m’ không đổi
Giải:
Ta có: K= c+v=600.000$, mà c/v=5/1
=> c=500.000$, v=100.000$
Trang 6khối lượng giá trị thặng dư : M=m'.V=200%.100.000$=200.000$
dùng 50% GTTD để tích lũy => k=600.000+100.000$=700.000$
có c/v và m’ không đổi
=> 700.000=c+v, c/v=5/1=>c=5v
=>700.000=6v=> v=117.000$
=> M=200% 117.000$=234.000$
Câu 10 Bài tập: Tìm thời gian chu chuyển chung của tư bản của một xí nghiệp
có tổng tư bản đầu tư là 10 triệu USD, Tư bản cố định chiếm 70% và cứ 7 năm đổi mới 1 lần, tư bản lưu động quay 3 vòng/ năm?
Đáp án:
Tóm tắt:
K=10 triệu$; c1=70%*10
c1 cứ 7 năm đổi một lần
c2+ v quay 3 vòng/năm
Giải:
Tổng tư bản cố định c1=70%*10= 7 triệu $
Tư bản cố định cứ 7 năm đooir mới một lần
k = 10 triệu <=> c1+ c2+ v= 7+ c2+v
=> Tư bản lưu động c2+v = 3 triệu $
Tư bản lưu động chu chuyển trong một năm là 3*3= 9 triệu$
Tổng tư bản chuyển dịch là 9+1 = 10 triệu
ch = tư bản sử dụng/tư bản tiêu dùng = 10tr/10tr =1 năm
Câu 11 Bài tập: Tổng tư bản đầu tư cho 1.000 sản phẩm là 20.000 USD, tư bản khả biến bằng 1/4 tư bản ứng trước, nhà tư bản thu được 6.000 USD giá trị thặng
dư Tìm tỷ suất giá trị thặng dư?
Đáp án:
k=20.000$
Trang 7v=1/4k=5000$
m=6000$
m'=m/v.100%=6000/5000.100%=120%
Câu 12 Bài tập: Một xí nghiệp thuê 50 công nhân, tiền công mỗi công nhân là
100 USD/tháng, một năm nhà tư bản thu được 100.000 USD giá trị thặng dư Tìm
tỷ suất giá trị thặng dư?
Đáp án:
Giá trị thặng dư M=100.000 USD
Tiền lương công nhân trong 1 năm V = 50.100.12 = 60.000 USD
=> Tỷ suất giá trị thặng dư m’ = M/V.100%= 100.000/60.000 x 100%= 167%
Câu 13 Bài tập: Có 200 công nhân làm việc trong 1 nhà máy Cứ 1 giờ lao động,
1 công nhân tạo ra lượng giá trị mới là 5 USD, m’= 300% Giá trị sức lao động mỗi ngày của 1 công nhân là 10 USD Hãy xác định độ dài của ngày lao động Nếu giá trị sức lao động không đổi và trình độ bóc lột tăng lên 1/3 thì khối lượng giá trị thặng dư mà nhà tư bản chiếm đoạt trong 1 ngày tăng thêm bao nhiêu?
Đáp án:
200 công nhân làm trong 1 nhà máy
trong 1h thì1 công nhân tạo giá trị mới là v-m= 5$
tỷ suất giá trị thặng dư là m'=m/v.100%=300%
giá trị sức lao động trong 1 ngày của công nhân là 10$
ta có: m'=300%=>m/v=3<=>m=3v
có: thời gian lao động= thời gian lao động thiết yếu + thời gian lao động thặng dư= t'+t
t'/t=m/v
=>t'=1/4 thời gian lao động
Đặt tổng giá trị 1 công nhân làm ra trong 1 ngày là a:
1/4.a= 10<=> a=40$
Trang 81 công nhân làm ra 5$ nên tổng số giờ trong 1 ngày mà 1 công nhân phải làm là: 40/5=8h
ta có: M=m'.V với m'=3, V(tiền lương)=200.10=2000$
nếu m' tăng 1/3 => M tăng 1 lượng là 1/3.m'.V=2000$
Câu 14 Bài tập: Ngày làm việc 8 giờ, tiền công 1 giờ là 1,6 USD Sau đó nạn thất nghiệp tăng nên nhà tư bản giảm bớt 1/8 tiền công của công nhân Công nhân buộc phải kéo dài thêm bao nhiêu giờ để có thể vẫn nhận được số tiền công như cũ?
Đáp án:
tiền lương ngày của công nhân: 1,6.8=12,8$
tiền lương 1h bị giảm: 1,6/8=0,2$
=> lương 1h còn lại: 1,6=0,2=1,4$
Để có tiền lương như cũ, người công nhân phải làm trong 1 ngày là: 12,8/1,4= 9,14h
vậy phải kéo dài thời gian lao động thêm 1,14h
Câu 15 Bài tập: Ngày làm việc 8 giờ, tỷ suất giá trị thặng dư m’ = 100%, nhà tư bản tăng ngày lao động lên 1 giờ và giá trị sức lao động giảm đi 25% Vậy tỷ suất giá trị thặng dư mới là bao nhiêu?
Đáp án:
Thời gian lao động trong 1 ngày:t+t'=8,
t: thời gian lao động tất yếu, t': thời gian lao động thặng dư
tỷ suất giá trị thặng dư m'=100%
m'=t'/t.100%
Câu 16 Bài tập: Trong quá trình sản xuất sản phẩm, hao mòn thiết bị máy móc
là 100.000 USD, chi phí nguyên nhiên vật liệu là 200.000 USD Hãy xác định chi
Trang 9phí tư bản khả biến nếu biết rằng giá trị sản phẩm là 500.000 USD và trình độ bóc lột là 100%?
Đáp án:
W(tổng giá trị sản phẩm)=c+v+m
c tư bản bất biến (chi phí đầu tư nguyên vật liệu + hao mòn)
v tư bản khả biến ( tiền lương)
m giá trị thặng dư
Chi phí tư bản bất biến (c) là 100.000 USD + 200.000 USD = 300.000 USD m’ = m/v – 100% = 100% => m/v = 1 =>m = v
Giá trị sản phẩm W= c + v + m = 300000 + v + v = 500.000 USD
=> v= 100000$
Câu 17 Bài tập: Có 400 công nhân làm thuê Ngày làm việc là 10 giờ, trong thời gian đó mỗi công nhân đã tạo ra giá trị mới là 30 USD, m’ = 200% Tính khối lượng giá trị thặng dư?
Đáp án:
giá trị mới v+m=30
m'=m/v.100%=200%=>m/v=2=>v=1/2m
v+m=30=> v=10
Tổng tư bản khả biến V=v, số công nhân = 10.400=4000
Khối lượng giá trị thặng dư M=m'.V.thời gian
M=200%.4000.10=80000$
Câu 18 Bài tập: Tư bản ứng trước là 500.000 USD Cấu tạo hữu cơ của tư bản
là 9/1 Tư bản bất biến hao mòn dần trong 1 chu kỳ sản xuất là 1 năm, tư bản khả biến quay 1 năm 12 vòng, mỗi vòng tạo ra 100.000 USD giá trị thặng dư Hãy xác định khối lượng giá trị thặng dư và tỷ suất giá trị thặng dư hàng năm ?
Đáp án:
Trang 10Tổng Klg GTTD =12x100.000 = 1,2 tr $
Ta tính ra đc V =12.50.000 $ vậy m’ = 1,2 tr / 600.000 100% = 200%
Câu 19 Bài tập: Tư bản ứng trước để kinh doanh là 3,5 triệu USD, trong đó tư bản cố định là 2,5 triệu USD, tư bản khả biến là 200.000 USD Tư bản cố định hao mòn trung bình trong 12,5 năm Nguyên, vật liệu 2 tháng mua 1 lần Tư bản khả biến quay 1 năm 1 0 vòng Hãy xác định tốc độ chu chuyển trung bình của toàn bộ tư bản
Đáp án:
tư bản cố định hao mòn trong 1 năm: 2,5/12,5= 0,2tr
tư bản khả biến chu chuyển trong năm: 200000*10= 2tr
lượng Nguyên vật liệu chu chuyển trong 1 năm là: (3,5-2,5-0,2)*12/2=4,8 tr tổng tư bản chu chuyển trong 1 năm = 0,2tr+2tr+4,8tr=7tr
ch = 3,5tr/7tr=1/2=0,5
Câu 20 Bài tập: Tư bản đầu tư 900.000 USD, trong đó bỏ vào tư liệu sản xuất là 780.000 USD Số công nhân làm thuê thu hút vào sản xuất là 400 người Hãy xác định khối lượng giá trị mới do 1 công nhân tạo ra, biết rằng tỷ suất giá trị thặng dư là 200%
Đáp án:
có:
tư bản bất biến C=780000$, tư bản đầu tư=900000$
tư bản khả biến V=900000$-780000$=120000$
v=120000/400=300$
m'=m/v*100%=> m=600$
khối lượng giá trị mới do 1 công nhân tạo ra là: v+m=300$+600$=900$