K11 - HIĐROCACBON KHÔNG NO

Slide 1 CHỦ ĐỀ HIĐROCACBON KHÔNG NO Cấu tạo của anken Liên kết π H H H π σ H CC bền vững kém bền Liên kết σ Liên kết π dễ bị cắt đứt III TÍNH CHẤT HÓA HỌC Cấu tạo của ankin C C 1 liên kết σ bền vững 2[.]

CHỦ ĐỀ HIĐROCACBON

KHÔNG NO

Cấu tạo của anken

Cấu tạo của ankin

1 Phản ứng cộng của anken

Liên kết π kém bền nên dễ bị cắt đứt, gây nên tính chất hóa học đặc trưng của hiđrocacbon không no: dễ tham gia phản ứng cộng , tạo

thành hợp chất no tương ứng

PHẢN ỨNG MINH HỌA ETILEN TÁC DỤNG

VỚI DUNG DỊCH Br 2

C 2 H 5 OH +

H 2 SO 4 đ

Dung dịch Brom

Các anken cũng tham gia phản ứng cộng với nước (H 2 O), với hiđro halogen (HCl, HBr, HI), với các axit mạnh.

Trong phản ứng cộng HX vào

liên kết đôi, nguyên tử H cộng

vào nguyên tử cacbon có nhiều

H hơn, còn X cộng vào nguyên

tử cacbon có ít H hơn.

c Cộng HX ( X là OH, Br, Cl)

Quy tắc cộng Mac-côp-nhi-côp

khả năng xúc tác) phản ứng dừng lại ở giai đoạn 1 tạo anken.

Thí nghiệm: Dẫn khí axetilen sục vào dung dịch brom.

b Phản ứng cộng Brom (Br2)

- Hiện tượng: Hiện tượng: Ankin làm mất màu d Ankin làm mất màu d ung dịch brom.

Br Br

(Nâu đỏ)

HgCl 2

150 - 200°C

b Cộng Brom

CH4 32=CH-CH=CH 2 1 2 + Br2 CH2=CH – CH - CH2

Br Br (Sản phẩm chính)

4 3 2 1

0

80 1:1

c Cộng hiđro halogen:

CH4 32=CH-CH=CH 2 1 2 + HBr CH2=CH - CH – CH3

Br (Sản phẩm chính)

4 3 2 1

0

80 1:1

C

→

Cộng 1,4:

Cộng 1,2:

Ở nhiệt độ thấp (- 80 o C) phản ứng ưu tiên xảy ra theo kiểu cộng 1,2

Ở nhiệt độ cao hơn ( 40 o C ) phản ứng ưu tiên xảy ra theo kiểu cộng

1,4

Ở nhiệt độ thấp (- 80 o C) phản ứng ưu tiên xảy ra theo kiểu cộng 1,2

Ở nhiệt độ cao hơn ( 40 o C ) phản ứng ưu tiên xảy ra theo kiểu cộng

1,4

4 Phản ứng trùng hợp:

nCH 2 = CH 2 t 0 , P, xt CH 2 CH 2

nPhương trình:

Phản ứng trùng hợp là quá trình kết hợp liên tiếp nhiều phân tử nhỏ giống nhau hoặc tương

tự nhau tạo thành những phân tử rất lớn (gọi là polime).

a Phản ứng trùng hợp của anken :

n

c Phản ứng đime hóa và phản ứng trime hóa của

5 Phản ứng thế bằng ion kim loại của ank-1-in Thí nghiệm: Dẫn khí axetilen sục vào dung dịch bạc nitrat trong amoniac

PHẢN ỨNG THẾ BẰNG ION KIM LOẠI

Hiện tượng: có kết tủa vàng nhạt xuất hiện

- Đây là phản ứng phân biệt ank-1-in (R-C≡ CH) với anken và

Chú ý: Chỉ có ank – 1 – in mới có phản ứng này các

ankin khác không cho phản ứng này.

R – C ≡ C –

linh động

6 Phản ứng oxi hóa

a Phản ứng oxi hóa hoàn toàn của anken

Khi bị đốt với oxi, etilen và các đồng đẳng đều cháy và tỏa nhiều nhiệt.

C 2 H 5 OH + H 2 SO 4 đ

Thí nghiệm minh họa

Etilen bị đốt cháy

b Phản ứng oxi hóa hoàn toàn của ankin

c Phản ứng oxi hóa hoàn toàn của ankađien

d Phản ứng oxi hóa không hoàn toàn của anken

Anken làm mất màu dung dịch KMnO 4 (thuốc tím) và có kết tủa màu đen của MnO 2

Thí nghiệm:

Hiện tượng:

→ Phản ứng dùng để nhận biết anken.

THÍ NGHIỆM ETILEN TÁC DỤNG VỚI

e Phản ứng oxi hóa không hoàn toàn của ankin

Thí nghiệm: Cho khí axetilen tác dụng với dung dịch KMnO 4

- Hiện tượng: dung dịch KMnO 4 bị mất màu sau phản ứng.

- Phản ứng để phân biệt ankin với ankan

f Oxi hóa không hoàn toàn của ankađien:

Ankađien cũng làm mất màu thuốc tím (KMnO 4 ) tương tự như anken, ankin.

1 Điều chế anken

a Trong phòng thí nghiệm

2 Điều chế ankin

CaC 2 + 2 H 2 O → Ca(OH) 2 + C 2 H 2 ↑

b Trong công nghiệp

Axetilen được sản xuất từ metan:

2 CH 4 CH ≡ CH + 3 H 1500°C 2

Làm lạnh nhanh

Câu 1: Chất làm mất màu dung dịch

Brom là chất nào sau đây?

Câu 2: Hidro hóa hoàn toàn

buta-1,3-đien thu được

A butan.

B pentan.

C but-1-en.

D isobutan.

Câu 3: Hiđrocacbon nào sau đây khi bị đốt cháy cho số mol H2O lớn hơn số mol CO2?

A Ankan.

B Anken.

C Ankin.

D Ankađien.

Câu 4: Chất nào không tác dụng với dung dịch bạc nitrat trong amoniac?

A But-1-in.

B But-2-in.

C Propin.

D Axetilen.

Câu 5: Cho các chất sau: metan, etilen, buta-1,3-đien, but – 2 – in và axetilen Số chất làm mất màu dung