Phân tíchcảm nhận về vẻ đẹp của hình tượng Lục Vân Tiên trong đoạn trích “Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga” trích trong truyện “Lục Vân Tiên” của Nguyễn Đình Chiểu Vẻ đẹp của nhân vật Lục Vân Tiên thể hiện qua 1 Là người anh hùng hành hiệp trượng nghĩa 2 Là chàng thư sinh nho nhã, lịch sự, am hiểu lễ giáo phong kiến 3 Là người có lí tưởng sống cao đẹp a) Mở bài (cách 1) Nguyễn Đình Chiểu => Truyện “Lục Vân Tiên” => Đoạn trích “Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga” => nhân vật Lục Vân Tiên Nguyễn Đì.
Trang 1Phân tích/cảm nhận về vẻ đẹp của hình tượng Lục Vân Tiên trong đoạn trích “Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga” trích trong truyện “Lục Vân Tiên” của Nguyễn Đình Chiểu
Vẻ đẹp của nhân vật Lục Vân Tiên thể hiện qua:
1-Là người anh hùng hành hiệp trượng nghĩa
2-Là chàng thư sinh nho nhã, lịch sự, am hiểu lễ giáo phong kiến
3-Là người có lí tưởng sống cao đẹp
a) Mở bài (cách 1)
Nguyễn Đình Chiểu => Truyện “Lục Vân Tiên” => Đoạn trích “Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga” => nhân vật Lục Vân Tiên
- Nguyễn Đình Chiểu là nhà thơ người Nam Bộ, yêu nước thương dân Ông có tài văn chương biết lấy ngòi bút làm vũ khí chiến đấu
- Truyện thơ “Lục Vân Tiên” là tác phẩm xuất sắc của Nguyễn Đình Chiểu viết
về hình tượng người anh hùng lí tưởng thời loạn
- Đoạn trích “Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga” nằm ở đầu của tác phẩm “ Lục Vân Tiên” Đoạn trích khắc họa vẻ đẹp của người anh hùng hành hiệp trượng nghĩa
và có lí tưởng sống cao đẹp
Mở bài (cách 2)
Lí tưởng sống => tác phẩm “Lục Vân Tiên” => Đoạn trích “Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga” => nhân vật Lục Vân Tiên
- Mỗi người, ai cũng có những lí tưởng sống cho riêng mình Đó là những mục tiêu cao đẹp mà con người muốn vươn tới để hoàn thiện bản thân Lí tưởng sống cao đẹp là một đề tài lớn trong văn học
- Viết về lí tưởng sống đẹp có nhiều tác phẩm thể hiện thành công trong đó phải
kể đến truyện “Lục Vân Tiên” của Nguyễn Đình Chiểu Tác phẩm đó đã phản ánh một
lí tưởng cao đẹp của người anh hùng thời loạn
- Đoạn trích “Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga” nằm ở đầu của tác phẩm
“Lục Vân Tiên” Đoạn trích khắc họa vẻ đẹp của người anh hùng hành hiệp trượng nghĩa và có lí tưởng sống cao đẹp
Trang 2Mở bài (cách 3)
Hình tượng người anh hùng => tác phẩm “Lục Vân Tiên” => Đoạn trích
“Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga” => nhân vật Lục Vân Tiên - Hình tượng
người anh hùng là đề tài lớn trong văn học trung đại gắn liền với chủ nghĩa yêu
nước Có nhiều tác phẩm văn học xuất sắc viết về người anh hùng tài giỏi làm việc nghĩa
- Trong những tác phẩm thể hiện thành công hình tượng người anh hùng phải kể đến truyện “Lục Vân Tiên” của Nguyễn Đình Chiểu Tác phẩm đó đã phản ánh một lí tưởng cao đẹp của người anh hùng thời loạn
- Đoạn trích “Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga” nằm ở đầu của tác phẩm
“Lục Vân Tiên” Đoạn trích khắc họa vẻ đẹp của người anh hùng hành hiệp trượng nghĩa và có lí tưởng sống cao đẹp
b) Thân bài
1-Lục Vân Tiên là người anh hùng hành hiệp trượng nghĩa
“Vân Tiên ghé lại bên đàng
Bẻ cây làm gậy nhằm làng xông vô Kêu rằng: “bớ đảng hung đồ Chớ quen làm thói hồ đồ hại dân”
- Dẫn dắt: Lục Vân Tiên là một chàng trai trẻ từ nhỏ đã lên núi tìm thầy học đạo.
Khi nghe tin triều đình sắp mở khoa thi, chàng xin thầy xuống núi Khi đang trên đường
về thăm cha mẹ thì gặp chuyện bất bình, Lục Vân Tiên đã ra tay cứu giúp
- Cụm từ “ghé lại bên đàng” chỉ hành động nhanh nhẹn của Lục Vân Tiên trước tình thế nguy cấp
- Hành động tiếp theo “bẻ cây làm gậy” thể hiện sự thông minh của Vân Tiên khi biết tìm cho mình vũ khí để chiến đấu Dù vũ khí thô sơ nhưng sẽ giúp Vân Tiên tự tin hơn
- Sau khi có vũ khí trong tay, Vân Tiên “nhằm làng xông vô” là hành động mạnh
mẽ của con người dũng cảm Chàng dám một mình xông thẳng vào nơi có bọn cướp đang hại người
- Tiếng quát của Vân Tiên với bọn cướp “bớ đảng hung đồ, chớ quen làm thói hồ
đồ hại dân” thể hiện lời nói dõng dạc, đanh thép để ngăn chặn bọn lưu manh Đó là tiếng nói của công lí của chính nghĩa để trừng phạt và đe dọa bọn cướp
Trang 3=> Những hành động và lời nói đó thể hiện Lục Vân Tiên là chàng trai dũng cảm, gan dạ có bản lĩnh khi đối diện với bọn xấu xa
- Dẫn dắt: Khi thấy Lục Vân Tiên chỉ có một mình, lũ cướp đã quây tròn bốn
phía Cuộc chiến đấu của người anh hùng và lũ cướp đã diễn ra
“Vân Tiên tả đột hữu xông Khác nào Triệu Tử phá vòng Đương Dang
Lâu la bốn phía vỡ tan Đều quăng gươm giáo tìm đàng chạy ngay
Phong Lai trở chẳng kịp tay
Bị Tiên một gậy thác rày thân vong”
- Thành ngữ “tả đột hữu xông” miêu tả cách đánh của Vân Tiên, đánh bên trái, đánh bên phải, đánh bốn phía
- So sánh độc đáo “Vân Tiên khác nào Triệu Tử” diễn tả Vân Tiên là người có võ nghệ cao cường giống như Triệu Tử Long thời Tam Quốc
- Hình ảnh ẩn dụ “lâu la” chỉ bọn cướp tàn ác, xấu xa bị Lục Vân Tiên đánh bại
“bốn phía vỡ tan” Đó là kết cục xứng đáng với tội ác của chúng gây ra - Đặc biệt tên tướng cướp “Phong Lai” bị “thác rày thân vong” bỏ mạng tại chỗ => Nhà thơ đã miêu
tả trận chiến đấu hấp dẫn giữa người anh hùng và bọn cướp ác ôn tàn bạo Cách miêu tả
có sự đối lập, một bên là chính nghĩa có tài năng, một bên là phi nghĩa hèn nhát, bất tài Lục Vân Tiên đã giành được thắng lợi vẻ vang Đó là chiến thắng của chính nghĩa với phi nghĩa
2-Lục Vân Tiên là một thư sinh nho nhã, lịch sự, am hiểu lễ giáo.
“Vân Tiên nghe nói động lòng Đáp rằng: “Ta đã trừ dòng lâu la Khoan khoan ngồi đó chớ ra Nàng là phận gái, ta là phận trai ”
- Dẫn dắt: Sau khi đánh tan bọn cướp, Lục Vân Tiên đến gần kiệu hoa để hỏi
chuyện người bị hại
- Chàng bộc lộ niềm xúc động “nghe nói động lòng” Vân Tiên là người biết chia
sẻ và cảm thông với hoàn cảnh của Kiều Nguyệt Nga khi trên đường gặp nạn - Lời nói
“Ta đã trừ dòng lâu la” để thông báo đồng thời để động viên tinh thần của người bị hãi Vân Tiên đã nhắc đến hai chữ “lâu la” thể hiện thái độ phê phán bọn cướp
Trang 4=> Lời nói và thái độ của Vân Tiên thể hiện sự quan tâm, biết cảm thông chia sẻ với người bị hại
- Từ láy “khoan khoan” thể hiện Vân Tiên là người am hiểu lễ giáo phong kiến Cách cư xử đó thể hiện nét văn hóa đẹp của người thư sinh nho nhã, lịch sự - Hình ảnh liệt kê “nàng là phận gái, ta là phận trai” nhấn mạnh thái độ của Vân Tiên khi không muốn làm ảnh hưởng đến nhân phẩm của Nguyệt Nga Chàng hiểu được nguyên tắc của
xã hội phong kiến “nam nữ thụ thụ bất tương thân” (nam nữ không nên gặp gỡ ngoài đường, ngoài chợ)
=> Cách cư xử của Vân Tiên thể hiện sự am hiểu về lễ giáo phong kiến Vân Tiên muốn bảo vệ danh dự, phẩm giá cho Kiều Nguyệt Nga…
3-Lục Vân Tiên là người có lí tưởng sống cao đẹp
“Vân Tiên nghe nói liền cười
“Làm ơn há dễ trông người trả ơn Nay đà rõ đặng nguồn cơn Nào ai tính thiệt so hơn làm gì Nhớ câu kiến nghĩa bất vi Làm người thế ấy cũng phi anh hùng”
- Dẫn dắt: Khi Kiều Nguyệt Nga bày tỏ muốn được trả ơn thì Lục Vân Tiên từ
chối một cách khéo léo
- Hành động “nghe nói liền cười” là niềm vui của người làm được tốt giúp đỡ người khác Vân Tiên đón nhận tình cảm tri ân của Nguyệt Nga rất trân trọng - Lời nói
“làm ơn há dễ trông người trả ơn” là lời từ chối tế nhị và khéo léo Với Vân Tiên làm việc nghĩa không cần báo đáp, không cần phải trả ơn Vân Tiên giúp đỡ rất vô tư, trong sáng, tự nguyệt, không tính toán thiệt hơn
=> Lời nói và hành động đó thể hiện Vân Tiên hạnh phúc khi làm việc nghĩa
-Dẫn dắt: Lục Vân Tiên bộc lộ lí tưởng sống của mình bằng cách nhắc lại lời người
xưa
- “kiến nghĩa bất vi, cũng phi anh hùng” thấy việc nghĩa mà không làm thì không phải là anh hùng Với Vân Tiên, người anh hùng phải làm việc nghĩa, phải ra tay giúp
đỡ mọi người, trừ gian diệt ác, cứu người giúp đời
=> Đó là lí tưởng cao đẹp của người anh hùng trọng nghĩa khinh tài Lí tưởng đó thể hiện Vân Tiên muốn lập những chiến công, làm việc có ích, lập lại công bằng cho
Trang 5xã hội…
Đánh giá về nghệ thuật xây dựng nhân vật
- Đoạn trích “Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga” đã sử dụng nhiều nghệ thuật xây dựng nhân vật đặc sắc
+ Thể thơ lục bát, từ ngữ giàu sắc thái nam bộ
+ Kết hợp nhiều phép tu từ, từ láy, lời dẫn trực tiếp
+ Sử dụng ngôn ngữ đối thoại trong thơ
+ Sử dụng hình ảnh đối lập: người anh hùng-bọn cướp
=> Tất cả những nghệ thuật đó đều được kết hợp hài hòa tạo nên chân dung người anh hùng…
c) Kết bài
- Đoạn trích “Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga” đã khắc họa thành công vẻ đẹp của người anh hùng hành hiệp trượng nghĩa và có lí tưởng sống cao đẹp - Nguyễn Đình Chiểu đã khẳng định tài năng của mình khi xây dựng vẻ đẹp của người anh hùng
lí tưởng để gửi gắm những khát khao cứu đời, giúp người - Đoạn trích góp phần làm nên thành công cho truyện thơ “Lục Vân Tiên” đồng thời làm nổi bật chủ nghĩa anh hùng và lí tưởng cao đẹp trong văn học trung đại