Nhiều khi chúng ta chỉ muốn nói cho sướng cái miệng của mình, nhưng lại không để ý đến nỗi đau của người anh chị em mình khi phải nghe những lời chọc ghẹo đó Nguồn in-tơ-net http://loigi[r]
Trang 1Phần 1: Đọc kỹ các đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu:
a Chỉ ra phương thức biểu đạt chính?
b Cho biết từ láy trong đoạn? Từ mượn trong đoạn?
c Đoạn sử dụng những cụm danh từ nào? Phân tích cụm đó?
d Chỉ ra các biện pháp tu từ trong các đoạn thơ? Phân tích tác dụng của các biện pháp tu từ đó trong việc biểu đạt nội dung của đoạn thơ ?
d Bài học được rút ra từ nội dung văn bản
Câu 1:
"Một vị vua treo một giải thưởng cho nghệ sĩ nào vẽ được một bức tranh đẹp nhất về "sự bình yên" Nhiều họa sĩ đã trổ tài Nhà vua ngắm tất cả các bức tranh nhưng chỉ thích có hai bức và ông phải chọn lấy một.
Bức tranh thứ nhất vẽ hồ nước yên ả Mặt hồ là tấm gương tuyệt mỹ bởi vì có những ngọn núi cao chót vót bao quanh Bên trên là bầu trời xanh với những đám mây trắng mịn màng Tất cả những ai ngắm bức tranh này đều cho rằng đây
là một bức trang bình yên thật hoàn hảo.
Bức tranh thứ hai cũng có những ngọn núi, nhưng những ngọn núi này trần trụi và lởm chởm đá Ở bên trên là bầu trời giận dữ đổ mưa như trút kèm theo sấm chớp Đổ xuống bên vách núi là dòng thác nổi bọt trắng xóa Bức tranh này trông chẳng bình yên chút nào.
Nhưng khi nhà vua ngắm nhìn, ông thấy đằng sau dòng thác là một bụi cây nhỏ mọc lên từ khe nứt của một tảng đá Trong bụi cây có một con chim mẹ đang xây tổ Ở đó, giữa dòng thác trút xuống một cách giận dữ, con chim mẹ đang
an nhiên đậu trên tổ của mình Bình yên thật sự! Và nhà vua đã chọn bức tranh thứ hai."
Câu 2:
HAI BIỂN HỒ
Người ta bảo ở Palextin có hai biển hồ Biển hồ thứ nhất gọi là biển Chết Đúng như tên gọi, không có sự sống nào bên trong cũng như xung quanh biển hồ này Nước trong hồ không có một loại cá nào có thể sống nổi mà người uống phải cũng bị bệnh Ai ai cũng đều không muốn sống ở gần đó Biển hồ thứ hai là Galile Đây là biển hồ thu hút nhiều khách du lịch nhất Nước ở biển hồ lúc nào cũng trong xanh mát rượi, con người có thể uống được mà cá cũng sống được Nhà cửa được xây cất rất nhiều ở nơi đây Vườn cây xung quanh tốt tươi nhờ nguồn nước này
Nhưng điều kỳ lạ cả hai biển hồ này đều được đón nhận nguồn nước từ sông Jordan Nước sông Jorda chảy vào biển Chết Biển Chết đón nhận và giữ lại riêng cho mình mà không chia sẻ nên nước trong biển Chết trở nên mặn chát Biển
hồ Galile cũng đón nhận nguồn nước từ sông Jorda rồi từ đó tràn qua các hồ nhỏ và sông lạch, nhờ vậy nước trong biển
hồ này luôn sạch và mang lại sự sống cho cây cối, muông thú và con người
(Trích "Bài học làm người " - Nhà xuất bản giáo dục)
Câu 3:
Chuyện xưa kể lại rằng, một buổi tối, một vị thiền sư già đi dạo trong thiền viện, chợt trông thấy một chiếc ghế dựng sát chân tường nơi góc khuất Đoán ngay ra đã có chú tiểu nghịch ngợm nào đó làm trái qui định: Vượt tường trốn ra ngoài chơi, nhưng vị thiền sư không nói với ai, mà lặng lẽ đi đến, bỏ chiếc ghế ra rồi quỳ xuống đúng chỗ đó.
Trang 2Một lúc sau, quả đúng có một chú tiểu trèo tường vào Đặt chân xuống, chú tiểu kinh ngạc khi phát hiện ra dưới đó không phải là chiếc ghế mà là vai thầy mình, vì quá hoảng sợ nên không nói được gì, đứng im chờ nhận được những lời trách cứ và cả hình phạt nặng nề Không ngờ vị thiền sư lại chỉ ôn tồn nói: "Đêm khuya sương lạnh, con mau về thay áo đi" Suốt cuộc đời chú tiểu không bao giờ quên được bài học từ buổi tối hôm đó.
Câu 4: Người ăn xin
Một người ăn xin đã già Đôi mắt ông đỏ hoe, nước mắt ông giàn giụa, đôi môi tái nhợt, áo quần tả tơi.Ông chìa tay xin tôi.
Tôi lục hết túi nọ đến cả khăn túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn tay, chẳng có gì hết Ông vẫn đợi tôi Tôi chẳng biết làm thế nào Bàn tay tôi run run nắm chặt lấy bàn tay run rẩy của ông:
Xin ông đừng giận cháu! Cháu không có gì cho ông cả.
Ông nhìn tôi chăm chăm, đôi môi nở nụ cười:
Cháu ơi, cảm ơn cháu! Như vậy là cháu đã cho lão rồi.
Khi ấy tôi chợt hiểu ra: cả tôi nữa, tôi cũng vừa nhận được một cái gì đó của ông.
(Theo Tuốc-ghê-nhép Dẫn từ sách giáo khoa Ngữ văn 9, tập 1, NXB GD- 2007, trang 22)
Câu 5: Vết nứt và con kiến
Khi ngồi ở bậc thềm nhà, tôi thấy một con kiến đang tha chiếc lá trên lưng Chiếc lá lớn hơn con kiến gấp nhiều lần.
Bò được một lúc, con kiến chạm phải một vết nứt khá lớn trên nền xi măng Nó dừng lại giây lát Tôi nghĩ con kiến hoặc là quay lại, hoặc là nó sẽ một mình bò qua vết nứt đó Nhưng không Con kiến đặt chiếc lá ngang qua vết nứt trước, sau đó đến lượt nó vượt qua bằng cách bò lên trên chiếc lá Đến bờ bên kia, con kiến lại tha chiếc lá và tiếp tục cuộc hành trình Hình ảnh đó bất chợt làm tôi nghĩ rằng tại sao mình không thể học loài kiến bé nhỏ kia, biến trở ngại, khó khăn của ngày hôm nay thành hành trang quý giá cho ngày mai tươi sáng hơn.
(Hạt giống tâm hồn 5- Ý nghĩa cuộc sống, NXB Tổng hợp TP HCM
Câu 6: Khoáng sản tiềm tàng trong ruột núi non
châu báu vô biên dưới thềm lục địa rừng đại ngàn bạc vàng là thế phù sa muôn đời như sữa mẹ sông giàu đằng sông và bể giàu đằng bể còn mặt đất hôm nay thì em nghĩ thế nào?
lòng đất rất giàu, mặt đất cứ nghèo sao?
(Nguyễn Duy, Đánh thức tiềm lực, NXB Hội nhà văn, 2015, tr 289 - 290)
Câu 7: "Chuyện kể, một danh tướng có lần đi ngang qua trường học cũ của mình, liền ghé vào thăm Ông gặp lại
người thầy từng dạy mình hồi nhỏ và kính cẩn thưa:
- Thưa thầy, thầy còn nhớ con không? Con là
Người thầy giáo già hốt hoảng:
Trang 3- Thưa ngài, ngài là
- Thưa thầy, với thầy con vẫn là người học trò cũ Con có được những thành công ngày hôm nay là nhờ sự giáo dục của thầy ngày nào "
Câu 8: Ngọn gió và cây sồi
Một ngọn gió dữ dội băng qua khu rừng già Nó ngạo nghễ thổi tung tất cả các sinh vật trong rừng, cuốn phăng những đám lá, quật gẫy các cành cây Nó muốn mọi cây cối đều phải ngã rạp trước sức mạnh của mình Riêng một cây sồi già vẫn đứng hiên ngang, không bị khuất phục trước ngọn gió hung hăng Như bị thách thức ngọn gió lồng lộn, điên cuồng lật tung khu rừng một lần nữa Cây sồi vẫn bám chặt đất, im lặng chịu đựng cơn giận dữ của ngọn gió và không
hề gục ngã Ngọn gió mỏi mệt đành đầu hàng và hỏi:
- Cây sồi kia! Làm sao ngươi có thể đứng vững như thế?
Cây sồi từ tốn trả lời:
- Tôi biết sức mạnh của ông có thể bẻ gẫy hết các nhánh cây của tôi, cuốn sạch đám lá của tôi và làm thân tôi lay động Nhưng ông sẽ không bao giờ quật ngã được tôi Bởi tôi có những nhánh rễ vươn dài, bám sâu vào lòng đất Đó chính là sức mạnh sâu thẳm nhất của tôi Nhưng tôi cũng phải cảm ơn ông ngọn gió ạ! Chính cơn điên cuồng của ông
đã giúp tôi chứng tỏ được khả năng chịu đựng và sức mạnh của mình.
(Theo: Hạt giống tâm hồn - Đừng bao giờ từ bỏ ước mơ, NXB Tổng hợp TP Hồ Chí Minh, 2011)
Câu 9: "Sương trắng rỏ đầu cành như giọt sữa,
Tia nắng tía nháy hoài trong ruộng lúa, Núi uốn mình trong chiếc áo the xanh, Đồi thoa son nằm dưới ánh bình minh "
(Trích Chợ Tết, Đoàn Văn Cừ, Thi nhân Việt Nam, NXBVH 1997)
Câu 10:
Trăng ơi từ đâu đến?
Hay từ cánh rừng xa
Trăng hồng như quả chín
Lửng lơ lên trước nhà
Trăng ơi từ đâu đến?
Hay biển xanh diệu kỳ
Trăng tròn như mắt cá
Chẳng bao giờ chớp mi
Trăng ơi từ đâu đến?
Hay từ một sân chơi
Trăng bay như quả bóng
Bạn nào đá lên trời (Trăng ơi từ đâu đến, Trần Đăng Khoa)
Câu 11:
Trang 4"Những giọt sương lặn vào lá cỏ Qua nắng gắt, qua bão tố Vẫn giữ lại cái mát lành đầy sức mạnh Vẫn long lanh, bình thản trước vầng dương "
(Thanh Thảo - Sự bùng nổ của mùa xuân)
Câu 12: Chiếc hộp giấy vàng
Hồi đó một người bạn tôi bắt phạt đứa con gái lên ba tuổi vì nó đã phí phạm cả một cuộn giấy gói hoa màu vàng Tiền bạc thì eo hẹp, thế mà đứa con gái cứ cố trang hoàng chiếc hộp quà giáng sinh để dưới cây thông khiến bạn tôi nổi giận Dù có bị phạt đi nữa, sáng hôm sau đứa con gái cũng mang hộp quà đến cho cha và nói: "Con tặng cho cha nhân dịp giáng sinh." Anh cảm thấy ngượng ngùng vì phản ứng gay gắt của mình hồi hôm trước nhưng rồi cơn giận lại bùng lên lần nữa khi anh mở hộp ra thấy hộp trống không.
Anh nói to với con: "Bộ con không biết rằng khi cho ai món quà thì phải có gì trong đó chứ."
Đứa con ngơ ngác nhìn cha sợ hãi nước mắt lưng tròng: "Cha ơi nó đâu có trống rỗng Con đã thổi những nụ hôn vào hộp Con bỏ đầy những tình yêu của con vào đó Tất cả dành cho cha mà."
Người cha nghe tim mình thắt lại Anh ôm con vào lòng và cầu xin con tha thứ cho mình.
(Trích Hạt giống tâm hồn) Câu 13: Diễn giả Le-o Bu-sca-gli-a lần nọ kể về một cuộc thi mà ông làm giám khảo Mục đích của cuộc thi là tìm ra
đứa trẻ biết quan tâm nhất Người thắng cuộc là một em bé bốn tuổi
Người hàng xóm của em là một ông lão vừa mất vợ Nhìn thấy ông khóc, cậu bé lại gần rồi leo lên ngồi vào lòng ông Cậu ngồi rất lâu và chỉ ngồi như thế Khi mẹ em bé hỏi em đã trò chuyện những gì với ông ấy, cậu bé trả lời: "Không
có gì đâu ạ Con chỉ để ông ấy khóc."
(Theo "Phép màu nhiệm của đời" - NXB Trẻ, 2005)
Câu 14: KHỔNG TƯỚC VÀ PHƯỢNG HOÀNG
Một cây ngô đồng cao vút tầng mây, đứng thẳng giữa trời xanh Có một con chim phượng hoàng rất đẹp thường đậu ở trên cây, nó vui vẻ ngửi mùi hương hoa của cây.
Về sau, một con chim khổng tước bay đến, nó đậu ở cành cây cao nhất, vui vẻ cất tiếng hát ca: “Hãy nghe tiếng hót của tôi, lảnh lót biết bao, khắp thiên hạ đều có thể nghe thấy được”.
Khổng tước xòe cái đuôi to với đủ loại màu sắc, khoe khoang với chim phượng hoàng rằng: “Tôi đứng ở chỗ này, xòe ra cái đuôi khổng tước đẹp đẽ nhất, khắp thiên hạ đều có thể nhìn thấy được”.
Chim phượng hoàng đã đậu ở trên cây ngô đồng nhiều năm, thiện ý nhắc nhở khổng tước rằng: “Đừng có quên rằng, cậu đứng ở nơi cao, là cây ngô đồng nâng cậu lên đấy, đừng có khoe khoang bản thân, càng không nên tự mãn, kiêu ngạo quá sớm muộn sẽ phải chịu thiệt thôi!”.
Khổng tước không cho thế là phải, vẫn lớn tiếng hát vang, khoe khoang bản thân mình Bỗng một cơn gió lớn ấp đến, thổi gãy cành cây mà chim khổng tước đang đậu, hất khổng tước rơi bịch xuống mặt đất Còn chim phượng hoàng vẫn đậu yên ở trên cây ngô đồng, thong thả ngửi mùi hương hoa của cây ngô đồng.
(Theo http://www.phunutoday.vn, ngày 04/12/2016)
Câu 15: Đọc phần trích sau và thực hiện các yêu cầu:
“ Bà như chiếc bóng giở về Ít khi tôi thấy bà nói chuyện nói trò với ai ngoài các cháu ra Ít khi tôi thấy bà đôi
co với ai Dân làng bảo bà hiền như đất Nói cho đúng, bà hiền như chiếc bóng Nếu ai lành chanh lành chói,bà rủ rỉ khuyên Bà nói nhiều bằng ca dao, tục ngữ Những chị mồm năm miệng mười, sau khi bà khuyên chỉ còn mồm một, mồm hai
Người ta bảo: “ Con hư tại mẹ, cháu hư tại bà Bà như thế thì chúng tôi hư làm sao được.”
( Trích Bà nội của Duy Khán)
Câu 16: ĐÔI TAI CỦA TÂM HỒN
Một cô bé vừa gầy vừa thấp bị thầy giáo loại khỏi dàn đồng ca Cũng chỉ tại cô bé ấy lúc nào cũng chỉ mặc
mỗi bộ quần áo vừa bẩn, vừa cũ lại vừa rộng nữa Cô bé buồn tủi ngồi khóc một mình trong công viên Cô bé nghĩ: Tại sao mình lại không được hát? Chẳng lẽ mình hát tồi đến thế sao? Cô bé nghĩ mãi rồi cô cất giọng hát khe khẽ Cô
bé cứ hát hết bài này đến bài khác cho đến khi mệt lả mới thôi.
Trang 5- Cháu hát hay quá, một giọng nói vang lên: “Cảm ơn cháu, cháu gái bé nhỏ, cháu đã cho ta cả một buổi chiều thật vui vẻ” Cô bé ngẩn người Người vừa khen cô bé là một ông cụ tóc bạc trắng Ông cụ nói xong liền chậm rãi bước đi.
Hôm sau, khi cô bé tới công viên đã thấy ông già ngồi ở chiếc ghế đá hôm trước Khuôn mặt hiền từ mỉm cười chào cô bé Cô lại hát, cụ già vẫn chăm chú lắng nghe Ông vỗ tay lớn: “Cảm ơn cháu, cháu gái bé nhỏ của ta, cháu hát hay quá!” Nói xong cụ già lại một mình chậm rãi bước đi Như vậy, nhiều năm trôi qua, cô bé giờ đây đã trở thành một ca sĩ nổi tiếng Cô gái vẫn không quên cụ già ngồi tựa lưng vào thành ghế đá trong công viên nghe cô hát Một buổi chiều mùa đông, cô đến công viên tìm cụ nhưng ở đó chỉ còn lại chiếc ghế đá trống không Cô hỏi mọi người trong công viên về ông cụ:
- Ông cụ bị điếc ấy ư? Ông ấy đã qua đời rồi, một người trong công viên nói với cô.
Cô gái sững người, bật khóc Hóa ra, bao nhiêu năm nay, tiếng hát của cô luôn được khích lệ bởi một đôi tai đặc biệt: đôi tai của tâm hồn.
( Nguồn Internet)
Câu 17: Ánh nắng cuối cùng luyến tiếc rời bỏ ngàn lá xanh bên kia bờ, vạn vật trở nên buồn buồn trong bóng hoàng
hôn
Trên không, vài con cò về tổ trễ đập nhanh đôi cánh trắng phau rồi khuất trong lùm cây rậm lá Những đám mây trắng
đá ngả màu ngà, bầu trời xanh cũng đã ngả sang màu sậm đưa đến màu đen Đâu đó có tiếng chim lẻ bạn, tiếng dơi muỗi lào xào lẫn trong tiếng gió nhẹ lay cành Dưới bến sông, con nước ròng lên đầy mé đã đứng lại không lùa được những đợt lục bình lờ lững giữa dòng ra sông cái Dòng nước xanh chìm đi trong màu xám sậm và những bóng cây bên
bờ kia ngả xuống dòng càng lúc càng hiện rõ lù lù thành hàng trong bóng nước
Thỉnh thoảng, những bóng cây xao động vì những chiếc xuồng con làm vỡ tan gương nước phẳng lì Người đi xuồng khuấy nhanh chiếc dầm để mau về đến nhà Xa xa, tiếng ai hát ru còn gieo giọng buồn tản mát trên dòng sông lặng lẽ
Câu 18: “Vào một buổi học, thầy giáo chúng tôi mang vào lớp rất nhiều túi nhựa và một bao khoai tây thật to Thầy chậm rãi giải thích với mọi người rằng, mỗi khi cảm thấy oán giận hoặc không muốn tha thứ lỗi lầm cho ai, hãy viết tên người đó lên một củ khoai tây rồi cho vào túi nhựa Chúng tôi thích thú viết tên những người không ưa hay ghét hận rồi cho vào túi Chỉ một lúc sau, chiếc túi nào của chúng tôi cũng đã căng nặng, đầy khoai tây Sau đó, thầy yêu cầu chúng tôi hãy mang theo bên mình túi khoai tây đó bất cứ nơi đâu và bất cứ lúc nào trong thời gian một tuần lễ Đến lớp thì mang vào chỗ ngồi, về nhà thì mang vào tận giường ngủ, thậm chí khi vui chơi với bạn bè cũng phải đem theo Chỉ sau một thời gian ngắn, chúng tôi đã bắt đầu cảm thấy mệt mỏi và phiền toái vì lúc nào cũng có một túi khoai tây nặng nề kè kè bên cạnh Tình trạng này còn tệ hơn nữa khi những củ khoai tây bắt đầu thối rữa, rỉ nước Cuối cùng, chúng tôi quyết định xin thầy cho quẳng hết số khoai tây ấy đi và cảm thấy thật nhẹ nhàng, thoải máitrong lòng Lúc
ấy, thầy giáo của chúng tôi mới từ tốn nói: "Các em thấy không, lòng oán giận hay thù ghét người khác đã làm cho chúng ta thật nặng nề và khổ sở! Càng oán ghét và không tha thứ cho người khác, ta càng giữ lấy gánh nặng khó chịu
ấy mãi trong long Lòng vị tha, sự cảm thông với những lỗi lầm của người khác không chỉ là món quà quý giá để ta trao tặng mọi người, mà đó còn là món quà tốt đẹp mỗi chúng ta dành tặng cho bản thân mình"
Câu 19:
Tiều phu cùng học giả đi chung một chiếc thuyền ở giữa sông Học giả tự nhận mình hiểu biết rất sâu rộng nên đề nghị chơi trò đoán chữ cho đỡ nhàm chán, đồng thời giao kèo, nếu mình thua sẽ mất cho tiều phu 10 đồng Ngược lại, tiều phu thua sẽ chỉ mất 5 đồng thôi Học giả coi như mình nhường tiều phu để thể hiện trí tuệ hơn người
Đầu tiên, tiều phu ra câu đố:
"Vật gì ở dưới sông nặng một ngàn cân, nhưng khi lên bờ chỉ còn có 10 cân?"
Học giả vắt óc suy nghĩ vẫn tìm không ra câu trả lời, đành đưa cho tiều phu 10 đồng Sau đó, ông hỏi tiều phu câu trả lời là gì
Trang 6"Tôi cũng không biết!", tiều phu đưa lại cho học giả 5 đồng và nói thêm:
"Thật ngại quá, tôi kiếm được 5 đồng rồi" Học giả vô cùng sửng sốt
Câu 20:
Khi bờ tre ríu rít tiếng chim kêu
Khi mặt nước chập chờn con cá nhảy Bạn bè tôi tụm năm tụm bảy
Bầy chim non bơi lội trên sông
Tôi đưa tay ôm nước vào lòng Sông mở nước ôm tôi vào dạ
Chúng tôi lớn lên mỗi người một ngả
Kẻ sớm khuya chài lưới bên sông
Kẻ cuốc cày mưa nắng ngoài đồng Tôi cầm súng xa nhà đi kháng chiến Nhưng lòng tôi như mưa nguồn, gió biển Vẫn trở về lưu luyến bên sông
(Tế Hanh, Nhớ con sông quê hương- Nguồn: Internet)
Câu 21: Có một cậu bé ngỗ nghịch thường bị mẹ khiển trách Ngày nọ giận mẹ, cậu chạy đến một thung lũng cạnh
khu rừng rậm Lấy hết sức mình, cậu hét lớn: “Tôi ghét người” Từ khu rừng, có tiếng vọng lại “Tôi ghét người” Cậu hoảng hốt quay về, sà vào lòng mẹ khóc nức nở Cậu bé không sao hiểu được từ trong rừng lại có người ghét cậu Người mẹ nắm tay con, đưa cậu trở lại khu rừng Bà nói: “Giờ thì con hãy hét thật to: Tôi yêu người” Lạ lùng thay, cậu vừa dứt tiếng thì có tiếng vọng lại: “Tôi yêu người” Lúc đó, người mẹ mới giải thích cho con hiểu: “Con ơi, đó chính là định luật trong cuộc sống của chúng ta Con cho điều gì, con sẽ nhận điều đó Ai gieo gió thì gặt bão Nếu con thù ghét người thì người cũng thù ghét con Nếu con yêu thương người thì người cũng yêu thương con.
(Trích Quà tặng cuộc sống- Nguồn: Internet)
Câu 22: Câu chuyện của hai hạt mầm
Có hai hạt mầm nằm cạnh nhau trên một mảnh đất màu mỡ Hạt mầm thứ nhất nói: Tôi muốn lớn lên thật nhanh Tôi muốn bén rễ sâu xuống lòng đất và đâm chồi nảy lộc xuyên qua lớp đất cứng phía trên…
Tôi muốn nở ra những cánh hoa dịu dàng như dấu hiệu chào đón mùa xuân… Tôi muốn cảm nhận sự ấm áp của ánh mặt trời và thưởng thức những giọt sương mai đọng trên cành lá.
Và rồi hạt mầm mọc lên.
Hạt mầm thứ hai bảo:
– Tôi sợ lắm Nếu bén những nhánh rễ vào lòng đất sâu bên dưới, tôi không biết sẽ gặp phải điều gì ở nơi tối tăm đó
Và giả như những chồi non của tôi có mọc ra, đám côn trùng sẽ kéo đến và nuốt ngay lấy chúng Một ngày nào đó, nếu những bông hoa của tôi có thể nở ra được thì bọn trẻ con cũng sẽ vặt lấy mà đùa nghịch thôi Không, tốt hơn hết
là tôi nên nằm ở đây cho đến khi cảm thấy thật an toàn đã.
Và rồi hạt mầm nằm im và chờ đợi.
Một ngày nọ, một chú gà đi loanh quanh trong vườn tìm thức ăn, thấy hạt mầm nằm lạc lõng trên mặt đất bèn mổ ngay lập tức.
Có hai hạt lúa nọ được giữ lại để làm hạt giống cho vụ sau vì cả hai đều là những hạt lúa tốt, đều to khỏe và chắc mẩy.
Một hôm, người chủ định đem chúng gieo trên cánh đồng gần đó Hạt thứ nhất nhủ thầm: “ Dại gì ta phải theo ông chủ ra đồng Ta không muốn cả thân mình phải nát tan trong đất Tốt nhất ta hãy giữ lại tất cả chất dinh dưỡng trong lớp vỏ này và tìm một nơi lý tưởng để trú ngụ.” Thế là nó chọn một góc khuất trong kho lúa để lăn vào đó.Còn hạt lúa thứ hai thì ngày đêm mong được ông chủ mang gieo xuống đất Nó thật sự sung sướng khi được bắt đầu một cuộc đời mới.
Thời gian trôi qua, hạt lúa thứ nhất bị héo khô nơi góc nhà bởi vì nó chẳng nhận được nước và ánh sáng Lúc này
Trang 7chất dinh dưỡng chẳng giúp ích được gì- nó chết dần chết mòn Trong khi đó, hạt lúa thứ hai dù nát tan trong đất nhưng từ thân nó lại mọc lên cây lúa vàng óng, trĩu hạt Nó lại mang đến cho đời những hạt lúa mới
( Trích trong cuốn “ Hạt giống tâm hồn” số 2 – NXB tổng hợp thành phố Hồ Chí Minh, trang 76)
Câu 23: Một chiếc lá vàng tự bứt khỏi cành rơi xuống gốc Cái gốc tròn mắt ngạc nhiên hỏi : ‘‘ Sao sớm thế?’’.
Lá vàng giơ tay lên chào, cười và chỉ vào những lộc non
( Theo ‘‘ Những câu chuyện ngụ ngôn chọn lọc’’- NXB Thanh Niên 2003)
Câu 24: Trong một cuộc thi chạy giữa rùa và thỏ, thỏ tuy chạy nhanh nhưng cuối cùng rùa là người thắng cuộc
Nhưng thỏ không phục, nó yêu cầu thi lại một lần nữa.Sau đó, thỏ dung hết tốc lực chạy một mạch đến đích Thỏ thắng, lần này rùa lại không phục, nó nói:’’Mỗi lần thi đều do anh chỉ định đường chạy, lần này tôi sẽ định đường thi chạy’’.Ở chặng đua đầu, thỏ vẫn là người chạy trước, nhưng khi đến bờ sông, thỏ không sao qua được Nó chỉ đành dương mắt ngó rùa bơi qua sông Thỏ đã thua, rùa lại thắng
Sau đó gặp nhau trong cuộc thi tiếp, thỏ nói: ‘‘Tại sao chúng ta cứ ăn thua với nhau như thế? Chúng ta hãy hợp tác nhé!’’ Thế là trên đất liền, thỏ cõng rùa chạy; đến bờ sông, rùa cõng thỏ trên lưng và cả hai vượt qua dòng nước Cuối cùng, rùa và thỏ đều chiến thắng
( Phỏng theo 50 câu chuyện làm thay đổi cuộc sống của bạn, NXB Đồng Nai 2010)
Câu 25: Trong làn nắng ửng: khói mơ tan,
Đôi mái nhà tranh lấm tấm vàng.
Sột soạt gió trêu tà áo biếc,
Trên giàn thiên lí Bóng xuân sang.
(Trích Mùa xuân chín – Hàn Mặc Tử)
Câu 26: Quê hương là chùm khế ngọt
Cho con trèo hái mỗi ngày Quê hương là đường đi học Con về rợp bướm vàng bay
Quê hương là con diều biếc Tuổi thơ con thả trên đồng Quê hương là con đò nhỏ
Êm đềm khua nước ven sông.
.
(Trích, Quê hương của Đỗ Trung Quân.)
Câu 27: Một lời nói thiếu suy nghĩ được sánh ví như đổ thêm dầu vào lửa, làm bừng lên sự tức giận, thiêu huỷ hết
tình ruột thịt cũng như tình nghĩa anh em Hơn nữa, trong cộng đồng xã hội gồm những con người từ “khắp tứ phương thiên hạ”, mỗi người mỗi tính , mỗi người một kiểu sống khác nhau, nên không thể tránh được hết những va chạm, những bực bội, những buồn phiền… Nhiều khi chính chúng ta lại là những người gây ra những đau khổ, buồn phiền cho người khác chỉ bằng những lời nói thiếu cân nhắc trước sau.
Cụ thể ngay trong cuộc sống hàng ngày, nhiều khi có thể vô tình thôi, chúng ta chọc ghẹo anh chị em mình bằng những lời nói nghe hơi… “rát tai”, nghe mà “đau nhói cả tim” Nhiều khi chúng ta chỉ muốn nói cho sướng cái miệng của mình, nhưng lại không để ý đến nỗi đau của người anh chị em mình khi phải nghe những lời chọc ghẹo đó
(Nguồn in-tơ-net http://loigiaihay.com
Trang 8Câu 28: …Những năm tháng xa quê, giông tố cuộc đời tưởng chừng cuốn bay tất cả nhưng trong tâm tư tôi những dòng sông quê mênh mông vẫn cuồn cuộn chảy, những dòng kinh xanh biếc vẫn lặng lờ trôi Tôi yêu những cánh đồng bao la vàng rực ngày mùa, mù mù khói rạ, thơm vị mía lùi và trắng xóa sương mù sau tết Yêu cả tiếng chuông chùa ngân thăm thẳm canh khuya Tôi yêu nắng chiều tà trải màu vàng tái trên rẫy khoai mì, nghiêng nghiêng bên triền núi…
Mai Văn Tạo; Tản văn -Nguồn sách Nâng cao Ngữ Văn, trang
212-Câu 29: Mùa xuân! Mỗi khi họa mi tung ra những tiếng hót vang lừng, mọi vật như có sự đổi thay kỳ diệu.
Trời bỗng sáng thêm ra Những luồng ánh sáng chiếu qua các chùm lộc mới nhú, rực rỡ hơn Những gợn sóng trên hồ hòa nhịp với tiếng Họa My hót, lấp lánh thêm Da trời bỗng xanh cao, những làn mây trắng trắng hơn, xốp hơn, trôi nhẹ nhàng hơn Các loài hoa nghe tiếng hót trong suốt của Họa My chợt bừng giấc, xòe những cánh hoa đẹp, bày đủ các màu sắc xanh tươi Tiếng hót dìu dặt của Họa My giục các loài chim dạo lên những khúc nhạc tưng bừng,
ca ngợi núi sông đang đổi mới.
(Trích Họa My hót, Võ Quảng, sách Nâng cao Ngữ văn 6 - Tạ Đức Hiền, Nguyễn Kim Thoa, Lê Thuận
An, NXB Hà Nội, 2003, tr 221)
Câu 30: Gió biển
Biển thở hơi xanh mỗi đầu ngọn sóng, Sáng thổi buồm đi, chiều thổi buồm về
Ta ơn biển khơi cả từ hơi thở, Làm áo đêm đông, làm quạt trưa hè.
(Nguyễn Duy - Nguồn: Internet)
Câu 31:
Anh dừng lại mua hoa để gửi hoa tặng mẹ qua đường bưu điện nhân ngày 8/3 Mẹ anh sống cách chỗ anh ở khoảng 300km Khi bước ra khỏi xe, anh thấy một bé gái đang đứng khóc bên vỉa hè Anh đến và hỏi nó sao lại khóc.
– Cháu muốn mua một bông hoa hồng để tặng mẹ cháu – nó nức nở – nhưng cháu chỉ có 75 xu trong khi giá bán hoa hồng đến 20 dola.
Anh mỉm cười và nói với nó:
– Đến đây chú sẽ mua cho cháu.
Anh liền mua cho cô bé và đặt một bó hồng gửi cho mẹ anh Xong xuôi, anh hỏi cô bé có cần
đi nhờ xe về nhà không Nó vui mừng nhìn anh trả lời:
– Dạ, chú cho cháu đi nhờ đến nhà mẹ cháu.
Nó chỉ đường cho anh lái xe đến một nghĩa trang, nơi có phần mộ vừa mới đắp Nó chỉ vào ngôi mộ và nói:
– Đây là nhà của mẹ cháu.
Nói xong, nó ân cần đặt bông hoa hồng lên mộ Tức thì anh quay lại tiệm bán hoa hủy bỏ dịch
vụ gửi hoa và mua một bó hoa hồng thật đẹp Suốt đêm đó anh đã lái xe một mạch 300km về nhà để trao tận tay mẹ bó hoa.”
(Quà tặng cuộc sống)
1.Nội dung câu chuyện trên là gì?(0,5 điểm)
2.Theo anh/chị hai nhân vật: em bé và anh thanh niên, ai là người con hiếu thảo? Vì sao?.(0,5 điểm)
3.Tại sao người thanh niên lại hủy điện hoa để cả đêm lái xe về trao tận tay mẹ bó hoa?(0,5 điểm)
4.Thông điệp mà văn bản muốn gửi lại cho chúng ta là gì? (0,5 điểm)
Trang 95.Đọc xong văn bản trên, anh/chị nghĩ đến câu tục ngữ hay ca dao nào? Hãy ghi lại câu tục ngữ hay ca dao đó (1,0 điểm)