• Cũng trong thời gian đó, việc cấy ghép từ người cho là anh chị em sinh đôi cùng trứng đã đem đến nhiều trường hợp thành công và tạo ra nền tảng quan trọng cho những nghiên cứu... Tủy X
Trang 1TRƯỜNG CAO ĐẲNG KINH TẾ- CÔNG NGHỆ TP.HCM
KHOA: CÔNG NGHỆ SINH HỌC
CẤY GHÉP TỦY XƯƠNG
Trang 31 Tổng quan
• A Tủy Xương
• B Dây rốn
Trang 4• Trong những năm 1950s, bệnh nhân đã
được cho dùng những liều có khả năng
gây tử vong để điều trị bệnh ung thư bạch cầu (leukemia).
Trang 5• Nhiều bệnh nhân đã phục hồi về huyết
học sau điều trị, nhưng sau đó đa số bệnh nhân đều tử vong do ung thư tái phát
hoặc bịnh nhiễm trùng.
• Cũng trong thời gian đó, việc cấy ghép từ
người cho là anh chị em sinh đôi cùng trứng đã đem đến nhiều trường hợp thành công và tạo
ra nền tảng quan trọng cho những nghiên cứu
Trang 6A Tủy Xương
Trang 7A Tủy Xương
• Năm 1968, trường hợp dị ghép thành công được thực hiện trên một trẻ suy giảm miễn dịch thiếu lympho bào liên kết với nhiễm sắc thể X (X-linked lymphopenic immune
deficiency)
Trang 8A Tủy Xương
• Các tiến bộ về kiểm tra tính thuận hợp mô học
và sự phát triển của việc đăng ký hiến tuỷ đã tạo điều kiện dễ dàng cho việc dùng tuỷ của
những người hiến tặng không có quan hệ gia đình với người nhận, do đó, số bệnh nhân
được ghép tuỷ ngày càng tăng
Trang 9B Dây rốn
Trang 10B Dây rốn
• Năm 1988, ghép tuỷ được thực hiện thành
công trên một bé trai bị chứng thiếu máu
Fanconi bằng cách dùng máu dây rốn của một người em lấy được ngay sau khi sinh
• Năm 1992, một bệnh nhân được ghép thành
công với máu dây rốn thay vì tuỷ xương để
điều trị ung thư bạch cầu
Trang 112 Thông tin cơ bản
A Nguồn tế bào gốc
B Ưu điểm và nhược điểm của máu dây rốn
Trang 12A Nguồn tế bào gốc
cell) là quan trọng và cần thiết nhất để cấy ghép thành công.
cấy ghép gồm tuỷ xương và máu dây rốn.
tự ghép (autologous) Khi do người khác
hiến tặng thì gọi là dị ghép (allogeneic).
Trang 13A Nguồn tế bào gốc
Quy trình
tự ghép tế
bào gốc
Trang 14A Nguồn tế bào gốc
• Tuýp người hiến tặng dị ghép là anh chị
em sinh đôi cùng trứng (syngeneic), có quan hệ huyết thống (related) , và không quan hệ huyết thống (unrelated) với bệnh nhân
Trang 15B Ưu điểm và nhược điểm của
máu dây rốn
• Máu dây rốn có thể dùng để cấy ghép trong bất cứ bệnh lý nào cần ghép tuỷ xương
Trang 16B Ưu điểm và nhược điểm của
Trang 17B Ưu điểm và nhược điểm của
Trang 183 Chỉ định cấy ghép
A Các bệnh lý không ác tính
B Bệnh lý ác tính và tiền-ác tính
Trang 19A Các bệnh lý không ác tính
• Các rối loạn chuyển hoá di truyền
• Các rối loạn miễn dịch di truyền
• Các bệnh lý về hồng cầu di truyền
• Các tình trạng suy tuỷ
• Các bệnh tự miễn (đang thử nghiệm)
Trang 20B Bệnh lý ác tính và tiền-ác tính
• + Ung thư bạch cầu cấp dòng lympho
• + Ung thư bạch cầu cấp dòng tuỷ
• + Ung thư bạch cầu mãn dòng tuỷ
• + Ung thư bạch cầu tuỷ-đơn bào ở người trẻ
• + Các hội chứng loạn sản tuỷ.
• + Các rối loạn tế bào plasma
Trang 214 Quy trình cấy ghép
(Engraftment phase)
•
Trang 224 Quy trình cấy ghép
Trang 23A- Chuẩn bị điều kiện (Conditioning)
• Giai đoạn chuẩn bị thường kéo dài 7-10 ngày
• Mục đích là sử dụng hoá trị, xạ trị hoặc cả
hai để loại trừ các tế bào ác tính, đề phòng việc đào thải các tế bào gốc mới ghép.
Trang 25B- Xử lý và truyền tế bào gốc
• Trước khi tiêm truyền, bệnh nhân được cho dùng trước acetaminophen và
diphenhydramine để đề phòng phản ứng phụ
• Sau đó các tế bào được truyền bằng một
Trang 26C Giai đoạn giảm bạch cầu
• Giai đoạn này từ 2-4 tuần Bệnh nhân về cơ
bản không có một hệ miễn dịch hiệu quả Vết thương lành kém, và bệnh nhân rất dễ bị
Trang 27D Giai đoạn mô ghép bám trụ
(Engraftment phase)
bắt đầu với việc giảm viêm niêm mạc và các tổn thương mắc phải.
giảm
Trang 28D Giai đoạn mô ghép bám trụ
(Engraftment phase)
sẽ được cho dùng các thuốc ức chế miễn
dịch để dự phòng biến cố mô ghép tấn công
ký chủ (GVHD).
Trang 29E Giai đoạn sau khi mô ghép bám trụ (Postengraftment phase)
• Giai đoạn này kéo dài từ nhiều tháng đến
nhiều năm
• Dấu ấn chất lượng của giai đoạn này bao gồm
sự dung nạp dần, cai được thuốc kháng miễn dịch, kiểm soát được bệnh mô ghép tấn công
ký chủ
Trang 305 Các nghiên cứu gần đây về cấy ghép
tế bào
• Các nhà khoa học đã có những thành
công bước đầu trong việc cấy ghép các cơ phận của lợn trên khỉ đầu chó, và có thể trong một vài năm tới sẽ bắt đầu các thí
nghiệm trên người.
Trang 315 Các nghiên cứu gần đây về cấy ghép
tế bào
Trang 325 Các nghiên cứu gần đây về cấy ghép
đầu gia tăng phản ứng loại thải vật lạ, và
bé đã chết sau 20 ngày được ghép tim
Trang 335 Các nghiên cứu gần đây về cấy ghép
tế bào
Trang 345 Các nghiên cứu gần đây về cấy ghép
tế bào
• Cấy ghép phổi lợn vào cơ thể người
• Phổi lợn có thể được sử dụng để cấy ghép vào trong cơ thể con người sau khi các
nhà khoa học người Australia đạt được
những bước tiến đột phá trong việc
nghiên cứu tìm ra cách chống đào thải
các cơ quan nội tạng
Trang 355 Các nghiên cứu gần đây về cấy ghép
tế bào
Trang 365 Các nghiên cứu gần đây về cấy ghép
tế bào
• Một phụ nữ người Bỉ đã có một thanh quản
hoạt động tốt sau khi các nhà giải phẫu cấy tế bào khí quản của một người đàn ông đã chết vào cánh tay, nơi sẽ phát triển những mạch
máu mới trước khi cấy vào cổ họng
Trang 375 Các nghiên cứu gần đây về cấy ghép
tế bào
Trang 38Tài liệu tham khảo
• http:// google.com.vn/
• http:// tailieu.vn/
• http://vietnamnet.vn/khoahoc/