Giáo án ĐỊA LÝ 6 - HKI

Tuần 1 Ngày soạn: Tiết 1 Ngày dạy: BÀI MỞ ĐẦU I. MỤC TIÊU BÀI HỌC 1. Kiến thức: Qua bài học, học sinh cần - Hiểu rõ được tầm quan trọng của môn địa lí. - Nắm được nội dung chương trình địa lí lớp 6. - Cần học môn địa lí như thế nào. 2. Kĩ năng - Bước đầu làm quen với phương pháp học mới: thảo luận. - Sử dụng bản đồ, biểu đồ, lượt đồ, mô hình… 3. Thái độ - Gợi lòng yêu thiên nhiên, tự nhiên, yêu quê hương, đất nước trong học sinh. - Giúp các em có hứng thú tìm tòi, giải thích các hiện tưởng, sự vật địa lí xảy ra xung quanh. II. TRỌNG TÂM BÀI HỌC - Nội dung của môn địa lí 6. - Cần học môn địa lí như thế nào? III. PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC Sách giáo khoa, sách giáo viên, bản đồ. IV. TIẾN TRÌNH LÊN LỚP 1. Kiểm tra bài cũ: không có 2. Bài mới a. Mở đầu (1’) Ở tiểu học các em đã được làm quen với kiến thức địa lí. Bắt đầu từ lớp 6 địa lí sẽ là một môn học riêng. Để hiểu thêm về tầm quan trọng, nội dung cũng như cách học môn địa lí, cô và các em sẽ vào bài mở đầu.

Tiết 1 Ngày dạy:

BÀI MỞ ĐẦU

I MỤC TIÊU BÀI HỌC

1 Kiến thức: Qua bài học, học sinh cần

- Hiểu rõ được tầm quan trọng của môn địa lí

- Nắm được nội dung chương trình địa lí lớp 6

- Cần học môn địa lí như thế nào

2 Kĩ năng

- Bước đầu làm quen với phương pháp học mới: thảo luận

- Sử dụng bản đồ, biểu đồ, lượt đồ, mô hình…

3 Thái độ

- Gợi lòng yêu thiên nhiên, tự nhiên, yêu quê hương, đất nước trong học sinh

- Giúp các em có hứng thú tìm tòi, giải thích các hiện tưởng, sự vật địa lí xảy ra xung quanh

II TRỌNG TÂM BÀI HỌC

- Nội dung của môn địa lí 6

- Cần học môn địa lí như thế nào?

III PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC

Sách giáo khoa, sách giáo viên, bản đồ

IV TIẾN TRÌNH LÊN LỚP

1 Kiểm tra bài cũ: không có

Địa lí là môn khoa học có từ

lâu đời Những người đầu

tiên nghiên cứu địa lí là các

nhà thám hiểm Việc học tập

và nghiên cứu địa lí sẽ giúp

các em hiểu được thêm về

thiên nhiên, hiểu và giải

thích được các hiện tượng tự

- Môi trường sống củacon người

Ngoài tìm hiểu về Trái Đất

em còn được tìm hiểu thêm

về bản đồ như phương pháp

sử dụng bản đồ, rèn luyệncác kĩ năng vẽ bản đồ

- Đặc điểm riêng về vịtrí, hình dáng, kích thướccủa Trái Đất

- Các thành phần cấu tạonên Trái Đất (đất, nước,không khí…)

b Tìm hiểu về bản đồ:

- Phương pháp sử dụngbản đồ trong học tập

- Rèn luyện các kĩ năngnhư: quan sát, thu thập,phân tích, xử lí thông tin

tượng địa lí không phải lúc

nào cũng xảy ra trước mắt

chúng ta nên chúng ta phải

biết quan sát các sự vật, hiện

tượng trong tự nhiên Những

hiện tượng ta chỉ nghe thấy

nhưng chưa bao giờ thấy

được thì chúng ta phải biết

quan sát qua tranh ảnh, hình

vẽ và bản đồ

? Sách giáo khoa thì giúp

ích được gì cho chúng ta?

- Quan sát các hiện tượngtrong thực tế, qua tranh ảnh,hình vẽ và bản đồ

- Sách giáo khoa cung cấpcho em các kiến thức cầnthiết để học môn địa lí

17’ II Cần học tốt môn địa

lí như thế nào?

- Quan sát các sự vật,hiện tượng trong thực tế

và qua tranh ảnh, hình vẽ

và bản đồ…

- Phải biết khai thác cáckênh chữ và kênh hìnhcủa sách giáo khoa

- Phải biết liên hệ nhữngđiều đã học vào thực tế

c Luyện tập: 4’

- Trong nội dung môn học địa lí lớp 6 các em tìm hiểu gì về Trái Đất và bản đồ?

- Cần học môn địa lí như thế nào cho tốt?

3 Hướng dẫn về nhà: 3’

- Học bài

- Xem trước bài 1: Vị trí, hình dạng và kích thước của Trái Đất

Tìm hiểu:

+ QS H 1, 2 tìm hiểu vị trí, hình dạng, kích thước của Trái Đất

+ QS H 3 tìm hiểu Hệ thống kinh vĩ tuyến

+ Xem các hình 1, 2, 3

* RÚT KINH NGHIỆM

KẾ HOẠCH CHƯƠNG I: TRÁI ĐẤT

I MỤC TIÊU

1 Kiến thức: HS biết được

- Vị trí, hình dạng, kích thước của Trái Đất

- Tỉ lệ bản đồ, phương hướng trên bản đồ, kinh độ, vĩ độ và tọa độ địa lí

- Kí hiệu bản đồ, cách biểu hiện địa hình trên bản đồ

- Sự vận động tự quay quanh trục của Trái Đất và các hệ quả, sự chuyển động củaTrái Đất quanh Mặt Trời và hệ quả

- Cấu tạo bên trong của Trái Đất

2 Kĩ năng

- Phân tích, quan sát, nhận xét các hiện tượng tự nhiên, sử dụng bản đồ

- Sử dụng các kiến thức đã học để giải thích một số hiện tượng địa lí thường xuyênxãy ra trong môi trường

- Thu thập, xử lí thông tin

3 Thái độ

- Hình thành ở HS thế giới quan khoa học, tư tưởng tình cảm đúng đắn

- Có niềm tin vào khoa học, có ý thức tìm hiểu và giải thích khoa học về các sự vật,hiện tượng địa lí

- Nghiên cứu bài, trả lời câu hỏi và bài tập

- Xem trước bài mới

Tuần 2 Ngày soạn:

BÀI 1: VỊ TRÍ, HÌNH DẠNG VÀ KÍCH THƯỚC CỦA TRÁI ĐẤT

I MỤC TIÊU BÀI HỌC

1 Kiến thức: Qua bài học, học sinh cần nêu được:

- Vị trí, hình dạng, kích thứơc của Trái Đất Khái niệm đường kinh tuyến, vĩ tuyến

- Kinh tuyến gốc, vĩ tuyến gốc Kinh tuyến Đông, kinh tuyến Tây

- Vĩ tuyến Bắc, vĩ tuyến Nam Nữa cấu Bắc, nữa cầu Nam Nữa cầu Đông, nữa cầuTây

2 Kỹ năng:

- Xác định được vị trí của Trái Đất trong hệ Mặt Trời trên hình vẽ

- Học sinh xác định được kinh tuyến gốc, vĩ tuyến gốc, kinh tuyến Đông, kinh tuyếnTây, vĩ tuyến Bắc, vĩ tuyến Nam, nửa cầu Đông, nửa cầu Tây, nửa cầu Bắc, nửa cầu Namtrên bản đồ và trên quả địa cầu

3 Thái độ: Yêu quí và bảo vệ Trái Đất

II TRỌNG TÂM BÀI HỌC

Mục 2: Hình dạng, kích thước của Trái Đất Hệ thống kinh, vĩ tuyến

III CÁC KĨ NĂNG SỐNG CƠ BẢN ĐƯỢC GIÁO DỤC TRONG BÀI

- Tìm kiếm và xử lí thông tin ( HĐ 1, 2, 3 ) Tự tin ( HĐ 1, 2 )

- Phản hồi , lắng nghe tích cực, giao tiếp ( HĐ 3 )

IV.CÁC PHƯƠNG PHÁP/ KĨ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC CÓ THỂ SỬ DỤNG:

- Động não, HS làm việc cá nhân, suy nghĩ-cặp đôi-chia sẽ, trình bày 1 phút

V PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC

1 Giáo viên chuẩn bị:

- Quả Địa Cầu, SGK, Hình 1,2,3/7 sách giáo khoa (phóng to) Phiếu bài tập

2 Học sinh chuẩn bị: Sách giáo khoa, xem kĩ bài trước ở nhà

VI TIẾN TRÌNH BÀI DẠY

1 Kiểm tra bài cũ: (5 ’)

Nêu nội dung của môn địa lí lớp 6? Làm thế nào để học tốt môn địa lí?

2 Bài mới:

a Mở đầu (1’)

Tất cả loài người chúng ta đang sinh sống trên Trái Đất Nhưng không phải aicũng biết được Trái Đất có hình dạng như thế nào? Kích thước lớn hay nhỏ, nằm ở vị trí nàotrong hệ Mặt Trời Những câu trả lời sẽ được giải đáp ở bài 1 trên ta sẽ tìm hiểu trong bài 1

b Hình thành kiến thức (30’)

Yêu cầu HS đọc tên hình 1

1 HS đọc tên của hình 1SGK “Các hành tinh trong

hệ Mặt Trời”

10’ 1 Vị trí của Trái Đất trong hệ Mặt Trời

Mặt Trời trước tiên phải tìm

hiểu một số khái niệm mới

rất nhiều thiên thể(các ngôi

sao, mây bụi, hành tinh, tiểu

hành tinh, sao chổi, thiên

tiêu biểu, cấu tạo từ những

nguyên tố hóa học hiện diện

trên Trái Đất và các vì sao

khác trong vũ trụ, là một quả

cầu khí nóng khổng lồ

?Trong hệ Mặt Trời có mấy

hành tinh? Kể tên theo thứ

tự xa dần Mặt Trời?

?Trái Đất nằm ở vị trí thứ 3

có ý nghĩa như thế nào đối

với sinh vật và con người?

Phân tích

Nếu như Trái Đất nằm ở vị

trí sao Kim hay sao Hỏa thì

Trái Đất không phải là hành

tinh duy nhất có sự sống, vì

khoảng cách từ Trái Đất Mặt

Trời là 150 triệu km Khoảng

cách này vừa đủ để nước tồn

tại ở thể lỏng (rất cần cho sự

sống)

Bước 1

?Trong trí tưởng tượng của

người xưa Trái Đất có hình

dạng như thế nào qua

truyện “Bánh chưng bánh

dày”?

Mở rộng

Quan sát tiếp hình 1 SGK+ tranh treo tường

2 HS kể tên các hành tinh

Dựa vào suy nghĩ hiểu biếttrả lời: Trái Đất là hànhtinh duy nhất có sự sốngtrong hệ Mặt Trời

HĐ 2: Tìm hiểu hình dạng và kích thước của T.Đất và hệ thống kinh vĩ tuyến

Làm việc cá nhân:

Trong truyện Bánh chưng

20’

Trong hệ Mặt Trời có 8hành tinh Trái Đất nằm ở

vị trí thứ 3 theo thứ tự xadần Mặt Trời

* Ý nghĩa:

Là một trong những điềukiện quan trọng góp phầntạo nên Trái Đất, là hànhtinh duy nhất có sự sốngtrong hệ Mặt Trời

2 Hình dạng, kích thước của Trái Đất và

hệ thống kinh, vĩ tuyến

a Hình dạng

- Có nhiều quan điểm khác

nhau về hình dạng của Trái

Đất các nhà khoa học đều có

kết luận riêng của mình

(hình bầu dục, hình quả lê,

hình tròn lên bảng + Quả địa

cầu để học sinh dễ nhận biết

Chuyển ý: Kết hợp với quả

địa cầu minh họa: Trái Đất

tự quay 1 vòng quanh trục

tưởng tượng gọi là địa trục

-Địa trục tiếp xúc với bề mặt

Quan sát quả địa cầu +hình 2 tìm hiểu, nhận xét

về hình dạng của Trái Đất:

Trái Đất có dạng hình cầu

Quan sát hình 2 để tìmhiểu về kích thước củaTrái Đất

- Độ dài đường xích đạo

40 076 km

- Độ dài bán kính 6 370

km Kích thước rất lớn

Làm việc cá nhân (cặp)Quan sát hình 3 để tìmhiểu về đường kinh tuyến,

vĩ tuyến, kinh tuyến gốc,

vĩ tuyến gốc Đường thẳng nối liền từcực Nam là đường kinhtuyến chúng có độ dàibằng nhau

- Những đường tròn nằm

Trái Đất có dạng hìnhcầu Quả địa cầu là môhình thu nhỏ của Trái Đất

b Kích thước

Trái Đất có kích thước rấtlớn

- Kinh tuyến là đường nốiliền hai điểm cực Bắc vàcực Nam trên bề mặt quảđịa cầu

địa cầu vuông góc với các

đường kinh tuyến là đường

gì?

Yêu cầu 1-2 HS lên bảng xác

định một số đường kinh

tuyến và vĩ tuyến trên hình 3

Kết hợp với hình 3 + quả địa

cầu giảng giải để giúp học

sinh nắm được đặc điểm của

những đường kinh tuyến và

đường vĩ tuyến

Phân tích

Nếu cứ cách 10 vẽ 1 đường

kinh tuyến và 1 đường vĩ

tuyến thì trên quả địa cầu có

tất cả 181 vĩ tuyến và 360

kinh tuyến Trên thực tế hệ

Trái Đất không có đường

kinh tuyến và vĩ tuyến

Đường kinh tuyến, vĩ tuyến

chỉ được thể hiện trên bản đồ

và quả địa cầu nhằm phục vụ

cho mục đích cuộc sống của

?Xác định trên quả địa cầu

và hình 3 đường kinh tuyến

gốc, vĩ tuyến gốc? Kinh

tuyến đối diện với kinh

tuyến gốc là kinh tuyến bao

nhiêu độ?

Mở rộng

Kinh tuyến gốc chọn đi qua

đài thiên văn Grin uýt vì thời

ấy đài thiên văn này rất nổi

HS lên xác định các đườngkinh vĩ tuyến trên hình 3

1 HS lên xác định trên quảđịa cầu 1 HS xác định trênhình 3

Đối diện với kinh tuyếngốc là kinh tuyến 1800

2 HS cùng bàn trao đổikhoảng 2 phút: Hết thờigian GV yêu cầu HS trìnhbày cá nhân

- KTT: Nằm ở phía tráiKTG, KTĐ nằm phía phải

Từ KTG trở về bên trái KT

- Vĩ tuyến là những vòngtròn trên bề mặt quả địacầu vuông góc với kinhtuyến

- Kinh tuyến gốc: Kinhtuyến số 00 đi qua đàithiên văn Grin-Uýt ởngoại ô thành phố LuânĐôn nước Anh

- Kinh tuyến đối diện vớikinh tuyến gốc là kinhtuyến 1800

- Vĩ tuyến gốc: Vĩ tuyến

số 00 là đường tròn lớnnhất còn gọi là đườngxích đạo

- Những kinh tuyến nằmbên phải kinh tuyến gốc

là kinh tuyến Đông vànhững kinh tuyến nămbên trái kinh tuyến gốc làkinh tuyến Tây

c Luyện tập: 5’

- Xác định trên quả địa cầu đường kinh tuyến gốc, vĩ tuyến gốc Nữa cầu Bắc, nữacầu Nam, KTĐ, KTT, VTB, VTN

- Vì sao nói Trái Đất là hành tinh duy nhất có sự sống ?

Khoanh tròn vào một trong chữ cái A, B, C, D em cho là đúng trong các câu sau:

Câu 1: Trái Đất nằm ở vị trí thứ mấy trong hệ Mặt Trời

A 3 B 4 C 5 D 6

Câu 2: Hành tinh lớn nhất trong hệ Mặt Trời là:

A Sao Kim B Sao Hỏa C Sao mộc D Sao Thủy

Câu 3: Kinh tuyến đối diện với KTG là KT:

- Tiết sau củng cố lại kiến thức ở bài 1

- Chuẩn bị compa để làm bài tập

* RÚT KINH NGHIỆM

Tuần 3 Ngày soạn:

Tiết 3 Ngày dạy:

Bài 2: ÔN TẬP HỆ THỐNG KINH, VĨ TUYẾN

I MỤC TIÊU BÀI HỌC

1 Kiến thức:

Củng cố lại các kiến thức về hệ thống kinh, vĩ tuyến

2 Kỹ năng:

Rèn luyện các kĩ năng xác định và vẽ các kinh tuyến gốc, kinh tuyến đông, kinh tuyến tây,

vĩ tuyến gốc, vĩ tuyến bắc, vĩ tuyến nam

II PHƯƠNG TIÊN DẠY HỌC

- Sách giáo khoa

- Quả Địa Cầu

III TIẾN TRÌNH BÀI

1 Kiểm bài cũ: (Sẽ lồng vào bài mới)

2 Bài mới:

a Mở đầu (1’)

Trên cơ sở các em đã nắm được các khái niệm cơ bản về hệ thống kinh, vĩ tuyến, đểkhắc sâu hơn kiến thức về kinh tuyến, vĩ tuyến, hôm nay các em sẽ được củng cố lại kiếnthức ở bài 1

- Yêu cầu HS xác định trên

quả địa cầu hoặc hình vẽ

GV: chuẩn xác kiến thức

Nhóm 3,4 :

- Xích đạo là gì?

- Thế nào là kinh tuyến

đông, kinh tuyến tây, vĩ

tuyến bắc, vĩ tuyến nam?

Nửa cầu bắc, nửa cầu

nam

- Yêu cầu HS xác định trên

quả địa cầu hoặc hình vẽ

HĐ1: Ôn lại kiến thức bài 1

HS 4 nhóm thảo luận và lầnlượt trình bày

Nhóm 1: trình bày

HS nhóm 2 nhận xét

Nhóm 3 trình bày và xácđịnh trên quả địa cầu hoặchình vẽ

20’

- Kinh tuyến, vĩ tuyến

- Kinh tuyến gốc, vĩ tuyếngốc

- Xích đạo là vòng trònngang lớn nhất cách đềuhai cực và phân chia bềmặt quả địa cầu ra hainửa bằng nhau

- Kinh tuyến đông, kinh

GV: chuẩn xác kiến thức HS nhóm 4 nhận xét tuyến tây.

- Vĩ tuyến bắc, vĩ tuyếnnam

- Nửa cầu bắc, nửa cầunam

Vẽ một hình tròn tượng

trưng cho Trái Đất, trên

đó ghi: cực Bắc, Cực Nam,

kinh tuyến gốc, vĩ tuyến

gốc, nửa cầu Bắc, nửa cầu

- Yêu cầu HS 4 ghi nửa

cầu Bắc, nửa cầu Nam

Tuần 4 Ngày soạn:

Bài 3: TỈ LỆ BẢN ĐỒ

I MỤC TIÊU BÀI HỌC

1 Kiến thức: Qua bài học, học sinh nêu được

Khái niệm về bản đồ, ý nghĩa của tỉ lệ bản đồ, tỉ lệ số, tỉ lệ thước, tỉ lệ bản đồ càng lớnbản đồ có chi tiết rõ ràng

Mục 2: Đo tính các khoảng cách thực địa dựa vào tỉ lệ thước hoặc tỉ lệ số đo trên bản đồ

II CÁC KĨ NĂNG SỐNG CƠ BẢN ĐƯỢC GIÁO DỤC TRONG BÀI

- Thu thập và xử lí thông tin, phân tích, so sánh (HĐ 1, 2)

- Phản hồi /lắng nghe tích cực, giao tiếp , trình bày suy nghĩ, ý tuởng (HĐ 1, 4)

- Tự tin (HĐ 2)

- Quản lí thời gian: (HĐ 3,4)

III CÁC PHƯƠNG PHÁP/ KĨ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC CÓ THỂ SỬ DỤNG:

Thảo luận theo nhóm nhỏ, đàm thoại, gợi mở, thực hành, thuyết giảng tích cực

IV PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC

HS có thể thảo luận theonhóm nhỏ và trình bày ýkiến

HĐ2: Tìm hiểu về tỉ lệ bản đồ, ý nghĩa của tỉ lệ bản đồ.

5’

17’

1 Bản đồ là gì?

Bản đồ là hình vẽ thu nhỏtương đối chính xác về mộtkhu vực hay toàn bộ bề mặtTrái Đất

2 Ý nghĩa của tỉ lệ bản đồ

a Tỉ lệ bản đồ

Giới thiệu cho HS vài tỉ

Quan sát 2 bản đồ ViệtNam sau đó lên bảng ghi

tỉ lệ của 2 bản đồ

- Ghi tỉ lệ bản đồ

- Là tỉ số giữa khoảngcách trên bản đồ so vớikhoảng cách tương ứngngoài thực tế

Quan sát tiếp 2 bản đồ đểtìm hiểu cách biểu hiệncủa tỉ lệ bản đồ:

Tỉ lệ bản đồ được biểuhiện dưới 2 dạng: Tỉ lệ số

và tỉ lệ thước

- Là tỉ số giữa khoảng cáchtrên bản đồ so với khoảngcách tương ứng ngoài thực tế

- Tỉ lệ bản đồ được biểu hiệndưới 2 dạng:

+ Tỉ lệ số + Tỉ lệ thước

Nếu khoảng cách 2 địa

điểm đo được trên bản đồ

là 3 cm thì khoảng cách

đó trên thực địa sẽ là 3 x

150 = 450 km

- Tỉ lệ thước: Giới thiệu

sơ lược về cách biểu hiện

Kết luận: Mức độ chi tiết

của nội dung bản đồ phụ

Hình 8 tỉ lệ 1: 7500, 1cmtrên bản đồ = 7500 cmthực tế

Hình 9 tỉ lệ 1:15000,

1 cm trên bản đồ = 15000

cm thực tế Hình 8 thể hiện đối tượngchi tiết rõ ràng hơn

b Ý nghĩa của tỉ lệ bản đồ

Tỉ lệ bản đồ cho biết bản đồđược thu nhỏ bao nhiêu lần sovới thực tế

- Tỉ lệ bản đồ càng lớn mức

độ chi tiết của bản đồ càngcao

Lưu ý: Đo tính khoảng

cách theo đường chim

bay là theo đường thẳng

làm việc GV theo dõi

hướng dẫn để giúp HS đo

và tính chính xác

HĐ3: Đo tính các khoảng cách thực địa dựa vào tỉ lệ bản đồ.

Làm việc theo nhóm

HS trình bày cá nhân

- Đánh dấu khoảng cáchgiữa hai điểm vào cạnh 1

tờ giấy hoặc thước kẻ

- Đặt cạnh tờ giấy dọctheo thước tỉ lệ và đọc trị

số khoảng cách trênthước tỉ lệ

- Nếu đo khoảng cáchbằng compa thì đối chiếukhoảng cách đó vớikhoảng cách trên thước tỉ

lệ rồi đọc trị số Lớp chia 3 nhóm tiếnhành đo và tính khoảngcách giữa các địa điểm

Nhóm 1: Khoảng cách từ

khách sạn Hải Vân →Khách sạn Thu Bồn

Nhóm 2: Khoảng cách từ

khách sạn Hòa Bình →Khách sạn Sông Hàn

Nhóm 3: Đo và tính

chiều dài đường Phan BộiChâu

12’ 3 Đo tính các khoảng cách thực địa dựa vào tỉ lệ thước hoặc tỉ lệ số trên bản đồ

a. Muốn biết khoảng cáchtrên thực tế, người ta có thểdùng số ghi tỉ lệ hoặc thước tỉ

lệ trên bản đồ

b Đo tính các khoảng cách

Bản đồ có tỉ lệ 1: 7500

- Từ khách sạn Hải Vân →Khách sạn Thu Bồn

5,5 x 7500 = 41250cm =412,5m

- T- Từ khách sạn Hòa Bình →Khách sạn Sông Hàn

4 x 7500 = 30000cm = 300m

- Đường Phan Bội Châu 3,5 x 7500 = 26250cm =262,5m

c Luyện tập: (4 ’)

- Bản đồ là gì?

- Tỉ lệ bản đồ là gì? Nêu ý nghĩa của tỉ lệ bản đồ

* Hãy khoanh tròn vào ý đúng trong những câu sau.

Câu 1: Định nghĩa về Bản đồ:

A Bản đồ là một tấm ảnh tái hiện lại một lãnh thổ trên bề mặt đất đưa lên giấy

B Bản đồ là một bức tranh phản ánh một lãnh thổ trên bề mặt đất đưa lên giấy

C Bản đồ là hình vẽ thu nhỏ, tương đối chính xác về một khu vực hay toàn bộ bề mặt Trái

Đất

D Bản đồ là sơ đồ tái hiện lại một lnh thổ trn bề mặt đất đưa lên giấy

Câu 2: Khi định nghĩa về tỉ lệ bản đồ

A Là một phân số luôn nhỏ hơn 1

B Là một phân số có tử số là 1, mẫu số càng lớn thì tỉ lệ càng nhỏ và ngược lại.

C Là một phân số có tử số là 1, mẫu số càng lớn thì tỉ lệ càng lớn và ngược lại

D Là một phân số có tử số và mẫu số khác 1

Câu 3: Tỉ lệ bản đồ cho ta biết:

A Kích thước thật của vùng lãnh thổ thể hiện

B Bản đồ được thu nhỏ bao nhiêu lần so với thực tế.

C Vùng đất đó rộng hay hẹp

D Vùng đất đó có những lãnh thổ nào

d Vận dụng : (3’)

Câu 1 : Tỉ lệ bản đồ 1 : 1.500.000, cho biết gì?

Câu 2 : Bản đồ có tỉ lệ 1 : 300.000, cho biết 5cm trên bản đồ ứng với bao nhiêu km trên thực tế?

+ Phương hướng trên bản đồ (xem hình 10)

+ Kinh độ, vĩ độ, tọa độ địa lí (xem hình 11)

+ Trả lời những câu hỏi trong mục 3.Bài tập

* RÚT KINH NGHIỆM

Tuần 5 Ngày soạn:

Tiết 5 Ngày dạy:

Bài 4: PHƯƠNG HƯỚNG TRÊN BẢN ĐỒ KINH ĐỘ, VĨ ĐỘ VÀ TOẠ ĐỘ ĐỊA LÍ

III TIẾN TRÌNH HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

1 Kiểm tra bài cũ: (4 ’)

b Hình thành kiến thức (30’)

Yêu cầu HS nhắc lại kinh

tuyến là gì ? Vĩ tuyến là

gì?

? Vậy muốn xác định

phương hướng trên bản đồ

chúng ta dựa vào đâu?

- Các đường kinh tuyến

- Kinh tuyến là những đườngnối liền cực Bắc và cực Nam

- Vĩ tuyến là đường vuônggóc với kinh tuyến

- Đường kinh – vĩ tuyến Bắc

Tây Đông

Nam

10’ 1 Phương hướng trên bản đồ

- Xác định phương hướngtrên bản đồ cần phải dựavào các dường kinh, vĩtuyến

- Đầu phía trên kinh tuyếnchỉ hướng bắc, và đầu phíadưới kinh tuyến chỉ hướng

Chuyển ý sang phần 2

? Muốn tìm vị trí của địa

điểm trên quả địa cầu hoặc

bản đồ chúng ta phải làm

sao?

? Điểm C là nơi cắt nhau

giữa kinh tuyến và vĩ

tuyến nào?

? 20o Tây gọi là kinh độ và

10o Bắc gọi là vĩ độ, vậy

kinh độ là gì? Vĩ độ là gì?

? Vậy toạ độ địa lí là gì?

? Toạ độ địa lí được viết

- Xác định chỗ giao nhau của

2 đường kinh, vĩ tuyến quađịa điểm đó

- Kinh tuyến 20o Tây và vĩtuyến 10o Bắc

- Kinh độ là khoảng cáchtính bằng số độ từ kinh tuyến

đi qua điểm đó đến kinhtuyến gốc

- Vĩ độ là khoảng cách tínhbằng số độ từ vĩ tuyến đi quađiểm đến vĩ tuyến gốc

- Là kinh độ và vĩ độ của địađiểm đó

- Kinh độ ở trên, vĩ độ ởdưới

20o T C

10o B

HĐ 3: Thực hành

- Học sinh thảo luận nhóm

- Đại diện nhóm trả lời

- Vĩ độ của một điểm làkhoảng cách tính bằng số

độ từ vĩ tuyến đi qua điểm

đó đến vĩ tuyến gốc(đường xích đạo)

- Kinh độ và vĩ độ của mộtđịa điểm được gọi chung làtọa độ địa lí của điểm đó

- Gọi đại diện nhóm trả

lời: - Hà Nội → Ma-mi-la:Đông Nam

- Cu-a-la Lăm-pơ → BăngCốc: Tây Bắc

- Cu-a-la Lăm-pơ → la: Đông Bắc

Ma-ni MaMa-ni niMa-ni la → Băng Cốc: TâyNam

Nam

- Hà Nội → Ma-mi-la:Đông Nam

- Cu-a-la Lăm-pơ → BăngCốc: Tây Bắc

- Cu-a-la Lăm-pơ → ni-la: Đông Bắc

Ma MaMa niMa la → Băng Cốc:Tây Nam

c Luyện tập: (3’)

- Thế nào là kinh độ và vĩ độ của một địa điểm?

- Trình bày trên sơ đồ những qui định về phương hướng trên bản đồ (GV chuẩn bị sơ

- Một điểm nằm trên giao điểm của kinh tuyến 900 thuộc nữa cầu đông và vĩ tuyến

400 phía trên đường xích đạo Cách viết tọa độ địa lí của điểm đó là:

400N 400B 900Đ 900Đ

A B C D

900Đ 900Đ 400B 400N

3 Hướng dẫn về nhà (3’)

- Học kĩ nội dung bài

- Xem lại hình 10,11,12,13: Xác định các hướng, tìm tọa độ địa lí

- Làm bài tập số 2 trang 17 SGK

- Xem trước bài 5: Kí hiệu bản đồ Cách biểu hiện địa hình trên bản đồ

Tìm hiểu:

+ Các loại kí hiệu bản đồ, các dạng kí hiệu bản đồ (xem hình 14, 15)

+ Cách biểu hiện địa hình (xem hình 16)

* RÚT KINH NGHIỆM

Tuần 6 Ngày soạn:

Tiết 6 Ngày dạy:

Bài 5: KÍ HIỆU BẢN ĐỒ CÁCH BIỂU HIỆN ĐỊA HÌNH TRÊN BẢN ĐỒ

III TIẾN TRÌNH LÊN LỚP

1 Kiểm tra bài cũ: ( 4’)

- Muốn xác định phương hướng trên bản đồ ta phải dựa vào đâu?

- Kinh độ, vĩ độ và toạ độ địa lí là gì?

- Toạ độ địa lí được ghi như thế nào?

2 Bài mới:

a Mở đầu (1’)

Giáo viên giới thiệu tấm bản đồ và nói: muốn đọc được bản đồ thể hiện những gì, chúng taphải có kí hiệu bản đồ Vậy kí hiệu bản đồ là gì? Nó được thể hiện như thế nào? Để biếtđược điều này chúng ta sẽ vào bài 5

- Là những hình vẽ, màusắc … được dùng để thểhiện những đối tượng địa lítrên bản đồ

- Có ba loại kí hiệu bản đồ+ Kí hiệu điểm

Ví dụ: Sân bay, cảng biển

- Mở rộng:

+ Kí hiệu điểm thường

thể hiện vị trí của đối

hiện các đối tượng theo

chiều dài (Tại sao sông

lại là một đường màu

xanh kéo dài?)

bảng chú giải đầu tiên?

- Yêu cầu học sinh

chữ cái đầu tiên của

kim loại (viết tắt) để thể

- Do sông có chiều dài vàmàu xanh là thể hiện màunước

- Có 3 dạng: kí hiệu hìnhhọc, chữ, tượng hình

- Nhà thờ: kí hiệu tượnghình

- Chợ, cửa hàng: kí hiệuchữ

- Bệnh viện: kí hiệu hìnhhọc

10’

- Treo hình 16 lên bảng:

đây là cách biểu hiện

- Cho học sinh thảo

luận câu hỏi sau:

- Gọi đại diện nhóm trả

+ Dựa vào đường đồng

mức cho biết sườn nào

và giảng thêm: màu nâu

đỏ thể hiện núi màu

càng đậm nghĩa là núi

càng cao

? Có mấy cách thể hiện

địa hình trên bản đồ?

- Đại diện nhóm trả lời

- Là những đường nối điểm

- Các đường đồng mức cànggần nhau thì địa hình càngdốc

- Độ cao của địa hình trênbản đồ được biểu hiện bằngthang màu hoặc bằng đườngđồng mức

c Luyện tập: (4’)

- Nêu các loại kí hiệu bản đồ Cho ví dụ

- Để thể hiện đo cao của địa hình, người ta làm gì?

* Kí hiệu bản đồ gồm mấy loại:

* Ghép đôi cho đúng về các loại kí hiệu bản đồ

- Kí hiệu điểm - Ranh giới tỉnh

- Kí hiệu đường - Vùng trồng cao su

- Kí hiệu diện tích - Nhà ga xe lửa

3 Hướng dẫn về nhà: (2’)

- Học thuộc bài, trả lời câu hỏi 1, 2, 3 SGK

- Chuẩn bị bài mới: Sự vận động tự quay quanh trục của Trái Đất và các hệ quả

Tìm hiểu:

+ Sự vận động của TĐ quanh trục QS H 19

+ QS H 20 tìm hiểu các khu vực giờ trên TĐ, VN nằm trong khu vực giờ thứ mấy?

+ QS H 21, 22 tìm hiểu hệ quả của sự vận động tự quay quanh trục của Trái Đất

* RÚT KINH NGHIỆM

Tuần 7 Ngày soạn:

Tiết 7 Ngày dạy:

Bài 7: SỰ VẬN ĐỘNG TỰ QUAY QUANH TRỤC

CỦA TRÁI ĐẤT VÀ CÁC HỆ QUẢ

I MỤC TIÊU BÀI HỌC

1 Kiến thức

- Trình bày được chuyển động tự quay quanh trục của Trái Đất: Hướng, thời gian

- Trình bày được các hệ quả chuyển động của Trái Đất

+ Ngày – đêm kế tiếp nhau

+ Mọi vật chuyển động trên bề mặt Trái Đất đều lệch hướng

2 Kĩ năng

- Sử dụng hình vẽ để mô tả vận động tự quay của Trái Đất

- Dựa vào hình vẽ để mô tả sự lệch hướng của các vật thể trên bề mặt Trái Đất

3 Thái độ

Hiểu và giải thích hiện tượng ngày đêm trên trái đất

4 Trọng tâm: Mục 2: Hệ quả của sự vận động tự quay quanh trục của TĐ.

II CÁC KĨ NĂNG SỐNG CƠ BẢN ĐƯỢC GIÁO DỤC TRONG BÀI

- Tìm kiếm và xử lí thông tin, phân tích, so sánh (HĐ 1, 2 )

- Phản hồi /lắng nghe tích cực, giao tiếp , trình bày suy nghĩ, ý tuởng(HĐ 1, 4)

- Tự tin (HĐ 2)

- Quản lí thời gian: (HĐ 3,4 )

III CÁC PHƯƠNG PHÁP/ KĨ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC CÓ THỂ SỬ DỤNG

Động não, đàm thoại gợi mở, thuyết trình tích cực, suy nghĩ-cặp đôi-chia sẽ, HS làmviệc cá nhân, trò chơi, trình bày 1 phút

IV PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC

- Quả địa cầu

- Hình 19, 20, 21, 22 trong sách giáo khoa phóng to

- Mô hình Trái Đất và quả địa cầu (nếu có)

- Phiếu bài tập

V TIẾN TRÌNH LÊN LỚP

1 Kiểm tra bài cũ (4’)

- Các đối tượng địa lí biểu hiện trên bản đồ bằng các loại kí hiệu nào? Cho ví dụ?

- Độ cao của địa hình trên bản đồ được biểu hiện như thế nào?

2 Bài mới:

a Mở đâu (1’) Ở bài 1 các em đã tìm hiểu về hình dạng và kích thước của Trái Đất.

Hôm nay, các em sẽ tìm hiểu một vận động chính của Trái Đất đó là vận động tự quayquanh trục của Trái Đất và các hệ quả

b Hình thành kiến thức

Giới thiệu mô hình quả địa

cầu

- Trái Đất tự quay quanh

một trục tưởng tượng nối

HĐ 1: Tìm hiểu sự vận động của trái đất quanh trục (thảo luận)

Quan sát

14’ 1 Sự vận động của Trái Đất quanh trục

Trái Đất tự quay quanh mộttrục tưởng tượng nối liền

liền 2 cực và nghiêng

66o33’ (giáo viên kết hợp

chỉ hình và quả địa cầu)

- Yêu cầu học sinh quan sát

hình 19 và quả Địa Cầu

- Trái Đất quay quanh trục

theo hướng nào?

- Gọi 1 học sinh lên quay

quả Địa Cầu

- Thời gian Trái Đất tự quay

quanh một trục trong một

ngày đêm được quy ước là

bao nhiêu giờ?

- Giáo viên treo hình 20 lên

bảng

- Các em hãy quan sát hình

20 và cho biết Trái Đất

được chia ra thành bao

nhiêu khu vực giờ ?

- Mỗi khu vực giờ có bao

nhiêu giờ riêng?

- Một giờ riêng được gọi là

gì?

- Trong mỗi khu vực người

ta chọn kinh tuyến nào để

tính giờ chung cho khu

vực?

- Có tới 24 khu vực giờ, vậy

người ta chọn khu vực nào

là khu vực giờ gốc?

- Mở rộng: để tiện cho việc

tính giờ trên toàn thế giới,

năm 1884 Hội nghị quốc tế

thống nhất lấy khu vực có

kinh tuyến gốc (0o) đi qua

đài thiên văn Grin-úyt là

khu vực giờ gốc Kinh

tuyến chia khu vực giờ làm

2 phần bằng nhau

- Phát phiếu bài tập và cho

các nhóm thảo luận 5’ (dựa

- Từ Tây sang Đông

- Học sinh lên bảng quayquả Địa Cầu

- Thời gian tự quay quanhmột vòng là 24 giờ

Hướng tự quay: Từ Tâysang Đông

Thời gian tự quay một vòngquanh trục trục là 24 giờ(Một ngày đêm)

Vì vậy bề mặt Trái Đấtđược chia ra thành 24 khuvực giờ

- Mỗi khu vực có một giờriêng Đó là giờ khu vực

cho học sinh

- Mở rộng: ở những nước

có diện tích kéo dài như

Liên Bang Nga hay Canađa

thì có rất nhiều khu vực giờ

nên mỗi quốc gia sẽ có

những qui định giờ riêng

Chuyển ý:

Sự vận động tự quay quanh

của Trái Đất sẽ gây ra các

hệ quả gì? Để biết được

điều đó các em sẽ vào phần

2

- Dùng đèn pin chiếu vào

quả Địa Cầu - Hiện tượng

ngày và đêm có ở những

nơi nào trên Trái Đất?

- Vậy tại sao hằng ngày

chúng ta thấy Mặt Trời, Mặt

Trăng và các ngôi sao trên

bầu trời chuyển động theo

hướng Đông sang Tây?

- Mở rộng: do hướng vận

động của Trái Đất từ Tây

sang Đông nên chúng ta

cảm thấy Mặt Trời, Mặt

Trăng, ngôi sao chuyển

động trên bầu trời Ví dụ:

khi ta ngồi trên xe lửa hoặc

xe du lịch ta thấy cây cối

như lùi lại phía sau Và

cũng do vận động này mà

có hiện tượng ngày và đêm

kế tiếp nhau ở khắp nơi trên

Trái Đất

- Ngoài hiện tượng ngày và

đêm thì sự vận động tự

quay quanh trục của Trái

Đất còn sinh ra hiện tượng

HĐ 2 : Tìm hiểu hệ quả

sự vận động tự quay quanh trục của TĐ

HS nêu nhận xétTrái Đất có dạng hình cầu

do đó Mặt Trời bao giờcũng chỉ chiếu sáng đượcmột nửa Nửa chiếu sáng làngày, nửa không được chiếusáng là đêm

- Khắp nơi trên Trái Đấtđều lần lượt có ngày vàđêm

- Vì Trái Đất tự quay quanhtrục từ Tây sang Đông

- Sinh ra hiện tượng lệchhướng của các vật chuyểnđộng trên bề mặt Trái Đất

24’ 2 Hệ quả sự vận động tự quay quanh trục của Trái Đất

a Hiện tượng ngày đêm

Do Trái Đất quay quanhtrục từ Tây sang Đông nênkhắp mọi nơi trên Trái Đấtđều lần lượt có ngày và đêm

b Sự lệch hướng

- Sự chuyển động của TráiĐất quanh trục còn làm chocác vật chuyển động trên bềmặt Trái Đất bị lệch về

- Ở nửa cầu Bắc, nếu nhìn

xuôi theo hướng chuyển

động thì vật sẽ chuyển động

lệch về bên nào?

- Còn ở nửa cầu Nam

- Sự lệch hướng này không

những ảnh hưởng đến

những vật rắn bay như

đường đi của viên đạn, mũi

tên … mà còn ảnh hưởng

tới sự chuyển động của

dòng sông, hướng gió …

- Bên phải

- Bên trái

hướng Nếu nhìn xuôi theochiều chuyển động thì ởnửa cầu Bắc, vật chuyểnđộng sẽ lệch về bên phải,còn ở nửa cầu Nam lệch vềbên trái

c Luyện tập (4’)

- Trái Đất vận động quay từ Tây sang Đông qui ước là bao nhiêu giờ? Có bao nhiêu khuvực giờ trên Trái Đất?

- Nếu khu vực gốc là 15 giờ thì ở Mát-xcơ-va là mấy giờ?

- Sự vận động của Trái Đất sinh ra hệ quả gì?

- Nước ta nằm ở khu vực giờ thứ mấy:

- Trên Trái Đất giờ khu vực phía Đông bao giờ cũng sớm hơn giờ phía Tây là do:

A Trái Đất quay từ Đông sang Tây

B Trái Đất quay từ Tây sang Đông.

C Trái Đất quay quanh Mặt Trời

D Trục Trái Đất nghiêng

d Vận dụng

PHIẾU BÀI TẬP

1 Từ khu vực giờ gốc đi về phía Đông là khu vực có thứ tự như thế nào?

2 Từ khu vực giờ gốc đi về phía Tây là khu vực có thứ tự như thế nào?

3 Cho biết thủ đô và các thành phố sau nằm ở khu vực giờ thứ mấy?

- Phương hướng trên bản đồ

- Xác định tọa độ địa lí của 1 điểm

- Các loại kí hiệu bản đồ

- Cách biểu hiện địa hình trên bản đổ

- Sự vận động tự quay quanh trục của TĐ và các hệ quả

* RÚT KINH NGHIỆM

Tuần 8 Ngày soạn:

Tiết 8 Ngày dạy:

ÔN TẬP KIỂM TRA GIỮA KỲ I

Tạo động cơ, thái độ học tập tốt

II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC

Giáo viên: chuẩn bị câu hỏi

Học sinh: chuẩn bị kiến thức, giấy, bảng phụ

III TIẾN TRÌNH LÊN LỚP

1 Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh (1’)

Yêu cầu nhóm 1 thảo

luận và trình bày 3 câu

Yêu cầu nhóm 2 thảo

luận và trả lời 2 câu hỏi:

4 Bản đồ có tỉ lệ 1 :

300.000, cho biết 5cm trên

bản đồ ứng với bao nhiêu

km trên thực tế?

5 Nêu các loại kí hiệu bản

HS phân thành 4 nhóm,Nhận nội dung thảo luận

HS: nhóm 1 trình bày

HS các nhóm khác nhậnxét, bổ sung

HS: nhóm 2 trình bày

HS các nhóm khác nhậnxét, bổ sung

1 Trái Đất nằm ở vị trí thứ

ba theo thứ tự xa dần MặtTrời

2 Kinh tuyến là nhữngđường dọc nối cực Bắc vớicực Nam

3 Vĩ tuyến là những vòngtròn ngang song song nhau

4

1cm → 300.000cm5cm → 1.500.000cm

= 15 km

5 Các loại kí hiệu bản đồ:

đồ Cho ví dụ

GV chuẩn xác

Yêu cầu nhóm 3 thảo

luận và trả lời 2 câu hỏi

Yêu cầu nhóm 4 thảo

luận và trình bày 2 câu

hỏi:

8 Viết gọn tọa độ địa lí

điểm A nằm trên kinh

tuyến số 20 ở bên trái kinh

HS: nhóm 4 trình bày

HS: các nhóm khác nhậnxét, bổ sung

6 Tỉ lệ bản đồ được ghi ởdưới hoặc ở góc của bảnđồ

7.Tỉ lệ bản đồ 1: 1 500 000Cho biết trên bản đồ đođược 1 cm thì ở ngoài thực

Cho HS nhắc lại một số kiến thức trọng tâm

* Chọn ý đúng trong các câu sau :

- Trong hệ Mặt Trời Trái Đất ở vị trí nào theo thứ tự xa dần Mặt Trời

- Kinh tuyến đối diện với kinh tuyến gốc là :

A Kinh tuyến 600 B Kinh tuyến 900

C Kinh tuyến 1600 D Kinh tuyến 1800

- Bản đồ có tỉ lệ 1 : 900000, một đoạn thẳng AB trên bản đồ là 5cm tương ứng trên thực địa một khoảng cách là :

- Trên bản đồ nếu các đường đồng mức càng dày, sát vào nhau thì địa hình nơi đó:

A Càng thoải B Càng dốc C Bằng phẳng D Như nhau

3 Hướng dẫn về nhà: (2’)

Về nhà học bài thật kĩ phần nội dung đã ôn tập

Chuẩn bị tuần sau kiểm tra giữa kì I Đem đầy đủ dụng cụ học tập

* RÚT KINH NGHIỆM

Tuần: 9 Ngày soạn:

Tiết: 9 Ngày kiểm tra:

KIỂM TRA GIỮA HỌC KỲ I

1 Xác định mục tiêu kiểm tra

- Đánh giá kết quả học tập của HS nhằm điều chỉnh nội dung, phương pháp dạy học

Hình thức trắc nghiệm khách quan (30%) kết hợp với tự luận (70%)

3 Xây dựng ma trận đề kiểm tra

Các chủ đề trên có tổng số tiết là 6 tiết (100%), phân phối cho các chủ đề như sau:

- Trái Đất trong hệ Mặt Trời, hình dạng, kích thước của Trái Đất: 2 iết (33,4%) vàcách biểu hiện bề mặt Trái Đất trên bản đồ: 4 tiết ( 66,6%) Trên cơ sở phân phối số tiết nhưtrên, kết hợp với việc xác định chuẩn quan trọng, ta xây dựng ma trận đề kiểm như sau:

MT, hìnhdạng, kíchthước của

TĐ Kinhtuyến

43% TSĐ

= 1,5đ

Biết đượckhái niệmkinh tuyến,

28,5%

TSĐ = 1đ 3,5 đ Cách biểu

lệ bản đồ,phướnghướng trênbản đồ

23% TSĐ

= 1,5đ

Tỉ lệ bản

đồ, viếtgọn tọa

độ địa límột địađiểm

46%

TSĐ = 3đ

Vẽ sơ đồxác địnhphươnghướng trênbản đồ

31% TSĐ

ĐỀ KIỂM TRA

I Phần trắc nghiệm khách quan (3 điểm)

* Khoanh tròn vào phương án mà em chọn là đúng trong các câu sau đây:

Câu 1: Trái Đất nằm ở vị trí thứ mấy theo thứ tự xa dần Mặt Trời?

A Thứ ba B Thứ tư C Thứ năm D Thứ sáu

Câu 2: Trái Đất có dạng

A hình tròn B hình cầu C hình vuông D hình elip

Câu 3: Trái Đất có kích thước

A trung bình B nhỏ C rất lớn D rất nhỏ

Câu 4: Bán kính của Trái Đất là

A 6730 km B 6077 km C 6073 km D 6370 km

Câu 5: Các kí hiệu bản đồ sau đây, kí hiệu nào là kí hiệu điểm?

A Sân bay B Vùng trồng lúa C Chợ D Đường ôtô

Câu 6: Trên Quả Địa Cầu có tất cả bao nhiêu kinh tuyến?

Câu 10: Các kí hiệu bản đồ sau đây, kí hiệu nào là kí hiệu đường?

A Bến cảng B Ranh giới Việt Nam - Lào

C Nhà máy thủy điện D Vùng trồng lúa

Câu 11: Kí hiệu bản đồ có mấy dạng?

Câu 1: Kinh tuyến là gì? Vĩ tuyến là gì? (1đ)

Câu 2: Bản đồ có tỉ lệ 1 : 1 000 000 cho biết gì? (2đ)

Câu 3: Viết gọn tọa độ địa lí điểm A nằm trên kinh tuyến số 40 ở bên trái kinh tuyến gốc và

nằm trên vĩ tuyến số 20 ở dưới xích đạo (1đ)

Câu 4: Bản đồ có tỉ lệ 1 : 200 000 cho biết 5cm trên bản đồ ứng với bao nhiêu km trên thực

tế ? (1đ)

Câu 5: Vẽ sơ đồ xác định phương hướng trên bản đồ (2đ)

1 - Kinh tuyến là những đường nối liền hai điểm cực Bắc và

cực Nam trên bề mặt quả địa cầu

- Vĩ tuyến là những vòng tròn trên bề mặt quả địa cầuvuông góc với kinh tuyến

0,50,5

2 Bản đồ có tỉ lệ 1 : 1000 000 cho biết ở bản đồ đo được 1cm thì ởngoài thực tế đo được 1 000 000 cm 2,0

- Thẩm mỹ

1,50,5

Tuần 10 Ngày soạn:

Bài 8: SỰ CHUYỂN ĐỘNG CỦA TRÁI ĐẤT QUANH MẶT TRỜI

I MỤC TIÊU BÀI HỌC

1 Kiến thức

- Trình bày được chuyển động của Trái Đất quanh Mặt Trời

- Trình bày được các hệ quả chuyển động của Trái Đất quanh Mặt Trời

2 Kĩ năng

- Sử dụng hình vẽ để mô tả chuyển động tự quay của Trái Đất quanh Mặt Trời

- Dựa vào hình vẽ mô tả quỹ đạo chuyển động của Trái Đất, độ nghiêng và hướngnghiêng của trục khi chuyển động trên quỹ đạo; trình bày hiện tượng ngày đêm dài ngắn ởcác vĩ độ khác nhau trên Trái Đất theo mùa

3 Thái độ

- Tạo hứng thú tìm hiểu các hiện tượng trong thiên nhiên

4 Trọng tâm bài dạy

Mục 2, bài tập 2

II CÁC KĨ NĂNG SỐNG CƠ BẢN ĐƯỢC GIÁO DỤC TRONG BÀI

- Tìm kiếm và xử lí thông tin, phân tích, so sánh (HĐ 1, 2 )

- Phản hồi /lắng nghe tích cực, giao tiếp , trình bày suy nghĩ, ý tuởng (HĐ 1, 2)

- Tự tin (HĐ 2 )

- Quản lí thời gian: ( HĐ 1, 2 )

III CÁC PHƯƠNG PHÁP/ KĨ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC CÓ THỂ SỬ DỤNG

Động não, đàm thoại gợi mở, thuyết trình tích cực, suy nghĩ-cặp đôi-chia sẽ, HS làmviệc cá nhân , trò chơi, trình bày 1 phút

IV PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC

- Mô hình chuyển động của Trái Đất quanh Mặt Trời

Ở bài 7, chúng ta đã tìm hiểu vận động chính đầu tiên của Trái Đất Hôm nay chúng ta sẽ

tìm hiểu thêm về vận động chính thứ 2 của Trái Đất đó là sự chuyển động quay quanh MặtTrời và hệ quả của nó

- Học sinh quan sát mô hình

- 2 hoạt động-Vận động tự quay quanh

1 Sự chuyển động của Trái Đất quanh Mặt Trời

Trái Đất chuyển động

hướng từ Tây -> Đông

nhưng có khi người ta vẽ

đơn giản nó là hình tròn

- Cho học sinh quan sát

mô hình thêm 1 lần nữa

- Thời gian Trái Đất quay

quanh Mặt Trời?

- Trái Đất chuyển động

trên quỹ đạo elip ở mấy vị

trí? Đó là những vị trí nào?

Chuyển ý: Trái Đất quay

quanh Mặt Trời như vậy

gây nên hiện tượng gì? Để

biết được điều đó chúng ta

vào phần 2

trục và vận động quay quanhMặt Trời

quanh Mặt Trời theo mộtquỹ đạo có hình elip gầntròn

Hướng chuyển động từTây sang Đông

Thời gian Trái Đất chuyểnđộng một vòng quanh MặtTrời là 365 ngày 6 giờ.Trong khi chuyển độngtrên quỹ đạo quanh MặtTrời, trục Trái Đất lúc nàocũng giữ nguyên độnghiêng 66033’ trên mặtphẳng quỹ đạo và hướngnghiêng của trục khôngđổi Đó là sự chuyển độngtịnh tiến

20’

- Do trục Trái Đất nghiêng

và không đổi hướng trong

khi chuyển động quanh

Mặt Trời nên Trái Đất có

lúc ngã nửa cầu Bắc, Nam

về phía Mặt Trời sinh ra

hiện tượng các mùa Vậy

cụ thể các mùa ở hai nửa

cầu diễn ra như thế nào?

- Ngày 22-6 nửa cầu nào

ngã về phía Mặt Trời nhiều

nhất?

- Lúc này nhiệt độ và

lượng ánh sáng ở đây như

thế nào? Tại sao?

- Đây là mùa gì ở Bắc bán

cầu?

- Ngày 22-12 nửa cầu nào

ngã về phía Mặt Trời nhiều

- HĐ 2: Tìm hiểu hiện tượng các mùa

- Nửa cầu Bắc

- Nhận nhiều nhất do nửacầu Bắc ngã hẳn về phía MặtTrời

- Mùa nóng ở bán cầu Bắc

và mùa lạnh ở bán cầu Nam

- Nửa cầu Nam

2 Hiện tượng các mùa

Khi chuyển động trên quỹđạo, trục của Trái Đất luônnghiêng một phía nên cólúc nửa cầu Bắc, có lúcnủa cầu Nam ngã về phíaMặt Trời nên sinh ra cácmùa

- Nửa cầu nào ngã về phíaMặt Trời sẽ có mùa nóng(mùa hạ)

- Nửa cầu nào không ngã

về phía Mặt trời sẽ có mùalạnh ( mùa đông)

- Khi Trái Đất hướng cảhai nửa cầu về phía MặtTrời như nhau Đó là haimùa: mùa xuân và mùa