+ Thí nghiệm 1: Đốt một tờ giấy + Thí nghiệm 2: Chưng đường trên ngọn lửa - Mỗi nhóm điền vào bảng Thí Mô tả hiện Giải thích nghiệm tượng hiện tượng TN1: Tờ giấy bị Tờ giấy đã Đốt tờ chá[r]
Trang 1THIẾT KẾ BÀI DẠY
KHOA HỌC
SỰ BIẾN ĐỔI HÓA HỌC (TIẾT 1)
Ngày soạn : 18/09/2018
Ngày dạy : 24/09/2018 Người dạy : Nguyễn Thị Thu Hà Lớp 5
A MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Phát biểu định nghĩa về sự biến đổi hóa học
- Phân biệt sự biến đổi hóa học và sự biến đổi lí học
2 Kĩ năng
- Hình thành kĩ năng quản lí thời gian trong quá trình tiến hành thí nghiệm
- Thực hiện một số trò chơi có liên quan đến vai trò của ánh sáng và nhiệt trong biến đổi hóa học
3 Thái độ
- Hứng thú tham gia hoạt động thí nghiệm
- Giáo dục HS ham thích tìm hiểu khoa học
B ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
Ống nghiệm, đường kính trắng, giấy, nến, bật lửa, phiếu học tập
C CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
Nội dung Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của Học sinh
I/ Ổn
định - Kiểm tra sĩ số - Lớp trưởng báo cáo sĩ số
II/ Kiểm
tra bài
cũ
- GV gọi HS trả lời :
+ Thế nào là dung dịch ? Cho VD?
+ Hãy nêu sự giống nhau và khác
nhau giữa dung dịch và hỗn hợp
+ Người ta có thể tách các chất trong
dung dịch bằng phương pháp nào?
- 2-3 HS trả lời :
Trang 2- GV nhận xét
III/ Dạy
bài mới 1 Giới thiệu bài
2 HĐ1: Thí nghiệm
* Bước 1: Tình huống xuất phát và
câu hỏi nêu vấn đề
- GV nêu : Làm thế nào để nhận ra
sự biến đổi từ chất này sang chất
khác
- GV cho HS quan sát :
+ Thí nghiệm 1: Đốt một tờ giấy
Đốt tờ giấy và nhận xét sự biến đổi
của tờ giấy dưới tác dụng của ngọn
lửa
+ Thí nghiệm 2: Chưng đường trên
ngọn lửa
Chưng đường trên ngọn lửa và nhận
xét sự biến đổi màu của đường dưới
tác dụng của nhiệt Để nguội, nếm
thử xem sau khi chuyển màu, đường
còn giữ được vị ngọt không Dự kiến
kết quả xảy ra nếu đun tiếp
- GV đặt vấn đề:
Làm thế nào để nhận ra sự biến đổi
từ chất này thành chất khác Thì hôm
nay chúng ta sẽ tìm hiểu qua bài “Sự
biến đổi hóa học”
* Bước 2: Bộc lộ suy nghĩ ban đầu
của HS
- Thí nghiệm 1: Đốt một tờ giấy
Giấy bị cháy và biến thành tro giấy
- Thí nghiệm 2: Chưng đường trên
ngọn lửa
- HS quan sát từng thí nghiệm
- HS bằng sự hiểu biết của mình, HS
tự ghi tên những vật liệu có trong thí nghiệm
+ Thí nghiệm 1: Đốt một tờ giấy trắng
ta thấy giấy bị cháy + Thí nghiệm 2: Chưng đường trên ngọn lửa ta thấy sự biến đổi màu của
Trang 3+ Đường từ trắng chuyển sang vàng
rồi vàng thẫm Nếu tiếp tục đun nữa
nó sẽ cháy thành than
+ Khi nếm, chất đó không còn vị
ngọt nữa
+ Trong quá trình đun đường có khói
khét bốc lên
* Bước 3: Đề xuất câu hỏi
- GV yêu cầu HS đặt câu hỏi :
+ Em có nhận xét gì về sản phẩm sau
thí nghiệm ?
+ Có giống với sản phẩm ban đầu
hay không?
* Bước 4: Tiến hành thí nghiệm tìm
tòi nghiên cứu
- GV yêu cầu các nhóm để dụng cụ,
vật liệu, thí nghiệm lên bàn để tiến
hành thí nghiệm
- GV phát phiếu báo cáo cho mỗi
nhóm ghi kết quả thí nghiệm
đường dưới tác dụng của nhiệt
- HS trả lời:
+ Sản phẩm sau thí nghiệm là sản phẩm mới
+ Là chất mới khác với chất ban đầu ++ Thí nghiệm 1: giấy chuyển thành tro
++ Thí nghiệm 2: đường chuyển thành than
- HS tiến hành làm thí nghiệm để nhận
ra sự biến đổi từ chất này thành chất khác
+ Thí nghiệm 1: Đốt một tờ giấy + Thí nghiệm 2: Chưng đường trên ngọn lửa
- Mỗi nhóm điền vào bảng
Thí nghiệm
Mô tả hiện tượng
Giải thích hiện tượng TN1:
Đốt tờ giấy
Tờ giấy bị cháy thành than
Tờ giấy đã
bị biến đổi thành một chất khác, không còn giữ được tính chất ban đầu
TN2:
Chưng
- Đường từ trắng chuyển
- Dưới tác dụng của
Trang 4* Bước 5: Kết luận
- GV đưa ra câu hỏi gợi ý :
+ Hiện tượng chất này biến thành
chất khấc như 2 thí nghiệm trên gọi
là gì ?
+ Sự biến đổi hóa học là gì ?
- GV treo bảng phụ nội dung định
nghĩa về sự biến đổi hóa học
3 HĐ2: Thảo luận
- Nhóm trưởng điều khiển nhóm
mình quan sát các hình trong SGK
và thảo luận các câu hỏi:
+ Trường hợp nào có sự biến đổi hóa
học ? Tại sao bạn kết luận như vậy?
+ Trường hợp này có sự biến đổi hóa
học ? Vì sao?
- GV mời đại diện các nhóm trả lời,
đường trên ngọn lửa
sang vàng rồi nêu thẫm,
có vị đắng
Nếu tiếp tục đun nữa nó
sẽ cháy thành than
- Trong quá trình chưng đường có khói khét bốc lên
nhiệt, đường đã không giữ được tính chất của nó nữa
- Nó đã bị biến đổi thành một chất khác
- HS trả lời : + Sự biến đổi hóa học
+ Là sự biến đổi từ chất này sang chất khác
+ Phát biểu định nghĩa về sự biến đổi hóa học : Hiện tượng chất này bị biến đổi thành chất khác như 2 thic nghiệm trên gọi là sự biến đổi hóa học
- 2 – 3 HS nhắc lại
- HS thảo luận
+ Hình 2, 5, 6 là sự biến đổi hóa học vì
nó có sự biến đổi từ chất này sang chất khác
+ Hình 3, 4, 7 là sự biến đổi lí học
Trang 5mỗi nhóm trả lời 2 thí nghiệm và giải thích
Hình Trường
hợp
Biến đổi
Giải thích
2 Cho vôi
sống
vào
nước
Hóa học
Vôi sống khi thả vào nước không giữ lại được tính chất của nó nữa Nó đã
bị biến đổi thành vôi tôi dẻo quánh, kèm theo
sự tỏa nhiệt
3 Xé giấy
thành
những
mảnh
vụn
Vật lí
Giấy bị cắt vụn vẫn giữ nguyên tính chất, không bị biến đổi thành chất khác
măng
trộn cát
Vật lí
Xi măng
và cát thành hỗn hợp xi măng cát Tính chất của cát và
xi măng vẫn giữ nguyên, không đổi
Trang 65 Xi
măng
trộn cát
và nước
Hóa học
Xi măng trộn cát và nước thành vữa
xi măng, tính chất hoàn toàn khác với tính chất của ba chất tạo thành nó
là cát, xi măng và nước
mới để
lâu
ngày
thành
đinh gỉ
Hóa học
Dưới tác dụng của hơi nước trong không khí, chiếc đinh
bị gỉ Tính chất của đinh gỉ khác hẳn tính chất của đinh mới
tinh ở
thể lỏng
sau khi
được
thổi
thành
các
chai, lọ
để
nguội
thanh
Vật lí
Dù ở thể rắn hay lỏng, tính chất của thủy tinh vẫn không thay đổi
Trang 7thủy tinh ở thể rắn
- Các nhóm khác nhận xét, bổ sung
- GV nhận xét và lưu ý: HS không
đến gần với các hố vôi đang tôi…
IV/
Củng cố
- Dặn dò
- GV nhận xét tiết học
- GV nhắc nhở HS chuẩn bị bài học
hôm sau
- HS lắng nghe