c- Tính mô men thay thế các ngoại lực về khâu dẫn 1.. d- Tính mô men quán tính thay thế về khâu dẫn 1.. Giải: a- Đây là hệ bánh răng hỗn hợp thường+ hành tinh... c- Tính mô men thay thế
Trang 1Bài 1:
Cho hệ bánh răng như hình vẽ:
C
1 z1 z3 z5
Với: z1=20; z2=40; z3=120; z4=16; z4’=24; z5=144;
MC = 20 Nm; M5 = 10 Nm; (đều cùng chiều với 1)
JS5 = 0,2 kgm2 ;
a- Hệ trên là hệ bánh răng gì? Tính bậc tự do của hệ?
b- Tính tỷ số truyền i15
c- Tính mô men thay thế các ngoại lực về khâu dẫn 1
d- Tính mô men quán tính thay thế về khâu dẫn 1
Giải:
a- Đây là hệ bánh răng hỗn hợp (thường+ hành tinh) Bậc tự do w=1
b- Tỷ số truyền: i15 = i12.i25 = i1C.iC5 =
C
C
i
i
5 1
i1C =
1
2
z
z
= -2;
i5C =
4
1 16 144
120 24 1
1 1
4 3 5
' 4
z
z z
z
i C
Vậy: i15 = (-2).(-4)= 8
8
1 10 2
1 20
.
.
1
51 5 1 5
5 1
1
Nm i
M i M M
M
8
1 2 , 0
.
51 5 2 5 5 2 1
1
kgm i
J J
Trang 2Bài 2:
Cho hệ bánh răng như hình vẽ:
z2 zC z2’
1 z1 z3
z4
Với: z1=z2’ =30; z2= z3=20; z4=40; zC=80;
MC = 15 Nm; M1 = 10 Nm; (đều cùng chiều với 1)
JS5 = 0,2 kgm2 ;
a- Hệ trên là hệ bánh răng gì? Tính bậc tự do của hệ?
b- Tính tỷ số truyền i14
c- Tính mô men thay thế các ngoại lực về khâu 4
Giải:
a- Đây là hệ bánh răng hỗn hợp (thường+ hành tinh) Bậc tự do w=1
4
1 14
C
C
i
i
2 4
4
z
z
C
18
5 2
1 9
5 9
5
1 1
1 ' 2
2 3 2 13
z z
z z i
c- Mô men thay thế các ngoại lực về khâu 4:
1
1 1 4
4
1.i14 + MC.iC4 -10,28 (Nm)
Trang 3Bài 3:
Cho hệ bánh răng như hình vẽ:
z2 z2’
1 z1 C
z3
Với: z1 = 16; z2= 32; z3=64; 1 = 27 rad/s;
MC = M2 = 20 Nm; (đều cùng chiều với 1)
JS1 = 0,1 kgm2 ; JSC = 0,5 kgm2 ;
a- Coi các bánh răng cùng mô đun và tiêu chuẩn Hãy tính z2’? b- Tính C ?
c- Tính mô men thay thế các ngoại lực về khâu 1
d- Tính mô men quán tính thay thế về khâu 1
Giải:
a- Xuất phát từ điều kiện đồng trục của hệ hành tinh, ta có:
A12 = A2’3 '
2 3 2
2
.
m z z
m
Z2’ = z3 - z1 - z2 = 64 -16 - 32 = 16
b- Vì đây là hệ bánh răng hành tinh nên ta có:
Trang 49
1 1
1
2 '
2
3 13
1
z
z z
z i
C C
9
27 9
C
1
1
.
.
.
1
C C C
C
9
1 1 1
1
C C
i
i Ta đi tính i21:
3 1
1
2
3 23
2 1
2
z
z i
i i
i
C
C
;
3
1 9
3
21
i
) ( 44 , 4 9
1 20 3
1 20
1
Nm
d- 12 . 1. 12 . 2 1 . 21 0 , 106 ( 2)
1
1
kgm i
J J J
J
Bài 4:
Cho hệ bánh răng như hình vẽ:
z2
C 1 z1
z3
Với: z1=40; z2=20; z3=100;
1 = 21 rad/s;
a- Hệ trên là hệ bánh răng gì? Tính bậc tự do của hệ?
b- Tính C ?
c- Nếu thả cho bánh răng 3 quay và cần C đứng im thì 3 = ?
Trang 5Giải:
a- Đây là hệ bánh răng hành tinh Bậc tự do w=1
b-
2
7 1
1
1
1 3 1
2 2
3 13
1
z
z z
z z
z i
C C
) / ( 6 21 7
2 7
2
c- Khi thả cho bánh răng trung tâm 3 quay thì hệ trở thành hệ vi sai, ta có:
40
100
1 3
1 2
2 3
3
1
z
z z
z z
z i
C
C C
Khi cần C đứng im tức là : C = 0 ; ta có:
) / ( 4 , 8
100
40 40
100
1 3
3
1
Vậy bánh răng 3 phải quay ngược chiều bánh răng 1 với vận tốc góc bằng 8,4 rad/s
Bài 5:
Cho hệ bánh răng như hình vẽ:
z2
z1 z2’
z3 Với: z1 = 40; z3=120;
MC = 50 Nm; M2 = 20 Nm; (đều cùng chiều với 1)
a- Hệ bánh răng này là hệ gì? Tính bậc tự do của hệ?
b- Hãy xác định số răng z2 và z2’ để thoả mãn điều kiện: 1 = -11C ?
(Coi các bánh răng là tiêu chuẩn và có cùng mô đun)
c- Tính mô men thay thế các ngoại lực về khâu 1
Trang 6Giải:
a- Đây là hệ bánh răng hành tinh Có bậc tự do w = 1
b- Theo điều kiện đồng trục của hệ hành tinh, ta có:
A12 = A2’3 '
2 3 1
2
.
m z z
m
z2 + z2’ = z3 + z1 = 120 + 40 = 160 (1)
Mặt khác:
11
3 1
1
2 2
1 ' 2
2 3 13
1
z
z z
z
z z i
C C
4 3
12 '
2
2
z
z
(2) Giải hệ phương trình (1) và (2) ta được:
32
128 '
2
2
z
z
1
1
1
C C C
C
4
11 1
1
; 11
2
3 23
2 1
1
2
z
z i
i i
i
i
C C
Vậy:
4
1 11
1 4
11
i
) ( 455 , 0 11
1 50 4
1 20 1
Nm
Bài 6
- Cho hệ thống bánh răng như hình vẽ, với:
Z1 = 30; Z2 = 25; Z'2 = 20;
Z3 = 40; Z4 = 50; Z5 = 10;
JS2 = 0,1 kgm2 , JS4 = 0,3 kgm2
M2 = 3 Nm ; M5 = 5 Nm (chiều theo hình vẽ);
a) Đây là hệ thống bánh răng gì?
Tính tỉ số truyền i15?
b) Tính mômen thay thế các ngoại lực
về khâu 2 (M2
tt) c) Tính mômen quán tính thay thế
về khâu 1 (J1tt)
Lời giải
a) Đây là hệ bánh răng hỗn hợp gồm:
Trang 7- Hệ hành tinh 1-2, 2'-3, 4
- Hệ thường 4-5
Bậc tự do:
w = 3n – 2p5 – p4 = 3.4 – 2.4 –3 = 1 Xét hệ hành tinh, ta có:
3
8 3
5 1
0
3
5 20 30
25 40 '
14 14
3
2 1
2 3
4 3
4
1
4
13
i i
z z
z z i
Xét hệ thường
i45 = Z5/Z4 = 10/50 =1/5
Vậy i15 = i14.i45 = 8/3 1/5 = 8/15
b)
2
5 5
2
2 2
2 2
M
1 2
1
2 20
40 '
24 24
2 3
4
4 2
4
23
i i
z
z i
i52 = i54.i42 = -5
Vậy Mtt2 = - M2 – M5.|i52| = -3 – 5.5 = -28 (Nm)
c)
2 41 4 2
21 2 2
1 2
1
1
.i J i J
v m J
i i
Si
3 8
3
5 1 5
6 1
1 1 5
6
1
5
6 25 30
12
12 12
42
12
42
2 1
4 1
4 2
4
21
i
i i
i
i
i
z
z i
Vậy
Jtt1 = 0,1.(-3/8)2 +0,3.(3/8)2 = 0,9/16 kgm2
Trang 81
M4
z2
z1
z3 z’
3
M3
z’2
z4
Bài 7
- Cho hệ thống bánh răng như hình vẽ, với:
Z1 = 50; Z2 = 25; Z'2 = 40;
Z3 = 15; Z'3 = 80; Z4 = 45;
JS1 = 0,3 kgm2 , JS4 = 0,25 kgm2
M3 = 5 Nm, M4 = 15 Nm (chiều theo hình vẽ);
a) Đây là hệ thống bánh răng gì?
Tính tỉ số truyền i14?
b) Tính mômen thay thế các ngoại lực
về khâu 1 (M1
tt) c) Tính mômen quán tính thay thế
về khâu 1 (J1
tt)
Lời giải
a) Đây là hệ bánh răng hỗn hợp gồm:
- Hệ vi sai 1-2, 2'-3', 4
- Hệ thường 3-4
Bậc tự do:
w = 3n – 2p5 – p4 = 3.4 – 2.4 –3 = 1 Xét hệ vi sai, ta có:
1 1
1
1 40 50
80 25
34
14
, 2 1
, 3 2
4 3
4
1
4
13
i
i
z z
z z i
Xét hệ thường
i34 = Z4/Z3 = -45/15 = -3
Vậy i14 – 1 = -(-3 - 1)
i14 = 5
b)
1
4 4
1
3 3
1 1
M
i31 = i34.i41 = -3/5 = -3/5
Vậy Mtt1 = - M3.|i31| – M4.i41 = -5.3/5 – 15/5 = -6 (Nm)
c)
Trang 91
z1
z5
z6
z2
z3
z'2 z'3
z4
M6
M4
2 41 4 1 1
1
1
.i
J J
v m J
i i
Si
Vậy
Jtt1 = 0,3 + 0,25.(1/5)2 = 0,31
Bài 8
- Cho hệ thống bánh răng như hình vẽ, với:
Z1 = 50; Z2 = Z'2 =15; Z3 = Z'3 = 20;
Z4 = 15; Z5 = 60; Z6 = 20; i14 = 2;
JS1 = 0,1 kgm2 , JS6 = 0,49 kgm2
M4 = 2 Nm ; M6 = 7 Nm (chiều theo hình vẽ);
a) Đây là hệ thống bánh răng gì?
Tính tỉ số truyền i16?
b) Tính mômen thay thế các ngoại lực
về khâu 1 (M1tt)
c) Tính mômen quán tính thay thế
về khâu 1 (J1tt)
Lời giải
a) Đây là hệ bánh răng hỗn hợp gồm:
- Hệ vi sai 1-2-3, 2'-3'-4, 5
- Hệ thường 5-6
Bậc tự do:
w = 3n – 2p5 – p4 = 3.6 – 2.6 –5 = 1 Xét hệ hành tinh, ta có:
1 ) 1
(
2
5
) 1 ( 4 , 0 1
4 , 0 5
2 15 50
15 20 '
15 45
45 15
2 1
4 3
5 4
5 1
5
14
i i
i i
z z
z z i
Mặt khác i15 = i14 i45 = 2[2,5(1-i15) + 1] = 7 – 5.i15
> i15 =7/6
Xét hệ thường
i56 = Z6/Z5 = 20/60 =1/3
Vậy i16 = i15.i56 = 7/6 1/3 = 7/18
b)
1
6 6
1
4 4
1 1
M
Trang 10z2
1
z5
M5
M4
z1
z4
z3
Vậy Mtt1 = - M4i41 – M6.i61 = -2.1/2 – 7.18/7 = -19 (Nm)
c)
2 61 6 1 2
1 2
1
1
.i
J J
v m J
i i
Si
Vậy
Jtt1 = 0,1 + 0,49.(18/7)2 = 3,34 kgm2 Bài 9
- Cho hệ thống bánh răng như hình vẽ, với:
Z1 = 40; Z2 = 15; Z3 = 20;
Z4 = 50; Z5 = 25; i14 = 3;
JS2 = 0,81 kgm2 , JS4 = 0,9 kgm2
M4 = 3 Nm ; M5 = 5 Nm (chiều theo hình vẽ);
a) Đây là hệ thống bánh răng gì?
Tính tỉ số truyền i24 , i34 , i15?
b) Tính mômen thay thế các ngoại lực
về khâu 2 (M2tt)
c) Tính mômen quán tính thay thế
về khâu 3 (J3tt)
Lời giải
a) Đây là hệ bánh răng hỗn hợp gồm:
- Hệ hành tinh 2-1-3, 4
- Hệ thường 4-5
Bậc tự do:
w = 3n – 2p5 – p4 = 3.5 – 2.5 –3 = 2 Xét hệ hành tinh, ta có:
3
13 1
3
16 i
) 1 i ( 8
3 1
i
8
3 40
15 z
z i
3
i
) 1 i ( 5
,
0
1
i
5 , 0 40
20 z
z i
24 24
14
1
2 4
2
4 1
4
12
34
34 14
1
3 4
3
4 1
4
13
Xét hệ thường
Trang 11i45 = Z5/Z4 = 25/50 = 1/2 = 0,5
i15 = i14.i45 = 3 1/2 = 3/2 =1,5
b)
2
5 5 2
4 4 2
i i 2
i i 2
tt
M
M v P
M M
13
6 ) 13
3 (
2 i
i
i
13
3
i
42
54
52
42
Vậy Mtt2 = - M4 |i42| – M5.|i52| = -3.3/13 – 5.6/13 = -3 Nm
c)
2 43 4
2 23 2 2
3
Si i 2
3
i Si
3
9
13 ) 3
1 (
3
13 i
i
i23 24 43
i43 = -1/3
Vậy
Jtt3 = 0,81.(13/9)2 +0,9.(-1/3)2 =1,79 kgm2 Bài 10
- Cho hệ thống bánh răng như hình vẽ, với:
Z1 = 50; Z2 = 15; Z3 = Z'3 = 20;
Z4 = 15; Z5 = 60; Z6 = 20; i14 = 3;
JS1 = 0,1 kgm2 , JS6 = 0,169 kgm2
M4 = 3 Nm ; M6 = 13 Nm (chiều theo hình vẽ);
a) Đây là hệ thống bánh răng gì?
Tính tỉ số truyền i16?
b) Tính mômen thay thế các ngoại lực
về khâu 1 (M1tt)
c) Tính mômen quán tính thay thế
về khâu 1 (J1tt)
Lời giải
a) Đây là hệ bánh răng hỗn hợp gồm:
- Hệ vi sai 1-2-3, 3'-4, 5
- Hệ thường 5-6
Bậc tự do:
w = 3n – 2p – p = 3.6 – 2.6 – 4 = 2
1
z1
z5
z6
z2
z3
z'3
z4
M6
M4
Trang 12Xét hệ hành tinh, ta có:
1 ) i 1
(
3
10
i
) 1 i ( 3 , 0 1
i
3 , 0 10
3 20
50
15 20 '
z z
z z i
15 45
45 15
3 1
4 3 5
4
5 1
5
14
Mặt khác i15 = i14 i45 = 3[10(1-i15)/3 + 1] = 13 – 10.i15 > i15 =13/11
Xét hệ thường
i56 = Z6/Z5 = 20/60 =1/3
Vậy i16 = i15.i56 = 13/11 1/3 = 13/33
b)
1
6 6
1
4 4
1 1
M
Vậy Mtt1 = M4i41 – M6.i61 = 3.1/3 – 13.33/13 = -32 Nm c)
2 61 6 1 2
1
Si i 2
1
i Si
1
Vậy
Jtt1 = 0,1 + 0,169.(33/13)2 = 1,189 kgm2