1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

câu hỏi ôn tập tư tưởng hồ chí minh

25 8 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Định dạng
Số trang 25
Dung lượng 140 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Hồ Chí Minh đã vận dụng sáng tạo quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lêninvề những đặc trưng bản chất của chủ nghĩa xã hội để đưa ra những đặc trưng cơbản của chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam như s

Trang 1

Câu 1 Tại sao chủ nghĩa Mác - Lênin được đánh giá là nguồn gốc có ý nghĩa quyết định bản chất tư tưởng Hồ Chí Minh?

(Hoặc dạng câu hỏi sau: Phân tích cơ sở/ nguồn gốc/ tiền đề hình thành tưtưởng Hồ Chí Minh Trong đó, cơ sở/ nguồn gốc/ tiền đề nào có ý nghĩa quyếtđịnh tư tưởng của Người? Tại sao?)

- Nêu và phân tích sơ qua 4 nguồn gốc: truyền thống của DTVN, tinh hoanhân loại, CNM-L, nhân tố chủ quan

- CNM-L là nguồn gốc có ý nghĩa quyết định bản chất tư tưởng HCM vì:CNM-L là cơ sở thế giới quan và phương pháp luận của TTHCM, thể hiện ởnhững điểm sau:

+ Từ khi bắt gặp CNM-L, ở HCM có sự thay đổi về chất trong lập trường tưtưởng, từ 1 người yêu nước chân chính trở thành người cộng sản yêu nước.+ Toàn bộ hệ thống quan điểm của HCM về CMVN được đưa ra trên cơ sởnền tảng là CNM-L

+ Trong quá trình vận dụng CNM-L, HCM luôn có những đóng góp có giátrị bổ sung vào kho tàng lý luận của CNM-L, đồng thời Người luôn kiên quyếtđấu tranh bảo vệ sự trong sáng của CNM-L

Câu 2 Phân tích quá trình hình thành TTHCM Trong đó, thời kỳ nào quan trọng nhất? Tại sao?

- Nêu và phân tích 5 thời kỳ

- Thời kỳ quan trọng nhất là 1921 – 1930 vì đây là thời kỳ HCM đã tìm racon đường cứu nước, định hướng cho CMVN theo khuynh hướng vô sản, sánglập chính đảng cộng sản VN và đưa ra những quan điểm cơ bản về CMVN.Những quan điểm đó thể hiện trong 3 văn kiện: Bản án chế độ thực dân Pháp(1925), Đường Kách mệnh (1927), Chính cương vắn tắt, Sách lược vắn tắt(1930) (Nội dung các quan điểm xem trong giáo trình trang 41

Câu 3 Phân tích sự sáng tạo của HCM trong quan điểm về mối quan

hệ giữa vấn đề dân tộc và vấn đề giai cấp.

Trang 2

- Mác, Engels chưa có điều kiện nghiên cứu về vấn đề dân tộc vì trong thờiđại của các ông, CNTB đang trong giai đoạn tự do cạnh tranh, đấu tranh giaicấp trở nên gay gắt, triệt để nhưng CNĐQ chưa hình thành Do đó, các ông tậptrung nghiên cứu để tìm hướng giải quyết vấn đề đấu tranh giai cấp.

- Lênin đã có sự nghiên cứu về vấn đề dân tộc vì lúc này CNTB đã trởthành CNĐQ Sự bành trướng của CNĐQ đã biến các quốc gia dân tộc độc lậpthành các thuộc địa Mâu thuẫn giữa CNĐQ và thuộc địa hình thành gay gắt vàxuất hiện các cuộc đấu tranh GPDT Tuy nhiên, Lênin vẫn ưu tiên cho việcnghiên cứu vấn đề giai cấp vì từ thực tiễn nước Nga cho thấy, vấn đề giai cấp làvấn đề nổi cộm và mâu thuẫn giai cấp là mâu thuẫn chủ yếu

- HCM tiếp thu quan điểm của CNM-L 1 cách sáng tạo vào hoàn cảnh cụthể của VN Người khẳng định rằng, ở các nước thuộc địa tồn tại cả 2 vấn đề

DT và GC vì hầu hết các nước này tồn tại 2 chế độ thực dân và phong kiến Do

đó, HCM cho rằng cần thiết phải giải quyết cả 2 vấn đề này 1 cách hài hòa thìmới thực hiện được mục tiêu của cách mạng là GPDT và GPGC Trong khitranh đấu cho quyền lợi giai cấp thì phải ưu tiên cho quyền lợi DT vì GPDT làtiền đề để GPGC, ngược lại GPGC sẽ đẩy nhanh thắng lợi của CM GPDT

Câu 4 Phân tích cơ sở lý luận và thực tiễn của quan điểm sau của Hồ Chí Minh: “Cách mạng giải phóng dân tộc muốn giành được thắng lợi phải

đi theo con đường cách mạng vô sản”.

- Cơ sở lý luận:

+ Quan điểm cách mạng không ngừng của Lênin: CMVS là 1 cuộc CM gồm

2 giai đoạn nối tiếp nhau: làm cách mạng giành chính quyền về tay GCVS sau

đó làm CMXHCN để xây dựng chính quyền mới Giữa 2 giai đoạn này không

có bức tường ngăn cách

- Cơ sở thực tiễn:

+ Nhu cầu đấu tranh chống cường quyền của nhân dân Việt Nam và khátvọng về một xã hội không có người bóc lột người.(1)

Trang 3

+ Sự thất bại của các phong trào yêu nước trước đó theo khuynh hướngphong kiến và dân chủ tư sản đã làm nảy sinh 1 nhu cầu bức thiết về 1 khuynhhướng cứu nước mới.(2)

+ Thắng lợi của Cách mạng Tháng Mười Nga và ảnh hưởng của nó đối vớiphong trào cách mạng thế giới.(3)

(1), (2), (3)  hướng đến con đường CMVS của Lênin Đó là con đườngGPDTVN, đưa NDVN từ thân phận nô lệ lên địa vị làm chủ đất nước, thực hiệnmục tiêu GPDT, GPGC và GP con người

Câu 5 Bằng lý luận và thực tiễn, hãy chứng minh quan điểm sau của

Hồ Chí Minh là sáng tạo: “CMGPDT cần được thực hiện chủ động, sáng tạo và có khả năng nổ ra và giành thắng lợi trước CMVS ở chính quốc”.

- Cơ sở lý luận:

+ Từ quan điểm của Mác: “Sự nghiệp giải phóng GCCN chỉ có thể đượcthực hiện bởi chính GCCN”, HCM đã khái quát: “Công cuộc giải phóng anh em(các DT thuộc địa) chỉ có thể được thực hiện bởi chính anh em”

+ Lênin khẳng định rằng: “GCVS ở thuộc địa có khả năng tự giải phóng nếu

có sự giúp đỡ của GCVS ở chính quốc” Lênin đã nhận thấy khả năng làm CMcủa thuộc địa nhưng ông chưa thấy được tính độc lập của nó HCM tiếp thuquan điểm của Lênin nhưng cho rằng CMTĐ có tính độc lập tương đối của nó

và CMTĐ là 1 trong những cái cánh của CMVS

+ Năm 1925, QTCS từng có quan điểm cho rằng, CMGPDT ở TĐ phải phụthuộc vào CMVS ở chính quốc Khi CMVS ở chính quốc thành công thì CMVS

ở TĐ mới thành công HCM không đồng ý với quan điểm trên Người khẳngđịnh, CMGPDT ở TĐ và CMVS ở chính quốc có mối quan hệ mật thiết vớinhau và là quan hệ bình đẳng chứ không phải quan hệ chính phụ, lệ thuộc.CMGPDT ở TĐ có tính chủ động và có thể tự nổ ra khi thời cơ đến

- Cơ sở thực tiễn:

+ HCM nhận thấy CNDT là truyền thống lâu đời của các DTTĐ Nó tạo rasức mạnh khổng lồ để các DTTĐ đấu tranh chống lại mọi ách xâm lăng Mỗi

Trang 4

khi có họa ngoại xâm, CNDT lại trỗi dậy, tạo thành động lực mạnh mẽ cho cácphong trào đấu tranh GPDT Do đó, các DTTĐ sẽ không trông chờ sự giúp đỡ

từ bên ngoài mà sẽ chủ động tìm mọi cách để tự giải phóng.(1)

+ CNTB luôn xem TĐ là nơi cung ứng tài nguyên thiên nhiên và con ngườicho chúng Do đó, chúng tìm mọi cách để khai thác triệt để nguồn tài nguyênnày Khi NDTĐ đứng lên đấu tranh thì chúng chỉ sử dụng 1 biện pháp duy nhất

để đối phó là đàn áp Theo quy luật chung, ở đâu có áp bức, ở đó có đấu tranh,ách áp bức càng nặng, tinh thần đấu tranh càng cao Do vậy, các DTTĐ sẽ bùngphát cuộc đấu tranh sôi nổi, quyết liệt để tự giải phóng mình khỏi ách nô lệ (2)+ Nếu ở chính quốc, khi NDLĐ đấu tranh đòi quyền lời, chính phủ tư sản sẽ

dễ dàng thỏa hiệp những quyền lợi cơ bản để xoa dịu ND và củng cố địa vịthống trị, thì ở TĐ, chính quyền thực dân thẳng tay đàn áp Do vậy, so sánh vớiNDLĐ ở chính quốc, NDLĐ ở TĐ bị bóc lột nặng nề hơn, bị áp bức tàn nhẫnhơn Vì thế, khi thời cơ cách mạng đến, NDTĐ sẽ vùng lên “đem sức ta mà tựgiải phóng cho ta” chứ không ngồi im trông chờ sự giúp đỡ của chính quốc (3)

 Từ cơ sở lý luận và thực tiễn nêu trên, HCM đã khẳng định:CMGPDT ở TĐ không những không phụ thuộc hoàn toàn vào CMVS ở chínhquốc mà nó còn có khả năng nổ ra và giành thắng lợi trước

Thực tiễn CMT8 ở VN đã chứng minh tính đúng đắn của quan điểm này, đó

là NDVN đã chớp lấy thời cơ, dưới sự lãnh đạo của ĐCSVN, vùng dậy giànhchính quyền khi CM của ND Nhật chưa nổ ra

Ngoài ra, CM Trung Quốc, Cu Ba, Angiêri… cũng chứng minh quan điểmcủa HCM là đúng Do đó, nó được đánh giá là quan điểm có ý nghĩa sáng tạo,góp phần bổ sung hoàn thiện quan điểm của CNM-L về đấu tranh cách mạng

Câu 6 Bằng lý luận và thực tiễn, hãy làm rõ sự sáng tạo của Hồ Chí Minh trong việc định ra các đặc trưng của chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam.

Trang 5

Hồ Chí Minh đã vận dụng sáng tạo quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lênin

về những đặc trưng bản chất của chủ nghĩa xã hội để đưa ra những đặc trưng cơbản của chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam như sau:

- Chủ nghĩa xã hội là một xã hội do nhân dân làm chủ, nhà nước phải pháthuy quyền làm chủ của nhân dân để huy động được tính tích cực, sáng tạo củanhân dân vào sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội

- Chủ nghĩa xã hội có nền kinh tế phát triển cao, dựa trên lực lượng sản xuấthiện đại và chế độ công hữu về các tư liệu sản xuất chủ yếu, nhằm không ngừngnâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho nhân dân, trước hết là nhân dân laođộng

- Chủ nghĩa xã hội là một xã hội phát triển cao về văn hóa, đạo đức, trong

đó người với người là bè bạn, là đồng chí, là anh em Con người được giảiphóng khỏi ách áp bức, bóc lột, có cuộc sống vật chất và tinh thần phong phú,được tạo điều kiện để phát triển mọi khả năng sẵn có của mình

- Chủ nghĩa xã hội là một xã hội công bằng và hợp lý: làm nhiều hưởngnhiều, làm ít hưởng ít, không làm không hưởng; các dân tộc bình đẳng, miềnnúi được giúp đỡ để tiến kịp miền xuôi

- Chủ nghĩa xã hội là công trình tập thể của nhân dân, do nhân dân tự xâydựng lấy dưới sự lãnh đạo của Đảng

Trong những đặc trưng nêu trên, đặc trưng về văn hóa, đạo đức trong chủnghĩa xã hội là một nét sáng tạo nổi bật của Hồ Chí Minh Người nhận thấy ViệtNam là một quốc gia giàu truyền thống văn hóa, đạo đức Nền văn hóa, đạo đứccủa Việt Nam được hình thành, phát triển qua hàng ngàn năm lịch sử, tạo nêngiá trị trường tồn cho dân tộc.Những truyền thống văn hóa quý báu như yêunước, đoàn kết, nhân nghĩa, cần cù, hiếu học cùng những phẩm chất đạo đứcnhân, nghĩa, trí, dũng, liêm đã tạo nên một đất nước Việt Nam hòa hiếu, conngười Việt Nam giàu nhân nghĩa, trọng đạo lý Đó là những cơ sở vững chắc đểxây dựng chủ nghĩa xã hội, một chế độ trong đó con người với con người xemnhau là đồng chí, là anh em Chính những truyền thống văn hóa, đạo đức giàuđẹp của dân tộc đã trở thành động lực mạnh mẽ thúc đẩy kinh tế phát triển,

Trang 6

chính trị ổn định, nền dân chủ được từng bước hoàn thiện, giúp Việt Nam cóđầy đủ khả năng để vươn cao, vươn xa sánh vai cùng bạn bè thế giới.

Câu 7 Phân tích quan điểm của Hồ Chí Minh về bước đi, phương thức

và biện pháp xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam trong thời kỳ quá độ.

Chủ nghĩa xã hội là bước phát triển tiếp theo của chủ nghĩa tư bản Đó làmột xã hội phát triển cao về mọi mặt Tiến lên chủ nghĩa xã hội là bước đi tấtyếu của xã hội loài người, tuy nhiên, mỗi nước đều có đặc điểm lịch sử cụ thểkhác nhau, nên bước đi, phương thức và biện pháp tiến hành xây dựng chủnghĩa xã hội cũng không giống nhau Việt Nam bước vào thời kỳ quá độ lên chủnghĩa xã hội từ một nước nông nghiệp lạc hậu, lại chịu ảnh hưởng của chiếntranh, nên điểm xuất phát thấp, nhưng lại có lợi thế về tài nguyên thiên nhiên vàcon người, do đó, khi học tập kinh nghiệp của các nước, Việt Nam phải áp dụngvào thực tiễn nước mình cho phù hợp

- Về bước đi của thời kỳ quá độ:

Theo Hồ Chí Minh, Việt Nam xây dựng chủ nghĩa xã hội từ hai bàn taytrắng nên khó khăn còn nhiều, mâu thuẫn cần giải quyết rất lớn, do đó phải làmdần dần, không thể nóng vội, chủ quan

Theo quan điểm của Lênin, việc xây dựng chủ nghĩa xã hội phải kiên nhẫnbắc những nhịp cầu nhỏ, vừa tầm, lựa chọn những giải pháp trung gian, quá độ.Đối với hoàn cảnh của Việt Nam, Hồ Chí Minh cho rằng phải trải qua nhiềubước, có bước ngắn, có bước dài, tùy theo hoàn cảnh, đi bước nào vững chắcbước ấy, cứ tiến dần dần Là nước chuyên sản xuất nông nghiệp, muốn đi lênchủ nghĩa xã hội, Việt Nam phải tiến hành công nghiệp hóa Tuy nhiên, nếunóng vội, muốn thực hiện công nghiệp hóa ồ ạt để nhanh chóng có chủ nghĩa xãhội là chuyện không tưởng, vì nền tảng vật chất kỹ thuật để tiến hành côngnghiệp hóa ở nước ta rất ít, hầu như không có Do đó, phải xuất phát từ pháttriển nông nghiệp vì nông nghiệp là lĩnh vực quan trọng, tạo ra những giá trị vậtchất cần thiết giúp ổn định đất nước, từ đó từng bước thực hiện công nghiệp hóa

xã hội chủ nghĩa để đưa đất nước đi lên chủ nghĩa xã hội

- Về phương thức, biện pháp xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam:

Trang 7

Hồ Chí Minh luôn nhắc nhở phải nêu cao tinh thần độc lập, tự chủ, sáng tạo,chống giáo điều, rập khuôn kinh nghiệm nước ngoài, phải tùy tình hình cụ thể

mà suy nghĩ, tìm tòi, sáng tạo ra cách làm phù hợp với thực tiễn Việt Nam Cụthể như sau:

+ Trong giai đoạn miền Bắc được giải phóng, miền Nam đang trong vòngvây của đế quốc, Hồ Chí Minh cho rằng phải kết hợp hai nhiệm vụ chiến lược ởhai miền: xây dựng miền Bắc, chiếu cố miền Nam

+ Khi đế quốc Mĩ mở rộng chiến tranh từ miền Nam ra miền Bắc, phải thựchiện khẩu hiệu: “vừa sản xuất, vừa chiến đấu”, “vừa chống Mĩ cứu nước, vừaxây dựng chủ nghĩa xã hội” Đây là kinh nghiệm sáng tạo của Việt Nam đã đượcthế giới công nhận

+ Xuất phát từ một nước nông nghiệp lạc hậu, bị chiến tranh tàn phá, phảikết hợp cải tạo cái cũ, xây dựng cái mới, lấy xây dựng làm trọng tâm

+ Chủ nghĩa xã hội là công trình tập thể của nhân dân, do nhân dân tự xâydựng lấy dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam.Do đó, phải “đem tàidân, sức dân, của dân để làm lợi cho dân” Có như vậy mới phát huy được tínhtích cực, sáng tạo của nhân dân trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội.+ Xây dựng chủ nghĩa xã hội là quá trình lâu dài, gian khổ, phải vượt quanhiều khó khăn thử thách, do đó, cần phải có kế hoạch tổng quát và kế hoạch cụthể cho từng chặng đường, phải có biện pháp và quyết tâm để thực hiện kếhoạch đó Theo Hồ Chí Minh, “kế hoạch một, biện pháp mười, quyết tâm phảihai mươi” để đảm bảo thực hiện thành công mục tiêu chủ nghĩa xã hội

Câu 8 Đảng Cộng sản Việt Nam đã vận dụng quan điểm của Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội và thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội vào công cuộc đổi mới hiện nay như thế nào?

Tư tưởng Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội và thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa

xã hội ở Việt Nam là cơ sở lý luận và phương pháp luận để Đảng ta vận dụngtrong việc đưa ra quan điểm về những phương thức, bước đi, biện pháp xâydựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta Trong sự nghiệp đổi mới đất nước, đặc biệttrong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa hiện nay, Đảng ta đã cónhững quan điểm cụ thể như sau:

Trang 8

- Nắm vững ngọn cờ độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội Độc lập dân tộc

và chủ nghĩa xã hội là mục tiêu phấn đấu của cách mạng Việt Nam Trải quanhững cuộc cách mạng giành chính quyền, kháng chiến chống thực dân Pháp,

đế quốc Mĩ, nhân dân ta đã giành, giữ và bảo vệ thành công nền độc lập của dântộc Sau khi đã có độc lập, mục tiêu tiếp theo của toàn Đảng, toàn dân ta là tiếnlên chủ nghĩa xã hội, vì chỉ có chủ nghĩa xã hội mới đảm bảo được nền độc lậpdân tộc, mới đem lại cuộc sống ấm no, tự do, hạnh phúc cho nhân dân

Hiện nay, Việt Nam đang tiến hành đổi mới đất nước hướng đến mục tiêu

dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh Đó cũng chính là

mục tiêu của chủ nghĩa xã hội trong bối cảnh toàn cầu hóa, Việt Nam tích cựchội nhập kinh tế quốc tế nhằm đưa đất nước tiến lên Bên cạnh những thời cơphát triển đất nước, ta phải đối diện với những thách thức nghiêm trọng Chủnghĩa đế quốc vẫn không ngừng thực hiện Diễn biến hòa bình hòng xóa bỏ vaitrò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, xóa bỏ tính định hướng đi lên chủnghĩa xã hội của đất nước, từng bước biến Việt Nam thành nước lệ thuộc vềkinh tế, dẫn đến lệ thuộc về chính trị, nhằm đạt những mục tiêu của chúng ởViệt Nam Tình hình đó cho thấy, muốn giữ được độc lập thực sự, nhân dânmuốn được hưởng tự do, ấm no, hạnh phúc thực sự thì phải kiên định mục tiêuchủ nghĩa xã hội

Hồ Chí Minh đã từng khẳng định: Việt Nam đi lên chủ nghĩa xã hội từ điểmxuất phát thấp không kinh qua giai đoạn phát triển tư bản chủ nghĩa nên phảiđối diện với nhiều khó khăn, thử thách Thời kỳ quá độ ở Việt Nam là một quátrình phức tạp Trong nỗ lực phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hộichủ nghĩa, Việt Nam đón nhận nhiều luồng gió mới tiến bộ, kích thích tính năngđộng, sáng tạo của các tổ chức kinh tế, làm cho năng suất lao động tăng cao,chất lượng nền kinh tế phát triển, đời sống của nhân dân được cải thiện Tuynhiên, kinh tế thị trường cũng có mặt trái, tác động tiêu cực vào đời sống xã hội,làm tăng nhanh độ giãn cách giàu nghèo, xã hội bị phân tầng nhanh chóng Đặcbiệt, sự tác động tiêu cực vào xu hướng biểu hiện đạo đức trong xã hội hiện nay

Trang 9

đã tạo ra nguy cơ đối với tính định hướng xã hội chủ nghĩa của đất nước.Hồ ChíMinh từng nói: muốn xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội trước hết phải cónhững con người xã hội chủ nghĩa Việc hiện nay có những cán bộ thoái hóabiến chất, trở thành nguy cơ của chủ nghĩa xã hội là vấn đề được Đảng và toàn

xã hội quan tâm Đảng ta đã tích cực đẩy mạnh cuộc đấu tranh chống thamnhũng, lãng phí, quan liêu nhằm làm trong sạch tổ chức Đảng và Nhà nước,nhằm thực hiện thành công mục tiêu xã hội chủ nghĩa

- Phát huy quyền làm chủ của nhân dân, kết hợp sức mạnh dân tộc với sức

mạnh thời đại Chủ nghĩa xã hội là công trình tập thể của nhân dân, do nhân dân

tự xây dựng lấy dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam Đảng và Nhànước phải phát huy đầy đủ quyền làm chủ của nhân dân Trong lịch sử phát triểnđất nước, trong chiến tranh cũng như trong hòa bình, nhân dân luôn đóng vai tròquan trọng, thể hiện sự chủ động, tích cực trong mọi lĩnh vực kinh tế, chính trị,văn hóa xã hội… Do đó, để đạt được mục tiêu xã hội chủ nghĩa, cần quan tâmtạo động lực để nhân dân phát huy tiềm năng sáng tạo của nhân dân

Giai đoạn hiện nay là giai đoạn cả thế giới cùng hội nhập, Việt Nam khôngnằm ngoài xu thế này Đảng đã khẳng định, cần phát huy tối đa nội lực tạo thếmạnh cho Việt Nam Việt Nam có thế mạnh về tài nguyên thiên nhiên và conngười Nguồn tài nguyên của nước ta dồi dào, phong phú Con người Việt Namxét về lực lượng lao động rất dồi dào về số lượng, trẻ, năng động Ngoài ra,nước ta có môi trường hòa bình, đường lối của Đảng, chính sách của Nhà nướcluôn phù hợp với nguyện vọng của nhân dân Với lợi thế đó, Việt Nam hoàntoàn có khả năng đi tắt đón đầu để theo kịp và vượt qua các nước trong khu vực,hội nhập thành công Tuy nhiên, Việt Nam không thể tách mình ra khỏi thế giới

mà phải hòa vào dòng chảy chung của tiến bộ nhân loại Do đó, Đảng chủtrương phải kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại để tận dụng nhữngthành tựu khoa học kỹ thuật và kinh nghiệm quản lý của thế giới vào tiến trìnhphát triển đất nước Có như vậy, sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội mới giànhđược thắng lợi vẻ vang

Trang 10

Câu 9 Phân tích để thấy sự sáng tạo của Hồ Chí Minh trong quan điểm: “Đảng Cộng sản Việt Nam là sản phẩm kết hợp chủ nghĩa Mác - Lênin với phong trào công nhân và phong trào yêu nước Việt Nam”.

Theo quan điểm của Lênin, sự ra đời của Đảng Cộng sản là kết quả kết hợpgiữa Chủ nghĩa Mác với phong trào công nhân Quan điểm của Lênin được đưa

ra phù hợp với hoàn cảnh của nước Nga và châu Âu, khi trong xã hội tồn tạimâu thuẫn chủ yếu và gay gắt là mâu thuẫn giai cấp và cuộc đấu tranh giai cấpđến giai đoạn quyết liệt nhất là cuộc đấu tranh giữa giai cấp vô sản với giai cấp

tư sản Giai cấp vô sản trong quá trình đấu tranh rất cần một lý luận định hướng,dẫn đường để thực hiện thành công khát vọng giải phóng giai cấp mình khỏi áchbóc lột của giai cấp tư sản Từ thực tiễn sinh động của phong trào công nhân,Mác và Engels đã nghiên cứu và đưa ra những quan điểm có giá trị lý luận đểhướng dẫn phong trào công nhân đấu tranh một cách tự giác Như vậy, có thểnói, chủ nghĩa Mác là cơ sở lý luận mở đường đấu tranh cho phong trào côngnhân, ngược lại, phong trào công nhân là cơ sở thực tiễn phong phú để chủnghĩa Mác gieo mầm sống cách mạng trên nó

Vận dụng học thuyết của chủ nghĩa Mác - Lênin vào thực tiễn cách mạngViệt Nam, Hồ Chí Minh đánh giá cao vai trò của chủ nghĩa Mác - Lênin đối vớiphong trào cách mạng Cách mạng Việt Nam trong những năm cuối thế kỷ XIX,đầu thế kỷ XX hầu hết đều thất bại không phải do thiếu tinh thần yêu nước,thiếu lòng kiên quyết đấu tranh, mà do chưa có lý luận tiền phong dẫnđường.Hồ Chí Minh cho rằng, chủ nghĩa Mác - Lênin đối với cách mạng ViệtNam “không những là cái cẩm nang thần kỳ, là cái kim chỉ nam, mà còn là mặttrời soi sáng con đường chúng ta đi đến thắng lợi cuối cùng, đi đến chủ nghĩa xãhội” Với ý nghĩa đó, chủ nghĩa Mác - Lênin trở thành cơ sở lý luận dẫn đườngcho cách mạng Việt Nam

Hồ Chí Minh cũng đánh giá cao vai trò cách mạng của giai cấp công nhânViệt Nam trong tiến trình cách mạng Theo Người, giai cấp công nhân Việt Namtuy ít về số lượng, nhưng lại nắm giữ được vai trò lãnh đạo cách mạng, vì nó có

Trang 11

đặc điểm nổi bật là: kiên quyết, triệt để, tập thể, có tổ chức, có kỷ luật.Đó là giaicấp tiên tiến nhất trong sản xuất, có thể nhanh chóng nắm bắt và thấm nhuần tưtưởng cách mạng của chủ nghĩa Mác - Lênin để thực hiện trách nhiệm đánh đổchủ nghĩa tư bản, chủ nghĩa đế quốc, xây dựng một xã hội mới Trong quá trìnhđấu tranh cách mạng, giai cấp công nhân xây dựng tổ chức Đảng theo chủ nghĩaMác – Lênin để đề ra chủ trương, đường lối, khẩu hiệu cách mạng, lôi cuốn cácgiai cấp, tầng lớp khác vào đấu tranh Như vậy, chủ nghĩa Mác - Lênin là cơ sở

lý luận của phong trào công nhân, và phong trào công nhân là cơ sở thực tiễnkiểm nghiệm chủ nghĩa Mác - Lênin

Tuy nhiên, trong đấu tranh cách mạng thực hiện mục tiêu độc lập dân tộc,chỉ kể đến phong trào công nhân thì chưa đủ, Hồ Chí Minh đã nhận thấy vai trò

to lớn của phong trào yêu nước của các giai cấp, tầng lớp khác trong xã hội ViệtNam Do đó, Người đã thêm yếu tố phong trào yêu nước vào thành cơ sở thựctiễn thứ hai cho sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam vì những lý do sau đây:

Một là, phong trào yêu nước có vị trí, vai trò cực kỳ to lớn trong quá trình phát triển của dân tộc Việt Nam Từ khi Việt Nam lập quốc, phong trào yêu

nước đã được hình thành và ngày càng được củng cố, phát triển theo dòng chảylịch sử Hồ Chí Minh khẳng định, nhân dân Việt Nam có một lòng nồng nàn yêunước, mỗi khi có họa ngoại xâm, tinh thần ấy lại sôi nổi, mạnh mẽ, nó biếnthành những con sóng to, lướt qua mọi khó khăn thử thách, nó nhấn chìm tất cả

lũ bán nước và lũ cướp nước Chính chủ nghĩa yêu nước và lòng tự hào dân tộc

đã khiến Việt Nam trở nên mạnh mẽ, không chịu khuất phục trước kẻ thù xâmlược Khi thực dân Pháp sang xâm lược Việt Nam, phong trào yêu nước lại bùnglên dữ dội, phong trào này bị dập tắt, lập tức có phong trào khác nổi lên, lớpngười trước ngã xuống, lập tức có lớp người sau thay thế Chính vì thế, yêunước đã trở thành giá trị văn hóa trường tồn của dân tộc Việt Nam qua hàngngàn năm thăng trầm lịch sử

Hai là, phong trào công nhân kết hợp được với phong trào yêu nước vì hai phong trào này có cùng mục tiêu.Nếu ở phương Tây, giai cấp công nhân đấu

Trang 12

tranh là nhằm lật đổ ách áp bức giai cấp, thì ở phương Đông nói chung, ở ViệtNam nói riêng, giai cấp công nhân hòa mình vào dân tộc để đấu tranh chống ách

áp bức dân tộc, vì suy cho cùng, lực lượng chủ yếu áp bức, bóc lột giai cấp côngnhân Việt Nam không phải là giai cấp tư sản Việt Nam mà là giai cấp tư sảnPháp với sự bảo hộ chặt chẽ của chính phủ Pháp lúc bấy giờ Do đó, muốn đánh

đổ ách áp bức giai cấp, giai cấp công nhân phải đánh đổ ách áp bức dân tộc Vìthế, mục tiêu đấu tranh của giai cấp công nhân Việt Nam cũng chính là mục tiêuđấu tranh của dân tộc: đó là giải phóng dân tộc, làm cho Việt Nam hòan tòanđộc lập

Ba là, trong phong trào yêu nước Việt Nam, không thể không kể đến phong trào nông dân, đó là đồng minh tự nhiên của phong trào công nhân Có thể nói,

khi thực dân Pháp tiến hành khai thác thuộc địa ở Việt Nam, với việc hình thànhnhững khu công nghiệp như hầm mỏ, nhà máy, xí nghiệp, đồn điền… giai cấpcông nhân Việt Nam đã được hình thành Họ xuất thân hầu hết từ giai cấp nôngdân, do đó có mối liên hệ mật thiết tự nhiên với giai cấp này Nếu kết hợp đượcvới phong trào nông dân, phong trào cách mạng Việt Nam sẽ trở nên mạnh mẽ,

vì giai cấp nông dân chiếm hơn 90% dân số Việt Nam, phong trào của họ luônsôi nổi, quyết liệt hòng chống lại cường quyền Từ khi đất nước bị xâm lược,phong trào nông dân chưa bao giờ tắt Có thể kể đến những phong trào nôngdân tiêu biểu như phong trào Cần Vương với sự lãnh đạo, dẫn dắt của HàmNghi và Tôn Thất Thuyết (1885 – 1896); phong trào đấu tranh của nông dânYên Thế dưới sự lãnh đạo của anh hùng dân tộc Hoàng Hoa Thám (1884 –1913); phong trào nông dân chống thuế ở Trung kỳ năm 1908; phong trào XôViết Nghệ Tĩnh (1930 – 1931), cuộc khởi nghĩa Bắc Sơn năm 1940, cuộc khởinghĩa Nam kỳ năm 1940, cuộc Đồng khởi năm 1960,…

Bốn là, phong trào yêu nước của tầnglớp trí thức Việt Nam có đóng góp quan trọng cho sự ra đời của Đảng Trí thức Việt Nam luôn được đánh giá là

lực lượng tiến bộ của dân tộc Khi đất nước lâm vào cảnh lầm than nô lệ, tríthức luôn là lực lượng tiên phong, tuy số lượng ít nhưng lại là “ngòi nổ” của

Ngày đăng: 24/08/2022, 12:22

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

w