đề 8 * Vẽ sơ đồ và phân tích lực đúng * Tính giá trị các lực, mômen khi rời lực về trọng tâm mối ghép, tính các bán kính r i 1điểm 3 điểm * Tính giá trị các tổng hợp lực tác dụng lên
Trang 1F
Đáp án bài tập đề thi môn học Chi tiết máy
đề 7
* Vẽ sơ đồ và phân tích lực đúng
* Tính giá trị các lực, mômen khi rời lực về trọng
tâm mối ghép, tính các bán kính r i 1điểm
3 điểm
* Tính giá trị các tổng hợp lực tác dụng lên bu lông 1điểm
* Viết điều kiện bền, tính toán kết quả đúng 1điểm
Tính đường kính của bulông trong mối ghép bulông có khe hở sau:
Biết:
L = 300 mm
a = 250 mm
b = 150 mm
F = 10000 N
Hệ số ma sát f = 0,15
Hệ số an toàn k =1,6
[] k = 110MPa
Bài giải
- Di chuyển lực F về trọng tâm của mối ghép được 1 Mômen M và 1 lực F’ =
F
M
F
F'
z F
z F
z F
z F M1 F
M4 F
M3 F M2
F
2 F
3 F
4 F 1
F
M= (L+
1
2 a) F = (300 +
1
2 250)10000 = 42,5.105 Nmm F’ = F = 4500N
- Dưới tác dụng của lực F’, mỗi bu lông chịu 1 lực Fz
Trang 2Fz =
1
4 F=
1
4 10000 = 2500 N
- Dưới tác dụng của mômen M các bu lông chịu các lực tương ứng FM1, FM2,, FM3,
FM4
FMi =
i 2 i
M.r r
- Xác định các bán kính r i :
r1 =r3=0,5a = 125mm; r2=r4= b = 150mm
ri2 r12 r22 r32r42 = 2.1252 + 2.1502 = 76250mm2
5
42,5.10 125
76250
;
5
42,5.10 150
76250
- Tính hợp lực tác dụng lên các bu lông:
Nhận xét: Từ hình vẽ Fmax chỉ có thể là F2 hoặc F3
F2=
F F 8360,7 2500 8726,5N
F3= FM3 + Fz = 6967,2 + 2500 = 9467,2N
Fmax= max{ F2, F3}= F3 = 9467,2 N
- Từ điều kiện bền kéo
1
k
1,3.4.V d
.[ ]
; Với V =
k.F i.f ; có 1 bề mặt tiếp xúc
i = 1
max 1
k
1,3.4.k.F 1,3.4.1,6.9467,2
.f.[ ] 3,14.0,15.110
Lấy d1= 40 mm
đề 8
* Vẽ sơ đồ và phân tích lực đúng
* Tính giá trị các lực, mômen khi rời lực về trọng
tâm mối ghép, tính các bán kính r i 1điểm
3 điểm
* Tính giá trị các tổng hợp lực tác dụng lên bu lông 1điểm
* Viết điều kiện bền, tính toán kết quả đúng 1điểm
Hãy xác định tải trọng cho phép [F] của mối ghép đinh tán sau, biết:
Trang 3F
d
a = 320 mm
L = 1,5a=480
b = 0,5a
S 1 = S 2 = 10 mm
[ d ] = 105 MPa
[ C ] = 85 MPa
Bài giải
- Di chuyển lực F về trọng tâm của mối ghép được 1 Mômen M và 1 lực F’ =
F
M
F
F'
z
F
z
F
z
F
z
F
M1
F
M4
F
M3
F
M2
F
2
F
3
F
4
F
1
F
M= (L+
1
2 a) F = (480 +
1
2 320)F = 640F F’ = F
- Dưới tác dụng của lực F’, mỗi bu lông chịu 1 lực Fz
Fz =
1
4 F
- Dưới tác dụng của mômen M các bu lông chịu các lực tương ứng FM1, FM2,, FM3,
FM4
FMi =
i 2 i
M.r r
- Xác định các bán kính r i :
r1 =r3=0,5a = 160mm; r2=r4= b = 160mm
ri2 r12 r22 r32r42 = 4.1602 = 102400mm2
Trang 4F
d0
d0
640F.160
102400
- Tính hợp lực tác dụng lên các bu lông:
Nhận xét: Từ hình vẽ Fmax = F3 = F
F3= FM3 + Fz = F +
1
4 F =
5F
4 =1,25F
Fmax= 1,25F
- Từ điều kiện bền cắt:
max
c
4F 4.1, 25F
[ ] d i d
0 c
.d [ ] 3,14.12 85
4.1, 25 4.1,25
(1)
-Kiểm nghiệm điều kiện bền dập:
max
F 1, 25F 1,25.7690,6
80MPa [ ] 105MPa
; (2)
(Smin= 10mm)
Từ (1) và (2) [F] = 7690 N
đề 9
* Vẽ sơ đồ và phân tích lực đúng
* Tính giá trị các lực, mômen khi rời lực về trọng
tâm mối ghép, tính các bán kính r i 1điểm
3 điểm
* Tính giá trị các tổng hợp lực tác dụng lên bu lông 1điểm
* Viết điều kiện bền, tính toán kết quả đúng 1điểm
Hãy kiểm nghiệm bền cho mối ghép bu lông sau, biết:
F = 10000 N
d 0 = 14 mm
a = 300 mm
b = 0,7a
L = 1,5a
h = 34 mm
S 1 = 20 mm, S 2 = 18 mm
[ d ] = 115 MPa
[ C ] = 95 MPa
Bài giải
Trang 5- Di chuyển lực F về trọng tâm của mối ghép được 1 Mômen M và 1 lực F’ =
F
M
F
F' z
F
z
F
z
F
z
F
M1
F
M4
F
M3
F
M2
F
2
F
3
F
4
F
1
F
M= (L+
1
2 a) F = (450 +
1
2 300)F = 600F F’ = F
- Dưới tác dụng của lực F’, mỗi bu lông chịu 1 lực Fz
Fz =
1
4 F
- Dưới tác dụng của mômen M các bu lông chịu các lực tương ứng FM1, FM2,, FM3,
FM4
FMi =
i 2 i
M.r r
- Xác định các bán kính r i :
r1 =r3=0,5a = 150mm; r2=r4= b = 210mm
ri2 r12r22 r32r42 = 2.1502 + 2.2102 = 133200mm2
600F.150
133200
;
600F.210
133200
- Tính hợp lực tác dụng lên các bu lông:
Nhận xét: Từ hình vẽ Fmax chỉ có thể là F2 hoặc F3
F2=
F F F 0,946 0, 25 0,978F
F3= FM3 + Fz = 0,676F + 0,25F = 0,926F
Fmax= max{ F2, F3}= F2 = 0,978F
Fmax= 0,978F
Trang 6L a
F
d0
d0
- Từ điều kiện bền cắt:
max
c
[ ] d i d
0 c
.d [ ] 3,14.14 95
4.1,25 4.0,978
(1)
-Kiểm nghiệm điều kiện bền dập:
max d
min 0
F
S d
;
Smin= min{S1, h – S1}; Smin= min{20, 34-20}= 14mm
0,978.14953 74,6MPa [ ] 115MPa
14.14
(2)
Từ (1) và (2) [F] = 14953 N
- Lực F = 10000N < [F] = 14953 N bulông vẫn chịu được tải trọng mà không
bị hỏng
đề 10
* Vẽ sơ đồ và phân tích lực đúng 1điểm
4 điểm
* Tính giá trị các lực, mômen khi rời lực về trọng tâm mối ghép, tính
các bán kính r i
1điểm
* Tính giá trị các tổng hợp lực tác dụng lên bu lông 1điểm
* Viết điều kiện bền, tính toán kết quả đúng 1điểm
Tính đường kính bu lông trong mối ghép sau, biết:
F = 7,5 kN
a = 400 mm
b = 300 mm
L = 800 mm
h = 42 mm
S 1 = 25 mm
S 2 = 22 mm
[ d ] = 115 MPa
[ C ] = 95 MPa
Bài giải
- Di chuyển lực F về trọng tâm của mối ghép được 1 Mômen M và 1 lực F’ =
Trang 71
z
F
M
z
F
z
F
M1
F
1
F
M2
F
2
F
M3
F
3
F
2
F
M= (L+
1
3 a) F = (800 +
1
3 400)7500 =7.106 Nmm F’ = F = 7500N
- Dưới tác dụng của lực F’, mỗi bu lông chịu 1 lực Fz
Fz =
1
3 F=
1
3 7500 = 2500 N
- Dưới tác dụng của mômen M các bu lông chịu các lực tương ứng FM1, FM2,, FM3
FMi =
i 2 i
M.r r
- Xác định các bán kính r i :
r3 =
2
3a =
2
3.400 = 266,7mm
ri2 r12 r22r32 = 2.328,32 + 266,72 = 286690,7mm2
6
7.10 328,3
286690,7
;
6 M3
7.10 266,7
286690,7
- Tính hợp lực tác dụng lên các bu lông:
z M1
F F F 2F F cos(F , F ) ;
1
cos (F , F ) cos cos
3r 3.328,3
0,406
1
F 2500 8016 2.2500.8016.0,406
F1 = 9315,5N
Trang 8L a
F
z M2
F F F 2F F cos(F ,F ) ;
2
3r 3.328,3
2
F 2500 8016 2.2500.8016.0,406
F2 = 9315,5N
F3 = 6511,9 – 1875 =4636,9N
Fmax= max{F2, F3}= F2= 9315,5N
4F
[ ] d i
0
c
4.F 4.9315,5
.[ ] 3,14.95
F
[ ]
S d
Smin= min{S1, h – S1}; Smin= min{20, 42-25}= 17mm
9315,5
46,7MPa [ ] 115MPa 17.12
bu lông có do =12mm đủ điều kiện bền dập
đề 11
* Vẽ sơ đồ và phân tích lực đúng 1điểm
4 điểm
* Tính giá trị các lực, mômen khi rời lực về trọng tâm mối ghép, tính
các bán kính r i
1điểm
* Tính giá trị các tổng hợp lực tác dụng lên bu lông 1điểm
* Viết điều kiện bền, tính toán kết quả đúng 1điểm
Hãy xác định tải trọng cho phép của mối ghép bulông sau, biết;
d 1 = 25 mm ( d 1 là đường kính chân ren)
a = 300 mm
b = 0,4 a
L = 1,5a
Hệ số ma sát f = 0,12
Hệ số an toàn k = 2
[ K ] = 110 MPa
Trang 9
- Di chuyển lực F về trọng tâm của mối ghép được 1 Mômen M và 1 lực F’ =
F
M
z F
z F M1 F
1 F
M2 F
2 F
M3 F
3 F
F F'
z F
M= (L+
1
3 a) F = (450 +
1
3 300)F =550F F’ = F
- Dưới tác dụng của lực F’, mỗi bu lông chịu 1 lực Fz
Fz =
1
3 F
- Dưới tác dụng của mômen M các bu lông chịu các lực tương ứng FM1, FM2,, FM3
FMi =
i 2 i
M.r r
- Xác định các bán kính r i :
r3 =
2
3a =
2
3.300 = 200mm
ri2 r12 r22r32 = 2.156,22 + 2002 = 88796,9 mm2
550F.156, 2
88796,9
;
M3
550F.200
88796,9
- Tính hợp lực tác dụng lên các bu lông:
z M1
F F F 2F F cos(F , F ) ;
1
cos (F ,F ) cos cos
3r 3.156,2
0,64
Trang 10L a
F
d
2 2
2
1
F F
3
F1 = 1,466F
z M2
F F F 2F F cos(F ,F ) ;
2
cos (F , F ) cos(90 ) sin
3r 3.156,2
= 0,64
2 2
2
2
F F
3
F2 = 1,466F
F3 = 1,24F –
F
3 = 0,907F
Fmax= max{F2, F3}= F2 = 1,466F
- Từ điều kiện bền kéo k 12 k
1,3.4.V
[ ] d
k.F i.f ; có 1 bề mặt
tiếp xúc
i = 1
max
.f.[ ].d 3,14.0,12.110.25 F
2492 N
[F] = 2492 N
đề 12
* Vẽ sơ đồ và phân tích lực đúng 1điểm
4 điểm
* Tính giá trị các lực, mômen khi rời lực về trọng tâm mối ghép, tính
các bán kính r i
1điểm
* Tính giá trị các tổng hợp lực tác dụng lên bu lông 1điểm
* Viết điều kiện bền, tính toán kết quả đúng 1điểm
Kiểm nghiệm sức bền cho mối ghép đinh tán, biết:
F = 8 KN
d = 10 mm
S 1 = S 2 = 8mm
a = 500 mm
b = 250 mm
L = a
[ d ] = 100 MPa
[ C ] = 75 MPa
Trang 11Xác định lực tác dung cho phép:
- Di chuyển lực F về trọng tâm của mối ghép được 1 Mômen M và 1 lực F’ =
F
M
z
F
z
F
M1
F
1
F
M2
F
2
F
M3
F
3
F
2
F F'
1
z
F
s1
s2
d0
M= (L+
1
3 a) F = (500 +
1
3 500)F =666,67F F’ = F
- Dưới tác dụng của lực F’, mỗi bu lông chịu 1 lực Fz
Fz =
1
3 F
- Dưới tác dụng của mômen M các bu lông chịu các lực tương ứng FM1, FM2,, FM3
FMi =
i 2 i
M.r r
- Xác định các bán kính r i :
r3 =
2
3a =
2
3.500 = 333,3mm
ri2 r12 r22r32 = 2.5272 + 333,32 = 666546,9 mm2
666,67F.527
666546,9
;
M3
666,67F.333,3
666546,9
- Tính hợp lực tác dụng lên các bu lông:
z M1
F F F 2F F cos(F , F ) ;
Trang 121
cos (F , F ) cos cos
3r 3.527
0,316
2 2
2
1
F F
3
F1 = 0,707F
z M2
F F F 2F F cos(F ,F ) ;
2
cos (F , F ) cos(90 ) sin
3r 3.527
= 0,316
2 2
2
2
F F
3
F2 = 0,707F
F3 = 0,333 -
F
3 = 0
Fmax= F2 = 0,707F
- Từ điều kiện bền cắt:
max
c
[ ] d i d
0 c
.d [ ] 3,14.10 75
4.0,707 4.0,707
(1)
-Kiểm nghiệm điều kiện bền dập:
max d
min 0
F
S d
;
Smin= 8 mm
0,707.8331,7
73,6MPa [ ] 100MPa 10.8
(2)
Từ (1) và (2) [F] = 8331,7 N
- Lực F = 8000N < [F] = 8331,7 N bulông vẫn chịu được tải trọng mà không
bị hỏng
đề 13
* Vẽ sơ đồ và phân tích lực đúng
* Tính giá trị các lực, mômen khi rời lực về trọng
tâm mối ghép, tính các bán kính r i 1điểm
3 điểm
* Tính giá trị các tổng hợp lực tác dụng lên bu lông 1điểm
Trang 13L a
F
Hãy xác định đường kính bu lông trong mối ghép sau, biết:
a = 320 mm
b = 150 mm
L = 500 mm
F = 5000N
Hệ số ma sát f = 0,2
Hệ số an toàn k = 2
[ K ] =120 MPa
Bài giải
- Di chuyển lực F về trọng tâm của mối ghép được 1 Mômen M và 1 lực F’ =
F
z
F
M4
F
4
F
M
2
r
1
r
F'
z
F
z
F
z
F F M2
2
F
M3
F
3
F
M1
F
1
F
3
F
4
r
3
r
M= (L+
1
2 a) F = (500 +
1
2 320)5000 = 33.105 Nmm F’ = F
- Dưới tác dụng của lực F’, mỗi bu lông chịu 1 lực Fz
Fz =
1
4 F =1250N
- Dưới tác dụng của mômen M các bu lông chịu các lực tương ứng FM1, FM2,, FM3,
FM4
FMi =
i 2 i
M.r r
- Xác định các bán kính r i :
Trang 14d
r1 = r2 =r3 = r4 =1 a2 2b2 1 3202 3002
ri2 r12r22 r32r42 = 192400 mm2
5
33.10 219,3
192400
;
- Tính hợp lực tác dụng lên các bu lông:
Nhận xét: Từ hình vẽ Fmax chỉ có thể là F2 = F3
z M3
F F F 2F F cos(F ,F ) ;
3
cos (F ,F ) cos
2r 2.219,3
0,73
3
F 1250 3761, 4 2.1250.3761, 4.0,73
F3 = 4751,3 N
Fmax= 4751,3 N
- Từ điều kiện bền kéo k 12 k
1,3.4.V
.d
1
k
1,3.4.V d
.[ ]
;
Với V =
k.F
i.f ; có 1 bề mặt tiếp xúc i = 1
max 1
k
1,3.4.k.F 1,3.4.2.4751,3
d
.f.[ ] 3,14.0,2.120
Lấy d1= 26 mm
đề 14
* Vẽ sơ đồ và phân tích lực đúng
* Tính giá trị các lực, mômen khi rời lực về trọng
tâm mối ghép, tính các bán kính r i 1điểm
3 điểm
* Tính giá trị các tổng hợp lực tác dụng lên bu lông 1điểm
* Viết điều kiện bền, tính toán kết quả đúng 1điểm
Hãy xác định tải trọng cho phép của mối ghép đinh tán sau, biết:
a = 300 mm
b = 200 mm
L = 600 mm
S 1 = 12 mm
Trang 15L a
S 2 = 10 mm
d = 15 mm
[ d ] = 120 MPa
[ C ] = 95 MPa
Bài giải
- Di chuyển lực F về trọng tâm của mối ghép được 1 Mômen M và 1 lực F’ =
F
z
F
M4
F
4
F
s1
s2
d0
M
2
r
1
r
F'
z
F
z
F
z
F F M2
2
F
M3
F
3
F
M1
F
1
F
3
F
4
r
3
r
M= (L+
1
2 a) F = (600 +
1
2 300)F = 750F F’ = F
- Dưới tác dụng của lực F’, mỗi bu lông chịu 1 lực Fz
Fz =
1
4 F
- Dưới tác dụng của mômen M các bu lông chịu các lực tương ứng FM1, FM2,, FM3,
FM4
FMi =
i 2 i
M.r r
- Xác định các bán kính r i :
r1 = r2 =r3 = r4 = r =1 a2 2b2 1 3002 4002
ri2 r12r22 r32r42 = 4r2 = 250000 mm2
750F.250
250000
0,75F
- Tính hợp lực tác dụng lên các bu lông:
Nhận xét: Từ hình vẽ Fmax chỉ có thể là F2 = F3
Trang 16c b
F
z M3
F F F 2F F cos(F ,F ) ;
3
cos (F ,F ) cos
2r 2.250
0,6
2 2
2
3
F F
4
F3 = 0,92F
Fmax= F3 = 0,92 F
- Từ điều kiện bền cắt:
max
c
[ ] d i d
0 c
.d [ ] 3,14.15 95
F
4.0,92 4.0,92
18247,7 N (1)
-Kiểm nghiệm điều kiện bền dập:
max d
min 0
F
S d
;
Smin= min{S1, S2}; Smin= min{20, 10}= 10mm
0,92.18247,7
111,9MPa [ ] 115MPa 10.15
(2)
Từ (1) và (2) [F] = 18247,7 N
đề 16
đề 17
* Vẽ sơ đồ và phân tích lực đúng
* Tính giá trị các lực, mômen khi rời lực về trọng
tâm mối ghép, tính các bán kính r i 1điểm
3 điểm
* Tính giá trị các tổng hợp lực tác dụng lên bu lông 1điểm
* Viết điều kiện bền, tính toán kết quả đúng 1điểm
Tính đường kính đinh tán cho
mối ghép sau:
Biết: F = 6500 N
a = 250 mm
b = 2,5 a = 625 mm
c = 4a = 1000 mm
[ d ] = 115 MPa
[ C ] = 95 MPa
Trang 17S 1 = 12 mm
S 2 = 15 mm
Bài giải
- Di chuyển lực F về trọng tâm của mối ghép được 1 Mômen M và 1 lực F’ =
F
M
3
r
4
r
F'
z
F
z
F
z
F F M3 3
F
M2
F
2
F
M4
F
4
F
2
F
1
r
2
r
z
F
M1
F
1
F
d0
3
M= (b+
1
2 c) F = (625 +
1
2 1000)6500 = 7312500 N F’ = F
- Dưới tác dụng của lực F’, mỗi bu lông chịu 1 lực Fz
Fz =
1
4 F = 1625 N
- Dưới tác dụng của mômen M các bu lông chịu các lực tương ứng FM1, FM2,, FM3,
FM4
FMi =
i 2 i
M.r r
- Xác định các bán kính r i :
r1 = r2 =r3 = r4 = r =1 c2 2a2 1 10002 5002
ri2 r12r22 r32r42 = 4r2 = 125.104 mm2
7312500.559
1250000
3270,2 N
- Tính hợp lực tác dụng lên các bu lông:
Nhận xét: Từ hình vẽ Fmax chỉ có thể là F2 = F3
Trang 18
z M3
F F F 2F F cos(F ,F ) ;
3
cos (F ,F ) cos
2r 2.559
0,894
3
F 1625 3270,2 2.1625.3270, 2.0,894
F3 = 4778,7 N
Fmax= F3 = 4778,7 N
4F
[ ] d i
0
c
4.F 4.4778,7
.[ ] 3,14.95
F
[ ]
S d
Smin= min{S1, S2}; Smin= min{12, 15}= 12mm
4778,7
39,8MPa [ ] 115MPa 12.10
bu lông có do =10 mm đủ điều kiện bền dập
đề 18
* Vẽ sơ đồ và phân tích lực đúng
* Tính giá trị các lực, mômen khi rời lực về trọng
tâm mối ghép, tính các bán kính r i 1điểm
3 điểm
* Tính giá trị các tổng hợp lực tác dụng lên bu lông 1điểm
* Viết điều kiện bền, tính toán kết quả đúng 1điểm
Xác định đường kính bu lông trong
mối ghép có khe hở sau:
Biết:
F = 4800 N
a = 350 mm
h = 2,5a = 875mm
L = 2h = 1750 mm
Hệ số ma sát f = 0,13
Trang 19ứng suất kéo cho phép:
[ K ] = 100 MPa
Bài giải
- Di chuyển lực F về trọng tâm của mối ghép được 1 Mômen M và 1 lực F’ = F
M= (L+
2
3 h) F = (1750 +
2
3 875) 4800 = 112.105 Nmm F’ = F = 4800N
- Dưới tác dụng của lực F’, mỗi bu lông chịu 1 lực Fz
Fz =
1
3 F=
1
3 4800 = 1600 N
- Dưới tác dụng của mômen M các bu lông chịu các lực tương ứng FM1, FM2,, FM3
M z
F
F F'
z F
z F
F 1
F M1
F M2
F 2
F M3
F 3 1
r
3 r
2 r
FMi =
i 2 i
M.r r
- Xác định các bán kính r i :
r1 =
2
3h =
2
3875 = 583,3 mm;
r2 = r3 =
ri2 r12 r22r32 = 583,332 + 2 455,62 = 755381,6 mm2
5 M1
112.10 583,3 F
755381,6
8648,6 N
- Tính hợp lực tác dụng lên các bu lông:
Trang 20F1= FZ + FM1 = 1600 + 8648,6 = 10248,6 N
Fmax= 10248,6 N
- Từ điều kiện bền kéo k 12 k
1,3.4.V
.d
1
k
1,3.4.V d
.[ ]
;
Với V =
k.F
i.f ; có 1 bề mặt tiếp xúc i = 1
max 1
k
1,3.4.k.F 1,3.4.1,5.10248,6
d
.f.[ ] 3,14.0,13.100
Lấy d1= 45 mm