Tuy nhiên, để bảo đảm phù hợp với quy định về hình thức giải quyết tranh chấp tại khoản 2 Điều 317 Luật thương mại, Hội đồng thẩm định đề nghị nghiên cứu chỉnh lý, bổ sung một số thuật n
Trang 1BỘ TƯ PHÁP CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Số: 14b/BC-BTP Hà Nội, ngày 22 tháng 01 năm 2016
BÁO CÁO Tiếp thu, giải trình ý kiến thẩm định dự thảo Nghị định
về hòa giải thương mại
Kính gửi: Thủ tướng Chính phủ
Căn cứ nội dung Báo cáo thẩm định dự thảo Nghị định của Chính phủ về hòa giải thương mại (sau đây gọi là dự thảo Nghị định) số 326/BC-HĐTĐ ngày 26/11/2015, Bộ Tư pháp xin báo cáo việc tiếp thu, giải trình ý kiến của Hội đồng thẩm định như sau:
I NHỮNG NỘI DUNG TIẾP THU
1 Về giải thích thuật ngữ
Hội đồng thẩm định nhất trí cần phải quy định giải thích các thuật ngữ nêu tại Điều 3 dự thảo Nghị định Tuy nhiên, để bảo đảm phù hợp với quy định về hình thức giải quyết tranh chấp tại khoản 2 Điều 317 Luật thương mại, Hội đồng thẩm định đề nghị nghiên cứu chỉnh lý, bổ sung một số thuật ngữ như về hòa giải viên thương mại, hòa giải thương mại quy chế
Tiếp thu ý kiến của Hội đồng thẩm định, dự thảo Nghị định được chỉnh lý theo hướng làm rõ hơn thuật ngữ về hòa giải viên thương mại, hòa giải thương mại quy chế nhằm đảm bảo phù hợp, thống nhất với Luật thương mại, các quy định khác của dự thảo Nghị định và pháp luật có liên quan
2 Về đăng ký hoạt động hoà giải của Trung tâm hòa giải và Trung tâm trọng tài
Hội đồng thẩm định nhất trí không quy định việc cấp phép thành lập Trung tâm hòa giải thương mại mà chỉ quy định về đăng ký hoạt động của Trung tâm hòa giải thương mại Đối với Trung tâm trọng tài thương mại, Hội đồng thẩm định đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu quy định về thủ tục đăng ký hoạt động hòa giải thương mại của Trung tâm trọng tài phù hợp với quy định của Luật trọng tài thương mại, đồng thời áp dụng cho cả trường hợp Trung tâm trọng tài đã thành lập và Trung tâm trọng tài sẽ thành lập mới
Trang 2Tiếp thu ý kiến của Hội đồng thẩm định, dự thảo Nghị định được chỉnh lý theo hướng Trung tâm trọng tài đã được cấp phép thành lập và đăng ký hoạt động theo quy định của pháp luật về trọng tài thương mại muốn cung cấp dịch
vụ hòa giải thương mại gửi hồ sơ đề nghị đăng ký bổ sung hoạt động hòa giải thương mại đến Bộ Tư pháp Trong trường hợp Trung tâm trọng tài thương mại khi được thành lập theo quy định của pháp luật trọng tài thương mại mà muốn cung cấp dịch vụ hòa giải thương mại thì gửi kèm theo hồ sơ đề nghị thành lập Trung tâm trọng tài các giấy tờ về việc đề nghị đăng ký cung cấp dịch vụ hòa giải thương mại Bộ Tư pháp công bố danh sách Trung tâm trọng tài thương mại hoạt động hòa giải thương mại trên cổng thông tin điện tử của Bộ Tư pháp và thông báo cho Sở Tư pháp tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương nơi Trung tâm trọng tài thương mại đặt trụ sở
3 Về trình tự, thủ tục hoà giải thương mại
Hội đồng thẩm định nhất trí với các quy định về trình tự, thủ tục hòa giải thương mại tại Chương IV của dự thảo Nghị định Tuy nhiên, Hội đồng thẩm định đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu bổ sung quy định về quyền yêu cầu và thủ tục công nhận kết quả hòa giải thành, phù hợp với quy định của
Bộ luật tố tụng dân sự (sửa đổi)
Tiếp thu ý kiến của Hội đồng thẩm định, dự thảo Nghị định được chỉnh lý theo hướng khi các bên đạt được thỏa thuận hòa giải thành để giải quyết một phần hoặc toàn bộ tranh chấp thì thỏa thuận hòa giải thành đó có hiệu lực thi hành đối với các bên Trong trường hợp một bên không thực hiện theo đúng thỏa thuận thì bên kia có quyền yêu cầu Tòa án công nhận thỏa thuận hòa giải thành
Bên cạnh đó, để đảm bảo phù hợp với quy định của Bộ luật tố tụng dân sự (sửa đổi), dự thảo Nghị định đã được chỉnh lý theo hướng quy định trình tự, thủ tục công nhận thỏa thuận hòa giải thành được thực hiện theo quy định của pháp luật tố tụng dân sự
4 Những vấn đề khác
Ngoài các vấn đề nêu trên, tiếp thu các ý kiến đóng góp của Hội đồng thẩm định, dự thảo Nghị định được chỉnh lý các quy định bao gồm tổ chức hòa giải được hưởng thù lao để đảm bảo phù hợp với quy định của pháp luật về phí
và lệ phí; giao Bộ trưởng Bộ Tư pháp quy định về trình tự, thủ tục thành lập chi nhánh, văn phòng đại diện của Trung tâm hòa giải thương mại; Trung tâm hòa giải thương mại bị thu hồi Giấy đăng ký hoạt động nếu trong 03 năm liên tục kể
từ ngày được cấp Giấy đăng ký hoạt động mà không tiến hành bất kỳ hoạt động nào Bên cạnh đó, tiếp thu ý kiến Hội đồng thẩm định về rà soát các điều kiện kinh doanh, Cơ quan chủ trì soạn thảo đã rà soát các điều kiện kinh doanh và đã
Trang 3chỉnh sửa dự thảo Nghị định cho phù hợp với với Luật đầu tư, Luật thương mại, Luật trọng tài thương mại
5 Về kỹ thuật soạn thảo văn bản
Tiếp thu ý kiến của Hội đồng thẩm định về kỹ thuật soạn thảo văn bản,
Cơ quan chủ trì soạn thảo đã chỉnh lý trực tiếp vào dự thảo Nghị định và các tài liệu kèm theo
II NHỮNG NỘI DUNG GIẢI TRÌNH
1 Về phạm vi điều chỉnh
Một số thành viên Hội đồng thẩm định nhất trí với phạm vi điều chỉnh của
dự thảo Nghị định và cho rằng dự thảo Nghị định chỉ điều chỉnh hoạt động hòa giải thương mại chuyên nghiệp do các hòa giải viên thương mại độc lập hoặc tổ chức cung cấp dịch vụ hòa giải thương mại được cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy đăng ký hoạt động thực hiện
Bên cạnh đó, có ý kiến đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo cần nghiên cứu
để xác định rõ phạm vi điều chỉnh của dự thảo Nghị định theo hướng hoạt động hoà giải thương mại do bất kỳ cơ quan, tổ chức, cá nhân được các bên lựa chọn đứng ra làm trung gian hòa giải phù hợp với quy định về hình thức hòa giải của Luật thương mại1
Về vấn đề này, Cơ quan chủ trì soạn thảo xin được giải trình như sau: Xuất phát từ quan điểm chỉ đạo của việc xây dựng dự thảo Nghị định là thể chế hóa Nghị quyết số 49-NQ/TW ngày 02/6/2005 của Bộ Chính trị về khuyến khích giải quyết tranh chấp thông qua thương lượng, hòa giải, trọng tài đáp ứng nhu cầu thực tiễn, tạo cơ sở pháp lý cho việc hình thành, phát triển tổ chức và hoạt động hòa giải thương mại, dự thảo Nghị định quy định hoạt động hòa giải thương mại chuyên nghiệp do các hòa giải viên thương mại, tổ chức cung cấp dịch vụ hòa giải thương mại được cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy đăng ký hoạt động thực hiện trên cơ sở các nguyên tắc, trình tự, thủ tục hòa giải đảm bảo tính tự nguyện, bình đẳng, khách quan
Bên cạnh dịch vụ hòa giải được thực hiện bởi các tổ chức cung cấp dịch
vụ hòa giải thương mại nêu trên, các bên tranh chấp cũng có thể tự thỏa thuận hòa giải với nhau hoặc đề nghị một cơ quan, tổ chức, cá nhân khác không phải
là hòa giải viên thương mại, tổ chức cung cấp dịch vụ hòa giải thương mại làm trung gian hòa giải tranh chấp của mình
Quy định về phạm vi điều chỉnh của dự thảo Nghị định là phù hợp với thông lệ hoạt động hòa giải thương mại trên thế giới và Luật mẫu UNCITRAL
1 Khoản 2 Điều 317 của Luật thương mại quy định về hình thức giải quyết tranh chấp thương mại “Hoà giải
giữa các bên do một cơ quan, tổ chức hoặc cá nhân được các bên thỏa thuận chọn làm trung gian hoà giải”.
Trang 4Kinh nghiệm quốc tế và Luật mẫu UNCITRAL cho thấy tất cả các nước đều không quy định bất kỳ cơ quan, tổ chức nào cũng được thực hiện hòa giải thương mại mà chỉ có Trung tâm hòa giải thương mại hoặc Trung tâm trọng tài thương mại được công nhận hoặc đăng ký hợp lệ mới được cung cấp dịch vụ hòa giải thương mại (Anh, Hồng Kông, Singapore, Pháp, Bỉ, Thụy Sỹ ) Các cơ quan, tổ chức khác chỉ giới thiệu hòa giải viên thương mại độc lập theo yêu cầu của các bên Hơn nữa, trong trường hợp dự thảo Nghị định có quy định các cơ quan, tổ chức khác cũng được cung cấp dịch vụ hòa giải thương mại thì sẽ không phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của các cơ quan, tổ chức đó Do đó, Cơ quan chủ trì soạn thảo đề nghị giữ nguyên quy định của dự thảo Nghị định về phạm vi điều chỉnh
2 Về việc bỏ Điều 5 dự thảo Nghị định quy định về chính sách khuyến khích sử dụng hình thức hòa giải thương mại để giải quyết tranh chấp
Hội đồng thẩm định đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu bỏ Điều 5 dự thảo Nghị định quy định về chính sách khuyến khích sử dụng hình thức hòa giải thương mại để giải quyết tranh chấp
Về vấn đề này, Cơ quan chủ trì soạn thảo xin được giải trình như sau: Phương thức giải quyết tranh chấp bằng hòa giải thương mại là phương thức giải quyết tranh chấp hoàn toàn mới ở Việt Nam Để hoạt động hòa giải thương mại phát triển rất cần sự hỗ trợ của các cơ quan Nhà nước, các tổ chức, cá nhân Do vậy, quy định như dự thảo Nghị định là cần thiết nhằm tạo cơ chế để các bên tranh chấp sử dụng hòa giải thương mại đồng thời khuyến khích các nguồn lực xã hội tham gia phát triển hoạt động hòa giải thương mại Do đó, Cơ quan chủ trì soạn thảo đề nghị giữ nguyên như quy định trong dự thảo Nghị định
Trên đây là Báo cáo tiếp thu, giải trình ý kiến của Hội đồng thẩm định đối với dự thảo Nghị định về hòa giải thương mại, Bộ Tư pháp kính trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định
Nơi nhận:
- Như trên;
- Các Phó TTgCP (để b/c);
- Các thành viên Chính phủ;
- Văn phòng Chính phủ;
- Bộ trưởng (để b/c);
- Vụ Các vấn đề chung về XDPL;
- Cổng Thông tin điện tử Bộ Tư pháp
(để đăng tải);
- Lưu: VT, Cục BTTP.
KT BỘ TRƯỞNG THỨ TRƯỞNG (đã ký)
Nguyễn Khánh Ngọc