Lời khuyên trị chứng nhức đầu: Phần 1

Tài liệu này đề nghị phương pháp thích hợp riêng cho từng người, giúp bạn đối phó với cơn đau mắc phải, phần 1 của tài liệu sẽ cung cấp đến cho bạn đọc 30 lời khuyên đầu tiên mà bạn nên thực hiện trong cuộc sống hằng ngày nhằm phòng ngừa hiệu quả các cơn đau và giữ gìn sức khỏe. Mời các bạn cùng tham khảo để nắm nội dung chi tiết.

S a i g o n b o o k

60 LCfl KHUYEN CHONG NHlJC DAU

Dan vi lien doanh: CTY TNHH PHS SAl GON

In: 1000 cuon, kho: 14,5 x 20,5 cm Tai: Cong Ty TNHH phat hanh sach Sai Gon Theo TNKH XB so 26/583/XB-QLXB cua Cue xuat ban cap ngay 24 thang 4 nam 2007 In xong va nop lifu chieu qui 1 nSm 2008

N g ild i dich: Tran Thj Hanh Hoa

Chiu track nhiem xuat ban:

Tong bien tap:

SAIGONBOOK TRAN BAO TOAN

QUYNH MAI

2

M u c lu c■ ■

01 xac dinh nhtfng thufc an gay nhtfc dau 14

02 thay doi cach an uong 17

03 tCf bo dudng tr&ng 20

04 an banh mi lam tif bot nguyen cam 22

05 drift kho&t noi khong vdri thuoc Id 25

06 tieu thu cac axit b e o 28

07 dung dat set 31

08 an dung giof 33

09 tranh nhin an 35

10 an chat x o 37

11 ciing chieu vi khuan duorng ruot cua ban 39

12 thu gian 41

13 tha long ca ba p 44

14 hit thdr theo kieu phuong Dong 46

15 theo doi huyet a p 48

16 tranh “nong va lanh” 50

17 chon rifau uong 52

18 keo gian tim! 54

19 chay, nhay, di lai 56

20 hit thd khong khi trong lanh 58

Kinh nghiem cua ngUdi trong cuoc 60

21 doi dUcfc yen tln h 62

22 nghl tori cuc cam 64

23 ngan chan con dau 66

24 ve con dau 68

25 t£c dong tien ban ch an 70

26 quen con dau 73

27 soan kich ban giup giam dau 75

28 tim dung huyet 77

29 massage mat 80

30 d^n luu gan 82

\

31 xoa diu doi mat 84

32 thay kinh m a t 86

33 ngam vao ntidc n ong 88

34 thuoc ddp bang dat set 90

35 ki'ch hoat m o t 92

36 chuan bi cho nhting ngay tiep sau ngay co tiec tiing 94

37 lam m eo 96

38 dupe thao giam dau 99

39 di/ng nap qua nhieu axit 102

40 chay tron cac mui 104

Kinh nghiem cua ngUdi trong cuoc 106

41 hoc cach hieu can benh nhufc dau cua m inh 108

42 tranh pha vd nhip dieu so n g Ill 43 lua chon diioc thao giup bo sufc 114

44 lira chon diipc thao giup thu gian 117

45 tranh cai va 120

46 giang hoa vofi xuc cam cua ban 123

47 tranh xung d ot 126

48 kiem tra hocmon 129

49 tim den nha tam ly h oc 132

50 nghl tori nam cham 135

51 cham soc rang mieng 137

52 tha long khtfp .139

53 dting quen nguyen to vi lupng 141

54 nhin dofi bang mau do va mau xanh 143

55 tri lieu bang nUdc suoi khoang 146

56 difng quen tinh dau 149

57 tin tudng vao nha cham cufu 151

58 an thuan am diiong 153

59 thuf dung diipc thao Trung Quoc 155

60 diTng lam dung thuoc 157

Kinh nghiem cua ngUcri trong cuoc 159

4

L O fl T t f A

Nhffng corn nhtfc dau

m fit ■ vi@c ■ that sir ■ ■ hoc bua

Ngifori ta vide tlnh co gan nam trieu ngifcri Phap mac chufng

nhufc dau, tirong dirong gan 1/10 so' dan Phap ma phan lorn la phu nuf Nhoi, am i, nong bong, giat dap (theo mach dap cua dong mach) la mot so" trong vo so' nhufng tCf dung mieu ta cc/n dau ma ngifori bi dau nufa dau cam thay Con dau siet chat so, lan toa kh&p tran, nghien nat thai difatag, gay biic boi trong ngifcri Cota dau lan khap vung dau hoac khien ban hoa mat Dutfi moi hinh thai, cota dau nhanh chong bien thanh mot dieu kho chiu thiic sii, nhat la khi nhufng cota dau lap lai vcfi mot nhip do nhanh hota len Khi

ta nhufc dau, moi hoat dong trof nen kho chiu: noi trd thanh

m ot viec chan nan, suy nghl bien thanh sir tra tan, lam viec giong nhif mot hinh phat

Nhufng cota dau nhii mieu ta d tren difoc goi la nhufng ccta

nhufc dau Nhufng con dau nufa dau, nhii ten goi da chi ra, chi tac dong den m ot nufa dau The nhtfng nhufng ngtfcri bi nhufc dau van thircrng dung thuat nguf “dau nufa dau” de noi ve can benh cua minh khi no trof thanh man tlnh Trong mot so' gia dinh, sii nhay cam dac biet vori benh nhtic dau di/cfc truyen tif the he nay qua the he khac; khi

do ta goi nhufng gia dinh nay la “gia dinh nhufng ngtfori bi dau nufa dau”

60 Idi khuyen chong nhiic dau ■ 5

Nhufc dau: mdi ngu’tfi mdi kieu!

Nhufc dau doi vdi cac bac si la mot viec that sif hoc bua! Nhufc dau bieu hien dtTofi nhtfng dang khac nhau tuy theo

ca nhan, nhufng nguyen nhan va nhufng nhan to gay nhufc dau cung khac nhau Mac sU da dang vtia neu, ngtidi ta

v ln co sU phan loai benh nhufc dau

Con dau nufa dau thong thadng la nhufng con dau khong bao trade, khong co nguyen nhan ro rang Thadng la vao buoi sang ngu day, khi ta vtia mdi md mat, con dau bong dong

xuat hien Con dau buot nhoi, giat dap No phat ra d tran, thadng chi d mot ben, doi khi d duoi mat hoac ngay vung

thai duang Can dau co kem theo buon non, tham chi non mufa, tao bon hoac ia chay, chong mat Ngadi xanh xao, met moi, cam thay dau nhufc ta dau ngay Nhtfng can dau nufa dau thong thudng chiem gan 70% nhufng can nhtfc dau.Nhufng can nhufc dau dang khac thtidng co dau hieu bao trade lien quan den thi giac: cam giac hoa mat, nhin thay nhufng do'm den, nhtfng diem sang rac hoac nhufng vet mau Sau do, nhufng cam giac nay daac thay the bang nhiJng cam giac nhoi nhoi d long ban tay va xung quanh mieng Do la luc can dau bat dau Nhufc dau dang nay cung gay roi loan nha dau nufa dau thong thadng nhang

da kien daac Nhufng dau hieu bao trade giup ngan ngifa trade khi can dau boc phat thac sa

Ljch suf gia dinh

Trong so nhijfng nguyen nhan cua chufng nhufc dau, can phai vien d in nhufng nhan to di truyen Chdng nhufc dau

6 m 60 Idi khuyen chong nhile dau

chang may lai la mot phan cua di truyen Thifc sif co nhufng gia dinh ma n6i bat hanh n&y difcfc di truyen tCr the he nay sang the he khac Ngifdi ta biet rang mot ngufri co cha hoac me bi dau nufa dau se co 60% nguy co trd thanh ngi/di bi dau nufa dau va nguy co nay se la 80% neu

ca cha va me deu mac chufng benh nay That la bat cong nhiTng dung la nhtf vay Thadng thi nhufng co dia nay bieu hien ngay khi con nho hoac khi trd thanh thanh nien.Nhffng nhan to' tam ly tinh cam cung mang tinh chat quyet dinh doi vdi benh nhdc dau Nhufng xuc cam va nhufng con stress chac chan co tac dong trong viec lam boc phat con dau Moi benh nhan bi dau nufa dau biet ro dieu nay! Nhufng chuyen phien long, nhufng con gian duf co' nen, su1 met moi tich tu lam tang sU nhay cam va gay nhufng con nhdc dau

Chuyen xay ra tirong tiJ trong nhufng thdi ky bi kich thich khi ma nhufng dot met moi tiep noi nhufng con kich dong thai qua Day la nhf'ng n6i bat hanh thifc sif ldn doi vdi nhufng ngifdi phai chiu chdng nhufc dau

Toi do la hocmon

Neu nhii chufng nhufc dau xay ra d phu nuf nhieu hon d dan ong, thi do han la do sir khac biet d hocmon Ddi song hocmon d dan ong di/oc bieu thi nhtf mot dirdng thang tSp: khi duoc tiet ra, no khong gap true trac gi Con d phu nuf, ddi song hocmon lai diioc danh dau bang nhufng chu ky lap di lap lai khong ngdng, vi the ma nay sinh nhieu ye'u

to gay nen sif mat can bang hocmon Vay nen, nhufng con

(T c0 Idi khuyen chd'ng nhde dau ■ 7

nhufc dau thudng xuat hien trUdc ky kinh (hoi chufng tien kinh nguyet) hoac vao thdi ky man kinh khi co nhufng thay doi dot bien trong hoat dong cua hocmon.

Su giam ti le dticmg huyet cung gay nhufc dau duf doi Nhufng ngUdi bi dau biet ro dieu nay Ngoai ra, mot so thuc pham cung bi len an trong viec lam xuat hien con dau: socola, trtfng, dau md, bia rUOu

Sau cung la nhufng van de ve tieu hoa Chung cung gop phan lam xuat hien nhufng con nhufc dau: co nhufng con dau nufa dau do van de d gan, con co nhufng con dau nufa dau do viec bi tao bon lau ngay Co ve nhu chinh sU tu

n h iim doc td td cua co the la nguyen nhan gay nhufc dau

Trong cai rui co cai may

Nhieu nguyen nhan gay nhufc dau la mot dieu bat lcri, nhung do cung la dieu tot vay! Vi ngudi ta co the dieu tri chdng nhufc dau bang rat nhieu cach khac nhau: viec an uong, thao duoc, Trung y, bai tap the due, ntidc khoang nong, massage, lieu phap tam ly

NhUng tru'dc het can phai hoc cach xac dinh nguyen nhan benh ly, chu ky phat benh Mot khi da hieu ro ban chat can benh, ban se de dang khong che no va co cach dieu tri hieu qua hon!

8 m 60 Idi khuyen chong nhifc dau m

QUAN TRONG: Thong tin va lcfi khuyen trong serie

“60 lcfi kh u yen ” k h on g co tac dung thay the cho lcfi kh uyen cua b a c si Tnicfc khi ap dung bat ky lieu p h a p gcfi y n a o trong loat sa ch nay, phai

th on g qua y kien b a c si h o a c chuyen gia tri lieu

T a c gia va n ha xuat b a n k h on g chiu b a t ctf trach

n h iem phap ly nao trufdc m oi thifcfng tich, ton hai

x a y ra do ngtfdi d o c ttf y ap dung, m ot ca ch tn /c tiep hay gian tie'p, th on g tin va lieu phap trinh

b a y trong sach

60 Idi khuyen chong nhOc dau ■ 9

Suf dung quyen sach nay nhif the nao?

Quyen sach nay de nghi phuong phap thich hop rien cho tting ngUdi, giup ban doi pho vdi con dau mac pha Quyen sach duoc chia thanh bon phan:

> Dau tien la bai tr ie nghiem giup ban xem lai bai

than

> Tiep den la hai mu’ofi lofi khuyen dau tien ma bar

nen thiic hien trong cuoc song hang ngay nhkm phon£ ngiTa hieu qua cac co’n dau va giuf gin sufc khoe

> Hai mtfcri ldi khuyen tiep theo chi tiet hofn mQt chut giup ban hieu hon va biet doi pho vdi nhufng trd

ngai khi chung phat ra

> Phan cuoi la hai mifofi lefi khuyen sau cung danh

cho nhufng trUdng hop nang hon, khi ma viec phong ngda va cac giai phap xen ke khong du nufa

Cuoi moi phan se co mot nhan chufng gap phai van de

giong ban chia se kinh nghiem vdi ban

Ban co the doc lan luot tdng ldi khuyen theo thuf tU trinh bay trong sach, roi mdi ufng dung Ban cung co the chi lat xem nhufng ldi khuyen thich hop nhat vdi trtfdng hop rieng cua ban hoac d§ ap dung nhat trong cuoc song hang ngay cua ban Cach thuf ba la ban chon doc cac ldi khuyen tuy theo muc dich cua ban: don gian la phong benh hay can loai bo sU kho chiu dang mac phai

10 ■ 60 ldi khuyen chong nhifc dau

Q ) Nhufng bai tap dcfn gian giup phong ngtia cac

con dau dong thdi tang cUdng sdc khoe

Massage va nhufng thao tac dung tay n&n giup

ban cam thay thoai mai

Moi cof sd de tim ra cac giai phap trong cach an

uong cua ban

Nhilng meo thiet thiic nen thifc hien hang ngay

de phong benh hon chufa benh

Tam ly, s\i thi* gian, thien: nhufng ldi khuyen

giup ban tinh tarn va lay lai sU thanh than

> Mot tap sach vdi du moi phirong phap giup giai quyet nhufng buon phien cua ban ve sufc khoe

Nao, ban hay thuf xem sao!

cn ldi khuyen chong nhuc dau ■ 11

Ban la ngtfcfi bj dau nufa dau cf mufc do nao?

Hay doc nhQng ldi khang dinh

sau, roi danh dau vao o A

neu ban hiem khi gap nhQng

vudn g m l c nay, o B neu ban

B C Ban kho ngu va khi

thQc day thi cam thay met moi.

A v/

B c Ban co nhQng van

de ve dot song A

<3 B c Ban an uong bQa

bai va that thi/dng A

A

* /

B c Cac con dau cua

ban luon phat ra vao cung mot gid mdi ngay.

A B C Ban bi nhQc dau khi

ban thay doi nhjp song: di nghi cuoi tuan, di du lich

Neu da so cau tra ldi la A, liu tien doc cac ldi khuyen tQ 1 den 20 la thich hop nhat vdi van de cua ban.

Neu da so cau tra ldi la B hay tham khao true tiep cac ldi khuyen tQ 21 den 40.

Neu da so cau tra ldi la C, hay

md ngay cac ldi khuyen tQ 41 den 60, den luc phai hanh dong roi day!

A

k B C Trong gia dinh ban

co ngQdi bj dau nua dau.

A

V

B C

* Cuoc song cua ban

het sQc cang thang.

A B C Mot so thQc an khien

ban nhQc dau.

A B c Con nhQc dau cua

ban co the keo dai nhieu ngay.

12

CAC L<3l KHUYEN

> Ta cam thay stf dau dofn xuat hien, khong ngifng

gia tang va co khi cuf dau hoai Du con nhiJc dau tac dong den mat, gay, hai ben thai duong hay chi mot ben dau (chufng dau nijfa dau thi/c sU), thi chung cung khien

ta kho ma chiu dung duoc va lam cho cuoc song xa hoi cung nhti gia dinh trd nen kho chiu

> Neu dieu do khong thucmg xay den vdi ban, ban co the

hoc cach tranh nhffng ccfn dau va nhanh chong ngan

chan chung khi chung phat ra, nhof nhQng bien phap don gian

> Dtfcfi day la 20 ldi khuyen song lanh manh de phong

bi cang thang tot nhat

13

n 4 xac dinh nhfing thflc an

Chufng nhufc dau ddi khi do mpt so thufc an gay ra: cac thufc an tu* sufa, socola, trufng Bang cach do, cd the ban ph£n khang lai cach an uong cua ban Hay ling nghe no va tap lam theo nhtfng chi dan cua no No se biet dn ban ve dieu do.

Sir dj ufng vdi thufc an

Khoang 20% con nhufc dau do m ot so' thQc an gay nen nhif la socola, pho mat va cac thufc an tCr sufa, rifcfu va con, trufng va thit mS Tham chi do nhufng thuc pham khac, thudng la vo hai

Dau chua duoc khoa hoc chdng minh, nhtfng sU di ufng vdi thufc an vHn duoc nhieu ngQdi bi dau nufa dau nang biet den Khi ban da xac dinh duoc mot so thufc an gay nhufc dau, thi giai phap rat don gian: loai chung di Con khong, hay quan sat ky phan ufng cua ban trong vai tuan

Co the ban se tim ra thu pham

Tim kiem thufc an co toi

• Neu ban nghi ngd mot thufc an khien ban nhufc dau, hay ngiing h&n viec dung mon do trong vong it nhat la mot thang Bang cach do, ban co the xac minh sU ngd

14 ■ 60 ldi khuyen chong nhOc dau

va c cua minh m ot

cach co can cuf

• Neu ban khong co

chut ngd viic nao ca,

hay lay quyen nhat

ky va ghi vao do mot

cot la tat ca nhufng

thuf ban an va mot

cot khac la tat ca

nhufng dieu lien quan

d e n c a c con dau:

n gay thang, cUdng

do B&ng cach do,

ban se biet la co sU

tUOng quan khong

Viec con lai la ban

xac minh chung

• Chu y: moi lan chi

loai trd mot loai thufc

an Do 4a cach duy

60 ldi khuyen chong nhitc dau ■ 15

> Ban can hieu ve bot ngot: day la m ot gia vi di/dc dung de tang vi cua mon an No gay chufng dau nCfa dau nghiem trong d mot so ngi/di.

> Neu ban roi vao trUdng hop nhif vay, hay tranh tdi an d

nhOfng noi ma ban cam thay co sQ lam dung bot ngotva nhat la phai coi ky thanh phan th i/c pham tren bao bi khi mua sSm Cong nghiep che bien nong san thanh thtfc pham thudng sCf dung bot ngot khi dong goi cac thufc an che bien s in

TOM LAI

■ Can dac biet chu y den m ot so thufc an nhi/ socola, pho mat va cac san pham tif sufa, n/ou va con, ca trufng va thjt md

■ Loai trti cac thQc an kha nghi

■ Dung nhat ky de xac minh xem cnQng nhi/c dau cua ban

co phai do nguyen nhan thufc an khong

16 ■ 60 ldi khuyen chong nhuc dau

thay doi cach an uong

Neu ban muon loai bo chting nhiJc dau, hay thay doi cach an uong Hay hoc cach an lanh manh hdn, tUdi ngon hon, da dang hdn Ban se ft met moi hdn, ft cang thang hdn va ft bj nhufc dau hdn.

;

An lanh manh, tutf ngon va da dang

Che do an uong lanh manh la nen tang cua mot sufc khoe tot va mot sufc trUOng tot ve the chat cung nhif tri tue Ma chufng nhufc dau thudng xuat hien va trd nen nang hon do sU cang thang than kinh khi ngu'di ta co doi mat vdi su" met moi va stress Mot co the trong tinh trang thieu vitamin va khoang chat se de khang yeu hon Do

do, du che do an uong can bang khong tac dong true tiep den benh dau nufa dau, ban cung nen lufa chon nhufng thtfc an bo dudng thi tot hon Da den luc phai nam lay goc

rd van de va thay doi cach an uong Quy tSc co ban ve cach an uong lanh manh rat don gian: nen an nhufng thufc

an tuoi ngon va da dang Du mot so' thufc an ban bi cam dung, thi van con vo so lifa chon cho ban Nen co gang tieu thu nhufng san pham chat luo'ng, an toan (khong suf dung chat diet trung hoac phan bon)

ldi khuye.n ehong nhifc dau ■ 17

Mot ft mdi thuf, mdi thuf mot it

• Trifdc tien la hoa qua va rau (It nhat la ba phan trong mot bOfa an) Chung cung cap cac vitamin va khoang chat, cung nhir nifdc, dtfdng va chat xo Phan nufa ltfcfng rau qua nay ban nen dung d dang tifoi song vi viec nau chin pha huy mot so' vitamin

• Tiep den la cac loai ngu coc: chung vCra cung cap nang lifong va chat xo vifa lam diu con doi

• Ban cung dCrng quen cac protein: thit nac, ca, trufng (danh cho nhufng ngiidi an dtfgc trufng) Day la cac thanh phan tao nen co bap

• Sau cung la cac chat beo, nen dung chat beo thifc vat

va khong nau chin (xem ldi khuyen 6)

• Tranh dung difdng trSng (xem ldi khuyen 3)

Mot ldi khuyen don gian: de luon chac chan la khong bi thieu vitamin hay khoang chat, ban nen thirdng xuyen thay doi mau sac cac loai rau qua: do, vang, xanh, tim Mau sac cua rau qua bieu thi thanh phan hoa hoc chufa trong rau qua, trong do co cac vitamin va khoang chat Thay doi mau sac cua rau qua la ta da tao ra sii da dang

ve cac chat dinh dtfdng

18 ■ 60 ldi khuyen chong nhilc dau XS5SV

• • • DE BEET THEM

> Neu ban scf khong ti'nh ducfc ty le thich hop giGa cac thanh phan trong mot bufa an, hay lam theo quy tac 421 Khong nen an uong tuy tien ban Oi!

> Co g&ng m6i ngay chi an 4 phan gluxit (ngu coc, rau va hoa qua), 2 phan protein (thjt, ca, trCfng) va 1 phan lipit (chat beo)

> Tuy nhien can canh giac vdi nhufng chat dong hoa tri/c tiep giau mat: chat beo trong thit, di/cJng trong mCft keo hoac ni/dc xo da

TOM LAI

■ Cach an uong lanh manh la goc re cua sl/ khoe manh ve the chat va tri tue Ma cang it bj met moi thi cang it bi stress

va cang it bi nhufc dau

■ Hay dung du loai thufc an, mot cach hop ly Nen theo mot che do an uong taoi mat, da dang va co chat li/dng tot

■ D i/ng quen nhufng thi/c pham an toan

ldi khuyen chong nhu'c dau • 19

ttt bo du’dng trang

Mot so con nhtic dau phat ra do cO the quan ly dUdng kern, nhat la khi co sU sut giam dot ngot li/dng dUdng trong mau Hay tap chon dUdng “to t” va tranh dUdng

“xau” Ke thu chinh: dUdng trin g

Duong nhanh va dufrng cham

Duorng co nhieu loai Mot so loai difcfng diJOc cau tao bcfi nhieu phan tuf (dLfotag phufc) trong khi cac loai khac chi chtia hai phan tuf (dUdng don) Budng phufc can di/oc chuyen hoa thanh du&ng don triidc khi di vao mau, nen ngifcri ta goi chung la ductag cham Biicmg don di vao mau nhanh hon rat nhieu, nen du"Oc goi la dtfcmg nhanh Khi difdng da d trong mau, stf tuan hoan mau nhan nhiem vu chuyen dUdng den cac te bao Chinh tuyen tuy, bang cach tiet insulin, se dieu tiet ti le difdng huyet: neu ti le dufrng huyet qua cao, chung ta

se bi benh (benh dai thao difdng); neu ti le difdng huyet khong du, chung ta se bi suy nhaoc (su" giam glucoza huyet).Dudng phufc co trong ngu coc, mi soi, banh mi Bacmg nhanh co trong hoa qua (fructoza — chat du’dng cua qua)

va trong cac san pham tinh che: socola, muft, keo, xo da,

va tat nhien la ca dufrng trang (glucoza)

Qua nhieu hay qua it!

Khi glucoza don di nhanh vao mau (sU tang glucoza huyet),

co the doi hoi tuyen tuy tiet mot ltfong lc/n insulin de ngan

2J ■ 60 ldi khuyen chong nhCJc dau .

khong cho dadng di vao mau qua nhieu Tuyen tuy phai lam theo va laong dadng vao mau se ha xuong Nhang d mot so' ngudi, sa giam nay qua nhanh den n6i co the cam thay thieu dadng Do la su giam glucoza huyet No gay ra

su met moi, chong mat va nhat la nhufc dau

Giai phap trade tien la an ngay mot mieng dadng tr&ng

de lay lai sa can bang Viec lam nay chi co tac dung trong mot thdi gian ng&n, ma benh lai ngay mot nang hon theo thdi gian Vi vay, nhufng ngddi bi giam glucoza huyet nen lam chuyen ngtioc lai la giam dan viec tieu thu dadng tinh luyen de lay lai sa can bang, bang cach thay the dadng nhanh bang hoa qua va dadng cham

> Dadng trln g khong nhting khong cung cap chat gi that sa can thiet ma con tieu thu cac chat do cac thufc an khac mang lai cho chung ta day!

TOM LAI

■ DUdng gom cd dadng nhanh va difdng cham

■ Di/dng nhanh doi khi gay ra tinh trang giam glucoza huyet,

d in den tinh trang nhufc dau

■ Quan trong hdn ca, nen tranh dung dadng trSng, mat ong,

m at keo va socola

60 ldi khuyen chong nhiic dau ■ 21

f%A an banh mi lam tvf bot

U H nguyen cam

Cd the chung ta can nang lUdng de hoat dong Noi cach khac la can co dUdng De tranh moi nguy cd bj giam glucoza huyet va bj nhtfc dau ma khong tUdc doat cua cd the nhufng dUdng chat thiet yeu, hay hUdng den cac loai ngu coc nguyen cam.

Banh ml, ml soi, com

Chuyen an uong gan lien vdi viec lam thon ngUdi da

gay nhieu tai hai Lay c6 la giam liiong calorie, chung

ta da di tdi viec gat bo ra khoi cach an uong cua minh cac thufc an chu yeu nhu banh mi, bot, gao Ma do lai

la nhtfng thufc an giup ngiidi bi dau nufa dau kieng diforng tran g nhtfng khong phai chiu th iet hai Nhufng thufc an nay can g it dirge tinh che can g tot Bdi vi, gio'ng nhir diidng, viec tinh che lam m at di m ot so' chat dinh dU0ng can th iet va day nhanh sii chuyen hoa cua diiorng Vi vay, hay tap thoi quen thay the dan cac loai diidng nhanh trong viec an uong cua ban ban g cac loai diiofng cham

An uong trong ngay

• BvZa diem tarn: tranh dung dtfotag tr&ng va thay the

no bang cac loai ngu coc nguyen cam Nen tranh uong

22 ■ 60 ldi khuyen chong nhCtc dau < B

nirorc ngot va nen an

banh mi lam tif bot

n g u y e n c£m h o a c

ngu coc

m ot khau phan mi,

com hoac khoai tay,

hay it ra cung la mot

lat banh mi lam tti

bot nguyen cam

Btfa x e : tranh an

cac thufc an co dtfcfng,

trif hoa qua

Btfa toi: hay an mot

phan mi, com, dau

phoi kho hoac rau cu

co chufa diicfng (ca rot, cu cai, dau Ha Lan hot )

• Buoi toi: tranh vtia nham nhap nhiing mon ngot vifa

xem ti vi, ban nhe!

• • • DE BIET T H E M _

> N gi/di ta goi toe do di vao mau cua cac thanh phan gluxit

co trong thufc an la “chi so di/cfng huyet”

> Cac th Jc an co chi so du’dng huyet cao can dtfcJc loai

bo, con cac thufc an co chi so difdng huyet thap can dJOc

l/ u tien

60 ldi khuyen chong nhCtc dau ■ 23

> Cac thQc an co chi so dUdng huyet cao gom co: m at ong, dadng tr&ng, mQt keo, socola Cac thQc an co chi so dadng huyet thap gom co: cac loai hoa qua kho (qua hanh, qua

ho dao, qua p h L ), cac loai dau (dau dua, dau lang ), cac loai ngu coc (ke, yen mach, ngo, mi sOi, banh mi ) Ban tha ho ma chon nhe!

TOM LAI

■ Cd the chung ta can co glucoza de hoat dong

■ De cung cap cho cd the cai no can ma khong phai tieu thu dadng trang, hay hadng den cac loai ngu coc, cac loai hoa qua kho va cac loai dau

■ Nen tranh dung dadng nhanh trong bQa diem tarn va nen

an mi sdi hoac ngu coc vao buoi toi

24 ■ 60 ldi khuyen chong nhifc dau

f t p dut khoat noi khong vOi

Mot nhan td' lam nang them

Khi ban dang rat nhufc dau, mot lan khoi thuoc bay ngang khufu giac cua ban, chi bay nhieu thdi cung du lam cho ban cam thay kho chiu vdi thuoc la Y dinh hut thuoc trd thanh khdng chiu noi Ddi vdi mot so ngtfdi, sU ghe tdm nay cd tinh chat quyet dinh Nhufng ddi vdi nhufng ngudi nghien thuoc la thtfc stf, mot khi con nhufc dlu qua di, ho se hut trd lai

Day la mot sai lam: thuoc la la mot nhan to' lam cho chufng nhufc dau ngay mot nang hon Cd nhieu chat di vao trong mau, nhat la nicotin, lam thay doi sufc triiong cua cac mach mau nao Stf thay doi nay lam xuat hien nhufng con nhufc dau

Phu’ong phap nao cung co cai hay

Neu ban da quyet dinh ngirng hut thuoc, thi dting do dii khi nhd ngudi khac giup dd

( J ) 60 ldi khuyen chong nhuc dau ■ 25

• Hay xin diforc si lcri

khuyen vi ngtfdi nay

co mot kho cac san

pham ho tro (cac loai

cao dan, cac loai keo

cao su nicotin ) Cac

san pham nay khong

lam nen dieu ki dieu,

nhtfng chung co the

giup ban kiem che

tron g nhtfng ngay

dau cai thuoc

Cac doi nhom ho trcf

va cac chuong trinh

cai thuoc co to chilc

se hieu qua doi vdi

nhufng ngtfori so bi that bai ngay ti* dau

• V iec theo doi tam ly doi khi to ra can th iet, giup nhan ra nguyen nhan sau xa khien ban phu thuoc vao thuoc la

• Cuol cung la dtfng coi thadng cac phaong phap y hoc nhe nhang: phep cham ctfu, lieu phap vanh tai, lieu phap vi laong dong can, phep tinh tam (lam thay doi trang thai y thUc cua con ngUcri bang cac bien phap tam ly)

26 ■ 60 ldi khuyen chong nhiic dau

• • • DE BIET THEM

> Can chu y tdi trong luong cd the khi ban ngdng hut thuoc Ngudi nghien thuoc la co khuynh hUdng thay the thu vui luon phi pheo dieu thuoc bang viec nham nhap luon m ieng

> B e tranh tinh trang nay, ban hay da kien cho minh mot so hoat dong bu trd khac: choi the thao, theo hoc mot hoat dong nghe thuat (ve, nhac )

> Ngudi ta khong the cai thuoc, nhat la sau nhieu nam sif dung, d§ dang nha khi ngudi ta vdt di mot doi giay cu

TOM LAI

■ N hieu chat trong thuoc la, trong do cd nicotin, gay ra chdng nhdc dau khi lam thay doi sdc traong cua cac thanh

m ach mau

■ Be cai thuoc, nen tim kiem sa giup dd

■ Be tranh map ra, ban hay tim cho minh nhQng thu vui bu trd thich hop ma khdng phai la thdc an

60 ldi khuyen chong nhtic dau ■ 27

06 tieu thu cac axit beo

Be hoat dong tot, nao

cua ban can co chat beo!

N eu ban lay di du’dng

ch at th ie t yeu nay cua

nao, nao se hoat dong

kern di Be nao bo luon

dap lai nhufng thinh cau

cua ban, ma khong bao

gid nhan nho trUdc cong

viec, ban hay hoc cach

cung cap cho no cai ma

no can.

Cac neuron thich chat

beOaaa

Be tranh bi nhufc dau, nen ndm lay moi ca may ma ban

co dtfgc M ot bo nao di/gc nuoi diiofng tot va diioc tifoi du

se it gay kho khan, r&c roi cho ban Ma nao bo lai tieu thu rat nhieu axit beo quan trong Nhufng axit dirge dong hoa tri/c tiep nay, co trong chat beo thiTc pham, la nhufng thanh phan chinh cua mang neuron Ngo khi cac te bao nao thieu axit beo, chung se cufng lai va lam cho thong tin di qua nao cham hon Vay thi, de cai thien tri nhd va sii tap trung dong thdi giam bdt tinh trang stress va sif

28 ■ 60 ldi khuyen chong nhuc dau

m et moi cua tri oc, von la nhufng tac nhan gay nhufc dau, ban nen an du chat beo, dCfng lam kho nhu cau can bang chat beo cua co the ban.

nhung khong phai bat cu* chat beo nao cung duttc dau nhe!

Cac chat beo thufc pham khong giong nhau, ma trai lai rat khac nhau Cac chat beo co nguon goc dong vat (bo, pho m at beo, thit mo va thiTc pham lam tti thit) rat giau axit beo bao hoa, loai axit tao ra cholesterol Ngifo'c iai, ca va cac loai dau thtfc vat chuTa cac don axit beo ehtfa bao hoa va cac da axit beo chiia bao hoa, cac loai axit nuoi diTOng m ang te bao ma khong gay nguy co bit dong mach

• Hay giam viec tieu thu thit m3 (thit lifcm bo, thit heo, thit cifu non )

• Nen chon an thit gia cam, von it mtf hon, va nhat la nen chon an ca

• Hay thay the bo bang dau thtfc vat (o liu, cai dau, b£p, hat nho ) Ban co the thay doi lien tuc cac loai dau thiTc vat de tan hiidng nhufng mui vi cung nhu’ nhufng lo'i ich dinh dtfong khac nhau cua chung

• K h on g nen dun n on g dau thtfc vat: cac axit b eo quan tro n g thiiomg k h on g ben vtfng va bi m at di khi dun nong

ldi khuyen chong nhuc dau ■ 29

> Dau vi thuoc co ham iQOng axit beo chQa bao hoa cao.

TOM LAI

■ De hoat dong tot, nao cua ban can m ot so chat beo

■ Tranh dung cac chat beo dong vat (bo, thit do tQOi, thit heo, thit cQu) ma nen dung ca va cac loai dau thQc vat chQa nau chin

■ Ban cung co the thQc hien deu dan cac dot uong dau can hoac dau mo hoi di/di dang vien nang

30 ■ 60 ldi khuyen chong nhu’c dau /SiN

dung dat set

Chufng nhufc dau doi khi do sU tich tu doc to trong cd the gay nen Cd the bj dong can khi no khong the th£i

bo cac can ba nhanh chong va triet de nhUyeu cau De giup dd no, hay nghT den dat set.

Su* trd ve vdri dat

Ca the chung ta hoat dong giong nha bat ki chiec may nao

co suf dung nang liTofng: no can nhien lieu va co chat thai Chung ta co cac co quan bai tiet de bai xuat chat thai: gan, than, phoi, da Cac co quan nay doi khi phai lam viec qua mtfc khien chung ta an kem di, chung ta bi stress, chung ta

trd thanh nhufng ke ru ru a nha, nhufng ke thay cong viec

khong d i dang vori minh Ket qua: mot co the bi dong can

No se bieu hien ra ngoai bang stf met moi, sir mat ngu, trang thai bi kich thich va nhufng con nhufc dau

TCr hang nghin nam nay, ngifc/i ta van dung dat set de loc va giai doc co the Loai dat nay co kha nang tham hut dac biet: no hut cac doc to va thai ra ngoai Dat set mau

do, mau tr^ng hay mau xanh deu co the dung de chufa tri

Dat set lam thufc uong

Cach chufa tri hieu qua nhat la dung “sufa” dat set Trongvong hai hoac ba tuan, moi toi ban chuan bi mot ly nude

ldi khuyen chong nhCfc dau ■ 31

loc (nutfc It khoang hoa), roi cho vao do mot thia bot dfi’t set De ngam nhu vay qua dem Sang horn sau, ban co the uong ly nUdc do, nhor dQng khuay len, vi ban dem dat

da lang dan xuong day ly Neu ban thay can dam, hay khuay ly nUofc len trade khi uong Nha vay se cong hieu|

hon, nhang m ot so ngudi khong chiu duoc mui cua dat.

It thi mot quy m ot lan, ban nen lap lai cach chaa tri nay Cach lam do vtfa giai phong doc to giup ban khong bi nhufc dau vQa nap them cac khoang chat da tra chu yeu Chu y: dang bao gift suf dung cac do dung bang kim loai (thia, ly ) khi pha che mon nUdc nay

• • • DE BIET THEM '

> Neu y tudng ve viec uong nUcfc dat set lam cho ban chan ngay, ban hay tron bot dat set vdi m ot it nude loc de co daoc mot thuf bot sen set, sau do vo thanh nhQng vien nho nha hat dau Ha Lan

> Dem phoi kho cac vien dat set nay dUcfi anh nang mat trdi Thay vl uong mot ly sQa dat set, ban hay dung bon vien dat set nho va uong nha uong m ot vien nen tac la uong vdi m ot ly nude

TOM LAI

■ Sa tich tu doc to trong co the doi khi gay ra chang nhQc dau

■ De giup cd the tay sach ben trong, nen thQc hien deu dan cac dc(t uong nadc dat set

■ Neu ban khong chiu daoc mui cua dat, nen che dat set thanh nhufng vien tron nho va dung chung nha nhQng vien nen

32 ■ 60 ldi khuyen chong nhitc dau

an dung gid

Cd the chung ta cd nhjp dieu rieng cua no Ngu, thufc,

an uong Mdi mot hoat dong can dUdc thUc hien vao gid giac thich hdp, co vay cd the mdi hoan thanh tot moi nhiem vu cua minh.

Dem hay ngay? Cor the chung ta phai thiic hien vo so'

chufc nang De hoan thanh nhiem vu, no phai difofc to chufc Hocmon, dich vi, dan truyen than kinh la nhufng chat hoat dong theo thfti diem ifa thich cua chung, dem hoac ngay, sang hoac toi Han la, neu ban doi hoi co the cung cap nhufng chat dac biet ngoai gift hoat dong cua no,

no cung se cung cap Nhi/ng vfti liiong it hon, theo cach cham chap hon

Gid giac du’ofc ton trong, thufc an dtfdc dong hoa tot hdn Dieu nay dac biet dung khi noi ve viec an uong:

sif tiet dich vi cung co gift ifu tien Neu ban khong de y den dieu do, su- tieu hoa cua ban se cham hon, sQ kiem soat diiftng se kem hieu qua hon (xem lfti khuyen 4), stf dong hoa nhufng thufc an dong hoa true tiep se kem di Va lai, nhufng sii cham tre do trong tieu hoa va chuyen hoa

co the gay nhufc dau

De tranh nguy co nay, hay hoc cach lang nghe co the ban Co' gang ton trong nhufng dieu ma co the noi vfti ban

Va nen tranh nhufng gift giac that thiiftng

60 ldi khuyen chong nhu'c dau ■ 33

• • • DE BIET THEM

> Mot so ngudi sinh hoat khong dung gid giac CcJ the hQ khi do phai n6 Itfc Idn de thich nghi va ve sau kho thich nghi trd lai Bi/ng doi hoi cd the ban phai chuyen mot cach dot ngot tif nhip sinh hoc nay sang nhip sinh hoc khac vad dip cuoi tuan hoac ki nghi B ieu do lam cho cd the met moi ma chang fch gi

TOM LAI

■ Cd the chung ta song theo nhip dieu cua no Neu ban lam trai nhip dieu cua no, no se phan ufng lai bang cach gay nhtfc dau

■ Co gang xac djnh nhOng gid thi'ch hdp nhat cho ti/ng hoat dong cua cd the

34 ■ 60 ldi khuyen chong nhu'c dau

tranh nhin an

Khi nhjn an hdn mot ngay, ngudi ta se cam thay nhieu dieu kho chju, trong do cd chufng nhufc dau Khi thieu thufc an, cd the phai thay doi cach hoat dong cua no

Be khdng mac nguy cd nay, hay tranh nhjn an.

Cd the hoat dong vdi nhip do cham: khi phai nhin

an qua lau, co the tien hanh viec trUftc tien la suf dung cac chat dong hoa trUc tiep co s in trong no Sau do no hoat dong vfti nhip do cham va chi lay ra trong kho da truf nhufng chat he't sufc can thiet Cung trong luc do, no giai phong doc to' tich tu trong ruot Cac doc to' nay di vao trong mau thay vi bi thai ra ngoai theo cac daftng thong thuftng No bieu hien ra nha mot sa ngo doc nhe khong tram trong Ngoai ra sa giai phong doc to' nay con gay nhUc dau 0 mot so' ngafti

bi nhftc dau, nen tranh de co the trong tinh trang thieu

an Nhin an khong phai la viec ma ngafti bi nhac dau nha ban nen nghi den

Hay an dung gift giac va chuan bi s in do an nhe da tra phong khi ban*phai bo qua mot bfta an chinh

60 loi khuyen chong nhuc dau ■ 35

• • • DE BIET THEM

> Neu mot luc nao do, du da rat than trong, ban buoc ph&i

bo mot hay nhieu bufa, hay giup cd the thai cac doc to bang thi/c vat (cay bondo, cay cam quy ) hoac bang nude dat set

TOM LAI

■ Khi cd the khong di/dc nuoi di/dng, nd giai phdng vao mau cac doc to ti'ch tu trong ruot

■ Sa ngo doc nay gay nhL/c dau.'

■ Be tranh dieu nay, khong nen bo bOa va khong nen nhin an

36 ■ 60 ldi khuyen chong nhiic dau

an chat xcf

bang cua ruot Khi bj tao bon, ho se bj nhufc dau De tranh van de nay, neTT 'Chu y an du chat xO.

Kho tieu, nhung can thiet

Khi chung ta tieu thu cac loai thiic vat, mot so phan se dtfpc tieu hoa va chuyen hoa, mot so phan khac thi khong; cac phan con lai do la chat xo Phan chat xo nay khong vi the ma trd nen vo ich No anh htfdng rat ldn den he tieu hoa va lifc/ng phan thai ra Neu li/ong chat xo khong du, se khong co du luong chat thai di qua he tieu hoa de den ruot ket Phan trd nen cufng, kho va kho thai ra ngoai Nhif vay

la da bi tao bon va cung vdi no la nhufng con nhufc dau.Hon nufa, chat xo con co kha nang hut nifdc va hap thu cac chat beo du thtta Khi an mot bufa co qua nhieu chat beo, nen dung kem mon co nhieu chat xo de tranh bi uf ruot, vi tinh trang bi d ruot cung la mot nhan to gay nhdc dau

40 g mdi ngay

Vay thi, hay chu y an du chat xo Dudi day la cac thufc

an chufa nhieu chat xo nhat:

• cac loai dau: dau nanh, dau lang, dau tam, dau mo,

dau van (17g chat xo trong lOOg)

60 ldi khuyen chong nhtic dau ■ 37

• cac loai ngu c o c nguyen cam: banh mi lam tif bot

nguyen cam, ngo, ke, mach ba goc, lua mach den (lOg chat xo trong lOOg)

• hoa qua kho: cha la kho, man kho, mo kho, nho kho,

va kho (lOg chat xo trong 100 g)

• qua hoac hat co dau: oliu, lac (dau phong), dao lac,

qua hanh, qua phi (8g chat xo trong lOOg) Co g&ng an khoang 40g chat xo m6i ngay

• • • DE BIET THEM

> Neu thadng ngay ban an uong rat ngheo chat xd, thi di/ng thay doi khau phan an uong mot cach qua dot ngot, dieu

do co the lam dau ruot

> Chang han, ban co the bo sung chat xd theo tang nac bang cach them 10g chat xd mdi ngay, trong suot mot tuan, tuan tiep theo lai them 10g nQa CU lam nha vay cho den khi khau phan

an hang ngay cua ban cung cap dUdc lUdng chat xd hdp ly

> Tot hdn la nen tranh bo sung vao viec an uong nhQng chat xd dadi dang thuoc phien hoac vien nen vi chung co the lam dau ruot, cha khdng nha chat xd thQc pham

s - - ■

TOM LAI

■ Mot so ngadi bi nhac dau ngay khi ruot cua ho trd nen yeu dt

■ Can an du chat xd thuc pham de khdng bj t§c ruot

■ Chat xd cd trong cac loai ngu coc, cac loai dau, cac loai hoa qua kho

38 ■ 60 ldi khuyen chong nhCtc dau

A A ciing chieu vi khuan

Du’dng ruot hoat dong hieu qua cung nhd he vi khuan

thanh tot cong viec neu chung ta khong de cho chung qua khon kho Hay hoc cach cUng chieu chung, nhat la neu ban bj nhufc dau do van de dUdng ruot.

Cac vi khuan du'dng ruot rat yeu tft

Trong ruot chung ta co hang ty con vi khuan tham gia vao viec lam cho bo may tieu hoa hoat dong tot Chung

sinh soi nay nd trong ong tieu hoa va d do de bien doi va

tieu hoa thufc an Nhufng giong nhu moi co quan song khac, chung rat yeu dt Sir cang thang qua mufc, mot dot dieu tri bang khang sinh, stf an uong khong can bang co the lam giam so lutong vi khuan Sii tieu hoa se trd nen cham hon, lam cho viec thai phan cung cham lai Dieu do gay ra chufng nhufc dau d nhufng ngirdi nhay cam

60 ldi khuyen chong nhOc d iu ■ 39