uan niệm: Dịch thuật và phong cách học đôi chiêu óÓ sự liên hệ chặt chế: các nhà phong cach hoc đôi hiêu sử dụng dịch thuật đề xây dựng các qui tắc, người dịch sử dụng các qui tắc của
Trang 1
Pit
“xứ ñỶ
il
SA uu” ©
/Mộô#fSố lý thuyết dịch
Học viện Ngoại giao
Trang 2
Lý thuyết dịch của Nida
ô hình ba giai đoạn (phân tích, chuyên
oá, câu trúc)
PHÂN TÍCH TÁI CƠ CÂU
|
CHUYEN HOA
A“
Trang 3thuyết dịch của Nida
ái niệm chủ chốt “Lõi” = câu trúc ngôn
gữ cơ bản từ đó ngôn ngữ xây dựng
ác câu trúc bê mặt phức tạp của nó
(Nida va Taber 1969: 39)
Cách tìm ra “lõi
Phan biệt hai loại tương đương: hình
thức và năng động > ảnh hưởng đên
cách dịch
Trang 4
uan niệm: Dịch thuật và phong cách học đôi chiêu
óÓ sự liên hệ chặt chế: các nhà phong cach hoc đôi
hiêu sử dụng dịch thuật đề xây dựng các qui tắc, người dịch sử dụng các qui tắc của PCHĐC để dịch
(Cong trinh ° Stylistique comparée du francais et de
anglais: une méthode de traduction / Comparative
Stylistics of French and English A Methodology for
Translation »)
Mô hình của 2 tác giả này dựa trên ly thuyét ngôn
ngữ học của Saussure, phân biệt sự khác nhau giữa
ngôn ngữ và lời nói
Hai đường lỗi dịch: Dịch thang (direct translation) va
Trang 5
hương thức dich (translation procedures/
procedes de traduction)
— Dich thẳng: vay mượn (borrowing/emprunt),
sao lại nguyên văn (calque), dịch nguyên văn
(literal translation/traduction litterale)
— Dich nghiéng: chuyén đổi từ loại
(transposition), bién ddi (modulation), tworng duo’ng (equivalence), thich wng (adaptation)
Trang 6
S.Bước thực hiện:
ac định các đơn vị dịch;
Khảo sát văn bản ngôn ngữ nguôn, đánh
giá nội dung mô tả, xúc cảm và trí tuệ của
các đơn vị dịch
° Dựng lại chu cảnh/ ngữ cảnh của thông
° Cân nhắc hiệu quả phong cách
°Ö Dịch và sửa chữa bản dịch
Trang 7Lý thuyết diễn giải
terpretative theory/ Theorie interpretative cua anica Seleskovitch va Marianne Lederer (ESIT
— Ecole Superieure d'Interpretation et de
Traduction de Paris) duoc phat trién chủ yêu từ
kinh nghiệm dich noi (interpretation) nhung hoan
toàn có thê áp dụng cho dịch viết các loại van
bản khác nhau
°- Quy trình dịch theo lý thuyết diễn giải gồm 3 giai
đoạn: hiểu, phá vỏ bọc ngôn ngữ và diễn đạt lại
Trang 8Lý thuyết diễn giải
Mô Hìhh tam giác diễn giải dịch (Interpretative theory/ théorie interprétative)
Trang 9Lý thuyết diễn giải
òn gọi là lý thuyết dịch nghĩa
Khái niệm trung tâm của lý thuyét nay:
nghĩa
Đơn vị nghĩa “động”, thay đổi tuỳ từng _
trường hợp được xác định dựa trên nhiêu
tham sô: ngữ cảnh, hoàn cảnh tri nhận,
Trang 10Lý thuyết diễn giải
hân biệt Ï ương đương dịch thuật équivalence)# tương đương từ điền
Dich phai thong qua viéc su dung cac yéu
tô tương đương trong ngôn ngữ đích
(traduction par equivalences/translation by
equivalences) chu khong phai su dung
các tương đương từ điên (traduction par
