- Cuộc đối thoại giữa hồn Trương Ba với Đế Thích -> Quan niệm về sự sống và cái chết của Trương Ba + Trương Ba muốn được sống là chính mình.. Mở bài: Giới thiệu tác giả Lưu Quang Vũ, tá
Trang 1CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI CHƯƠNG TRÌNH ÔN THI TỐT NGHIỆP THPT!
Trang 2- Lưu Quang Vũ
Câu 1: Nhận xét sau nói về ai:
“…Là một hiện tượng của sân khấu kịch trường những năm tám mươi của thế kỉ XX ?
- “Hồn Trương Ba, da hàng thịt”
KHỞI ĐỘNG
Câu 2: Đọc tên vở kịch tiêu biểu của Lưu Quang Vũ được học trong chương trình lớp 12?
Trang 3Tiết 39
HỒN TRƯƠNG BA, DA HÀNG THỊT
(Tác giả: Lưu Quang Vũ)
Trang 4I KIẾN THỨC CƠ BẢN
Câu hỏi:
- Nêu những nhận xét, đánh giá về tác giả Lưu Quang Vũ ?
1.Tác giả Lưu Quang Vũ
- Là một hiện tượng đặc biệt của sân khấu kịch trường những năm tám mươi của thế kỉ XX.
- Là một trong những nhà soạn kịch tài năng nhất của nền văn học Việt Nam hiện đại.
Trang 5Câu 1 Tác phẩm “Hồn Trương Ba, da hàng thịt " được viết theo thể loại
nào ? Sáng tác năm bao nhiêu ?
Câu 2 Nêu nội dung chính của đoạn trích kịch SGK ?
Thông qua những nội dung đó nhà văn muốn gửi gắm những triết lí gì ?
Câu 3: Liệt kê những thành công về mặt Nghệ thuật được Lưu Quang Vũ
sử dụng thành công trong đoạn trích ?
2 Tác phẩm “Hồn Trương Ba, da hàng thịt"
a.Thể loại: Kịch
b.Hoàn cảnh sáng tác
- Viết năm 1981, được công chiếu lần đầu năm 1984.
-> Đây là tác phẩm kịch dựa trên cốt truyện dân gian từ đó tác giả đặt ra vấn đề triết lí về sự sống, cái chết của con
người trần thế.
Trang 63 Đoạn trích kịch trong SGK
a.Vị trí: Cảnh VII và đoạn kết vở kịch.
b.Nội dung chính
- Cuộc đối thoại giữa Hồn Trương Ba và xác hàng thịt -> Mâu
thuẫn giữa linh hồn và thể xác
- Cuộc đối thoại giữa hồn Trương Ba với những người thân ->
Mâu thuẫn giữa hồn TB và những người thân
- Cuộc đối thoại giữa hồn Trương Ba với Đế Thích -> Quan
niệm về sự sống và cái chết của Trương Ba
+ Trương Ba muốn được sống là chính mình
+ Đế Thích, sống như thế nào cũng được, miễn là được sống
=> Tác giả gửi gắm triết lí nhân sinh về sự sống, con người.
c Nghệ thuật
- Xây dựng các mâu thuẫn
- Nghệ thuật xây dựng nhân vật kịch
- Ngôn ngữ đối thoại sinh động
Trang 7Cảm nhận
về nhân vật Hồn Trương Ba trong đoạn trích Từ
đó, nhận xét chiều sâu triết lí
về con
người của nhà văn Lưu
Quang Vũ.
Trang 81 Mở bài: Giới thiệu tác giả Lưu Quang Vũ, tác phẩm “Hồn Trương Ba, da hàng thịt”, nội dung nghị luận (Nhân vật hồn Trương Ba trong đoạn trích; nhận xét chiều sâu triết
lí về con người của nhà văn Lưu Quang Vũ).
2 Thân bài
-L.điểm 1: Hoàn cảnh xuất hiện cuộc đối thoại
- L điểm 2: Nhân vật hồn Trương Ba
+ Luận cứ 1: Nhân vật hồn Trương Ba phê phán sai lầm của Đế Thích
- L.điểm 3: Nghệ thuật đặc sắc: Nghệ thuật dựng cảnh, dựng đối thoại, độc thoại nội tâm Hành động của nhân vật phù hợp với hoàn cảnh, tính cách, góp phần phát triển tình huống kịch
- L.điểm 4: Nhận xét nhận xét chiều sâu triết lí về con người của nhà văn Lưu Quang Vũ
3 Kết bài - Đánh giá, nhận xét nội dung, nghệ thuật miêu tả nhân vật hồn TB ; Liên hệ
mở rộng đến chủ đề tác phẩm.
+ Luận cứ 2: Nhân vật hồn Trương Ba có quan niệm sống đúng đắn: sống là chính
mình, sống vị tha, cao thượng, nhân hậu
+Luận cứ 3: Khái quát: Những lời thoại của Hồn Trương Ba với Đế Thích chứng tỏ nhân vật đã ý thức rõ về tình cảnh trớ trêu
Trang 9Sắp xếp các câu văn sau theo trình tự:
Nhận xét về tác giả -> giới thiệu tác phẩm -> nội dung vấn đề nghị luận.
1 Đoạn trích trong đề bài làm rõ suy tư của nhân vật Hồn
Trương Ba khi phải sống trong bi kịch không tương thích giữa hồn và xác, từ đó nhận ra chiều sâu triết lí về con người của nhà văn Lưu Quang Vũ gửi gắm.
2 Lưu Quang Vũ là một trong những nhà soạn kịch tài
năng nhất của nền văn học Việt Nam hiện đại
3 Nhắc đến Lưu Quang Vũ không thể không nhắc đến
vở kịch “Hồn Trương Ba, da hàng thịt”.
4 Đây là tác phẩm hay của văn học hiện đại Việt Nam
Thứ tự đúng: 2 ->3->4 ->1.
Trang 101 Lưu Quang Vũ xứng đáng là một hiện tượng đặc biệt của
sân khấu kịch những năm tám mươi thuộc thế kỉ XX.
2 Bằng việc sử dụng nhiều biện pháp nghệ thuật như: Nghệ
thuật dựng cảnh, dựng đối thoại, độc thoại nội tâm Hành động của nhân vật phù hợp với hoàn cảnh, tính cách, góp phần phát triển tình huống kịch
3 Tác giả Lưu Quang Vũ đã làm rõ suy tư của nhân vật Hồn
Trương Ba khi phải sống trong bi kịch không tương thích giữa hồn và xác, từ đó gửi gắm chiều sâu triết lí về con người của nhà văn
Sắp xếp các câu văn sau theo trình tự:
Đánh giá khái quát nghệ thuật -> nội dung nghị luận -> nhận xét về tác phẩm.
Thứ tự đúng: 2 ->3->1
Trang 11Chúc các em học tốt !
Trang 13Nhân vật hồn Trương Ba phê phán sai lầm của Đế Thích
Đế Thích gợi ý để hồn rời xác anh hàng thịt sang xác cu Tị, tiếp tục cuộc sống nhờ thân xác kẻ khác Nhưng hồn Trương Ba, xin mình được
chết hẳn.
Thần thánh cũng sai lầm, qua lời của Đế Thích: “Việc ông phải chết
chỉ là một sai lầm của quan thiên đình Cái sai ấy đả được sửa bằng cách làm cho hồn ông được sống” Nghe Đế Thích trần tình như thế, Hồn
Trương Ba đã đáp lại: “Có những cái sai không thể sửa được Chắp vá và
gượng ép chỉ làm sai thêm Chỉ có cách là đừng bao giờ sai nữa, hoặc phải bù lại bằng một việc đúng khác” Hồn Trương Ba đã lí luận đúng,
ngay từ sự việc của Trương Ba Trương Ba phải chết vì sự sai lầm của các thần quan trên thiên đình Từ sai lầm ấy, và vì tính háo danh, muốn “người trên trời, dưới đất mới biết tới cao cờ như thế nào” nên Đế Thích mới chắp vá và gượng ép” cho hồn Trương Ba nhập vào xác hàng thịt tạo nên nỗi khổ không chỉ cho Trương Ba mà còn với cả những người thân Cũng
vì ích kỉ, háo danh mà Đế Thích quyết phạm một sai lầm khác là cho Hồn Trương Ba nhập vào cu Tị, nếu Hồn Trương Ba không kịch liệt phản đối;
Trang 14Nhân vật hồn Trương Ba có quan niệm sống đúng đắn: sống
là chính mình, sống vị tha, cao thượng, nhân hậu
Dù rất ham sống (“Ông tưởng tôi không ham sống hay
sao?”) nhưng Hồn Trương Ba lại quyết định “không muốn nhập
vào hình thù ai nữa” vì hơn ai hết ông thấu hiểu nỗi khổ của bản thân mình khi phải nương nhờ vào thân xác của người khác.Ông cũng không muốn những người thân của mình phải khổ, phải liên lụy vì mình
Cách giải quyết của Hồn Trương Ba là đúng nhất và toàn vẹn nhất Vì chỉ khi “chết hẳn”, Hồn Trương Ba mới tìm lại được sự thanh thản, trong sáng; những người thân của Trương
Ba cũng sẽ không còn phải khổ vì ông; thằng con của Trương
Ba sẽ có cơ hội trở lại con đường ngay thẳng
Trang 15Khái quát:
Những lời thoại của Hồn Trương Ba với Đế Thích chứng
tỏ nhân vật đã ý thức rõ về tình cảnh trớ trêu, đầy tính chất bi hài của mình Qua màn đối thoại, tác giả gửi gắm nhiều thông điệp sâu sắc về thời đại chúng ta đang sống, đồng thời ca ngợi
vẻ đẹp tâm hồn của những người lao động trong cuộc đấu tranh chống lại sự dung tục, giả tạo để bảo vệ quyền được sống toàn vẹn, hợp với lẽ tự nhiên cùng sự hoàn thiện nhân cách
Trang 16Nhận xét nhận xét chiều sâu triết lí về con người của nhà văn Lưu Quang Vũ
- Với nhà viết kịch Lưu Quang Vũ, con người vẫn có sự hài hòa giữa linh hồn và thể xác, giữa bên trong và bên ngoài Người
ta không thể sống bằng bất cứ giá nào, người chỉ thực sự được là mình khi có sự thống nhất, hòa hợp giữa hoạt động bên ngoài với tâm trạng, cảm xúc bên trong.
- Tác giả không chỉ đặt ra vấn đề để người đọc trăn trở suy nghĩ mà đã đi đến trả lời cho câu hỏi: sống như thế nào là sống có
ý nghĩa? một sự sống chỉ thực sự có ý nghĩa khi con người không chỉ biết sống vì mình mà còn biết sống, biết vun đắp, thậm chí biết hi sinh cho hạnh phúc của những người xung quanh Rõ ràng
ở đây nhà văn đã đề cao lối sống vị tha, cao thượng.